GA LY 9(HKII-THMT Q)

2/ Các nguồn phát ánh sáng màu Có một số nguồn phát sáng phát ra trực tiếp ánh sáng màu,Có thể tạo ra ánh sáng màu bằng cách chiếu chùm sáng trắng qua tấm lọc màu... - YC HS trả lời C3 v

Tiết 57 Bài 52 ÁNH SÁNG TRẮNG VÀ ÁNH SÁNG MÀU

-Một số nguồn sáng màu như đèn lade, bút lade, đèn phóng điện

-Một đèn phát ra ánh sáng trắng, đèn con đỏ, xanh

-1 bộ lọc màu

III.HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC

Hoạt động 1 : Tìm hiểu các

nguồn phát ánh sáng trắng và

ánh sáng màu

-Đọc thu thập thông tin về các

nguồn phát ra ánh sáng trắng

và ánh sáng màu

-Yêu cầu HS đọc mục 1, 2

*GDTHMT:Con người làmviệc có hiệu quả và thích hợpnhất đối với ánh sángtrắng(ánh sáng mặt trời).Việcsử dụng ánh sáng mặt trờitrong sinh hoạt hằng ngày gớpphần tiết kiệm năng lượng bảovệ mắt và giúp cơ thể tổng hợpVitamin D

-BPBVMT: -Không nên sử

I.NGUỒN PHÁT ÁNH SÁNG TRẮNG VÀ ÁNH SÁNG MÀU

1/Các nguồn phát ánh sáng trắng

Aùnh sáng mặt trời và các dâytóc nóng sáng phát ra ánh sángtrắng

2/ Các nguồn phát ánh sáng màu

Có một số nguồn phát sáng phát ra trực tiếp ánh sáng màu,Có thể tạo ra ánh sáng màu bằng cách chiếu chùm sáng trắng qua tấm lọc màu

Hoạt động 2 : Tạo ra ánh sáng

màu bằng tấm lọc màu

-Các nhóm nhận dụng cụ và

tiến hành thí nghiệm

-Phát dụng cụ thí nghiệm-Theodõi, hướng dẫn

-Qua thí nghiệm rút ra đượckết luận gì ?

-Giải thích vì sao thu được kếtquả như thí nghiệm ?

- YC HS trả lời C3 và C4

II/TẠO RA ÁNH SÁNG MÀU BẰNG TẤM LỌC MÀU

-Tấm lọc màu đỏ không hấpthụ ánh sáng đỏ, nên chùmsáng đỏ đi qua tấm lọc màu đỏ.-Tấm lọc màu xanh hấp thụ mạnh các màu nhưng không hấp thụ màu xanh, nên ánh sáng đỏ qua tấm lọc màu xanh

ta thấy tối

III.VẬN DỤNG

C3 : Aùnh sáng trắng qua vỏnhựa màu (các vỏ nhựa đóngvai trò tấm lọc màu

C4 :Coi như tấm lọc màu đỏ

-Cá nhân HS suy nghĩ trả lời

C3, C4

-Đọc ghi nhớ

-Đọc có thể em chưa biết

-Yêu cầu HS đọc ghi nhớ

IV.Hướng dẫn về nhà: (3’)

-Về nhà học bài, đọc phần “ có thể em chưa biết”

-Làm các bài tập 52.1 → 52.6 SBT

- Xem trước bài 53 Sự phân tích ánh sáng trắng

-Trình bày và phân tích được thí nghiệm phân tích ánh sáng trắng bằng lăng kính để rút

ra kết luận: trong chùm sáng trắng có chứa nhiều chùm sáng màu.

-Trình bày và phân tích được thí nghiệm phân tích ánh sáng trắng bằng đĩa CD để rút ra được kết luận về sự phân tích ánh sáng trắng.

2/Kĩ năng:

-Kĩ năng phân tích hiện tượng phân ánh sáng trắng và ánh sáng màu qua thí nghiệm -Vận dụng kiến thức thu thập được giải thích các hiện tượng ánh sáng màu như cầu vồng, bong bóng xà phòng…dưới ánh trăng.

3/Thái độ:

-Cẩn thận, nghiêm túc.

