Tiết 65, 66 doi thoai doc thoai va doc thoai

- Những người tản cư nói với nhau - Tham gia câu chuyện cố ít nhất hai người, Họ đang nói về làng chợ Dầu Dấu hiệu nào giúp em nhận ra điều đó?. - Không hướng đến ai nói giữa trời, kh

CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ

VỀ DỰ GIỜ THĂM LỚP

Độcthoạinộitâm

Tiết 65, 66 – Tiếng Việt

ĐỐI THOẠI, ĐỘC THOẠI VÀ ĐỘC THOẠI NỘI TÂM TRONG

VĂN BẢN TỰ SỰ

I TÌM HIỂU CHUNG

1 Đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm.

* Xét ví dụ: sgk/176,177

Có người hỏi:

- Sao bảo làng Chợ Dầu tinh thần lắm cơ mà?

- Ấy thế mà bây giờ đổ đốn ra thế đấy!

Ông Hai trả tiền nước, đứng dậy, chèm chẹp miệng, cười nhạt một tiếng, vươn vai nói to:

- Hà, nắng gớm, về nào…

Ông lão vờ vờ đứng lảng ra chỗ khác, rồi đi thẳng Tiếng cười nói xôn xao của đám người mới tản cư lên ấy vẫn dõi theo Ông nghe rõ cái giọng chua lanh lảnh của

người đàn bà cho con bú:

- Cha mẹ tiên sư nhà chúng nó ! Đói khổ ăn cắp, ăn trộm bắt được người ta còn

thương Cái giống Việt gian bán nước thì cứ cho mỗi đứa một nhát !

Ông Hai cúi gằm mặt xuống mà đi Ông thoáng nghĩ đến mụ chủ nhà

Về đến nhà, ông Hai nằm vật ra giường, mấy đứa trẻ thấy bố hôm nay có vẻ khác, len lét đưa nhau ra đầu nhà chơi sậm chơi sụi với nhau

Nhìn lũ con, tủi thân, nước mắt ông lão cứ giàn ra Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ư ? Chúng nó cũng bị người ta rẻ rúng hắt hủi đấy ư ? Khốn nạn,

bằng ấy tuổi đầu … Ông lão nắm chặt hai tay lại mà rít lên :

- Chúng bay ăn miếng cơm hay miếng gì vào mồm mà đi làm cái giống Việt gian bán nước để nhục nhã thế này

(Kim Lân, Làng,)

Trong ba câu đầu đoạn trích

là lời của ai nói với ai?

Tham gia câu chuyện có

ít nhất mấy người?

Họ đang nói về điều gì?

- Những người tản cư nói với nhau

- Tham gia câu chuyện

cố ít nhất hai người, Họ đang nói về làng chợ Dầu

Dấu hiệu nào giúp em nhận ra điều đó?

- Có hai lượt lời qua lại, đều hướng tới người tiếp chuyện

và thể hiện bằng hai gạch đầu dòng.

Đối thoại là hình thức đối đáp, trò

chuyện giữa hai hay nhiều người

Đối thoại được thể hiện bằng dấu gạch đầu dòng

ở đầu lời trao và đáp, mỗi lượt lời là một gạch đầu dòng.

Đối thoại là gì?

b Độc thoại.

VD: Ông Hai trả tiền nước, đứng dậy, chèm chẹp

miệng, cười nhạt một tiếng, vươn vai nói to:

- Hà, nắng gớm, về nào… (1)

Ông lão vờ vờ đứng lảng ra chỗ khác, rồi đi

thẳng

Câu " Hà, nắng gớm, về nào '

là của ai? Nói với ai?

- Ông nói với chính mình, nói bâng quơ, đánh trổng lảng để thoái lui.

- Không hướng đến

ai ( nói giữa trời), không liên quan đến chủ đề của hai

người đàn bà tản cư, không có câu trả lời

Độc thoại

Còn câu nào thuộc hình thức độc thoại không?

Câu đó là ông Hai nói với ai?

Câu nói của ông hai với cái làng chợ Dầu

- người trong tưởng tượng.

- Chúng bay ăn miếng cơm hay

miếng gì vào mồm mà đi làm cái

giống Việt gian bán nước để nhục nhã

thế này (2)

- Chúng bay ăn miếng cơm hay miếng gì vào mồm

mà đi làm cái giống Việt gian bán nước để nhục nhã thế này (2)

c Độc thoại nội tâm

VD: Nhìn lũ con, tủi thân, nước

mắt ông lão cứ giàn ra Chúng

nó cũng là trẻ con làng Việt

gian đấy ư ? Chúng nó cũng bị

người ta rẻ rúng hắt hủi đấy

ư ? Khốn nạn, bằng ấy tuổi

đầu … Ông lão nắm chặt hai

tay lại mà rít lên

Câu " Chúng nó cũng tuổi đầu",

là những câu nói của ai? Hỏi ai?

