(Skkn 2023) đa dạng hóa hoạt động giáo dục nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường thpt trên địa bàn thị xã hoàng mai

Đa dạng hóa hoạt động giáo dục nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường THPT trên địa bàn Thị xã Hoàng Mai là vấn đề mới, quan trọng trong hoạt động giáo dục, t

SÁNG KIẾN

ĐA DẠNG HÓA HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ GIÁO DỤC TRUYỀN THỐNG CHO HỌC SINH Ở TRƯỜNG THPT TRÊN ĐỊA BÀN

THỊ XÃ HOÀNG MAI

LĨNH VỰC: KĨ NĂNG SỐNG NGCK

Năm thực hiện: 2022 - 2023

PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ 1

I CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ GIÁO DỤC TRUYÊN

1.3 Những nội dung truyền thống cần giáo dục cho học sinh 4

III THỰC TRẠNG GIÁO DỤC TRUYỀN THỐNG VÀ TÂM LÍ HỌC

IV THỰC TRẠNG GIÁO DỤC TRUYỀN THỐNG Ở TRƯỜNG

V GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TRUYỀN

5.2.Giáo dục truyền thống qua các các hoạt động ngoại khóa 14

VI THIẾT KẾ CÁC HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC TRUYỀN THỐNG

6.1 Giáo dục truyền thống ngày tết cổ truyền dân tộc Việt 44 6.2 Giáo dục truyền thống qua tìm hiểu các lễ hội địa phương 48 VII KHẢO SÁT SỰ CẤP THIẾT VÀ TÍNH KHẢ THI CỦA CÁC

I Đánh giá kết quả đã đạt được, những đóng góp mới của sáng kiến 56

Chữ cái viết tắt Cụm từ đầy đủ

PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ

I Lí do chọn đề tài

Căn cứ vào Nghị quyết số 29 - NQ/TW ngày 04/11/2013 của BCH Trung ương Đảng về “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế”

Căn cứ Công văn số 1776/SGD&ĐT-GDTrH ngày 26/8/2022 của Sở GD&ĐT Nghệ An về việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ giáo dục trung học năm học 2022 - 2023;

Căn cứ vào mục tiêu, nội dung chương trình GDPT hiện hành và CTGDPT 2018

Xuất phát từ mục tiêu giáo dục của chương trình Giáo dục phổ thông 2018

là giúp học sinh tiếp tục phát triển những phẩm chất, năng lực cần thiết đối với người lao động, ý thức và nhân cách công dân, khả năng tự học và ý thức học tập suốt đời, khả năng lựa chọn nghề nghiệp phù hợp với năng lực và sở thích, điều kiện và hoàn cảnh của bản thân để tiếp tục học lên, học nghề hoặc tham gia vào cuộc sống lao động, khả năng thích ứng với những đổi thay trong bối cảnh toàn cầu hoá và cách mạng công nghiệp mới

Xuất phát từ mục tiêu dạy học theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực; thực trạng dạy học ở trường phổ thông; Ý nghĩa thực tiễn trong dạy học các môn học và các hoạt động giáo dục

Đa dạng hóa hoạt động giáo dục nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường THPT trên địa bàn Thị xã Hoàng Mai là vấn đề mới, quan trọng trong hoạt động giáo dục, tạo ra nhiều ưu thế trong việc giáo dục tư tưởng, tình cảm đối với thế hệ trẻ; không chỉ đơn thuần giúp các em hình thành hứng thú, tình yêu với truyền thống quê hương đất nước mà còn góp phần định hình cho học sinh cách ứng xử đúng đắn trong cuộc sống, góp phần bảo tồn các giá trị truyền thống của dân tộc trong thời kì hội nhập Mặc dù có vai trò, chức năng, nhiệm vụ quan trọng trong giáo dục thế hệ trẻ, nhưng hiện nay, lại chưa được chú ý, quan tâm đúng mức Vì vậy đa dạng hóa hoạt động giáo dục nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường THPT là hết sức quan trọng và cần thiết Qua khảo sát cho thấy việc giáo dục vấn đề này cho học sinh ở các trường phổ thông hiện nay còn rất hạn chế, học sinh cũng chưa thực sự quan tâm

Chương trình GDPT 2018 tạo điều kiện thuận lợi để dạy học tích hợp và phát huy giáo dục truyền thống của địa phương, quê hương đất nước thông qua các môn học, hoạt động trải nghiệm – hướng nghiệp, giáo dục địa phương Vì vậy việc lồng ghép bài học cùng với các hoạt động giáo dục nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường THPT không chỉ có ý nghĩa

hình thành cho học sinh những kiến thức, kĩ năng trong cuộc sống mà còn tiếp cận sâu với nội dung, phương pháp dạy học của chương trình giáo dục phổ thông mới đó là dạy học tích hợp, gắn liền với thực tiễn; theo định hướng phát triển các phẩm chất, năng lực cần có của người học

Vì vậy, tác giả chọn và nghiên cứu đề tài“Đa dạng hóa hoạt động giáo

dục nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường

THPT trên địa bàn Thị xã Hoàng Mai” làm SKKN

II Lịch sử nghiên cứu

Vấn đề giáo dục truyền thống cho học sinh đã được một số tác giả tích hợp trong dạy các môn học như Văn học, Lịch sử, Quốc phòng – An ninh và các hoạt động ngoại khóa ở trường phổ thống, tuy nhiên cách thức, nội dung thực hiện, hiệu quả giáo dục có sự khác nhau Đã có nhiều chuyên đề báo cáo về mục đích, ý nghĩa, tầm quan trọng của giáo dục truyền thống, nhưng nó chỉ dừng lại ở cơ sở lí luận, chưa chỉ rõ các hình thức, nội dung cụ thể để giáo dục

Dựa trên cơ sở phân tích các bài viết của những tác giả đi trước để từ đó

có cái nhìn tổng hợp về lịch sử nghiên cứu làm cơ sở triển khai đề tài đảm bảo tính kế thừa và phát triển

III Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

1 Mục tiêu đề tài

- Vận dụng cơ sở lí luận và thực tiễn về vấn đề đa dạng hóa hoạt động giáo dục nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường THPT trên cơ sở tích hợp các môn học để xác định nội dung và hình thức giáo dục cho học sinh

- Góp phần đưa ra các giải pháp để thực hiện tốt, linh hoạt vấn đề đa dạng hóa hoạt động giáo dục nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường THPT trên địa bàn Thị xã Hoàng Mai

- Góp phần đào tạo thế hệ học sinh có đủ phẩm chất, năng lực nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội trong thời kỳ mới

- Góp phần định hình cho học sinh cách ứng xử đúng đắn trong cuộc sống, góp phần bảo tồn các giá trị truyền thống của dân tộc trong thời kì hội nhập

2 Nhiệm vụ

- Cập nhật và bổ sung cơ sở lí luận, cơ sở thực tiễn

- Tìm hiểu thực trạng về vấn đề giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường THPT trên địa bàn Thị xã Hoàng Mai

- Nghiên cứu cách thức tổ chức các hoạt động tích hợp trong các bài dạy các môn học địa lý, lịch sử; các nội dung hoạt động giáo dục

IV Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

1 Đối tượng nghiên cứu

Hình thức, phương pháp, kĩ thuật đa dạng hóa hoạt động giáo dục nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường THPT trên địa

bàn Thị xã Hoàng Mai

2 Phạm vi nghiên cứu

- Về nội dung: Đa dạng hóa hoạt động giáo dục nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục truyền thống cho học sinh ở trường THPT trên địa bàn Thị xã Hoàng Maithông qua số bài học Lịch sử, Địa lí, hoạt động trải nghiệm hướng nghiệp, chương trình giáo dục địa phương trong chương trình THPT

- Về thời gian nghiên cứu: năm học 2022 - 2023

- Địa bàn nghiên cứu và thực nghiệm đề tài: các trường THPT trên địa bàn Thị xã Hoàng Mai

V Đóng góp mới của đề tài

- Đã xác định được việc giáo dục truyền thống cho học sinh thông qua các

PHẦN II NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ GIÁO DỤC TRUYỀN THỐNG CHO HỌC SINH

1 1 Khái niệm về truyền thống

Truyền thống là những tập tục, thói quen, những kinh nghiệm xã hội được hình thành từ lâu đời trong lối sống và nếp nghĩ của con người, được truyền lại

từ thế hệ này sang thế hệ khác

Truyền thống có nhiều cấp độ khác nhau Có truyền thống gia đình, truyền thống của từng địa phương, đơn vị, truyền thống cách mạng, truyền thống dân tộc

