Trong đó nguyên tắc: Đảng là hiện thân của sự liên lạcgiữa đội tiên phong với giai cấp công nhân và đông đảo quầnchúng lao động là một trong những nguyên tắc tổ chức cơ bảncủa đảng kiểu
Trang 1Tư tưởng của V I Lênin về Đảng là hiện thân của mối liên hệ giữa đội tiên phong với giai cấp công nhân và quần chúng nhân dân lao động Ý nghĩa thực tiễn trong
công tác xây dựng Đảng ta hiện nay.
Lênin vị lãnh tụ vĩ đại của phong trào cộng sản và côngnhân quốc tế Người kế thừa xuất sắc và phát triển sáng tạochủ nghĩa Mác trong thời đại của mình Từ những tư tưởng cơbản của C.Mác - Ph.Ăngghen, Lênin đã phát triển và hoànchỉnh học thuyết về Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân,một học thuyết thống nhất chặt chẽ giữa lý luận và thực tiễn.Học thuyết về đảng kiểu mới là một trong những cống hiến tolớn của Lênin vào kho tàng lý luận, là kim chỉ nam hành độngcho đảng kiểu mới của giai cấp công nhân Nga và các đảngCộng sản trên toàn thế giới
Nghiên cứu quá trình phát triển lịch sử thế giới cuối thế
kỷ XIX đầu thế kỷ XX chúng ta thấy rằng, đây là thời kỳ đánhdấu bước ngoặt quan trọng của phong trào cộng sản và côngnhân quốc tế Là giai đoạn chủ nghĩa tư bản phát triển caochuyển sang giai đoạn chủ nghĩa đế quốc Tính chất phảnđộng của nó đã bao trùm trên tất cả mọi lĩnh vực, cản trở sựphát triển của xã hội loài người Trong khi đó từ năm 1898 -
1903 là thời kỳ tan rã về tư tưởng và tổ chức trong Đảng Côngnhân xã hội dân chủ Nga Dựa vào bộ “Tư bản” của C.Mác vàhoạt động thực tiễn cách mạng trong phong trào công nhânđang phát triển Lênin phân tích một cách sâu sắc chủ nghĩa
tư bản trong giai đoạn mới và chỉ ra rằng, chủ nghĩa đế quốc
Trang 2là đêm trước của cách mạng vô sản; rằng, trên thực tế đã có
“điều kiện khách quan để lật đổ chế độ tư bản đã chín muồi”1,Tính tất yếu khách quan của cách mạng vô sản đang trởthành hiện thực Do đó lịch sử giai đoạn này đòi hỏi đảng cáchmạng chân chính của giai cấp công nhân phải thực sự là độitiên phong, lãnh tụ chính trị đủ khả năng lãnh đạo cuộc đấutranh giai cấp bằng đường lối, chiến lược, sách lược mới phùhợp yêu cầu thực tiễn cách mạng đặt ra
Cùng với sự phát triển của chủ nghĩa tư bản, giaicấp công nhân lớn mạnh không ngừng cả về số lượng và chấtlượng Phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân phát triển
cả về bề rộng, chiều sâu và diễn ra ngày càng mạnh mẽ ởnhiều nước châu Âu đã chứng minh rằng: giai cấp công nhânhoàn toàn có khả năng đoàn kết xung quanh mình nhữngngười bị áp bức và bóc lột để lật đổ chế độ tư bản chủ nghĩa,xây dựng xã hội mới Tại thời điểm lịch sử này, với tầm nhìnchiến lược Lênin đưa ra khẩu hiệu mang tính chất hiệutriệu:“Vô sản toàn thế giới và các dân tộc bị áp bức đoàn kếtlại!” Bằng trí tuệ và uy tín của mình Lênin cùng bạn bè đãđấu tranh kiên quyết chống lại quan điểm sai lầm của chủnghĩa cơ hội trong quốc tế II, đồng thời kế thừa và phát triểnsáng tạo những luận điểm của C.Mác - Ph.Ăngghen về Đảng,xây dựng nên học thuyết về Đảng kiểu mới của giai cấp côngnhân
Tháng 03 - 1898, Đại hội I của Đảng Công nhân dânchủ - xã hội Nga được triệu tập, Đại hội chưa đưa ra đượccương lĩnh và điều lệ mà chỉ làm được một việc duy nhất là