Ông Hai tự hỏi mình

về số phận của con ông.

Nó khác với hai câu

trên ở điểm nào? Câu

nói này thuộc hình

thức nào?

Độc thoại nội tâm

Không có gạch đầu dòng vì nó diễn ra trong suy nghĩ, tình cảm của ông Hai, không thốt ra thành lời.

c Độc thoại nội tâm

VD: Nhìn lũ con, tủi thân, nước mắt ông lão cứ giàn ra Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ư ? Chúng nó cũng bị người ta rẻ rúng hắt hủi đấy ư ? Khốn nạn, bằng ấy tuổi đầu … Ông lão nắm chặt hai tay lại mà rít lên

Độc thoại nội tâm là gì?

Khi người độc thoại mà không thốt

ra thành lời, không dùng gạch đầu dòng thì ta

gọi là độc thoại nội tâm.

2 Tác dụng Thảo luận 5 phút

Các hình thức trên có tác dụng gì cho câu chuyện trên?

-Diễn biến của câu chuyện -Thái độ của những người tản cư -Tâm lí của nhân vật ông Hai

Tạo không khí cuộc sống như thật, khắc họa sâu sắc tâm lí nhân vật:

- Thái độ câm giận của mấy người tản cư

- Sự xấu hổ, tức giận và đau đớn, dằn vặt của ông

Hai.

Đối thoại, độc thoại, độc thoại

nội tâm là ngôn ngữ nhân vật

Trao đổi đôi

• Điểm giống và khác nhau của đối thoại và độc thoại.

• Điểm giống và khác nhau của độc thoại và độc thoại nội tâm.

* Đối thoại và độc thoại giống và khác nhau như thế nào ?

- Giống nhau : Đều có dấu gạch đầu dòng, thốt ra

tưởng tượng

Phân biệt độc thoại và độc thoại nội tâm?

TÂM

Giống nhau - Lời của một người nào đó nói với chính mình

hoặc nói với một ai đó trong tưởng tượng.

Khác nhau -Nói thành lời

-Trong văn bản tự sự, phía trước câu nói có gạch đầu dòng

-Không nói thành lời.

-Trong văn bản tự sự, phía trước câu nói không

có gạch đầu dòng

LƯU Ý

Khi sử dụng yếu tố đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm phải phù hợp với tình huống truyện, hoàn cảnh và tính cách nhân vật

-Khi cần diễn tả những tâm sự chân thực của nhân vật có thể dùng ngôn ngữ độc thoại

-Song để thể hiện những trăn trở, day dứt, những trạng thái phức tạp, tinh tế nhất của đời sống tâm hồn nhân vật thì phải cần đến hình thức độc thoại nội tâm.

NGÔN NGỮ NHÂN VẬT

ĐỐI THOẠI ĐỘC THOẠI NỘI TÂM

Nhiều người đối

ĐỘC THOẠI

Nói chính mình ( hoặc với ai đó trong tưởng

tượng)->không thành lời

I TÌM HIỂU CHUNG

II LUYỆN TẬP

Bài tập 1: Phân tích tác dụng của hình thức đối thoại trong đoạn trích sau đây :

Mãi khuya, bà Hai mới chống gối đứng dậy Bà lẳng lặng xuống bếp châm lửa ngồi tính tiền hàng Vẫn những tiền cua, tiền bún, tiền đỗ, tiền kẹo… Vẫn cái giọng rì rầm, rì rầm thường ngày

- Này, thầy nó ạ

Ông Hai nằm rũ ra ở trên giường không nói gì

- Thầy nó ngủ rồi à?

- Gì?

Ông lão khẽ nhúc nhích

- Tôi thấy người ta đồn…

Ông lão gắt lên :

- Biết rồi!

Bà Hai nín bặt Gian nhà lặng đi, hiu hắt

( Kim Lân, Làng)

Ba lượt lời trao và 2 lượt lời đáp

Tác dụng: Tâm trạng buồn bã, đau khổ và thất vọng của ông Hai trong cái đêm nghe tin làng mình theo giặc.

Viết một đoạn văn kể chuyện theo đề tài tự chọn , trong đó sử dụng cả hình thức đối thoại , độc thoại

và độc thoại nội tâm.

* Bài tập 2

Sử dụng các hình thức ngôn ngữ trên vào

thực tế và rút ra bài học sử dụng các hình thức trên một cách hiệu quả.