1.2 Mục đích ý nghĩa của công tác giáo dục truyền thống

Giáo dục truyền thống tức là chuyển giao một di sản quý báu của dân tộc cho những người trẻ tuổi, để họ có cơ sở hiểu được một quá khứ gian khổ, đau thương, vinh quang, anh dũng mà bao thế hệ trước đã đấu tranh gìn giữ và sáng tạo ra; để chúng ta có được ngày hôm nay Từ đó nâng cao lòng tự hào, tự trọng dân tộc, rút ra cho mình một thái độ lao động mới, một cách nghĩ, cách sống mang đậm ý thức trách nhiệm với hiện tại và tương lai dân tộc

“Lịch sử không phải là ngọn đèn đỏ gắn sau đuôi con tàu chỉ cho ta con đường đã qua, mà lịch sử là ngọn đèn pha rọi về phía trước chỉ cho ta biết ta từ đâu tới” (Rô manh -Rô lăng, đại văn hào Pháp)

Giáo dục truyền thống nhằm giúp học sinh hiểu biết sâu sắc quá khứ gian khổ, đau thương nhưng anh dũng và vinh quang của dân tộc để tự hào, tin tưởng, nhận thức rõ giá trị của cuộc sống hiện tại, nâng cao tinh thần yêu nước và tinh thần quốc tế chân chính, xây dựng thái độ lao động mới, ý thức tự lực tự cường,

có trách nhiệm với xã hội, với tương lai của dân tộc, tiếp tục sự nghiệp của các thế hệ cha anh đi trước, xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội và bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa

1.3 Những nội dung truyền thống cần giáo dục cho học sinh

* Truyền thống tốt đẹp của dân tộc

Trong những năm chuẩn bị cho Cách mạng Tháng Tám, mở đầu bài học

vỡ lòng về cách mạng cho cán bộ trẻ, Bác Hồ căn dặn: "Dân ta phải biết sử ta Cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam"

Truyền thống dựng nước và giữ nước của dân tộc ta phải là cơ sở đầu tiên cho việc hình thành tư tưởng, tình cảm của tuổi trẻ Truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta được kết tinh thành những phẩm chất cơ bản sau:

- Yêu nước nồng nàn, bất khuất, kiên cường đấu tranh cho độc lập tự do

- Tinh thần nhân đạo cao cả

- Truyền thống hiếu học

- Lao động cần cù, sáng tạo và tinh thần lạc quan, yêu cuộc sống

* Truyền thống cách mạng của Đảng ta

Đảng ta ra đời đánh dấu một bước ngoặt vĩ đại của cách mạng Việt Nam,

mở đầu thời đại mới của dân tộc - thời đại của cách mạng dân tộc dân chủ và tiến lên chủ nghĩa xã hội Hơn 90 năm qua, được tôi luyện và thử thách trong những cuộc chiến đấu quyết liệt với kẻ thù, Đảng ta đã liên tục chiến thắng và trưởng thành vược bậc, viết nên những truyền thống vô cùng quý báu:

- Tuyệt đối trung thành với Chủ nghĩa Mác - Lênin, với lợi ích của giai cấp công nhân và của dân tộc

- Vận dụng sáng tạo Chủ nghĩa Mác - Lênin và kinh nghiệm cách mạng thế giới vào tình hình cụ thể của nước ta để đề ra đường lối chính trị và phương pháp cách mạng đúng đắn, sáng tạo, độc lập, tự chủ và tổ chức thực hiện thắng lợi đường lối đó

- Đoàn kết thống nhất trong Đảng, làm cơ sở để đoàn kết toàn dân, đoàn kết các lực lượng cách mạng trong từng thời kỳ lịch sử

- Luôn luôn liên hệ mật thiết với quần chúng Phát huy quyền làm chủ của nhân dân lao động và sức mạnh đại đoàn kết dân tộc

- Kết hợp nhuần nhuyễn chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa quốc tế chân chính

* Truyền thống nhà trường

- Quá trình thành lập và phát triển

- Các thế hệ Thầy cô lãnh đạo qua các thời kì

- Thành tích đạt được của tập thể, cá nhân (HS, GV)

- Những HS đạt thành tích cao trong học tập, nghiên cứu khoa học; những tình cảm tốt đẹp của học sinh đối với thầy cô

1.4 Phương pháp giáo dục truyền thống

* Giáo dục truyền thống qua tổ chức kỷ niệm các ngày lễ trọng đại trong năm

Nhân những ngày kỷ niệm lớn, tổ chức những hoạt động sinh hoạt truyền thống sinh động, phù hợp với nội dung ngày kỷ niệm và yêu cầu giáo dục truyền thống Đợt sinh hoạt truyền thống có những hoạt động cụ thể sau đây:

- Mời các anh hùng, chiến sĩ, các đồng chí lão thành cách mạng, cựu cán

bộ Đoàn, các gia đình có công với cách mạng, những công nhân có thành tích,

có tướng lĩnh, văn nghệ sỹ kể chuyện hoặc đối thoại với thanh niên

- Tổ chức đoàn viên, thanh niên sưu tầm, ghi chép lịch sử địa phương, nhà trường

- Tổ chức triển lãm giới thiệu truyền thống địa phương, nhà trường

- Tổ chức cho thanh niên đi du lịch tham quan tìm hiểu các di tích lịch sử

và cách mạng

- Phân công các đoàn viên nhận nhiệm vụ bảo quản, sữa sang các nghĩa trang liệt sỹ, các di tích cách mạng, chăm sóc thương binh và các gia đình liệt

sỹ, gia đình có công với cách mạng,

- Tổ chức viếng, đặt hoa để tưởng nhớ và biết ơn các anh hùng liệt sỹ nhân những dịp có ý nghĩa sâu sắc trong cuộc đời của tuổi trẻ, như: Được kết nạp vào Đoàn, vào Đảng, …

* Giáo dục truyền thống qua môn học Lịch sử, Địa lí, hoạt động Giáo dục địa phương

Tổ chức thực hiện tốt việc tích hợp giáo dục truyền thống ở môn Lịch sử, Địa lí và hoạt động Giáo dục địa phương trong Chương trình giáo dục phổ thông 2018…

Dạy học gắn liền di sản của địa phương

* Giáo dục truyền thống qua hoạt động ngoại khóa

- Tìm hiểu truyền thống nhà trường

- Tìm hiểu lịch sử địa phương

- Tổ chức các cuộc thi nhân ngày lễ lớn trong năm

- Hoạt động giao lưu, kết nghĩa với các đơn vị lực lượng vũ trang

- Tổ chức mít tinh, dạ hội kỷ niệm những ngày lễ lớn

- Tổ chức các hoạt động: "Vì biên giới, hải đảo", "Hiến máu nhân đạo",

“vận động xây dựng nhà tình thương”…

1.5 Các hình thức giáo dục truyền thống chủ yếu

- Sinh hoạt truyền thống kỷ niệm ngày thành lập Đảng, ngày thành lập Đoàn và Tháng Thanh niên Việt Nam

+ Tuyên truyền cổ động: Thông tin thành tích chào mừng ngày kỷ niệm, những tư liệu lịch sử về Đảng và Đoàn ở địa phương và cả nước qua hệ thống khẩu hiệu, bản tin, phát thanh, báo tường, triển lãm những hình ảnh, hiện vật lịch sử của Đảng, của Đoàn

+ Đẩy mạnh các phong trào thi đua, các hoạt động thanh niên tình nguyện thiết thực chào mừng ngày 3/2, ngày 26/3 và Tháng Thanh niên Việt Nam

+ Tổ chức trọng thể lễ viếng và đặt hoa tại nghĩa trang liệt sỹ

+ Tổ chức họp mặt thân mật với các Đảng viên, cựu cán bộ Đoàn

+ Thăm nhà truyền thống hoặc phòng truyền thống của trường, địa phương

+ Mit tinh và dạ hội truyền thống

- Đợt sinh hoạt truyền thống nhân ngày 2/9, 20/10, 20/11, 22/12, 8/3, 26/3, 30/4 và 19/5

+ Hoạt động tuyên truyền cổ động về chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ

và ngày giải phóng hoàn toàn miền Nam

+ Hoạt động giúp đỡ gia đình thương binh, liệt sỹ, thanh niên xung phong + Tổ chức giao lưu với các đơn vị lực lượng vũ trang, các anh hùng và cựu chiến binh ở địa phương

II CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔNG 2018

Chương trình giáo dục phổ thông cụ thể hoá mục tiêu giáo dục phổ thông, giúp học sinh làm chủ kiến thức phổ thông, biết vận dụng hiệu quả kiến thức, kĩ năng đã học vào đời sống và tự học suốt đời, có định hướng lựa chọn nghề nghiệp phù hợp, biết xây dựng và phát triển hài hoà các mối quan hệ xã hội, có

cá tính, nhân cách và đời sống tâm hồn phong phú, nhờ đó có được cuộc sống có

ý nghĩa và đóng góp tích cực vào sự phát triển của đất nước và nhân loại

Chương trình giáo dục trung học phổ thông giúp học sinh tiếp tục phát triển những phẩm chất, năng lực cần thiết đối với người lao động, ý thức và nhân cách công dân, khả năng tự học và ý thức học tập suốt đời, khả năng lựa chọn nghề nghiệp phù hợp với năng lực và sở thích, điều kiện và hoàn cảnh của bản thân để tiếp tục học lên, học nghề hoặc tham gia vào cuộc sống lao động, khả năng thích ứng với những đổi thay trong bối cảnh toàn cầu hoá và cách

mạng công nghiệp mới

Chương trình giáo dục phổ thông hình thành và phát triển cho học sinh những phẩm chất chủ yếu như: Yêu nước, nhân ái, chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm; hình thành và phát triển cho học sinh những năng lực cốt lõi sau:

- Những năng lực chung được hình thành, phát triển thông qua tất cả các môn học và hoạt động giáo dục: năng lực tự chủ và tự học, năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo

- Những năng lực đặc thù được hình thành, phát triển chủ yếu thông qua một số môn học và hoạt động giáo dục nhất định: năng lực ngôn ngữ, năng lực tính toán, năng lực khoa học, năng lực công nghệ, năng lực tin học, năng lực thẩm mĩ, năng lực thể chất Bên cạnh việc hình thành, phát triển các năng lực cốt lõi, chương trình giáo dục phổ thông còn góp phần phát hiện, bồi dưỡng năng khiếu của học sinh

- Những yêu cầu cần đạt cụ thể về phẩm chất chủ yếu và năng lực cốt lõi được quy định tại chương trình môn học, hoạt động giáo dục

III THỰC TRẠNG GIÁO DỤC TRUYỀN THỐNG VÀ TÂM LÍ HỌC SINH THPT PHỔ THÔNG HIỆN NAY

1 Thực trạng giáo dục truyền thống

Nhằm thực hiện nguyên lí “học đi đôi với hành”, “lí luận gắn liền với thực tiễn” Giáo dục truyền thống là giáo dục bằng những việc làm thực tế, thông qua tấm gương “người tốt, việc tốt”, hướng dẫn HS vận dụng tri thức về truyền thống từ bài học vào thực tiễn đời sống

Tuy nhiên, giáo dục Việt Nam vẫn chỉ chủ yếu tập trung vào giải quyết “lí luận” mà thiếu giải pháp đồng bộ nên công tác giáo dục truyền thống hiệu quả chưa cao:

Việc giáo dục truyền thống chưa được triển khai một cách bài bản và thường xuyên; việc đánh giá, tổng kết còn mang tính chung chung

Cơ sở vật chất, trường lớp học, trang thiết bị dạy học nhiều nơi còn thiếu hoặc bị xuống cấp; công tác xã hội hóa giáo dục chưa thực sự hiệu quả, nguồn kinh phí đầu tư cho cơ sở vật chất còn hạn hẹp nên ảnh hưởng không nhỏ đến các hoạt động giáo dục truyền thống cho HS

Để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực vừa đáp ứng được đòi hỏi của thời đại kinh tế tri thức và cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, nhưng giá trị truyền thống quý báu của dân tộc không bị mai một thì cần phải đẩy mạnh giáo dục truyền thống trong trường học

2 Tâm lí học sinh THPT

Tuổi học sinh THPT là thời kì đạt được sự trưởng thành về mặt cơ thể Sự phát triển thể chất đã bước vào thời kì phát triển bình thường, hài hòa, cân đối Hoạt động trí tuệ của các em có thể phát triển tới mức cao Khả năng hưng phấn

và ức chế ở vỏ não tăng lên rõ rệt có thể hình thành mối liên hệ thần kinh tạm thời phức tạp hơn Tư duy ngôn ngữ và những phẩm chất ý chí có điều kiện phát triển mạnh

Nhìn chung ở tuổi này các em có sức khỏe và sức chịu đựng tốt hơn tuổi thiếu niên Thể chất của các em đang ở độ tuổi phát triển mạnh mẽ rất sung sức

Sự phát triển thể chất ở lứa tuổi này sẽ có ảnh hưởng đến sự phát triển tâm lý và nhân cách của các em Các em cũng thấy được quyền hạn và trách nhiệm của bản thân đối với gia đình Các em bắt đầu quan tâm chú ý đến nề nếp, lối sống sinh hoạt và điều kiện kinh tế của gia đình Có thể nói rằng cuộc sống của các

em trong độ tuổi này là vừa học tập vừa lao động

Ở nhà trường, học tập vẫn là hoạt động chủ đạo nhưng tính chất và mức

độ thì phức tạp và cao hơn hẳn so với tuổi thiếu niên Đòi hỏi các em tự giác,

tích cực độc lập hơn, phải biết cách vận dụng tri thức một cách sáng tạo Nhà trường lúc này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng vì nội dung học tập không chỉ nhằm trang bị tri thức và hoàn chỉnh tri thức mà còn có tác dụng hình thành nhân sinh quan và thế giới quan cho các em

Vì vậy người lớn phải thực sự tin tưởng vào các em, tạo điều kiện để các

em thỏa mãn tính tích cực, độc lập trong hoạt động Tạo điều kiện để nâng cao tinh thần trách nhiệm của các em bằng cách tổ chức đa dạng các hoạt động giáo dục để các em thể hiện bản thân Đây là lứa tuổi mà GV cần hình thành nhân sinh quan, thế giới quan về những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, của địa phương, nhà trường để các em có tinh thần trách nhiệm bảo tồn và phát huy những giá trị truyền thống đó, góp phần nâng cao hiệu quả chất lượng giáo dục

IV THỰC TRẠNG GIÁO DỤC TRUYỀN THỐNG Ở TRƯỜNG THPT TRÊN ĐỊA BÀN THỊ XÃ HOÀNG MAI

4.1 Giáo viên

Qua điều tra phỏng vấn 16 giáo viên dạy các môn có liên quan tới giáo dục truyền thống, cán bộ đoàn ở 2 trường THPT trên địa bàn thị xã Hoàng Mai tỉnh Nghệ An (THPT Hoàng Mai, THPT Hoàng Mai 2) về thực trạng Giáo dục

truyền thống, kết quả thu được như sau:

2 Xây dựng Vi-deo

3 Tổ chức Ngoại khóa (ngày lễ 20/11, 8/3,

26/3, 30/4….)

5 Vùng đất Hoàng Mai

Kết quả điều tra trên cho thấy:

Giáo viên ở các trường THPT còn ngại tạo “Sân chơi lịch sử”, tích hợp giáo dục truyên thống trong dạy học các môn học nên tỷ lệ không thực hiện còn cao

Việc giáo dục truyền thống địa phương chưa được chú trọng.Việc giáo dục truyền thống dân tộc qua các ngày lễ thông qua hoạt động ngoại khóa tỷ lệ không thực hiện còn khá cao (50 %)

Qua sự phân tích trên thì ta thấy công tác giáo dục truyền thống ở các

trường còn nhiều hạn chế nhất định

Hiện nay, các thầy cô giáo đã có những nỗ lực trong việc nâng cao chất lượng dạy học, kĩ năng sống cho học sinh Tuy nhiên vẫn còn giáo viên có tư tưởng ngại nghiên cứu, ngại đầu tư đổi mới phương pháp Chính vì vậy, chưa phát triển được kĩ năng cho học sinh, sức hấp dẫn của bài học bị hạn chế

