Chuong 1 triet ml ueh, sv

Triết học là hệ thống quan điểm lý luận chung nhất về thế giới và vị trí con người trong thế giớiđó, là khoa học về những quy luật vận động, phát triển chung nhất của tự nhiên, xã hội và

KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ

BỘ MÔN CHỦ NGHĨA MÁC-LÊNIN

BÀI GIẢNG MÔN TRIẾT HỌC MÁC-LÊNIN

2

NỘI DUNG MÔN HỌC

Chương 1: Khái luận về Triết học và triết học Mác-Lênin

Chương 2: Chủ nghĩa duy vật biện chứng

Chương 3: Chủ nghĩa duy vật lịch sử

3

TÀI LIỆU HỌC TẬP MÔN HỌC

1 Sách, giáo trình chính:

Giáo trình Triết học Mác – Lênin (giáo trình Bộ GDĐT)

2 Tài liệu tham khảo:

• Khoa Lý luận chính trị, TLHDHT Triết học Mác-Lênin, Lưu hành

nội bộ, 2022

Khái luận về Triết học và triết học

Mác-Lênin

CHƯƠNG 1

TRIẾT HỌC VÀ VẤN ĐỀ CƠ BẢN CỦA TRIẾT HỌC

TRIẾT HỌC MÁC - LÊNIN

TRONG ĐỜI SỐNG XÃ HỘI

NỘI DUNG BÀI GIẢNG

I TRIẾT HỌC VÀ VẤN ĐỀ CƠ BẢN CỦA TRIẾT HỌC

1 Khái lược về triết học

2 Vấn đề cơ bản của triết học

3 Biện chứng và siêu hình

a. • Nguồn gốc của triết học

b. • Khái niệm triết học

c. • Vấn đề đối tượng của triết học trong lịch sử

d. • Triết học hạt nhân lý luận của thế giới quan

1 Khái lược về triết học

1.Khái lược về triết học

a Nguồn gốc của triết học

quát hóa

Triết học là hệ thống quan điểm lý luận chung nhất về thế giới và vị trí con người trong thế giới

đó, là khoa học về những quy luật vận động, phát triển chung nhất của tự nhiên, xã hội và tư duy.

* Quan điểm của triết học

Mác-Lênin

a Khái niệm triết học

Nghiên cứu những quy luật chung nhất của tự nhiên, xã hội và tư duy.

c Vấn đề đối tượng của triết học trong lịch sử

d Triết học – hạt nhân lý luận của thế giới quan

Company Logo

- Khái niệm thế giới quan

- Phân loại thế giới quan

d Triết học – hạt nhân lý luận của thế giới quan

Company Logo

www.themegallery.com

Thế giới quan là khái niệm triết

học chỉ hệ thống các tri thức, quan

điểm , tình cảm, niềm tin, lý tưởng

về thế giới và về vị trí của con

người trong thế giới đó.

- Thế giới quan

- Phân loại thế giới quan

Thế

giới

quan

Thế giới quan triết học

Thế giới quan tôn giáo

Thế giới quan huyền thoại

d Triết học – hạt nhân lý luận của thế giới quan

a. • Nội dung vấn đề cơ bản của triết học

b. • Chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa duy tâm

c.

• Thuyết có thể biết (Khả tri luận) và thuyết

không thể biết (Bất khả tri)

2 Vấn đề cơ bản của triết học

“ Vấn đề cơ bản lớn của toàn bộ triết học, nhất là triết học hiện đại là:

Mối quan hệ giữa tư duy & tồn tại

2 Vấn đề cơ bản của triết học

a Nội dung vấn đề cơ bản

Đây là MQH bao trùm của mọi SV,

HT trong thế giới

Đây là vấn đề nền tảng, xuất phát

để giải quyết những vấn đề triết học khác

Là tiêu chuẩn xác định lập trường, thế

giới quan của các nhà triết học

Các học thuyết triết học trực tiếp hay

gián tiếp phải giải quyết vấn đề này

Mặt thứ nhất:

giữa vật chất và ý

thức thì cái nào có

trước, cái nào có

sau, cái nào quyết

định cái nào?

