Hình học chương i

BÀI 3: ĐƯỜNG TRUNG BÌNH CỦA TAM GIÁC, HÌNH THANG.I, ĐỊNH NGHĨA: - Đường trung bình của tam giác là đoạn thẳng nối trung điểm hai cạnh của tam giác.. BÀI 3: ĐỐI XỨNG TRỤC, ĐỐI XỨNG TÂM.HÌ

+ Các đoạn thẳng AB, BC, CD, DA gọi là các cạnh của tứ giác.

+ Hai đỉnh A, B gọi là hai đỉnh kề nhau Hai đỉnh A và C gọi là hai đỉnh đối nhau

+ Hai cạnh kề nhau: AB và BC; … Hai góc đối nhau: A và C.

Tứ giác lồi là tứ giác luôn nằm về một nửa mặt phẳng có bờ là đường thẳng chứa bất kì cạnh nào của tứ giác

B A

II, TỔNG CÁC GÓC CỦA MỘT TỨ GIÁC:

Bài 1: Tìm số đo x trong các hình sau:

Bài 2: Cho tứ giác ABCD có A 30 , B 90 , D 100  0   0   0 Tính góc C và góc ngoài tại C của tứ giác.

50 0

x x

BA

2x x

NM

1 2

2 1

D

CB

A

x x

2x 2x

D

CB

A

x

CB

DA

Bài 3: Cho tứ giác ABCD có AB AD,CB CD  , C 70 , A 110  0   0.

a, Chứng minh AC là trung trực của BD

100 0

30 0

D C B

Bài 5: Cho tứ giác ABCD Phân giác góc C và D cắt nhau tại O Chứng minh 

 

A BCOD

D

CB

A

BÀI 2: HÌNH THANG.

I, ĐỊNH NGHĨA:

+ Hình thang là tứ giác có hai cạnh đối song song Hai cạnh song song gọi là hai đáy,

hai cạnh còn lại là hai cạnh bên (H1)

+ Hình thang vuông là hình thang có một góc vuông (H2)

+ Hình thang cân là hình thang có hai góc kề một đáy bằng nhau (H3)

II, TÍNH CHẤT:

- Nếu một hình thang có hai cạnh bên song song thì hai cạnh bên ấy bằng nhau

- Nếu một hình thang có hai cạnh đáy bằng nhau thì hai cạnh bên song song và bằng nhau

- Trong hình thang cân, hai cạnh bên bằng nhau

- Trong hình thang cân, hai đường chéo bằng nhau

III, DẤU HIỆU NHẬN BIẾT:

- Hình thang có hai góc kề một đáy bằng nhau là hình thang cân

- Hình thang có hai đường chéo bằng nhau là hình thang cân

IV, BÀI TẬP VẬN DỤNG:

H3 THANG CÂN H2 THANG VUÔNG

H1 HÌNH THANG

C A

Bài 1: Cho hình thang ABCD có AD // BC, có A B 20    0 và D 2C  

a, Tính A B 

b, Chứng minh A B C D    

c, Tính số đo các góc của hình thang

Bài 2 : Cho hình thang vuông ABCD có A D 90   0, AB AD 4cm  , DC 4cm và BHCD tại H

a, Chứng minh ABDHDB

b, Chứng minh BHC vuông cân tại H

Bài 3 : Cho ABC, các tia phân giác góc B, C  cắt nhau tại I Qua I kẻ đường thẳng song song với BC cắt

D A

B

DA

E

CB

A

Bài 4 : Cho hình thang ABCD có AB // CD và AB CD Hai tia phân giác góc C và góc D cắt nhai tại K thuộc đáy AB Chứng minh rằng :

a, ADK cân ở A, BKC cân ở B

c, BK là tia phân giác của góc B.

Bài 6 : Cho ABC cân tại A, Hai đường trung tuyến BD và CE Chứng minh :

a, ADE cân tại A

A

Bài 7 : Cho ABC cân tại A có BE và CF là hai đường phân giác Chứng minh :

a, AEF cân tại A

b, Tứ giác BCEF là hình thang cân

c, CE EF FB 

Bài 8: Cho hình thang cân ABCD có AB // CD và AB CD , AB AD

a, Chứng minh ADB BDC 

b, CA có phải là tia phân giác của góc C không ? Vì sao ?