4.2 Học sinh

Để có kết luận xác đáng, chúng tôi đã tiến hành khảo sát tìm hiểu thực trạng và thái độ học tập của học sinh đối với Giáo dục truyền thống Cụ thể, chúng tôi đã phát phiếu điều tra cho học sinh của các trường trên địa bàn để các

em phát biểu những cảm nhận và nêu ý kiến, nguyện vọng của mình về việc học Giáo dục truyền thống

Kết quả như sau:

Nội dung

Kết quả trên cho thấy:

- Tỉ lệ học sinh được tham gia Giáo dục truyền thống không cao Điều đó cho thấy việc Giáo dục truyền thống chưa được quan tâm và áp dụng nhiều

- Phần lớn học sinh các trường đều có mong muốn nguyện vọng được tham gia Giáo dục truyền thống ở các trường THPT

4.3 Nguyên nhân

Thứ nhất: Với suy nghĩ là học để thi, thi môn nào học môn đó thì Giáo dục truyền thống ít được nhắc đến Không những thế, các môn học khoa học tự

nhiên có rất nhiều tài liệu nâng cao, tài liệu tham khảo, môn Văn có nhiều bài văn hay, sách chọn lọc, các bài thi đại học đạt điểm cao… thì Giáo dục truyền thống rất ít khi thấy xuất hiện những sách hướng dẫn, tham khảo Về phía học sinh không quan tâm, không say mê, thiếu đầu tư cả về thời gian và công sức học tập

Thứ hai: Cơ sở vật chất còn thiếu, phương tiện - thiết bị hỗ trợ giáo dục truyền thống chưa đầy đủ

Thứ ba: Hiện nay, một số giáo viên vẫn còn sử dụng lối dạy học truyền thống “đọc- chép”, không áp dụng phương pháp tích cực, thiếu nhiệt tình, nên không truyền được niềm đam mê, sự hứng thú cho học sinh

Thứ tư: Nhu cầu việc làm hiện nay, các môn học xã hội ít cơ hội việc làm

đã ảnh hưởng đến lựa chọn môn học của học sinh, từ đó ảnh hưởng đến việc hình thành kỹ năng sống thông qua giáo dục truyền thống

V GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TRUYỀN THỐNG

5.1 Giáo dục truyền thống qua môn học Lịch sử, Địa lí

- Sân chơi phải mang tính đại đồng, dành cho tất cả học sinh trong trường

- Các thành viên tham gia thi phải được giao lưu một cách thuận tiện, đảm bảo tính sôi nổi, bổ ích của sân chơi

- Nội dung câu hỏi phải xen kẽ nhiều lĩnh vực khác nhau như: Địa lý, Lịch

sử, Trải nghiệm - hướng nghiệp, Giáo dục địa phương , các câu hỏi liên quan hoặc bổ trợ cho nội dung giáo dục truyền thống

- Hình thức tổ chức sân chơi phải đa dạng; ví dụ: trong sân chơi lần 1 là

"trắc nghiệm đúng sai" thì lần 2 đổi thành "đất nước mến yêu" với nội dung đã

có trong lịch sử nhưng với cách tổ chức khác nhau, hoặc nội dung thi "theo dòng lịch sử" trong sân chơi lần 2 sang lần 3 đổi thành "Hành trình theo chân Bác"

- Câu hỏi trong sân chơi phải đảm bảo chất lượng, lúc đầu các câu hỏi có thể dễ để các bạn tự tin, dần dần độ khó phải được nâng lên Tránh tình trạng câu hỏi đưa ra quá dễ sẽ làm cho người chơi cảm thấy nhàm chán và không học hỏi thêm được gì khi đến với sân chơi

- Để phong phú chương trình, xen kẽ các nội dung kiến thức là phần hát các ca khúc cách mạng, hát về Bác Hồ, về quê hương đất nước , qua các bài hát

sẽ khơi gợi lòng tự hào dân tộc, lòng yêu nước

* Biện pháp tổ chức

- Phối hợp Đoàn thanh niên xây dựng kế hoạch phổ biến để học sinh có thời gian chuẩn bị

- Mời các thầy cô cố vấn về chuyên môn hỗ trợ tổ chức sân chơi

- Lên kế hoạch, soạn nội dung, câu hỏi gửi tới hội đồng cố vấn, ban giám khảo đóng góp cho ý kiến để tránh những sai sót

5.1.2 Tích hợp trong bài học Lịch sử

Trong chương trình GDPT môn lịch sử có nhiều nội dung về giáo dục truyền thống dân tộc như: Truyền thống yêu nước, tôn sư trọng đạo, lòng nhân ái…

Ví dụ, khi dạy Bài 17: “Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa từ sau ngày 2/9/1945 đến trước ngày 19/12/1946”, HS thông qua tìm hiểu quá trình xây dựng chính quyền cách mạng giải quyết nạn đói, nạn dốt và khó khăn về tài chính đã thể hiện được tinh thần đoàn kết dân tộc, tương thân tương ái

Giáo dục truyền thống thông qua các nhân vật lịch sử: Lịch sử luôn gắn liền với các nhân vật cụ thể, mà hoạt động của họ gắn liền với các lĩnh vực khác nhau của đời sống xã hội Trong bất kì thời kì lịch sử nào của dân tộc cũng xuất hiện những nhân vật lịch sử tiêu biểu, đó là: vị vua anh minh, những anh hùng dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới, những nhà bác học lỗi lạc Chẳng hạn như lãnh tụ Hồ Chí Minh , anh hùng Võ Thị Sáu, Tô Vĩnh Diện…

Thông qua bài học Lịch sử không chỉ giúp HS hiểu sâu sắc bối cảnh khó khăn của Việt Nam ngay sau Cách mạng tháng Tám thành công, mà còn hiểu được những biện pháp cấp thiết mà Đảng, Chính phủ, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh đã được toàn dân ủng hộ, góp phần từng bước giải quyết được khó khăn tưởng chừng như “ngàn cân treo sợi tóc” Qua đó, HS hiểu được lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết là nguyên nhân cơ bản dẫn đến mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam Bài học đó còn nguyên giá trị đến ngày nay đối với dân tộc cũng như đối với người dân Việt Nam, trong đó có các thế hệ HS Từ đó, xác định được trách nhiệm của các em đối với gia đình, cộng đồng và bạn bè

Một trong những biện pháp hữu hiệu để giáo dục truyền thống là giáo dục bằng những việc làm thực tế, thông qua tấm gương “người tốt, việc tốt” Việc giáo dục truyền thống cho HS không chỉ dừng ở mức độ nhận thức đúng, thái độ đúng, mà quan trọng là định hướng hành động đúng cho HS Chỉ thông qua hành động thì giáo dục truyền thống mới thấm sâu trong tâm hồn mỗi HS, trở thành phẩm chất tốt đẹp của con người Đó là cách dạy học nhằm thực hiện nguyên lí

“học đi đôi với hành”, “lí luận gắn liền với thực tiễn” Việc hướng dẫn HS vận dụng tri thức về truyền thống từ bài học vào thực tiễn đời sống được thể hiện:

Thông qua trải nghiệm kiến thức lịch sử chứa đựng truyền thống, HS sẽ rút ra bài học để giải quyết các tình huống trong thực tiễn cuộc sống Kiến thức lịch sử là một kho tàng vô giá về truyền thống của con người Việt Nam Truyền thống thể hiện ở mọi lúc, mọi nơi Vì vậy, trong quá trình dạy học lịch sử, GV cần hướng dẫn HS biết rút ra bài học từ kiến thức lịch sử, qua đó thấu hiểu được giá trị của truyền thống

Việc học qua làm, qua trải nghiệm (bằng cảm xúc hay hành động) đem lại kết quả học tập toàn diện cho HS về kiến thức, kĩ năng, thái độ và định hướng phát triển năng lực người học

Như vậy, mục tiêu giáo dục HS thông qua dạy học Lịch sử nhấn mạnh nhiệm vụ đào tạo các thế hệ trẻ có phẩm chất, nhân cách tốt đẹp; trong đó có truyền thống Đó vừa là mục tiêu, vừa là nguyên tắc và là “kim chỉ nam” định hướng cho giáo viên (GV) trong quá trình giảng dạy, nhằm tạo nên các thế hệ

HS phải triển toàn diện về “đức, trí, thể, mĩ”