II.CHUẨN BỊ

*Mỗi nhóm HS :

-1 lăng kính tam giác đều.

-1 màn chắn trên có khoét 1 khe hẹp.

-1 bộ tấm lọc màu đỏ,màu xanh, nửa đỏ, nửa xanh.

-1 đĩa CD.

III.HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC

Hoạt động 1 : Ôn lại kiến thức cũ –

khởi động

Hoạt động 2 : Phân tích chùm sáng

trắng bằng lăng kính

-Dự đoán

-Thu thập thông tin

-Các nhóm tiến hành thí nghiệm,

trả lời C1

-Thu thập thông tin , tiến hành TN,

trả lời C2

-Cá nhân thực hiện

-Nêu kết luận.

*Kiểm tra bài cũ :(5ph)

-Làm bài tập 52.2 và 52.5

-Dự đoán hiện tượng xảy ra?

-Cho HS nhận dụng cụ TN -Quan sát, hướng dẫn

-Dự đoán hiện tượng ? -Yêu cầu HS tiến hành TN 2(quan sát màu, vị trí)

-Yêu cầu HS trả lời C3,C4

-Giới thiệu đĩa CD -Hướng dẫn HS quan sát.

GDTHMT:

I.PHÂN TÍCH CHÙM SÁNG TRẮNG BẰNG LĂNG KÍNH

1/Thí nghiệm 1

C1: Dải màu có nhiều màu mằm sát nhau (đỏ, cam, vàng … tím)

2/Thí nghiệm 2:

C2 : Khi chắn tấn lọc màu đỏ ta thấy có vạch màu đỏ, tấn lọc xanh có vạch xanh Hai vạch này có vị trí khác nhau.

Khi chắn tấm lọc nửa đỏ, nửa xanh nhìn thấy đồng thời cả hai vạch đỏ và xanh nằm lệch nhau

C3: ý hai đúng C4: Trước lăng kính là dải sáng trắng, sau lăng kính thu được dải sáng màu

Hoạt động 3 : Phân tích chùm sáng

trắng bằng đĩa CD

-Thí nghiệm với đĩa CD, trả lời C5,

C6

-Nêu kết luận

Hoạt động 4 : Củng có-Vận dụng

-Nêu kết luận chung

-Cá nhân trả lời

-Đọc ghi nhớ

-Có thể phân tích chùm sáng trắng như thế nào ? -Yêu cầu HS trả lời C7

-Yêu cầu HS đọc ghi nhớ.

3/Kết luận:-Chùm sáng

trắng có chứa nhiều chùm sáng màu khác nhau.

C6: Aùnh sáng chiếu tới CD là ánh sáng trắng.

-Tùy theo phương nhìn

ta thấy ánh sáng từ

CD đến mắt có màu khác nhau

2/Kết luận

CHUNG

IV.VẬN DỤNG C7 : Các tấm lọc màu coi như phân tích ánh sáng trắng thành ánh sáng màu.

-Đọc có thể em chưa biết

IV.Về nhà(3’) :

-Học bài và làm thí nghiệm trả lời C8

-Chuẩn bị bài “Sự trộn ánh sáng màu”

TIẾT 59 Bài 54: SỰ TRỘN CÁC ÁNH SÁNG MÀU

I.MỤC TIÊU

1/Kiến thức:

-Trả lời được câu hỏi, thế nào là sự trộn hai hay nhiều ánh sáng màu với nhau

-Trình bày và giải thích được thí nghiệm trộn các ánh sáng màu

-Dựa vào quan sát, có thể mô tả được màu của ánh sáng mà ta thu được khi trộn hai hay nhiềumàu với nhau.

-Trả lời được các câu hỏi: Có thể trộn được ánh sáng trắng hay không? Có thể trộn được “ánhsáng đen” hay không?