1 V I Lênin, toàn tập, Nxb Tiến bộ, M, 1980, tập 26, tr 119.
Trang 3bầu được Ban Chấp hành Trung ương Tuy nhiên, ngay sauĐại hội hầu hết các uỷ viên Trung ương bị chính quyền NgaHoàng bắt giữ và đưa đi lưu đày ở Xibiari Đúng lúc này phongtrào công nhân Nga đang phát triển mạnh mẽ đòi hỏi cần cóchính Đảng cách mạng lãnh đạo, trong khi đó phần đông các
tổ chức Mácxít địa phương quen làm theo lối thủ công, cục bộđịa phương không có tính chất toàn quốc
Trải qua, giai đoạn cách mạng gặp khó khăn.Lênin và những người bạn chiến đấu của ông đã đấu tranhkhông mệt mỏi nhằm thống nhất tư tưởng và hành động củaphong trào công nhân Nga Chính vì vậy, Đại hội lần thứ II củaĐảng Công nhân dân chủ - xã hội Nga được triệu tập vàotháng 7 năm 1903 Tại Đại hội đã nổ ra cuộc đấu tranh rấtquyết liệt về quan điểm giữa phái cách mạng chân chính doLênin đứng đầu và phái cơ hội chủ nghĩa do Máctốp đứng đầu.Với những lý luận sắc bén, chính xác, đầy thuyết phục, Lênintrình bày toàn bộ hệ thống những quan điểm đầu tiên củamình về xây dựng chính đảng kiểu mới của giai cấp côngnhân Những quan điểm đó, sau này được ông bổ sung trởthành học thuyết về Đảng Cộng sản
Hệ thống những nguyên tắc tổ chức cơ bản về xây dựngĐảng kiểu mới của giai cấp công nhân được Lênin đưa ratrong đại hội trên cơ sở kết thừa và phát triển những tư tưởngcủa C.Mác - Ph.Ăngghen được khái quát như sau:
- Đảng là đội tiên phong của giai cấp công nhân
- Đảng là bộ phận có tổ chức của giai cấp côngnhân
Trang 4- Đảng là hình thức tổ chức cao nhất của giai cấpcông nhân.
- Đảng được tổ chức theo chế độ tập trung
- Đảng là hiện thân của sự liên lạc giữa đội tiênphong với giai cấp công
nhân và đông đảo quần chúng lao động
- Tự phê bình và phê bình là quy luật phát triển củaĐảng
Trong đó nguyên tắc: Đảng là hiện thân của sự liên lạcgiữa đội tiên phong với giai cấp công nhân và đông đảo quầnchúng lao động là một trong những nguyên tắc tổ chức cơ bảncủa đảng kiểu mới của giai cấp công nhân, là mối liên hệ bảnchất, là quy luật tồn tại và phát triển của Đảng kiểu mới, làsức mạnh, là vấn đề sống còn đối với Đảng cầm quyền, làđiều kiện cơ bản bảo đảm cho cách mạng thắng lợi và là tiêuchuẩn của một đảng mácxít chân chính
Trên cơ sở những nguyên tắc tổ chức cơ bản vềđảng kiểu mới của Lênin Đảng Bônsêvích Nga đã ra đời năm
1903, tiếp theo Quốc tế III - Quốc tế cộng sản thành lập năm
1919 theo sáng kiến của Lênin Quốc tế III đã đóng góp vai trò
to lớn đối với sự ra đời của hàng loạt các Đảng Cộng sản trêntoàn thế giới, từ đó thúc đẩy phong trào đấu tranh của giaicấp công nhân phát triển mạnh mẽ Điều đó chứng minhrằng: những nguyên tắc tổ chức xây dựng đảng cách mạngchân chính của Lênin đưa ra là hoàn toàn đúng đắn, phù hợpvới xu hướng phát triển phong trào cộng sản và công nhânquốc tế
Trang 5Hiện nay, các thế lực thù địch đang ráo riết tìm mọi cáchchống phá chủ nghĩa Mác - Lênin, phủ nhận vai trò lãnh đạocủa Đảng Cộng sản Đặc biệt, là chia rẽ mối liên hệ giữa Đảng
và quần chúng nhân dân Vì vậy, học tập, nghiên cứu, vậndụng sáng tạo luận điểm của Lênin về Đảng là hiện thân củamối liên hệ giữa đội tiên phong của giai cấp công nhân vớiquần chúng nhân dân, là một đòi hỏi tất yếu khách quantrong công tác xây dựng Đảng Một vấn đề có ý nghĩa vô cùngquan trọng trong quá trình xây dựng Đảng Cộng sản ViệtNam, một đảng mà phần đông đảng viên xuất thân từ nôngdân Đây vừa là vấn đề quyết định sự sống còn của Đảng ta,đồng thời là yếu tố quan trọng củng cố sự tồn tại và phát triểncủa hệ thống chính trị, là điều kiện tất yếu bảo đảm giànhthắng lợi trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, chủnghĩa cộng sản ở nước ta hiện nay