Bộ môn Lịch sử có ưu thế đặc biệt đối với việc giáo dục truyền thống cho

HS, bởi lịch sử phản ánh trung thực, khách quan sự phát triển tất yếu theo quy luật của xã hội loài người, luôn gắn liền với người thực, việc thực Thông qua cuộc đời và hoạt động của những con người cụ thể sẽ phản ánh những biểu hiện sinh động của truyền thống Đó là tấm gương phản chiếu để HS học tập và noi theo Việc giáo dục truyền thống trong môn Lịch sử không chỉ dừng ở kiến thức trong sách vở mà quan trọng là phải giáo dục từ những giá trị của bài học lịch sử

để lại, bằng những tấm gương yêu nước tiêu biểu, những anh hùng, liệt sĩ hi sinh

vì sự nghiệp cách mạng Chính các nhân vật lịch sử là những tấm gương sống động để giáo dục truyền thống ở HS Bên cạnh đó, dạy Lịch sử không chỉ bó hẹp trong bài giảng, mà còn từ những cậu chuyện có thật trong cuộc sống hiện tại, gắn với địa phương - nơi các em sinh ra, lớn lên

5.1.3 Tích hợp trong bài học Địa lí

Việc giáo dục truyền thống cho HS trong môn học Địa lí được thực hiện thông qua dạy học gắn liền di sản qua đó phát huy giá trị di sản văn hóa, góp phần nâng cao hiệu quả công tác giáo dục truyền thống yêu nước, ý thức giữ gìn, tôn vinh bản sắc văn hóa dân tộc cho học sinh

Thực hiện trong nội dung “Bảo vệ môi trường và phòng chống thiên tai”, qua việc phân tích hậu quả của thiên tai rất lớn, GV cần liên hệ việc hỗ trợ đồng bào khi gặp thiên tai để giáo dục ý thức trách nhiệm, lòng cảm thương với những tổn thất, qua đó các em có tinh thần tương thân tương ái giúp đỡ mọi người khi hoạn nạn

Thực hiện trong nội dung “Địa lí ngành du lịch” CT Địa lí lớp 10 mới, CT Địa lí 12 hiện hành, GV cho học sinh tìm hiểu các di sản văn hóa ở địa phương

dưới hình thức dạy học dự án: Tên di sản, lịch sử hình thành di sản, ý nghĩa của

di sản, biện pháp bảo vệ di sản

5 2.Giáo dục truyền thống qua hoạt động ngoại khóa

Nhiều hoạt động ngoại khóa trong năm có điều kiện để giáo dục truyền thống cho học sinh, GV có thể hướng dẫn học sinh tìm hiểu truyền thống nhà trường tại phòng truyền thống, trên website nhà trường; tham gia hội diễn văn nghệ chào mừng các ngày lễ 20/11, 22/12, mừng xuân; Tổ chức cuộc thi sáng tác thơ ca, văn xuôi về thầy cô giáo, Giao lưu với các cán bộ văn hoá địa phương, các cựu chiến binh;…

5.2.1 Tìm hiểu truyền thống nhà trường tại phòng truyền thống

- Lịch sử hình thành và phát triển

- Các thế hệ thầy cô lãnh đạo, giảng dạy công tác tại trường

- Thành tích dạt được của tập thể, cá nhân

- Những học trò đạt thành tích cao trong học tập, thi học sinh giỏi tỉnh, các cuộc thi sáng tạo khoa học kĩ thuật, …

Giáo viên hướng dẫn HS tìm hiểu truyền thống nhà trường

Học sinh tham dự và đạt giải Cuộc thi KHKT cấp tỉnh năm học 2022 -2023

5.2.2 Xây dựng các video clip, website về trường

Tổ chức cho học sinh xây dựng video giáo dục truyền thống về nhà trường với nội dung đa dạng như: Người thầy tôi yêu, lịch sử hình thành và phát triển nhà trường, những học sinh thành đạt…Đưa nội dung giáo dục truyền thống lên trên trang website của trường

Trường Trung học phổ thông Hoàng Mai được thành lập tháng 6/1997, trên cơ sở Phân hiệu của trường THPT Quỳnh Lưu 2 Trường đóng trên địa bàn khối An Thịnh, thị trấn Hoàng Mai, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An nay là khối An Thịnh, phường Quỳnh Thiện, thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An

Trải qua 25 năm xây dựng và phát triển, thầy và trò trường THPT Hoàng Mai đã phấn đấu và nỗ lực không mệt mỏi

Nhiều học sinh đã đạt được những thành tích cao trong các kỳ thi cấp Quốc gia, cấp tỉnh: Em Nguyễn Thị Lý đạt học sinh giỏi Quốc gia giải khuyến khích môn Địa lý năm học 2000-2001, 04 em đạt huy chương đồng, 07 em đạt giải khuyến khích Quốc gia môn Tiếng Anh qua kì thi IOE; hơn 400 học sinh giỏi cấp tỉnh, trong đó có nhiều học sinh đạt giải nhất như: Em Nguyễn Thị Phượng, giải nhất môn Tiếng Pháp năm học 2002-2003; Văn Đức Hiến, giải nhất môn Vật lý năm học 2004-2005; Lê Công Điều, giải nhất môn Hóa học năm học 2004-2005, 2005-2006; Hoàng Văn Cư, giải nhất môn Hóa học 2005-2006; Phan Vũ Lăng, giải nhất môn Tiếng Pháp năm học 2005-2006; em Trần Ngọc Cầm, giải nhất môn Sinh học năm học 2011-2012; em Đậu Viết Chiến môn Địa lí năm học 2016-2017

Nhiều em đạt điểm cao trong các kì thi Đại học Năm học 2010 – 2011,

em Nguyễn Thị Nhung đạt 28.5 điểm khối B; Hồ Trọng Hiếu 27 điểm khối

B Năm học 2011 – 2012, em Nguyễn Ngọc Hoàng, Trần Ngọc Cầm: 27,0 khối

A năm học 2012 – 2013, em Nguyễn Bá Khánh Hòa 29.5 điểm; Hồ Sỹ Hải: 29 điểm; Lê Đức Mười: 28.5 Khối B Năm học 2016-2017, em Hồ Phi Khánh đạt

30 điểm khối B; em Trần Thị Yến Ngọc đạt 29,6 điểm khối A; em Văn Huy Long đạt 29,1 điểm khối B

Tháng 4/2016 Trường được công nhận đạt chuẩn quốc gia Đặc biệt năm học 2016 - 2017 trường đạt nhiều thành tích nổi bật:

Thi sáng tạo KHKT tại Sở GD&ĐT Nghệ An: Một sản phẩm đạt giải Nhì, một sản phẩm đạt giải Ba;

Thi sáng tạo KHKT do Sở KHCN tỉnh tổ chức: 02 giải Nhì, giải Đồng đội xuất sắc

Thi IOE cấp tỉnh có 2 Nhất, 05 Nhì, 07 Ba, 03 KK cấp quốc gia: 2 huy chương Đồng, 04 giải KK

Học sinh giỏi cấp tỉnh: 01 giải Nhất, 07 giải Nhì, 12 giải Ba, 02 giải khuyết khích Xếp thứ 5 toàn tỉnh

Thi THPT Quốc gia: Tốt nghiệp: 538/541 = 99.3%; Đại học: Có 15 em đạt từ 27 điểm trở lên, trong đó có 01 em đạt 30 điểm và 02 em trên 29 điểm được Tỉnh ủy, UBND tỉnh tuyên dương

Nhiều em là học sinh xuất sắc, ưu tú được nhà trường giới thiệu đi học cảm tình Đảng và được đứng vào hàng ngũ của Đảng khi đang học tại trường

như: Em Nguyễn Anh Tuấn, năm 2003; em Phan Thị Cảnh, năm 2004; em Lê Đăng Triều, năm 2005; em Hồ Thị Mai, năm 2006; em Phan Thị Nga, năm 2011; em Lê Đức Mười, năm 2013; em Nguyễn Văn Hoàng, năm 2023

Năm học 2017-2018: Học sinh giỏi đứng thứ 5 toàn tỉnh; thi KHKT: Đạt 01 giải nhất, 01 giải nhì cấp tỉnh; 01 giải tư cấp quốc gia đó là em Hoàng Quốc Bảo học sinh lớp 12A1

Năm học 2018-2019, trường THPT Hoàng Mai có 29 em dự thi HSG cấp tỉnh, kết quả đạt 22/29 em; trong đó có 01 giải nhất; 04 giải nhì; 09 giải ba; 08 giải KK xếp thứ 7/64 trường bảng A toàn tỉnh