Mặt thứ hai:

con người có khả năng nhận thức được thế

không?

a Nội dung vấn đề cơ bản

KHÔNG NHẬN THỨC ĐƯỢC

NHẬN THỨC ĐƯỢC

THUYẾT BẤT KHẢ TRI

VẤN ĐỀ CƠ BẢN CUẢ TRIẾT HỌC

THUYẾT KHẢ TRI

KO CÁI NÀO

CÓ TRƯỚC

NHỊ NGUYÊN

CHỦ NGHĨA DUY VẬT

Bản chất của TG: Là vật chất

b Chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa duy tâm

CHỦ NGHĨA DUY TÂM Bản chất của TG: Là ý thức

3 Khái niệm biện chứng và siêu hình trong lịch sử

Thay đổi lượng

Bên ngoài

Bên trong – sự đấu tranh của các

MĐL

Thay đổi lượng

và chất

Động, biến đổi, mối liên hệ

➢Phép biện chứng duy vật

NGUYÊN LÝ VỀ MỐI LIÊN HỆ

PHỔ BIẾN

NGUYÊN LÝ VỀ SỰ PHÁT TRIỂN

QUY LUẬT MÂU THUẪN

QUY LUẬT LƯỢNG CHẤT

QUY LUẬT PHỦ

ĐỊNH CỦA

PHỦ ĐỊNH Chung - riêng Nội dung – hình thức Quy luật cơ bản BC Tự phát BC Duy tâm Quá trình vận động của TGKQ Thừa nhận sự vận

động của TGKQ

nhưng ko giải thích

được nguyên nhân Thừa nhận sự vận

động của TGKQ

nhưng giải thích

nguyên nhân của

nó là do tinh thần

Phép biện chứng duy vật Mác-Lênin

1 PHÉP BIỆN CHỨNG VÀ PHÉP

BIỆN CHỨNG DUY VẬT

II TRIẾT HỌC MÁC-LÊNIN VÀ VAI TRÒ CỦA NÓ

TRONG ĐỜI SỐNG XÃ HỘI

1 Sự ra đời và phát triển của triết học Mác - Lênin

2 Đối tượng và chức năng của triết học Mác - Lênin

3 Vai trò của triết học Mác – Lênin

trong đời sống xã hội

a. • Những điều kiện lịch sử cho sự ra đời triết học Mác - Lênin

b.

• Những thời kỳ chủ yếu trong sự hình thành và

phát triển của triết học Mác

c.

• Thực chất và ý nghĩa của cuộc CM trong TH

do C.Mác và Ph.Ăngghen thực hiện

d. • Giai đoạn Lênin trong sự phát triển triết học Mác

1 Sự ra đời và phát triển của triết học Mác - Lênin

a Những ĐK lịch sử cho sự ra đời TH Mác - Lênin

TIỀN ĐỀ

KHOA HỌC

ĐIỀU KIỆN KINH TẾ

- XÃ HỘI

KHÁI LƯỢC VỀ CHỦ NGHĨA MÁC – LÊNIN

Chủ nghĩa Mác – Lênin và ba bộ phận lý luận cấu thành

Chủ nghĩa Mác – Lênin là hệ thống những

quan điểm do C.Mác và Ph Ăngghen sáng lập, được V.I.Lênin bảo vệ và phát triển trên cơ sở

thực tiễn, là thế giới quan và phương pháp luận

chỉ đạo hoạt động nhận thức và hoạt động thực tiễn; là khoa học về sự nghiệp giải phóng giai

cấp vô sản, tiến tới giải phóng toàn thể nhân

loại.

Ba bộ phận cơ bản cấu thành chủ nghĩa Mác- Lênin

QL GIÁ TRỊ THẶNG DƯ

• Triết học Mác - Lênin: Những quy luật vận động, phát triển chung nhất của tự nhiên, xã hội và tư duy, xây dựng thế giới quan khoa học và phương pháp luận biện chứng

tế của xã hội, quá trình ra đời, phát triển, suy tàn của PTSX TBCN và sự ra đời, phát triển của PTSX CSCN.

quan của quá trình cách mạng xã hội chủ nghĩa.