Bài 9: Cho hình thang cân ABCD có AB // CD và AB CD Gọi O là giao điểm của AD và BC E là giao điểm của AC và BD Chứng minh :

a, AOB cân tại O

b, ABDBAC

c, EC ED

d, OE là trung trực của hai đáy AB và CD

Bài 10: Cho hình thang cân ABCD có AD // BC và A 60  0, AD 4cm , BC 2cm Qua B kẻ đường thẳng song song với CD cắt AD tại E

EF

CB

A

D

A

CB

EO

D

A

CB

B A

4 cm

5 cm

H E

D

C B

A

BÀI 3: ĐƯỜNG TRUNG BÌNH CỦA TAM GIÁC, HÌNH THANG.

I, ĐỊNH NGHĨA:

- Đường trung bình của tam giác là đoạn thẳng nối trung điểm hai cạnh của tam giác (H4)

- Đường trung bình của hình thang là đoạn thẳng nối trung điểm hai cạnh bên của hình thang (H5)

- Đường trung bình của tam giác thì song song với cạnh thứ 3 và bằng nửa cạnh ấy

Bài 2: Để đo khoảng cách giữa hai điểm A và B bị ngăn cách bởi một hồ nước người ta đóng các cọc tại các

vị trí A, B, M, N, O như hình 2 và đo được MN 45m Tính khoản cách AB biết M, N lần lượt là điểm

H5 ĐƯỜNG TRUNG BÌNH HÌNH THANG H4.ĐƯỜNG TRUNG BÌNH TAM GIÁC

N M

N M

BA

45 m

O

BA

Bài 3: Cho ABC cân tại A, đường cao AM, N là trung điểm của AC, kẻ Ax // BC cắt MN tại E Chứng minh:

a, M là trung điểm của BC b, ME // AB c, AE MC



c, ME MF, AE AF  Bài 6: Cho ABC vuông tại A có AM là đường trung tuyến N là trung điểm của AC

a, Chứng minh MNAC b, AMC là tam giác gì? Vì sao?

c, Chứng minh 2.AM BC

Bài 7: Cho ABC Trên cạnh AB lấy AD DE EB  Từ D, E kẻ các đường thẳng song song với BC cắt

AC lần lượt tại M, N Chứng minh:

a, M là trung điểm của AN b, AM MN NC  c, 2.EN DM BC 

A

C B

FE

A

Bài 8: Cho ABC trung tuyến AM, Trên AC lấy E và F sao cho AE EF FC  , BE cắt AM tại O.

a, Tứ giác OEFM là hình gì? Vì sao? b, Chứng minh BO 3.OE

Bài 9: Cho ABC, trung tuyến AM Gọi D là trung điểm của AM, BD cắt AC tại E Kẻ MK // BE (K thuộcEC) Chứng minh:

a, K là trung điểm của CE b, CE 2.AE

BÀI 3: ĐỐI XỨNG TRỤC, ĐỐI XỨNG TÂM.

HÌNH BÌNH HÀNH

I, ĐỊNH NGHĨA:

- Hai điểm A và A’ được gọi là đối xứng với nhau qua đường thẳng d, nếu d là đường trung trực của đoạn thẳng AA’ (H1)

- Hai điểm A và A’ được gọi là đối xứng với nhau qua điểm O, nếu O là trung điểm của AA’.(H2)

- Mọi điểm nằm trên đường thẳng (d) đều cách đều hai đầu mút A và A’

II QUY ƯỚC:

- Điểm nằm trên trục đối xứng (d) thì điểm đối xứng với nó qua (d) là chính nó

- Điểm đối xứng với điểm O qua tâm O chính là điểm O

III HÌNH ĐỐI XỨNG QUA ĐƯỜNG THẲNG:

- Hai hình A và B gọi là đối xứng với nhau qua đường thẳng d nếu lấy mỗi điểm thuộc hình A khi lấy đối xứng qua d đều thuộc hình B

- Hai hình A và B gọi là đối xứng với nhau qua điểm O nếu lấy mỗi điểm thuộc hình A khi lấy đối xứng qua O thì đều thuộc hình B

IV, ĐỊNH NGHĨA:

H2 H1

d

O

B A

- Tứ giác có các cặp cạnh đối song song là hình bình hành.( H1)

- Trong hình bình hành các cạnh đối song song và bằng nhau

- Trong hình bình hành các góc đối bằng nhau

- Trong hình bình hành hai đường chéo cắt nhau tại trung điểm của mỗi đường

VI, DẤU HIỆU NHẬN BIẾT:

- Tứ giác ABCD là HBH nếu các cạnh đối song song

- Tứ giác ABCD là HBH nếu các cạnh đối bằng nhau

- Tứ giác ABCD là HBH nếu các góc đối bằng nhau

- Tứ giác ABCD là HBH nếu hai đường chéo cắt nhau tại trung điểm của mỗi đường

- Tứ giác ABCD là HBH nếu hai cạnh đối vừa song song vừa bằng nhau

VII, BÀI TẬP VẬN DỤNG:

Bài 1: Cho hình thang ABCD có AB // CD và

1

AB CD2



Gọi E là trung điểm của CD

a, Chứng minh tứ giác ABED là hình bình hành

b, Chứng minh tứ giác ABCE là hình bình hành

Bài 2: Cho ABC có D, E, F lần lượt là trung điểm các cạnh BC, AC, AB

B

A

Bài 3: Cho ABC cân ở A có điểm M trên cạnh BC Kẻ MD // AC và ME // AB D AB, E AC  .