Với thành tích trên cô giáo Trần Thị Thanh Lan giáo viên bồi dưỡng môn Toán và Em Nguyễn Xuân Việt, lớp 11A1, đạt giải nhất môn Toán sẽ được Chủ tịch UBND tỉnh tặng bằng khen vì có thành tích xuất sắc trọng dạy và học Có

01 em thi KHKT cấp tỉnh đạt giải 2 Kết quả thi THPT năm 2019 đạt tỷ lệ 533/535 (01 em trượt và 01 em không thi), đứng thứ 3 toàn tỉnh, trong đó có 02

em đạt trên 27 điểm đó là em Phạm Trần Minh Hiếu lớp 12A1 đạt 28.1 khối A

và em Hồ Đặng Thu Hương lớp 12A1 đạt 27,4 điểm khối A1

Năm học 2019-2020, Trong Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2020, Trường THPT Hoàng Mai có 584 thí sinh dự thi với tỷ lệ tốt nghiệp đạt 100%, có 05 học sinh đạt trên 28 điểm, 25 học sinh đạt trên 27 điểm Em Trần Phúc Mạnh Linh lớp 12A1 đạt điểm 10 môn Toán học, em Nguyễn Đình Linh lớp 12A1 đạt điểm

10 môn Sinh học Em Nguyễn Đức Huy và Nguyễn Anh Thư lớp 12A14 đạt 10 điểm môn GDCD; Tổ hợp Khối A có 14 lượt đạt trên 27 điểm, thủ khoa khối A

là em Phan Văn Tiến Dũng lớp 12A1 đạt 28,3 điểm Khối B có 5 lượt đạt trên

27 điểm, thủ khoa khối B là em nguyễn Đình Linh lớp 12A1 đạt 29.15 (được UBND tỉnh tuyên dương khen thưởng) Khối C có 3 lượt học sinh trên 27đ, thủ khoa khối C là em Trần Thị Yến lớp 12A13 đạt 27.5 điểm Khối D có 3 lượt trên

27 điểm, thủ khoa là em Trần Thị Khánh Linh lớp 12A1 đạt 27.85 điểm Khối A01 có 02 lượt đạt trên 27 điểm, thủ khoa là em Hoàng Lê Na lớp 12A1 đạt 27.6 điểm

Năm học 2020-2021: Thi Khoa học kĩ thuật 01 giải nhì, 01 giải 3; Học sinh giỏi văn hóa đạt tỉ lệ: 76,66%; Hội thao GDQP đạt giải 3 toàn đoàn; Có em Nguyễn Viết Hà đạt giải nhì cuộc thi Quý đường lên đỉnh Olympia

Năm học 2021-2022: Năm học phải đối mặt với muôn vàn khó khăn bởi đại dịch Covid-19 Tuy nhiên, với sự quyết tâm cố gắng của cán bộ, giáo viên, nhân viên và sự lỗ lực hết mình của học sinh, sự đồng lòng góp sức của phụ huynh để rồi, trường THPT Hoàng Mai đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ năm học với những kết quả đáng tự hào: học sinh khá, giỏi 94,46%; hạnh kiểm khá, Tốt 99,1%; 2 giải KK cấp Quốc gia cuộc thi “An toàn giao thông vì nụ cười ngày mai” 1 giải 3 cuộc thi tuần cuộc thi Đường lên đỉnh Olympia do Đài truyền hình Việt Nam tổ chức Kết quả thi học sinh giỏi tỉnh: xếp thứ 1 toàn

tỉnh trong kỳ thi học sinh giỏi cấp tỉnh (Trong đó có 03 giải nhất: Em Hồ Quang Hưng môn Toán, Văn Huy Luân môn Vật Lý, Ngô Minh Đức môn Hóa học), 01 giải KK khoa học KT cấp tỉnh; có 01 em thì đường lên đỉnh Olympia đứng thứ 3 tuần, trường đạt kiểm định chất lượng giáo dục cấp độ 2 và đạt chuẩn Quốc gia mức độ 1.; 100% HS lớp 12 thi đỗ TN, xếp thứ 8 toàn tỉnh, trong đó số HS đạt

27 điểm trở lên là 46 em; có 07 học sinh vinh dự được UBND tỉnh tuyên dương 100 CBGV được công nhận danh hiệu lao động tiên tiến, có 15 giáo viên được công nhận là chiến sĩ thi đua cấp cơ sở, 02 giáo viên được công nhận chiến sỹ thi đua cấp tỉnh, 01 giáo viên được Chủ tịch tỉnh tặng Bằng khen, 03 giáo viên được Bộ trưởng Bộ GD tặng bằng khen Tập thể nhà trường được chủ tịch UBND tỉnh công nhận danh hiệu tập thể Lao động xuất sắc và tặng Bằng khen vì hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ năm học 2021-2022

Để đạt được chất lượng giáo dục toàn diện Nhà trường xác định xây dựng trường chuẩn quốc gia là quá trình phát triển nhà trường, nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới của sự nghiệp giáo dục và mục tiêu cuối cùng là nâng cao chất lượng giáo dục Trên cơ sở nghiên cứu 5 tiêu chuẩn về xây dựng trường chuẩn quốc gia theo Thông tư 18/2018 của Bộ Giáo dục và Đào tạo, phân tích các điều kiện, các dự báo, nhà trường đã xây dựng kế hoạch xây dựng trường chuẩn quốc gia

Kế hoạch được thông qua, thể hiện ý chí, quyết tâm của tập thể Hội đồng sư phạm nhà trường và niềm vinh dự lớn đã đến với nhà trường, Chủ tịch UBND tỉnh có Quyết định số 242/QĐ-UBND ngày 25/01/2022 về việc công nhận trường đạt chuẩn quốc gia cho trường THPT Hoàng Mai giai đoạn 2022-2027

Có được những kết quả đó, ngoài sự phấn đấu không biết mệt mỏi của đội ngũ cán bộ, giáo viên và các thế hệ học sinh nhà trường, còn có sự quan tâm, giúp đỡ chí tình của các cấp, các ngành, các địa phương, các bậc phụ huỳnh Xin ghi nhận và biểu dương các thế hệ học sinh nhà trường vì những đóng góp trong lao động xây dựng nhà trường, trong học tập rèn luyện góp phần tô thắm lịch sử

và truyền thống mái trường THPT Hoàng Mai Chúng ta cũng không quên những CBGV đã tham gia vào sự nghiệp xây dựng trường THPT Hoàng Mai Với tình cảm uống nước nhớ nguồn, ăn quả nhớ người trồng cây, thầy và trò trường THPT Hoàng Mai luôn ghi nhớ, trân trọng và tự hào trước sự đóng góp công lao to lớn của các thế hệ nhà giáo, xin bày tỏ lòng tri ân và biết ơn sâu sắc tới các thầy, cô Xin cảm ơn các đồng chí, đồng nghiệp đã và đang công tác tại trường THPT Hoàng Mai đã góp phần xây dựng nhà trường trong những năm qua

Các thế hệ nhà giáo, các anh chị học sinh đi trước đã để lại nhiều tấm gương tốt đẹp, nhiều bài học quý giá, các em phải biết nêu cao lòng tự trọng và niềm tự hào được học tập trong ngôi trường có truyền thống tốt đẹp này, để nỗ lực học tập, rèn luyện thật tốt, nêu cao trách nhiệm, tiếp tục tô đậm thêm truyền thống vẻ vang của nhà trường Các quý vị đại biểu, các thầy cô giáo luôn mong

rằng “Hôm nay các em tự hào về nhà trường – Ngày mai nhà trường tự hào về các em”

5.2.3 Giáo dục truyền thống qua tổ chức các hoạt động trong các ngày lễ

Ví dụ 1 Giáo dục truyền thống tôn sư trọng đạo nhân dịp kỷ niệm ngày nhà giáo Việt Nam 20/11

Nội dung giáo dục:

- Tìm hiểu lịch sử ngày nhà giáo Việt Nam 20/11

Ngày 20/11 hàng năm, từ lâu đã trở thành ngày lễ “tôn sư trọng đạo” Tuy nhiên ngày Nhà giáo Việt nam bắt nguồn từ đâu có lẽ không phải ai cũng biết Vào ngày 20/11, các thế hệ học sinh trên cả nước thường tặng hoa và quà chúc mừng các thầy cô giáo Ngành giáo dục cũng thường nhân dịp này đánh giá lại hoạt động giáo dục và lập phương hướng nâng cao chất lượng giáo dục Nguồn gốc của ngày lễ hiến chương Nhà giáo Việt Nam