Trong khi luận giải tính tất yếu khách quan sự ra đời củaĐảng Cộng sản, chủ nghĩa Mác - Lênin đồng thời làm rõ mốiquan hệ giữa Đảng với giai cấp công nhân và quần chúngnhân dân lao động C.Mác - Ph.Ăngghen khẳng định rằng:Đảng Cộng sản là đảng của giai cấp công nhân; Đảng luônđứng vững trên lập trường của giai cấp công nhân để giảiquyết các vấn đề Mọi chủ trương, đường lối, chính sách củaĐảng đều xuất phát từ lợi ích của giai cấp công nhân, nhândân lao động Đảng không chỉ đại biểu cho quyền lợi của giaicấp công nhân mà còn đại biểu cho quyền lợi của toàn thểnhân dân lao động Bởi vì, giai cấp công nhân chỉ có thể tựgiải phóng mình nếu đồng thời giải phóng cho các tầng lớp
Trang 6nhân dân lao động khác trong xã hội thoát khỏi áp bức và bóclột.
C.Mác - Ph.Ăngghen chỉ rõ: Đảng Cộng sản thực sự là độitiên phong cách mạng của giai cấp công nhân thì Đảng phảiđược vũ trang bằng lý luận tiên tiến, có trình độ giác ngộ cao,đồng thời, trong thực tiễn, Đảng là người kiên quyết nhất vàbiết lôi cuốn quần chúng hành động
Khi bàn về vai trò của quần chúng trong lịch sử nhânloại, trong tác phẩm “Gia đình thần thánh” Ph.Ăngghen chỉ rarằng: quần chúng là người sáng tạo ra lịch sử Quần chúngsáng tạo, đó là động lực thực sự của lịch sử chứ không phải cánhân anh hùng và sự “phê phán thuần tuý” sáng tạo ra Trên
cơ sở quan điểm của C.Mác - Ph.Ăngghen về quần chúng vàvai trò của quần chúng Lênin đã kế thừa, phát triển và vậndụng sáng tạo trong giai đoạn lịch sử hiện tại xây dựng nênmột trong những nguyên tắc của Đảng kiểu mới
Thực tiễn Lênin đã xây dựng Đảng Bônsêvích Nga gắn
bó, liên hệ chặt chẽ, máu thịt với giai cấp công nhân và nhândân lao động Lênin khẳng định: cách mạng là sự nghiệp củaquần chúng, quần chúng nhân dân là lực lượng quyết định,lực lượng sáng tạo ra những giá trị vật chất và tinh thần của
xã hội Đảng là tổ chức tự nguyện đấu tranh vì sự nghiệp giảiphóng quần chúng khỏi ách áp bức và bóc lột Quần chúngcần có Đảng với tư cách là người lãnh đạo họ trong cuộc đấutranh ấy Đồng thời không có sự đồng tình ủng hộ của quầnchúng thì mọi chủ trương, đường lối của Đảng không thể trởthành hiện thực
Trang 7Theo Lênin Đảng Cộng sản chỉ tồn tại với tính cách là độitiên phong, lãnh tụ chính trị khi gắn bó mật thiết với quầnchúng Đảng phải liên hệ với quần chúng là tất yếu kháchquan Bởi vì, Đảng Cộng sản và quần chúng lao động là hainhân tố cơ bản của cách mạng vô sản Đảng là người lãnh đạo
và tổ chức quần chúng, còn quần chúng là lực lượng vật chấttiến hành cách mạng Mối liên hệ khăng khít với quần chúng
đã giúp cho Đảng hiểu rõ lợi ích và nắm vững tâm tư, nguyệnvọng của các giai cấp và các tầng lớp xã hội khác nhau, đồngthời gây dựng được lòng tin và ảnh hưởng lớn tới các giai cấp
và tầng lớp đó
Quần chúng là lực lượng quyết định sự phát triển của lịch
sử Sức mạnh của Đảng là ở mối liên hệ với quần chúng Do
đó, khi giải quyết mọi nhiệm vụ, Đảng phải dựa vào quầnchúng Mặt khác, chỉ có dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sảnthì năng lực sáng tạo to lớn của nhân dân mới thực sự đượcbộc lộ và tác động đúng hướng tiến trình phát triển của xãhội Không có sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản thì quần chúngnhân dân không thể có phương hướng chính trị đúng đắn đểđấu tranh và phong trào quần chúng cũng chỉ dừng lại ở “chủnghĩa công liên” mà thôi Ngược lại, nếu không có sự đồngtình, ủng hộ của quần chúng thì Đảng không thể có sức mạnh,cách mạng vô sản không thể đi tới thành công được Sự lãnhđạo của Đảng kết hợp với tính tích cực và sáng tạo của quần
chúng tạo ra một sức mạnh vô cùng to lớn Lênin chỉ rõ: “Đội
tiên phong chỉ làm tròn sứ mệnh lịch sử của nó khi nó biết gắn bó với quần chúng mà nó lãnh đạo và thực sự dẫn dắt tập thể quần chúng tiến lên Nếu không liên minh với những
Trang 8người không phải là đảng viên cộng sản trong các lĩnh vực hoạt động hết sức khác nhau thì không thể nói tới một thành công nào trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội cả”2.