-Một đèn chiếu có 3 cửa sổ và 2 gương phẳng

-Một bộ các tấm lọc màu ( đỏ, lục, lam )và có tấm chắn sáng

-Một màn ảnh

-Một giá quang học

III.HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC

Hoạt động 1 : Ôn lại kiến thức

cũ –khởi động (5ph)

Hoạt động 2 : Tìm hiểu khái

niệm vể sự trộn các ánh sáng

màu (10ph)

-Thu thập thông tin

-Quan sát thiết bị trộn ánh sáng

màu

Hoạt động 3 : Tìm hiểu kết quả

của sự trộn hai ánh sáng màu

(15ph)

-Các nhóm tiến hành TN1, trả

lời C1

*Kiểm tra bài cũ :(5ph)

-Làm bài tập 54.1 và 54.4

53 Yêu cầu HS đọc mục I-Giới thiệu dụng cụ TN

-Tổ chức hướng dẫn HS thínghiệm (Trộn màu đỏ với màuxanh lục, thay màu xanh lụcbằng màu lam)

I.THẾ NÀO LÀ TRỘN CÁCÁNH SÁNG MÀU VỚI NHAU

II/TRỘN HAI ÁNH SÁNGMÀU VỚI NHAU

1/Thí nghiệm

C1 : Trộn ánh sáng màu đỏ vớixanh lục được ánh sáng màuvàng

-Trộn ánh sáng đỏ với màu lamcho ánh sáng màu xanh đọt

-Nêu kết luận

Hoạt động 4 : Tìm hiểu sự trộn

ba ánh sánh màu với nhau để

được ánh sáng trắng (10ph)

-Các nhóm tiến hành TN1, trả

lời C2

-Cá nhân nêu kết luận

Hoạt động 5 : Củng có-Vận

dụng (5ph)

-Cá nhân HS về nhà làm C3

-Đọc ghi nhớ

-Đọc có thể em chưa biết

-Yêu HS nêu kết luận

-Tổ chức hướng dẫn HS thínghiệm (Trộn màu đỏ, màuxanh lục, màu lam)

-Yêu HS nêu kết luận

- YC HS về nhà làm C3-Yêu cầu HS đọc ghi nhớ

chuối-Không thu được ánh sáng màuđen, trộn ánh sáng của hai màukhác nhau cho ánh sáng màukhác

2/Kết luận

III.TRỘN BA ÁNH SÁNG MÀU VỚI NHAU ĐỂ ĐƯỢC ÁNH SÁNG TRẮNG.

1/Thí nghiệm 2

C2: Trộn ánh sáng đỏ, lục, lamvới nhau ta được ánh sángtrắng

2/Kết luận

IV.VẬN DỤNGC3

IV.Về nhà :

-học bài và làm các bài tập 54 SBT

-Chuẩn bị bài “Màu sắc các vật dưới ánh sáng trắng và ánh sáng màu”

Tiết 60 Bài 55 : MÀU SẮC CÁC VẬT DƯỚI ÁNH SÁNG TRẮNG

VÀ ÁNH SÁNG MÀU

-Một hộp kín có một cửa sổ để chắn ánh sáng bằng các tấm lọc màn

-Các vật có màu trắng, đỏ, lục, đen, đặt trong hộp

-Một tấm lọc màu đỏvà một tấm lọc màu lục

-Nếu có thể một vài hình ảnh về phong cảnh có màu xanh lục

III.HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC

Hoạt động 1 : Ôn lại kiến thức

cũ –khởi động (5ph)

*Kiểm tra bài cũ :(5ph)

Khi nài ta nhận biết ánh sáng ?Thế nào là sự trộn màu của ánh

Hoạt động 2 : Tìm hiểu về màu

sắc ánh sáng truyền từ các vật

có màu dưới ánh sáng trắng

đến mắt (8ph)

-Thu thập thông tin

-Thực hiện C1

Hoạt động 3 : Tìm hiểu khả

năng tán xạ ánh sáng màu của

các vật bằng thực nghiệm

(15ph)

-Thảo luận trả lời

-Các chóm TN quan sát các vật

trắng, đỏ, lục, đen dưới ánh

sáng trắng, đỏ , lục

-Thảo luận rút ra nhận xét trả

lời C2, C3

sáng ?-Làm bài tập 53-54.4

-Yêu cầu HS đọc mục I và trảlời C1

-Yêu cầu HS nêu mục đích TN(tìm hiểu khả năng tán xạ màucủa các vật)