Tháng 01/1946, một tổ chức quốc tế các nhà giáo tiến bộ được thành lập ở Paris (thủ đô nước Pháp) lấy tên là FISE (Féderation International Syndicale des Enseignants – Liên hiệp quốc tế các Công đoàn Giáo dục)

Năm 1949, tại Hội nghị quốc tế Vacsava (Varsovie – Thủ đô của Ba Lan)

tổ chức FISE xây dựng một bản “Hiến chương các nhà giáo” gồm 15 chương Nội dung chủ yếu là đấu tranh chống nền giáo dục tư sản, phong kiến; xây dựng nền giáo dục tiến bộ; bảo vệ những quyền lợi vật chất và tinh thần chính đáng của nghề dạy học và nhà giáo

Trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, Công đoàn Giáo dục Việt Nam đã liên hệ với FISE với mục đích tranh thủ các diễn đàn quốc tế, tố cáo âm mưu tội ác của bọn đế quốc xâm lược đối với nhân dân ta cũng như đối với giáo viên và học sinh

Đồng thời, giới thiệu những thành tích của nền giáo dục cách mạng, tranh thủ sự đồng tình ủng hộ của toàn thể giáo viên trên thế giới đối với cuộc kháng chiến chính nghĩa của nhân dân ta

Mùa xuân năm 1953, Đoàn Việt Nam do Thứ trưởng Bộ Quốc gia Giáo dục Nguyễn Khánh Toàn làm trưởng đoàn dự Hội nghị quan trọng kết nạp Công đoàn giáo dục của một số nước vào tổ chức FISE tại Viên (Thủ đô nước Áo), trong đó có Công đoàn Giáo dục Việt Nam

Chỉ một thời gian ngắn sau khi thành lập (22/7/1951), Công đoàn giáo dục Việt Nam đã được kết nạp là một thành viên của FISE

Từ ngày 26 đến 30/8/1957, tại Thủ đô Vacsava, Hội nghị FISE có 57 nước tham dự, trong đó có Công đoàn giáo dục Việt Nam, quyết định lấy ngày

20 tháng 11 làm ngày Quốc tế Hiến chương các nhà giáo

Lần đầu tiên ngày “Quốc tế Hiến chương các nhà giáo” được tổ chức trên toàn miền Bắc nước ta vào ngày 20/11/1958

Những năm sau đó, ngày lễ 20/11 còn được tổ chức tại các vùng giải phóng ở miền Nam

Hàng năm, kỷ niệm lịch sử ngày 20/11, cơ quan tiểu ban giáo dục thường xuất bản, phát hành một số tập san đặc biệt để cổ vũ tinh thần đấu tranh của giáo viên trong vùng tạm chiếm nói riêng, động viên tinh thần chịu đựng gian khổ hy sinh của anh chị em giáo viên kháng chiến nói chung

Theo đề nghị của ngành Giáo dục, ngày 28/9/1982 Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) đã ban hành Quyết định số 167 – HĐBT về ngày Nhà giáo Việt Nam Trong đó có điều khoản quy định, lấy ngày 20/11 là ngày Nhà giáo Việt Nam

Ngày 20/11/1982, là lễ kỷ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam đầu tiên được tiến hành trọng thể trong cả nước ta Từ đó đến nay, đây là ngày truyền thống của ngành giáo dục để tôn vinh những người làm công tác trồng người

Ngày 20/11 là dịp để các thế hệ học trò bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc với những người thầy, để mọi ngành, mọi nghề và toàn xã hội chia sẻ niềm vui, tri

ân tới những người đã góp công sức và tâm huyết cho sự nghiệp trồng người cao

cả, góp phần xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc

- Thi viết báo tường

- Giáo dục truyền thống qua các bài văn, bài thơ

LỜI THẦY CÔ

Nguyễn Thị Hằng – 12A13

Em thấy trong lời thầy cô Hình hài từng dòng chữ nhỏ Toán học với mười con số Xoay vần thành những ước mơ

Em nghe trong lời thầy cô Giọng ru ngọt ngào giấc ngủ Thời gian vô cùng phong phú Dìu em qua thời tuổi thơ Lớn cùng lời giảng thầy cô

Có hình lũy tre đầu ngõ Cánh đồng dập dìu hương lúa Mái trường tình thương vô bờ Phía sau bài giảng thầy cô Hiện lên giải hình đất nước Thiêng liêng tình yêu tổ quốc Trong em có từ bao giờ

CÔNG CHA, NGHĨA MẸ, ƠN THẦY

Lê Hoàng Diệu – 10C

Ăn quả nhớ kẻ trồng cây Làm con phải biết ơn thầy, ơn cô

Mẹ nuôi thuở còn thơ Thầy cô dạy chữ i, tờ cho con Công cha như núi Thái Sơn Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra Công thầy như biển bao la

Dạy con kiến thức, dâng hoa cho đời Công thầy, công mẹ sánh đôi

Mẹ nuôi, thầy dạy con thành lớn khôn

Ơn này ghi dạ không quên Thầy, mẹ nâng cánh cho con vào đời

THƯƠNG LẮM NGÀY XƯA

Nguyễn Trung Quỳnh - 12N

Con trở lại sau những ngày xa nhớ

Cỏ sân trường còn in dấu vô tư Cánh phượng buồn giăng đầy trong mắt tím

Kỷ niệm thơ khẽ gọi tên người

Và lớp học những trưa hè trầm lặng Ông giáo gầy bên nét chữ thân quen

Lũ học trò ngơ ngác nhìn lá rụng Tặng cho nhau nỗi nhớ vơi đầy Nét mực thơm cho vần thơ vụng dại Khắc tên mình thả hoa giấy làm mưa Đứa mệt mài trên tay dòng lưu bút Đứa ngồi buồn nghe khúc hát thời gian Góc bảng đen và bóng thầy vẫn thế Đôi mắt trong mái tóc đậm màu sương Tiếng trống trường chênh chao ngày cũ Nhớ một thời áo trắng ngày xưa

HOÀNG MAI DẤU YÊU

Nguyễn Ngọc An – 12 C

Hoàng Mai ơi biết bao điều muốn nói

Kỷ niệm đầy lăn trên lối học sinh Ngày đầu tiên bước chân vào cánh cổng

Để giờ đây thấy ấm áp gia đình Hoàng Mai này xin gửi trọn tình thương Bạn bè ta thầy cô ta thân thiết

Ôi bao năm chẳng bao giờ ai biết

Vì sao ta yêu đến thế ngôi trường Phút ngỡ ngàng hoa sữa cũng bâng khuâng

Tà áo bay trắng trong : ngày mười sáu !

Ta cúi nhặt chiếc lá rơi đem dấu Mùa thu này ai đã quen ai ? Rồi nao lòng hè gọi lớp 12

Tà áo bay thoáng nỗi buồn phượng vĩ

Ta cúi nhặt tiếng ve rơi thầm nghĩ Mùa hè này ai sẽ xa ai ?

Sẽ ước hoài được gọi tiếng Hoàng Mai Tên thầy cô, tên bạn bè thân thiết

Sẽ ước vị: Quả bàng chan chát Ước đừng ai! Phải lớn? bao giờ Tên ngôi trường nắn nót giữa trang thơ Lưu bút chuyền tay chia cùng nỗi nhớ Mai xa nhau chỉ còn đây mỗi đứa

Mơ những ngày thương mến Hoàng Mai

HOA XƯƠNG RỒNG

Hồ Thị Nhung-11C (2003-2006)

Ai cũng bảo xương rồng là xấu xí Còn riêng tôi lại thấy đẹp vô cùng

Đất cỗi cằn nhưng sức sống anh hùng Xương rồng đó vẫy vùng trong cát nắng Tôi lớn lên mang tình yêu thầm lặng

Về quê hương về xứ sở hoa thần Không rực rỡ như mai, cúc, huệ, hồng Không mềm mại như lá cành liễu biếc Nhưng lại mang vẻ đẹp ôi! Bất diệt Không loài nào sánh kịp Xương rồng ơi Khi trăng lên hoa càng đẹp tuyệt vời Trong đêm tối hoa vẫn cười kiêu hãnh Khó khăn gian khổ đâu ngăn nổi sức mạnh

Ý chí vươn lên chiếm lĩnh cả đất trời Hoa xương rồng cũng giống người quê tôi Tôi yêu hoa, yêu con người xứ Nghệ Vật chất tuy nghèo nhưng tâm hồn là thế Đẹp mãi trong lòng bao thế hệ quê tôi