DF // AC F BC 

a, DBF là tam giác gì? b, Chứng minh tứ giác DCEF là hình bình hành

Bài 5: Cho ABC có các đường trung tuyến BE, CF và trọng tâm G Gọi M, N lần lượt là trung điểm của

B

A

NM

CB

A

Bài 7: Cho tứ giác ABCD có M, N, P, Q lần lượt là trung điểm của AB, BC, CD, DA.

a, Chứng minh MN // AC và

1

MN AC2

b, Chứng minh tứ giác AECF là hình bình hành

Bài 9: Cho hình bình hành ABCD có AB AD Vẽ AE BD,CF BD  , AE kéo dài cắt CD tại H và CF kéo dài cắt AB tại K Chứng minh:

Q

P

N M

B A

Bài 10: Cho hình bình hành ABCD Kẻ AE BD và CFBD.

a, Tứ giác AECF là hình gì? Vì sao?

b, AE cắt CD tại I, CF cắt AB tại K Chứng minh AI CK

Bài 13: Cho hình bình hành ABCD, Trên cạnh AB lấy điểm M, trên cạnh CD lấy điểm N sao cho

a, Chứng minh tứ giác AECF là hình bình hành

b, Chứng minh O là trung điểm của EF

Bài 15: Cho hình bình hành ABCD Gọi H và K lần lượt là hình chiếu của A và C trên đường chéo BD

a, Chứng minh rằng: DH BK

b, Chứng minh rằng tứ giác AHCK là hình bình hành

c, Gọi O là trung điểm của HK Chứng minh rằng ba điểm A, O, C thẳng hàng

N

M

BA

Bài 16: Cho hình bình hành ABCD có AB AC Gọi E và K lần lượt là trung điểm của CD và AB Đoạn

BD cắt AE, AC và CK lần lượt tại N, O và I Chứng minh rằng:

a, Chứng minh tứ giác ANPB là hình bình hành

b, Chứng minh A là trung điểm của MN

c, Gọi C là trung điểm của ON Chứng minh MP 4.AC

Bài 18: Cho hình bình hành ABCD có tâm O Lấy E CD sao cho

1

ED DC3



, AE cắt BD tại K Từ O kẻ đường thẳng song song với AE cắt CD tại F

a, OF là gì của CAE

b, Chứng minh DE FE FC 

c, Chứng minh K là trung điểm của OD

Bài 19: Cho hình bình hành ABCD có A là góc tù Kẻ AH và CK vuông góc với đường chéo BD

IO

a, Chứng minh tứ giác AHCK là hình bình hành.

b, Gọi O là trung điểm của HK Chứng minh ba điểm A, O, C thẳng hàng

c, Tính diện tích hình bình hành AHCK biết AH 4cm, HK 3cm 

Bài 20: Chi hình bình hành ABCD, O là giao điểm hai đường chéo M , N lần lượt là trung điểm của OD và

OB E là giao điểm của AM và CD, F là giao điểm của CN và AB Chứng minh:

b, Gọi M là giao điểm của AK và BC, N là giao điểm của CH và AD Chứng minh AN CM

c, O là trung điểm của HK Chứng minh M, O, N thẳng hàng

Bài 22: Cho hình bình hành ABCD Trên đường chéo BD lấy hai điểm M và N sao cho

b, AC cắt BD tại O, Chứng minh tứ giác AMCN là hình bình hành,

c, AM cắt BC tại I, Chứng minh AM 2.MI

d, CN cắt AD tại K Chứng minh I và K đối xứng với nhau qua O

Bài 23: Cho hình bình hành ABCD, O là giao điểm của hai đường chéo Lấy các điểm M, N, P, Q lần lượt

là trung điểm của AO, BO, CO, DO

a, Chứng minh tứ giác MNPQ là hình bình hành

b, Chứng minh tứ giác ANCQ là hình bình hành

N M

O

B A

ON

M

BA

Bài 24: Cho ABC cân tại A, đường cao AH Gọi M là trung điểm của AB, Vẽ E đối xứng với H qua M.