C1: có ánh sáng trắng, đỏ, xanh,lục truyền từ vật đó vào mắt -Khi nhìn thấy vật màu đen thì không cóóanh sáng màu nào truyền từ vật đó đến mắt mà do ánh sáng từ các vật bên cạnh đến mắt ta

II/KHẢ NĂNG TÁN XẠ ÁNHSÁNG MÀU CỦA CÁC VẬT

1/Thí nghiệm và quan sát

2/Nhận xét

C2: Vật màu trắng dưới ánhsáng đỏ có màu đỏ Vật vậtmàu trắng tán xạ tốt ánh sángđỏ

-Dưới ánh sáng đỏ vật màu đỏcó màu đỏ Vậy vật màu đỏ tánxạ tốt ánh sáng đỏ

-Dưới ánh đỏ vật màu đen cómàu đen Vậy vật màu đenkhông tán xạ ánh sáng đỏ.C3: -Dưới ánh sáng xanh lụcû

Hoạt động 4 : Rút ra kết luận

chung về khả năng tán xạ ánh

sáng màu của các vật (5ph)

-Thảo luận rút ra kết luận

chung

Hoạt động 5 : Củng có-Vận

dụng (12ph)

-Cá nhân HS suy nghĩ trả lời

-Từ kết quả nhận xét TN Nêu kết luận chung về sự tán xạ ánhsáng màu của các vật ?

YC HS trả lời C4 và C5, C6

vật màu trắng có màu xanhû.Vậy vật màu trắng tán xạ tốtánh sáng xanh

-Dưới ánh sáng xanh vật màuđỏ có màu đen Vậy vật màuđỏ tán xạ kém ánh sáng xanh.-Dưới ánh sáng xanh vật màuxanh có màu xanh Vậy vậtmàu xanh tán xạ tốt ánh sángxanh

-Dưới ánh sáng đỏ vật màu đen có màu đen Vậy vật màu đen không tán xạ ánh sáng xanh.III.KẾT LUẬN VỀ KHẢ NĂNG TÁN XẠ ÁNH SÁNG MÀU CỦA CÁC VẬT

IV.VẬN DỤNGC4 : Ban ngày lá cây có màuxanh vì chúng tán xạ tốt ánhsáng xang trong chùm sángtrắng của mặt trời Trong đêmtối chúng có màu đen vì khôngcó ánh sáng chiếu đến chúng(không có sự tán xạ)

C5: Ta thấy tờ giấy màu đỏ

Vì ánh sáng đỏ trong chùmsáng trắng truyền qua tấm kínhmàu đỏ rồi chiếu vào tờ giấytrắng.Tờ giấy trắng tán xạ tốt

-Đọc ghi nhớ

-Đọc có thể em chưa biết

-Yêu cầu HS đọc ghi nhớ

ánh sáng đỏ Aùnh sáng đỏ nàytruyền qua tấm kính đỏ đến mắtta

-Nếu thay tờ giấy xanh thì thấytờ giấy màu đen Vì màu xanhtán xạ kém ánh sáng đỏ

C6: Trong chùm sáng trắng cóđủ các màu Vật màu nào tánxạ tốt màu đó Do đó chiếuánh sáng trắng lên vật màu nàothì thấy có màu đó

IV.Về nhà:

- học bài và làm các bài tập 55 SBT

-Chuẩn bị bài “Các tác dụng của ánh sáng”

-Vận dụng được tác dụng nhiệt của ánh sáng trên vật màu trắng và vật màu đen để giải thíchmột số ứng dụng thực tế.

-Trả lời dược câu hỏi:” Tác dụng sinh học của ánh sáng là gì? Tác dụng quang điện của ánhsáng là gì?

2/Kĩ năng: Thu thập thông tin về tác dụng của ánh sáng trong thực tếđể thấy vai trò của ánh

-1 hoặc 2 nhiệt kế.-1 chiếc đèn 25W.-1 chiếc đồng hồ

-1 dụng cụ pin mặt trời ( máy tính bỏ túi,….)