IKHÁI LƯỢC VỀ CHỦ NGHĨA MÁC – LÊNIN

Khái lược qúa trình hình thành và phát triển

chủ nghĩa Mác - Lênin

- Sự củng cố và phát triển của phương thức sản xuất TBCN trong điều kiện cách mạng công nghiệp vào những năm 40 của thế kỷ XIX.

=> GC vô sản ra đời => tạo ra quan hệ đối lập ngày càng gay gắt với giữa TS với VS

- Những mâu thuẫn từ bản chất bóc lột của phương thức sản xuất TBCN ngày càng gay gắt và biểu hiện về mặt xã hội dẫn đến xung đột giai cấp giữa GCVS và GCTS => phát triển thành những cuộc đấu tranh giai cấp.

- CNML là vũ khí lý luận của GCCN

- Phong trào đấu tranh cách mạng của GCCN là cơ

sở thực tiễn của CNML

Tiền đề khoa học tự nhiên

❑ Định luật bảo toàn và chuyển hóa năng lượng

vạch ra mối liên hệ thống nhất giữa các hình thức vận động khác nhau của vật chất.

• Học thuyết tế bào chứng minh cho sự thống nhất, sự phát triển từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp của sinh vật.

• Học thuyết tiến hóa giải thích tính chất biện chứng của sự phát triển phong phú, đa dạng của các giống loài trong giới hữu cơ.

Company Logo

Thời kỳ Các-Mác/Ăng ghen bổ

sung và phát triển toàn diện lý luận

Triết học

Thời kỳ đề xuất những nguyên

lý triết học duy vật biện chứng

và duy vật lịch sử

Thời kỳ hình thành

tư tưởng triết học

b Những thời kỳ chủ yếu trong sự hình thành và

phát triển của TH Mác

c Thực chất và ý nghĩa cuộc cách mạng trong triết học

do C.Mác và Ph.Ăngghen thực hiện

• Khắc phục tính chất trực quan và siêu hình của chủ

nghĩa duy vật cũ và khắc phục tính chất duy tâm, thần

bí của phép biện chứng duy tâm

• Sáng tạo ra chủ nghĩa duy vật lịch sử

• Sáng tạo triết học duy vật biện chứng, thống nhất giữa

lý luận và thực tiễn

d Giai đoạn Lênin trong sự phát triển triết học Mác

a. • Khái niệm triết học Mác - Lênin

b. • Đối tượngcủa triết học Mác – Lênin

c. • Chức năng của triết học Mác - Lênin

2 Đối tượng và chức năng của triết học Mác - Lênin

a Khái niệm triết học Mác - Lênin

2 Đối tượng và chức năng của triết học Mác - Lênin

Là hệ thống quan điểm duy vật biện chứng về

tự nhiên, xã hội và tư duy.

Là thế giới quan và phương pháp luận khoa

học, cách mạng của giai cấp công nhân và

nhân dân lao động trong nhận thức và cải tạo

thế giới

Tự nhiên, xã hội và

tư duy

b Đối tượngcủa triết học Mác – Lênin

2 Đối tượng và chức năng của triết học Mác - Lênin

c Chức năng của triết học Mác- Lênin

Thế giới

3 Vai trò của triết học Mác- Lênin trong

đời sống xã hội

a Triết học Mác-Lênin là thế giới quan, phương pháp luận khoa học và cách mạng cho con người trong nhận thức và thực tiễn

b Triết học Mác-Lênin là cơ sở thế giới quan và phương pháp luận khoa học và cách mạng để phân tích xu hướng phát triển của xã hội trong điều kiện cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại phát triển mạnh mẽ

c Triết học Mác-Lênin là cơ sở lý luận khoa học của công cuộc xây dựng chủnghĩa xã hội trên thế giới và

sự nghiệp đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa

ở Việt Nam