a, Tứ giác AHBE là hình gì? Vì sao?

b, Chứng minh tứ giác AEHC là hình bình hành

c, Gọi O là giao điểm của AH và EC, N là trung điểm của AC Chứng minh ba điểm M, O, N thẳng hàng

Bài 25: Cho ABC vuông tại A có AB AC , đường cao AH, Gọi M là trung điểm của AB Trên tia đối của tia MH lấy điểm D sao cho MD MH

a, Chứng minh tứ giác AHBD là hình chữ nhật.

b, Gọi E là điểm đối xứng của B qua H Chứng minh tứ giác ADHE là hình bình hành

NO

Bài 26: Cho hình thang ABCD có AB // CD và AB DC, AC BD  Kẻ BE // AC E DC .

a, Tứ giác ABEC là hình gì?

b, Chứng minh rằng: DBE vuông ở B và BD2AC2 DE2

Bài 27: Cho hình thanh vuông ABCD

 

A D 90 , CD 2.AB  0  

Gọi H là hình chiếu của D trên AC Gọi

M, N là trung điểm của HC và HD Chứng minh:

Bài 29: Cho hình thang vuông ABCD

2



H

B A

MI

K

HE

D

CB

A

Bài 31: Cho ABC nhọn có AB AC Các đường cao BE, CF cắt nhau tại H, Gọi M là trung điểm của

BC, kẻ Bx, Cy lần lượt vuông góc với AB, AC chúng cắt nhau tại K

a, Chứng minh tứ giác BHCK là hình bình hành và H, M, K thẳng hàng

b, Gọi I là điểm đối xứng với H qua BC Chứng minh tứ giác BIKC là hình thang cân

c, Gọi G là giao điểm của BK và HI, ABC phải có thêm điều kiện gì để tứ giác GHCK là hình thang cân

Bài 32: Cho ABC nhọn biết AB AC Các đường cao BE và CF cắt nhau tại H Gọi M là trung điểm của

BC Trên tia đối của MH lấy điểm K sao cho MH MK

a, Chứng minh Tứ giác BHCK là hình bình hành

b, Chứng minh BK AB và CK AC

c, Gọi I là điểm đối xứng với H qua BC Chứng minh BIKC là hình thang cân

d, BK cắt HI tại G ABC cần có thêm điều kiện gì để tứ giác GHCK là hình thang cân

E

C B

A

Bài 33: Cho ABC có trung tuyến AM, BN, CP Từ N kẻ kẻ đường thẳng song song với CP cắt BC tại F Các đường thẳng kẻ từ F song song với BN và Từ B song song với CP cắt nhau tại D Chứng minh:

a, Tứ giác BDCP là hình bình hành

b, Tứ giác PNCD là hình thang

c, DM // AN, DM AN

d, Tìm điều kiện của ABC để tứ giác PNCD là hình thang cân

Bài 34: Cho ABC gọi D và E lần lượt là trung điểm của AB, AC

a, Chứng minh tứ giác DECB là hình thang

b, Gọi H là giao điểm của hai đường cao BM và CK Qua B kẻ đường thẳng vuông góc với AB.Qua C kẻ đường thẳng vuông góc với AC Hai đường thẳng này cắt nhau tại I Chứng minh tứ giác BHCI là hình bình hành

c, Gọi G là giao điểm của hai đường thẳng vuông góc với AC tại E và vuông góc với AB tại D Chứng minh A, I, G thẳng hàng

CB

A

Bài 35: Cho ABC nhọn, đường cao BE và CF cắt nhau tại H Lấy điểm M là trung điểm của BC và I là điểm đối xứng của H qua M.

a, Chứng minh tứ giác AGCE là hình bình hành

b, Trên tia AM lấy điểm F ( K khác A) sao cho AG GF

Chứng minh rằng: MG MF và BF // AE

c, Để tứ giác AECF là hình thang cân thì ABC cần điều kiện gì

QI

M

HF

E

CB

Bài 37: Cho hình bình hành ABCD, Trên tia đối của tia AD lấy điểm E sao cho AE AD Gọi F là giao của EC và AB.

a, Chứng minh F là trung điểm của EC

b, Chứng minh tứ giác EBCA là hình bình hành

c, Trên tia đối CD lấy điểm T sao cho TC CD Chứng minh ba điểm T, B, E thẳng hàng

d, Gọi giao điểm của TA và EC là O Chứng minh ba điểm D, O, B thẳng hàng

Bài 38: Cho ABC Gọi M, N theo thứ tự là trung điểm của AB, AC.