III.HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC

Hoạt động 1 : Ôn lại kiến thức

cũ –khởi động (5ph)

Hoạt động 2 : Tìm hiểu về tác

dụng nhiệt của ánh sáng(15ph)

-Dự đoán hiện tượng

-Các nhóm tiến hành TN

*Kiểm tra bài cũ :(5ph)

-Làm bài tập 55.1, 55.3

-Yêu cầu HS trả lời C1, C2

-Tác dụng nhiệt của ánh sánglà gì ?

-Yêu cầu HS đọc mục 2.a-Mục đích TN là gì ?-Hãy dự đoán hiện tượng xảy ra-Tổ chức hướng dẫn HS TN-Yêu cầu HS rút ra kết luận

I.TÁC DỤNG NHIỆT CỦAÁNH SÁNG

1/Tác dụng nhiệt của ánh sáng là gì ?

C1: Phơi các vật ngoài trời, chiếuánh sáng vào cơ thể …

C2 : Phơi khô các vật, làm muối,sưởi nắng …

*Khái niệm

2/Nghiên cứu tác dụng nhiệt của ánh sáng

-Thảo luận kết quả TN trả lời

C3

Hoạt động 3: Tìm hiểu tác dụng

sinh học của ánh sáng (5ph)

-Thu thập thông tin và trả lời

-Trả lời C4, C5

Hoạt động 4 :Tìm hiểu về tác

dụng quang của ánh sáng

(10ph)

-Thu thập thông tin trả lời

-Các nhón tiến hành TN với

pin mặt trời

-Các nhóm thảo luận trả lời C6,

C7

Hoạt động 4 : Củng có-Vận

dụng (10ph)

-Cá nhân HS suy nghĩ trả lời

-Đọc ghi nhớ

-Đọc có thể em chưa biết

-Yêu cầu Hs đọc SGK-Tác dụng sinh học của ánhsáng là gì ?

-Thế nào là pin mặt trời-Cho các nhóm quan sát và vậnhành Pin mặt trời

- YC HS trả lời C8 và C9, C10

-Yêu cầu HS đọc ghi nhớ

*Kết luận :C3 : Nhiệt độ ở tấm kim loại màu đen tăng nhanh hơn ở tấm kim loại màu trắng Chứng tỏ trong cùng điều kiện thì vật màu đen hấp thụ năng lượng nhiều hơn vật màu trắng II/TÁC DỤNG SING HỌCCỦA ÁNH SÁNG

C4: Cây cối thường vươn ra chỗcó ánh sáng mặt trời

C5: Nên cho trẻ tắm nắng lúcsáng sớm đề cơ thể cứng cáp,chóng vàng da

III.TÁC DỤNG QUANG ĐIỆN CỦA ÁNH SÁNG

1/Pin mặt trời

C6: Máy tính bỏ túi, đồ chơi trẻ

em …C7: Muốn cho pin phát điện phải có ánh sáng chiếu vàoIII.VẬN DỤNG

C8 : Tác dụng nhiệtC9 : Tác dụng sinh họcC10: Vì áo màu tối hấp thụnăng lượng ánh sáng nhiều hơnnên sưởi ấm cơ thể

Aùo màu sáng hấp năng lượngánh sáng ít nên mặc cơ thế thấymát

IV.Về nhà :

-học bài và làm các bài tập 56 SBT

-Chuẩn bị bài “Thực hành : Nhận biết ánh sáng đơn sắc và ánh sáng không đơn sắc bằng đĩa CD”-Mỗi HS ghi sẵn mẫu báo cáo và trả lời các câu hỏi

Tiết 62 Bài 57 : THỰC HÀNH : NHẬN BIẾT ÁNH SÁNG ĐƠN SẮC

BẰNG ÁNH SÁNG KHÔNG ĐƠN SẮC BẰNG ĐĨA CD

I.MỤC TIÊU

1/Kiến thức:

-Trả lời được câu hỏi : Thế nào là ánh sáng đơn sắc và ánh sáng không đơn sắc

-Biết dùng đĩa CD để nhận biết ánh sáng đơn sắc và ánh sáng không đơn sắc

2/Kĩ năng: Biết tiến hành thí nghiệm để phân biệt ánh sáng đơn sắc và ánh sáng không đơn sắc