Theo Lênin, Đảng Cộng sản có vị trí rất quan trọng trongcách mạng vô sản Đảng là đội tiên phong, là người lãnh đạo,
là lãnh tụ của giai cấp công nhân và nhân dân lao động Đảngchỉ trở thành lãnh tụ chính trị, đội tiên phong khi Đảng gắn bómật thiết với giai cấp và quần chúng Nghĩa là, nó thể hiệnmối quan hệ giữa người lãnh đạo với đối tượng lãnh đạo vàphải luôn luôn duy trì tốt mối quan hệ đó Nếu cắt đứt mốiquan hệ giữa Đảng với giai cấp công nhân và quần chúngnhân dân lao động thì Đảng không còn tồn tại với tư cách là
người lãnh đạo, là đội tiên phong nữa Người nhấn mạnh: “đối
với Đảng Cộng sản…thì một trong những nguy hiểm lớn nhất
và đáng sợ nhất là tự cắt đứt liên hệ với quần chúng”3 và
khẳng định: “Những người lãnh đạo không được tách rời quần
chúng bị lãnh đạo, đội tiên phong không được tách rời khỏi toàn bộ đội quân lao động”4 Nói cách khác, liên hệ chặt chẽvới quần chúng là quy luật tồn tại, phát triển và hoạt độngcủa Đảng Cộng sản, là nguồn gốc sức mạnh của Đảng, là mộttrong những nhân tố quan trọng bảo đảm cho sự thành côngcủa toàn bộ sự nghiệp cách mạng
Xã hội loài người vận động theo các qui luật khách quanvốn có của nó Cũng như các quy luật xã hội khác, quy luậtnày không phải phát huy tác dụng một cách tự phát mà phảithông qua hoạt động tự giác của chủ thể của nó đó là Đảng
2 V I Lênin, toàn tập, Nxb Tiến bộ, M, 1978, tập 45, tr 28 -29.
3 V I Lênin, toàn tập, Nxb Tiến bộ, M, 1978, tập 44, tr 426.
4 V I Lênin, toàn tập, Nxb Tiến bộ, M, 1978, tập 44, tr 608.
Trang 9Cộng sản Vì vậy, Đảng muốn tồn tại, phát triển, xứng đáng làđội tiên phong và có đủ lực lượng, đủ sức mạnh hoàn thành sứmệnh lịch sử của mình thì Đảng phải liên hệ chặt chẽ với giaicấp công nhân, nhân dân lao động và phải được sự ủng hộcủa họ Đó là một trong những điều kiện quan trọng bảo đảmcho Đảng có sức mạnh và phát triển, là nhân tố cơ bản quyếtđịnh thắng lợi của sự nghiệp cách mạng; là nguyên tắc bất dibất dịch trong công tác xây dựng Đảng Cộng sản
Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng Đảng là một tổchức tự nguyện, đấu tranh vì sự nghiệp giải phóng giai cấp,giải phóng nhân loại khỏi ách áp bức và bóc lột, nhân dâncần có đảng với tư cách là người lãnh đạo họ trong cuộc đấutranh ấy Ngược lại nếu không có sự đồng tình và ủng hộ củanhân dân thì mọi chủ trương, đường lối của Đảng không trở
thành hiện thực Lênin khẳng định: “Muốn trở thành một
Đảng dân chủ - xã hội, thì cần phải được sự ủng hộ của chính giai cấp…”5
Người còn chỉ rõ: Mối liên hệ giữa Đảng với quần chúngkhông phải do số lượng đảng viên nhiều hay ít, mà được quyếtđịnh chủ yếu ở chất lượng đội ngũ đảng viên Các tổ chứcđảng của chúng ta bao gồm những người chân chính dân chủ
- xã hội Họ càng mạnh mẽ bao nhiêu, trong nội bộ đảngcàng ít có tình trạng dao động và không kiên định mục tiêu, lýtưởng bao nhiêu, thì ảnh hưởng của đảng đối với những ngườitrong quần chúng công nhân xung quanh đảng và chịu sựlãnh đạo của đảng sẽ càng rộng rãi, càng nhiều mặt, càngphong phú, càng hiệu quả bấy nhiêu