a, Chứng minh tứ giác BMNC là hình thang

b, Gọi I là trung điểm AN, K là điểm đối xứng với M qua I Chứng minh BMKN là hình bình hành

c, Gọi G là giao điểm của BN và CM Chứng minh AG, KN và BC đồng quy

O

T

F E

B A

G

K I

N M

C B

A

I

NM

D

O

CB

A

Bài 39: Cho ABC có O là trung điểm của AC Trên tia BO lấy điểm D sao cho OD OB

a, Chứng minh tứ giác ABCD là hình bình hành

b, Trên cạnh BC lấy các điểm M, N sao cho BM MN NC  Tia NO cắt AD, AB lần lượt tại I và

K Chứng minh AI NC và AM // IN

Bài 40: Cho hình bình hành ABCD, Gọi E là điểm đối xứng với A qua B, Lấy F sao cho D là trung điểm của AF

a, Chứng minh tứ giác DBEC là hình bình hành

b, Chứng minh C là trung điểm của đoạn EF

c, Chứng minh ba đường thẳng AC, BF, DE đồng quy

d, Gọi M là giao điểm của CD và BF, N là giao điểm của AM và CF Chứng minh

2

FN FC3



N M

F

E

B A

Bài 41: Cho hình bình hành ABCD có A 60  0 Lấy điểm E AD, F CD  sao cho DE CF Gọi K là điểm đối xứng của F qua BC S là giao điểm của hai đường thẳng CK và AD Chứng minh:

a, CKF cân và tính KCF ( Lấy I là giao của BC và KF).

a, Chứng minh rằng OD là đường trung bình của ACE

b, Chứng minh rằng C là trung điểm của EF

c, Gọi M là chân đường vuông góc hạ từ A đến EF Đường thẳng qua A và song song với BM cắt

BD tại N Tứ giác BANM là hình gì? Vì sao?

d, Trên tia đối của tia DC lấy điểm H tùy ý Gọi K là trung điểm của AH và P là giao điểm của FH với CK Chứng minh PCH cân

E

O

D

C B

A

Bài 43: Cho ABC vuông cân tại A Trên đoạn thẳng AB lấy điểm E, Trên tia đối của tia CA lấy điểm F sao cho BE CF Vẽ hình bình hành BEFD Gọi I là giao điểm của EF và BC Qua E kẻ đường thẳng vuông góc với AB cắt BI tại K.

a, Chứng minh tứ giác EKFC là hình bình hành

b, Qua I kẻ đường thẳng vuông góc với AF cắt BD tại M Chứng minh AI BM

c, Chứng minh C đối xứng với D qua MF

A

BÀI 1: HÌNH CHỮ NHẬT

I, ĐỊNH NGHĨA:

- Tứ giác có 4 góc vuông là hình chữ nhật (H1)

II, TÍNH CHẤT:

- Hình chữ nhật có tất cả các tính chất của hình bình hành và hình thang cân

- Trong hình chữ nhật, hai đường chéo bằng nhau và cắt nhau tại trung điểm của mỗi đường

- Trong tam giác vuông, đường trung tuyến ứng với cạnh huyền bằng nửa cạnh huyền và ngược lại

III, DẤU HIỆU NHẬN BIẾT:

Bài 1: Cho ABC vuông tại A có đường cao AH Kẻ HD AB, HE AC 

a, Tứ giác ADHE là hình gì? Vì sao?

b, Gọi O là giao điểm của AH và DE Chứng minh OA OH OD OE  

B A

O

E D

B

A

Bài 2: Cho ABC vuông tại A có AB 3cm, AC 4cm  M là trung điểm của BC Từ M kẻ hai đường thẳng song song với AC và song song với AB cắt AB và AC lần lượt tại E và F.

a, Tính độ dài BC

b, Các tức giác BEFC, AEMF là hình gì? Vì sao?

c, Gọi O là trung điểm của EF

Chứng minh A và M đối xứng qua O

Bài 3: Cho ABC vuông tại A có AH là đường cao, đường trung tuyến AM Qua H kẻ đường thẳng song song với AB và AC lần lượt cắt AC ở P và AB ở D DP cắt AH ở O và AM ở Q

a, Chứng minh AH DP

b, MAC là tam giác gì? Vì sao?

c, Chứng minh APQ vuông ở Q

Bài 4: Cho ABC vuông ở A có AH là đường cao Gọi P và Q lần lượt là hình chiếu của H xuống AB và

AC Gọi I là trung điểm của HB, K là trung điểm của HC AH cắt PQ ở O

a, Tứ giác APHQ là hình gì? Vì sao?

Q P