NHỚ

Lê Thị Minh - 11 C (2003-2006)

Lớp học mùa đông gió se luồn ô cửa Xích gần hơn hai đứa mỉm cười Tay nắm chặt tay ấm lạ

Nhớ lớp mình thuở ấy bạn và ta

Lớp học đó giờ đã thành xa Những mái tóc lí lắc lũ con trai con gái Giờ ra chơi chuyện trò mê mải

Chân cầu thang cất giữ chuyện chúng mình Lớp học sáng ngời những đôi mắt xinh

Nụ cười ngây thơ hòa trong bài giảng

Ấm áp lòng ta tình bạn thân tha thiết

Nghĩa thầy cô cao quý thiêng liêng Thời gian trôi ngoảnh lại bỗng giật mình Ngỡ ngàng khi đã thành kỉ niệm

Còn nhớ không hỡi bạn bè thương mến Khi mà ta đã xa nhau

TRƯỜNG XƯA

Nguyễn Thị Lan - Lớp 12 C

Mùa đã thêm một lần nhạt sắc Gió lại về trên cành lá miên man Ngôi trường cũ nghiêng nghiêng trong bóng nắng Tôi mơ màng trong ký ức tuổi thơ…

Thuở hồn nhiên tay cắp sách tới trường Chân lấm lem, tóc hoe mùi nắng cháy Tôi vô tư bước trên đường rộng mở Bao ước mơ ấp ủ theo tháng ngày

Tôi hôm nay đi tìm lại tuổi thơ Nơi một thời in sâu bao yêu dấu Nghe đâu đây tiếng trống trường rộn rã Chợt vọng về miền kí ức trường xưa!

GỬI THẦY

Nguyễn Thị Hà - 12D

Tháng chín về, những giọt nắng thôi không nóng bỏng chói chang mà đượm sắc tim tím lẫn chút vàng tươi nhàn nhạt Những con đường rợp bóng cây trở nên xào xạc nắng

Nắng trải dài khắp góc sân, nắng theo bước chân người

Gió heo may gọi sắc lá vàng Những chiếc lá me nhỏ xíu lả tả rơi trên tóc, trên áo các cô cậu học trò Màu hoa điệp vàng đượm vàng hơn trong suốt những tháng hè oi ả Chùm phượng giấu mình e thẹn sau tán lá biếc…

Khoảng trời sang thu gợi con nhớ về kỉ niệm một thời…

Mười năm lăm trước, con - cô bé học trò nhỏ bé rụt rè, bỡ ngỡ bước chân vào cổng trường THPT Hoàng Mai Một cảm giác lạ: xao xuyến, bâng khuâng, rụt rè, bỡ ngỡ Và chúng con gặp thầy- giáo viên dạy Văn- chủ nhiệm lớp D-K5

Ấn tượng đầu tiên về thầy là một người nghiêm khắc nhưng rất tâm lí Thầy luôn đứng về phía học trò để nhìn nhận vấn đề, luôn tìm cách để thấu hiểu được bọn học trò chúng con và nâng đỡ cho những bước chân thơ dại Con càng khâm phục thầy hơn ở cách thầy dành sự ưu ái cho con và những bạn bè khác Thầy luôn chỉ cho con những khuyết điểm của mình và động viên, khích lệ con cố gắng khắc phục, cũng như góp ý khuyên răn để chúng con hoàn hảo hơn trong mắt mọi người Thầy rất nghiêm khắc nhưng rất mực bao dung với học trò của mình Đó là tâm hồn, là trái tim thầy dành cho chúng con

Bài học đầu tiên thầy dạy cho chúng con về nghị lực trong cuộc sống Thầy dạy chúng con biết đứng dậy sau những lần vấp ngã, biết đối diện với khó khăn, thử thách để trưởng thành hơn; biết nhận lỗi khi mắc phải sai lầm và biết rộng lòng lượng thứ…Con nhận ra ở thầy tấm lòng bao dung độ lượng, ánh mắt yêu thương trước lỗi lầm của những đứa học trò nghịch ngỗ Và đặc biệt, điều quan trọng nhất, con đã nhận ra chính lòng nhiệt huyết yêu nghề thầy đã nhen nhóm trong con khát khao cháy bỏng, khát khao đó đã làm thay đổi cuộc đời con Đó là ước mơ được là cô giáo dạy Văn- được tiếp bước sự nghiệp trồng người của thầy

Thầy ạ, dù viết nhiều thật nhiều hơn nữa con cũng không thể bày tỏ hết tình thương yêu, sự trân trọng, ngưỡng mộ mà chúng con muốn gửi tới người thầy muôn vàn yêu mến Con gửi cảm xúc của mình vào trang thơ kính tặng thầy nhân ngày nhà giáo Có lẽ chưa bao giờ con nghĩ mình có thể viết thơ nhưng những dòng cảm xúc này nó bắt nguồn từ tình yêu thương, sự kính trọng của con đối với thầy, mong thầy đón nhận!

Con đứng nhìn dòng sông trôi êm Chiều nhuộm vội màu hoàng hôn tím Thấp thoáng bóng một con đò nhỏ Ngược dòng đời nước của thời gian ***

Con đứng nhìn dòng sông trôi êm Chợt nhớ về thầy bâng khuâng đến vậy Câu chuyện xưa nỗi lòng con khơi dậy Thương mãi một thời hình bóng thầy xưa ***

Chuyện một con đò dãi nắng dầm mưa Lặng lẽ chở từng dòng người xuôi ngược Khách sang sông nào ai còn nhớ?

Người đưa đò bạc mái tóc thời gian ***

Chuyện năm xưa nhưng mãi đến bây giờ Con nhớ mãi thầy ơi người đưa đò vĩ đại Con vào đời từ sự hi sinh thầm lặng ấy Trên chuyến đò thầy chở nặng tình thương

Thời gian âm thầm lặng lẽ trôi, ba năm qua thật nhanh, con chia xa mái trường trong ánh mắt lưu luyến, bịn rịn của thầy và các bạn Hành trang con vào đời là bài học đầu tiên của thầy Thầy đã dành cuộc đời của mình để tự đốt cháy bản thân, soi sáng thắp lên những ngọn lửa của niềm tin, của ước mơ hi vọng cho chúng con Và con nguyện sẽ đền đáp sự kì vọng của thầy

Thấm thoát năm mùa thu đã qua, mùa thu thứ sáu con trở về đúng ngày khai trường Mùa thu với sắc vàng lãng đãng, với màu áo trắng tinh khôi, với ngọn gió heo may giỡn trên mái tóc học trò, trên những ánh mắt hồn nhiên biết nói…Con bước chân vào cổng trường xưa đầy bỡ ngỡ, hồi hộp không giấu nổi niềm vui sướng tự hào Bởi giờ đây con không còn là cô học trò nhỏ bé năm nào, con đã là cô giáo dạy Văn được về dạy ngay chính ngôi trường đã gắn bó với bao kỉ niệm tuổi học trò Và con sẽ được gặp lại thầy!

Con bồi hồi như đứa trẻ lần đầu vào lớp một! Bước chân con bâng khuâng giữa sân trường tìm thầy với hy vọng đem đến sự bất ngờ cho thầy Nhưng thầy

đã chuyển trường từ năm học trước Hụt hẫng, nuối tiếc len lỏi sâu trong tâm hồn con Giá như được gặp thầy để thổ lộ những điều mà con chưa nói hết Giá như được thầy dạy thêm những bài học như ngày đầu Giá như gặp thầy để con được tạ ơn Giá như…

Tiếng trống khai trường rộn ràng đưa con trở về thực tại Con mỉm cười, thầm nhủ mình sẽ tiếp bước truyền thống của trường, tiếp bước sự nghiệp của thầy, sẽ là người “truyền lửa”dìu dắt thế hệ mai sau, là “kĩ sư tâm hồn” cho lớp lớp thế hệ học trò Con học được điều đó từ cuộc đời nhà giáo của thầy Lời tâm niệm đó con luôn khắc ghi và lấy làm động lực để bản thân phấn đấu không ngừng học tập rèn luyện xứng đáng là học trò, là đồng nghiệp của thầy

Chẳng biết đến khi nào con mới được gặp lại thầy nhưng con tin và hi vọng một mai không xa thầy trò mình sẽ hội ngộ trong niềm vui và hạnh phúc, Thầy ơi!