5 V I Lênin, toàn tập, Nxb Tiến bộ, M, 1978,tập 8, tr 293.
Trang 10Sau khi đập tan bộ máy nhà nước Tư sản giành chínhquyền về tay nhân dân, thiết lập nền chuyên chính vô sản Sựlãnh đạo của Đảng ngày càng to lớn về quy mô, phong phú vàphức tạp về nội dung, bao trùm lên tất cả các lĩnh vực của đờisống chính trị, xã hội Chính sự tăng lên không ngừng vai tròlãnh đạo của Đảng, đòi hỏi Đảng phải tiếp tục mở rộng vàcủng cố mối liên hệ chặt chẽ với quần chúng nhân dân Lêninchỉ ra rằng: Chúng ta là đảng của giai cấp, bởi vậy hầu nhưtoàn bộ giai cấp (và trong thời kỳ nội chiến thì toàn bộ giaicấp không trừ một người nào cả) càng phải hoạt động dưới sựlãnh đạo của đảng ta, phải triệt để xiết thật chặt hàng ngũxung quanh đảng.
Trong điều kiện Đảng cầm quyền, tiến hành xây dựng xãhội mới, xã hội xã hội chủ nghĩa, thì vấn đề củng cố và tăngcường mối liên hệ giữa Đảng với nhân dân càng trở nên cấpbách và quan trọng hơn bao giờ hết Bởi vì, cuộc cách mạng
xã hội chủ nghĩa là một cuộc cách mạng sâu sắc nhất, toàndiện nhất, triệt để nhất và do đó cũng gay go nhất, phức tạpnhất trong lịch sử loài người Lênin nói: đó là thời điểm rungchuyển vũ bão về chính trị và kinh tế, thời điểm đấu tranh giaicấp cực kỳ sâu sắc Cuộc cách mạng này đòi hỏi Đảng Cộngsản phải động viên và phát huy đến mức cao nhất tính tíchcực, tự giác và sáng tạo của quần chúng nhân dân Không nhưthế thì không thể có chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sảnđược
Xét quá trình phát triển của xã hội loài người thì sựnghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản là mộtnhiệm vụ hoàn toàn mới mẻ, nó vô cùng khó khăn, gian khổ
Trang 11và phức tạp Sự nghiệp đó chỉ có thể thành công khi Đảng tổchức phát huy được tính sáng tạo và sức mạnh tổng hợp củaquần chúng Do vậy, nếu cho rằng, chỉ riêng Đảng Cộng sảnvới sức mạnh của mình mới có thể xây dựng được chế độ xãhội mới, là phạm sai lầm nghiêm trọng Lênin đã chỉ ra rằng:những người cộng sản chỉ như những giọt nước trong đạidương nhân dân mênh mông và chỉ riêng với bàn tay nhữngngười cộng sản thì không thể xây dựng thành công chủ nghĩa
xã hội Chủ nghĩa xã hội sinh động, sáng tạo là sự nghiệp củabản thân quần chúng nhân dân Tính chất hành chính, máymóc, quan liêu không dung hợp với tinh thần của chủ nghĩa
xã hội và tính ưu việt của chế độ xã hội chủ nghĩa Vì vậy,phải phê phán tất cả những hành động, biểu hiện quan liêu,chuyên quyền, độc đoán, cục bộ địa phương làm ảnh hưởngtới những giá trị chân chính của chủ nghĩa xã hội, làm suygiảm sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân
Hoàn cảnh của lịch sử có tính chất quyết định đối với cáchình thức cụ thể của mối liên hệ giữa Đảng với quần chúng và
sự lãnh đạo quần chúng của Đảng Trong lúc chính quyền cònnằm trong tay bọn bóc lột thì Đảng đặt ra nhiệm vụ cơ bản làtranh thủ giai cấp công nhân và các tầng lớp lao động khác vềphía mình, đoàn kết quần chúng xung quanh giai cấp vô sản
để lật đổ ách thống trị của bọn tư bản Chính mục đích đó,Đảng hoạt động trong tất cả các tổ chức xã hội kể cả các tổchức phản động, nếu trong đó có quần chúng lao động; theoLênin những người cộng sản cần thiết và tất yếu phải thamgia vào nghị viện tư sản Đảng tham gia các cuộc vận độngchính trị bầu cử vào nghị viện và các tổ chức khác của giai
Trang 12cấp tư sản, làm như vậy Đảng có thể trình bày trước quầnchúng cương lĩnh, mục đích và nhiệm vụ của mình để lôi kéoquần chúng, vạch trần thực chất tính chất phản động trongchính sách của giai cấp cầm quyền và tất cả những kẻ ủng hộchúng, gây sức công phá kẻ thù từ trong lòng kẻ thù, chuẩn bịmọi mặt cho cách mạng giành chính quyền.
