CHỦ ĐỀ 2 ĐỘ DỊCH CHUYỂN VẬN TỐC VÀ TỐC ĐỘ Dạng 1 Xác định quãng đường và độ dịch chuyển của một vật chuyển động VÍ DỤ MINH HỌA Ví dụ 1 Một người đi xe máy từ nhà đến bến xe bus cách nhà 6 km về phía đ.. Bài tập chủ đề độ dịch chuyển theo sách KNTT đà được dùng để dạy
Trang 1CHỦ ĐỀ 2 ĐỘ DỊCH CHUYỂN VẬN TỐC VÀ TỐC ĐỘ
Dạng 1: Xác định quãng đường và độ dịch chuyển của một vật chuyển động
VÍ DỤ MINH HỌA
Ví dụ 1 Một người đi xe máy từ nhà đến bến xe bus cách nhà 6 km về phía đông Đến bến xe, người đó
lên xe bus đi tiếp 20 km về phía bắc
a) Tính quãng đường đi được trong cả chuyến đi
b) Xác định độ dịch chuyển tổng hợp của người đó
Ví dụ 2 Hai anh em bơi trong bể bơi thiếu niên có chiều dài 25 m Hai anh em xuất phát từ đầu bể bơi
đến cuối bể bơi thì người em dừng lại nghỉ, còn người anh quay lại bơi tiếp về đầu bể mới nghỉ
a) Tính quãng đường bơi được và độ dịch chuyển của hai anh em
b) Từ bài tập này, hãy cho biết sự khác nhau giữa quãng đường đi được và độ dịch chuyển
Ví dụ 3 Biết 1
d
ur
là độ dịch chuyển 10 m về phía đông còn 2
d
uur
là độ dịch chuyển 6 m về phía tây Hãy
xác định độ dịch chuyển tổng hợp d ur
trong 2 trường hợp sau:
a) 1 2
d d = + d
ur ur uur
b) d ur ur = + d1 3 d uur2
Ví dụ 4 Biết d ur1
là độ dịch chuyển 3 m về phía đông còn d uur2
là độ dịch chuyển 4 m về phía bắc
a) Hãy vẽ các vectơ độ dịch chuyển d ur1
, d uur2
và vectơ độ dịch chuyển tổng hợp d ur
b) Hãy xác định độ lớn, phương và chiều của độ dịch chuyển d ur
Ví dụ 5 Em của An chơi trò chơi tìm kho báu ở ngoài vườn với các bạn của mình Em của An giấu kho
báu của mình là một chiếc vòng nhựa vào trong một chiếc giày rồi viết mật thư tìm kho báu như sau: Bắt
Trang 2đầu từ gốc cây ổi, đi 10 bước về phía bắc, sau đó đi 4 bước về phía tây, 15 bước về phía nam, 5 bước về phía đông và 5 bước về phía bắc là tới chỗ giấu kho báu
a) Hãy tính quãng đường phải đi (theo bước) để tìm ra kho báu
b) Kho báu được giấu ở vị trí nào?
c) Tính độ dịch chuyển (theo bước) để tìm ra kho báu
BÀI TẬP TỰ LUYỆN
Câu 1.Một người chuyển động thẳng có độ dịch chuyển 1
d tại thời điểm 1
t
và độ dịch chuyển 2
d tại thời điểm 2
t
Vận tốc trung bình của vật trong khoảng thời gian từ 1
t đến 2
t là
A.
tb
d d
V
t t
−
=
+
tb
d d V
t t
−
=
−
tb
d d V
t t
+
=
−
tb
d d 1
2 t t
Câu 2.Tính chất nào sau đây là của vận tốc, không phải của tốc độ của một chuyển động?
A. Đặc trưng cho sự nhanh chậm của chuyển động. B. Có đơn vị là km/h
C. Không thể có độ lớn bằng 0. D. Có phương xác định
Câu 3.Một xe tải chạy với tốc độ 40 km/h và vượt qua một xe gắn máy đang chạy với tốc độ 30 km/h Vận tốc của xe máy so với xe tải bằng bao nhiêu?
A. 5 km/h B. 10 km/h C. –5 km/h D. –10 km/h
II TỰ LUẬN
Bài 1: Trên đoạn đường thẳng có các vị trí A là nhà bạn Nhật, B là trạm xe buýt, C là nhà hàng và D là trường học Hãy xác định độ dịch chuyển của bạn Nhật trong các trường hợp sau
a Bạn Nhật đi từ
nhà đến trạm xe
buýt (d = AB)
b Bạn Nhật đi
từ nhà đến
trường học (d =
AD)
c Bạn nhật đi từ trường học về trạm xe buýt ( d = - DB )
Bài 2 Xét quãng đường AB dài 1000 m với A là vị trí nhà của em, B là vị trí bưu điện, C là tiệp tạp hoá nằm tại trung điểm của AB Nếu chọn nhà em làm gốc toạ độ và chiều dương dướng từ nhà em đến bưu điện Hãy xác định độ dịch chuyển của em trong các trường hợp sau
a Đi từ nhà đến
bưu điện
Trang 3b Đi từ nhà đến bưu điện rồi quay lại tiệm tạp hoá.
c Đi từ nhà đến tiệm tạp hoá rồi quay lại nhà
d Đi từ bưu điện đến tiệm tạp hoá
Bài 3 Một người lái ô tô đi thẳng 6 km theo hướng Tây, sau đó rẽ trái đi thẳng theo hướng Nam 4 km rồi quay sang hướng Đông đi 3 km Xác định quãng đường đi được và độ dịch chuyển của ô tô
Bài 4 Một người bơi ngang từ bờ bên này sang bờ bên kia một dòng sông rộng 50 m có dòng chảy theo hường từ Bắc sang Nam Do nước song chảy mạnh nên khi sang đến bờ bên kia thì người đó đã trôi xuôi theo dòng nước 50 m Xác định độ dịch chuyển của người đó
Bài 5 Một người đi thang máy từ tầng G xuống tầng hầm cách tầng G 5 m, rồi lên tới tầng cao nhất của
toà nhà cách tầng G 50 m Tính độ dịch chuyển và quãng đường đi được của người đó:
a) Khi đi từ tầng G xuống tầng hầm
b) Khi đi từ tầng hầm lên tầng cao nhất
c) Trong cả chuyến đi
Bài 6 Một người bơi từ bờ này sang bờ kia của một con sông rộng 50 m theo hướng vuông góc với bờ
sông Do nước sông chảy mạnh nên quãng đường người đó bơi gấp 2 lần so với khi bơi trong bể bơi a) Hãy xác định độ dịch chuyển của người này khi bơi sang bờ sông bên kia
b) Vị trí điểm tới cách điểm đối diện với điểm khởi hành của người bơi là bao nhiêu mét?