3/Thái độ: Cẩn thận , trung thực

II.CHUẨN BỊ

*Mỗi nhóm HS :

-1 đèn phát ra ánh sáng trắng

-1 bộ lọc màu

-1 đĩa CD

-1 đèn laze

-1 ẻ«n áp nguồn

Hộp che tối

III.HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC

Hoạt động 1 : khởi động (5ph)

Hoạt động 2: Tìm hiểu các khái

niệm ánh sáng đơn sắc và ánh

-Kiểm tra sự chuẩn bị của SH

sáng không đơn sắc, các dụng

cụ TN và cách tiến hành TN

(10ph)

-Cá nhân trả lời các câu hỏi

-Các nhóm nhận dụng cụ

-Thảo luận nêu mục đích và

cách tiến hành TN

Hoạt động 3 : Tiến hành TN

phân tích ánh sáng màu do một

số nguồn sáng màu phát ra

(20ph)

-Tiến hành TN

Hoạt động 4 :Hoàn thành báo

cáo (10ph)

-Từng cá nhân hoàn thành mẫu

báo cáo và nộp lại

-Thu dọn dụng cụ

Aùnh sáng đơn sắc là gì ?Aùnh sáng không đơn sắc là gì ?-Giới thiệu dụng cụ

-Phát dụng cụ-Mục đích TN là gì ?-Cách tiến hành TN ?

-Theo dõi, hướng dẫn-Nhận xét

-Yêu cầu HS hoàn thành mẫubáo cáo

-Thu mẫu báo cáo thực hành -Nhận xét tiết thực hànhIV.Về nhà :

-Chuẩn bị bài “Tổng kết chương quang học”

Tiết 63 Bài 58 :TỔNG KẾT CHƯƠNG III : QUANG HỌC

I.MỤC TIÊU

1/Kiến thức: -Hệ thống kiến thức đã học

-Vận dụng kiến thức đã học để giải thích và giải các bài tập

2/Kĩ năng:-Biết vận dụng kiến thức đã học một cách hợp lí

3/Thái độ:-Nghiêm túc

II.CHUẨN BỊ : HS chuẩn bị bài ở nhà

III.HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC

Hoạt động 1 : Trả lời câu hỏi

tự kiểm tra (20ph)

-Từng cá nhân trả lời

-Yêu cầu HS trả lời câu hỏi tựkiểm tra từ 8 – 16

-Khẳng định lại

I.TỰ KIỂM TRA8/Hai bộ phận quan trọng nhấtcủa mắt là thể thủy tinh vàmàng lưới Thể thủy tinh tương

-Nhận xét

Hoạt động 2 : Làm bài tập vận

dụng (20ph)

-Làm theo sự chỉ định của GV

-HS khác nhận xét

tự như vật kính, màng lướitương tự như phim trong máyảnh

9/Điểm cực viễn và điểm cựccận

10/Mắt cận không nhìn thấy vật

ở xa Khi nhìn vật ở gần thì phảiđưa vật lại gần sát mắt.Khắcphục tật cận thị phải nhìn thấyvật ở xa do đó đeo kính phân kì.11/Kính lúp dùng để quan sátvật nhỏ, là kính hội tụ có tiêucự không quá 25cm

12/Nguồn phát ra ánh sángtrắng là mặt trời, đèn ống …-Nguồn tạo ánh sáng đỏ là đènLED đỏ, đèn laze …

13/Cho chùm sáng đó chiếu qualăng kính hoặc đĩa CD

14/Muốn trộn hai ánh sáng màuvới nhau, ta cho chùm sáng đóchiếu vào một chỗ trên mànchắn, ta thu được màu khác vớihai màu ban đầu

15/Tương tự câu C5 bài 5516/Tác dụng nhiệt Tác dụng này làm nước biển bốc hơi II.VẬN DỤNG

17.B ; 18.B; 19.B; 20.D21.a-4;b-3;c-2;d-124.Gọi OA là khoảng cách từmắt đến cửa; OA’ là khoảngcách từ thể thủy tinh đến màng