Lênin chỉ ra rằng: khi cách mạng đã bùng nổ và quầnchúng tham gia vào cuộc cách mạng đó, thì làm người cáchmạng không khó Nhưng khi điều kiện cho sự bùng nổ cáchmạng chưa chín muồi và cần phải giải thích cho quần chúnghiểu rõ sự cần thiết của những hành động cách mạng với mụcđích thoả mãn những lợi ích căn bản của họ thì việc thực hiệnđường lối cách mạng sẽ khó khăn hơn nhiều Chính điều đóđòi hỏi Đảng Cộng sản phải làm công tác quần chúng mộtcách kiên trì, bền bỉ, khéo léo và có hiệu quả
Cách mạng xã hội chủ nghĩa nổ ra và giành thắng lợi,Đảng Cộng sản trở thành đảng cầm quyền, Đảng thực hiệnvai trò lãnh đạo của mình thông qua các cơ quan nhà nước,các tổ chức công đoàn, đoàn thanh niên và các tổ chức quầnchúng khác của nhân dân lao động Những tổ chức đó là cầunối liền Đảng với đông đảo quần chúng công nhân, nông dân,trí thức và các giai tầng khác, không có điều đó thì không thể
có được chính quyền vô sản
Thực tiễn đã chứng minh khi Đảng Bônsêvích Nga
đã có chính quyền Đảng Bônsêvích Nga luôn thắt chặt mốiliên hệ với quần chúng Lênin nhấn mạnh: sức mạnh củaĐảng bắt nguồn từ mối liên hệ với nhân dân, từ sự đồng tình
và ủng hộ của quần chúng nhân dân đối với Đảng Thiếu điều
Trang 13kiện đó không những không thể xây dựng thành công chủnghĩa xã hội, mà còn có thế dẫn đến mất chính quyền Tronglời Chào mừng những người cộng sản ý, pháp và Đức, Lênin
khẳng định: “Không có sự đồng tình và ủng hộ của đa số nhân
dân lao động đối với đội tiên phong của mình, tức là đối với giai cấp vô sản, thì cách mạng vô sản không thể thực hiện được Nhưng sự đồng tình và ủng hộ đó phải trải qua một cuộc đấu tranh giai cấp lâu dài, khó khăn, gian khổ mới giành được”6 và sự đồng tình ủng hộ ấy “không phải kết thúc khi
giai cấp vô sản đã cướp được chính quyền Sau khi giành được chính quyền, cuộc đấu tranh đó vẫn tiếp tục như trước, có điều là với hình thức khác mà thôi”7
Thực tiễn chứng minh rằng: một trong những nguyênnhân hệ thống xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và các nước Đông
Âu sụp đổ là do các Đảng cầm quyền không thắt chặt mốiquan hệ giữa đảng với quần chúng, không nắm bắt được tâm
tư, nguyện vọng của nhân dân, không đưa ra được những giảipháp kinh tế - xã hội đáp ứng nhu cầu bức xúc của quầnchúng, không được quần chúng tin yêu, bảo vệ Chính vì vậy,
mà các Đảng Cộng sản ở các nước đó để cho kẻ thù giai cấplợi dụng tính bột phát của quần chúng, mê hoặc quần chúng,chống lại sự lãnh đạo của Đảng, phá hoại cách mạng
Do đó, trong điều kiện Đảng cầm quyền, Đảng có nhiềuđiều kiện mới, công cụ mới rất thuận lợi cho việc tăng cườngmối liên hệ giữa Đảng và quần chúng Đảng cần xây dựngđược cơ chế vận hành của hệ thống chính trị trên nguyên tắctập trung dân chủ để giữ vững kỷ cương, phép nước, đồng
6 V I Lênin, toàn tập, Nxb Tiến bộ, M, 1978, tập 39, tr 251.
7 V I Lênin, toàn tập, Nxb Tiến bộ, M, 1978, tập 39, tr 251.
Trang 14thời phát huy dân chủ trong đời sống xã hội Động viên quầnchúng nhân dân tham gia xây dựng Đảng, xây dựng Nhànước, xây dựng đời sống văn minh, hạnh phúc.
Mặt khác, khi đảng cầm quyền, đảng viên có chức, cóquyền trong Đảng cũng dễ nảy sinh bệnh quan liêu, mệnhlệnh làm cho một bộ phận cán bộ, đảng viên thiếu rèn luyện
có thể rơi vào tình trạng thoái hoá, biến chất, xa rời quầnchúng không quan tâm đầy đủ tới lợi ích của quần chúng.Lênin coi đó là một trong những nguy cơ mà đảng cầm quyềncần chú ý đề phòng, khắc phục Nếu những ai quên mấtnhững mối liên hệ khăng khít giữa đội tiên phong và toàn thểnhân dân thì đó là một tai hoạ thật sự Quan liêu, xa rời quầnchúng chính là nguy cơ làm cho Đảng dễ phạm sai lầm vềđường lối, vì nó làm cho đường lối của Đảng không phản ánhđúng đắn và đầy đủ tâm tư, tình cảm, nguyện vọng và quyềnlợi chính đáng của quần chúng Do đó, Đảng không thể xâydựng được niềm tin, sự tín nhiệm của quần chúng; khôngđược quần chúng tán thành ủng hộ, không quyết tâm thựchiện đường lối, chính sách của Đảng và kết quả là đường lối,chủ trương, chính sách của Đảng chỉ nằm trên giấy mà thôi.Đồng thời, quan liêu, mệnh lệnh, xa rời quần chúng còn lànguyên nhân làm cho một bộ phận cán bộ, đảng viên khi cóchức, có quyền thiếu rèn luyện, phai nhạt lý tưởng rất dễ nảysinh thói hư, tật xấu, thoái hoá, biến chất Điều đó cực kỳnguy hiểm, bởi nó trái với bản chất của Đảng, làm tổn hại đến
uy tín và thanh danh của Đảng đối với quần chúng Vì vậy,Lênin yêu cầu trong công tác xây dựng Đảng, Đảng phải kiênquyết chống mọi biểu hiện của chủ nghĩa quan liêu, xa rời
Trang 15quần chúng Đồng thời, Lênin kịch liệt phản đối những ngườicộng sản “tả khuynh”, coi công đoàn là một tổ chức phảnđộng Họ luôn nói đến khái niệm quần chúng, nhưng họ đãlạm dụng khái niệm đó và không hiểu nổi mối quan hệ giữaĐảng với quần chúng Họ chủ trương rằng, những người cộngsản không tham gia công đoàn, điều đó có nghĩa là tách Đảngvới quần chúng Lênin khẳng định: Chỉ có một mình đội tiênphong thôi thì không thể thắng nổi Ném độc một mình độitiên phong vào một cuộc chiến đấu quyết định, khi mà toànthể giai cấp, khi mà quần chúng đông đảo hoặc chưa có ít ra
là một thái độ trung lập có thiện cảm đối với đội tiên phong,khiến họ hoàn toàn không thể ủng hộ kẻ địch được, thì đókhông những là một điều dại dột, mà còn là một tội ác nữa
Qua đó chúng ta thấy rằng: củng cố và tăng cườngmối liên hệ giữa Đảng Cộng sản với quần chúng là một đòi hỏitất yếu của cách mạng vô sản, của công cuộc xây dựng chủnghĩa xã hội, là một quy luật khách quan của công tác xâydựng Đảng Đây vừa là vấn đề quyết định sự sống còn củaĐảng, vừa là sự bảo đảm quan trọng cho sự tồn tại và pháttriển của hệ thống chính trị, là điều kiện tất yếu trong cuộcđấu tranh giành thắng lợi cho chủ nghĩa xã hội Bất kỳ một sựlàm suy yếu nào mối liên hệ giữa Đảng Cộng sản với quầnchúng cũng đều làm yếu sức mạnh của hệ thống chính trị,làm hạn chế sự phát triển của công cuộc xây dựng chủ nghĩa
xã hội và chủ nghĩa cộng sản
Do đó, Lênin khẳng định: Để giữ vững và tăngcường mối liên hệ giữa Đảng với quần chúng, Đảng phải đivào các giai cấp, các tầng lớp với tư cách là người truyền bá
Trang 16tư tưởng, lý luận chủ nghĩa Mác để giác ngộ, tập hợp quầnchúng; tổ chức vận động quần chúng, phát huy vai trò củaquần chúng trong sự nghiệp cách mạng Đảng phải hết sứclàm cho tinh thần của mình thấm sâu vào các nghiệp đoàn vàlàm cho các tổ chức ấy chịu ảnh hưởng của mình
Đảng Cộng sản phải đại biểu và chăm lo cho lợi íchcủa quần chúng Mọi đường lối, chính sách của Đảng phảixuất phát từ nguyện vọng, lợi ích chính đáng của quần chúng,tôn trọng và phát huy quyền làm chủ của quần chúng trên tát
cả mọi lĩnh vực của đời sống xã hội Nếu không xuất phát từnguyện vọng, lợi ích của quần chúng thì Đảng không có lý do
để tồn tại
Quần chúng là người sáng tạo ra lịch sử, sáng tạo ranhững giá trị vật chất và tinh thần của xã hội Vì vậy, Đảngphải phát huy được vai trò chủ động sáng tạo, tiếp thu kinhnghiệm của quần chúng, tập trung trí tuệ của quần chúng làmlực lượng vật chất hùng hậu xung quanh Đảng Đồng thời,Đảng phải có phương pháp, tác phong quần chúng, dựa vàoquần chúng để xây dựng và hoạt động Thông qua các tổ chứcđoàn thể chính trị - xã hội để lôi kéo, tập hợp quần chúng, làmnhư vậy, Đảng sẽ hiểu được, nắm được nhiều quần chúnghơn, Lênin đòi hỏi: người cộng sản nhất thiết phải công tác ởbất cứ nơi nào có quần chúng, kể cả những tổ chức phản độngnhất
Đảng phải dựa vào quần chúng để hoạt động vàxây dựng Đảng xây dựng đường lối, chủ trương cho sát vớithực tiễn đời sống của nhân dân Thông qua quần chúng đểphê bình cán bộ, đảng viên của Đảng Đảng phải xây dựng cơ
Trang 17chế, bộ máy của quần chúng để kiểm tra, giám sát cán bộ,đảng viên, tổ chức đảng Đồng thời, thông qua quần chúng đểlàm công tác phát triển đảng và sàng lọc đội ngũ cán bộ,đảng viên của Đảng và đấu tranh chống quan liêu, thamnhũng, vi phạm dân chủ trong Đảng Đảng phải đoàn kết vàlãnh đạo quần chúng tiến hành sự nghiệp cách mạng Mặtkhác, Đảng phải thường xuyên chăm lo xây dựng Đảng vữngmạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức
Lênin từng dạy: chúng ta sẽ chỉ tự lừa dối mình, nhắmmắt trước nhiệm vụ bao la của chúng ta, thu hẹp nhữngnhiệm vụ đó lại nếu chúng ta quên mất sự khác nhau giữa độitiên phong và tất cả số quần chúng hướng theo đội tiên phongđó; nếu chúng ta quên mất rằng, đội tiên phong ấy có nghĩa
vụ thường xuyên phải nâng các tầng lớp ngày càng đông đảolên trình độ tiên tiến ấy Đây chính là yêu cầu quan trọng đặt
ra cho Đảng phải đề phòng và khắc phục các khuynh hướngquan liêu xa rời quần chúng, vượt quá xa trình độ của quầnchúng Đồng thời, đề phòng khuynh hướng theo đuôi quầnchúng
Thực tiễn phong trào cách mạng ở Nga đã chứng minh:Luận điểm của Lênin về Đảng là hiện thân của mối liên hệgiữa đội tiên phong với giai cấp công nhân và quần chúng làmột trong những nguyên tắc tổ chức cơ bản, quan trọng củaĐảng Bônsêvích Nga lúc bấy giờ Kết hợp chặt chẽ với cácnguyên tắc tổ chức khác, Lênin đã cùng với Đảng Bônsêvíchxây dựng thành công một Đảng kiểu mới,ểtực tiếp lãnh đạocách mạng Tháng Mười Nga thành công và tiến lên xây dựngchủ nghĩa xã hội Đồng thời, Lênin đã đánh bại những tư