Dịch Tễ Học Ứng Dụng benhtruyennhiem DH

∙ Tác nhân truyền nhiễm infectious agent Một vi sinh vật, một sinh vật lớn có thể gây ra nhiễm trùng, hoặc một bệnh truyền nhiễm ∙ Nhiễm trùng infection Sự xâm nhập của một tác nhân truy

Nguyễn Đỗ Nguyên

Bộ Môn Dịch Tễ Khoa Y Tế Công Cộng

Dịch Tễ Học Ứng Dụng_Đại Học

1 Mô tả đúng các định nghĩa và tính được các

chỉ số đặc hiệu trong dịch tễ học các bệnh nhiễm khuẩn

2 Liệt kê được các đặc điểm của ba yếu tố

trong quá trình sinh bệnh

3 Liệt kê được các thành phần của dây

chuyền dịch

∙ Tác nhân truyền nhiễm (infectious

agent)

Một vi sinh vật, một sinh vật lớn có thể gây

ra nhiễm trùng, hoặc một bệnh truyền nhiễm

∙ Nhiễm trùng (infection)

Sự xâm nhập của một tác nhân truyền nhiễm vào cơ thể người hoặc súc vật, có thể hoặc

không gây bệnh

(Communicable, Infectious disease)

Gây ra do sự truyền một tác nhân gây

bệnh vào một cơ thể túc chủ cảm thụ

 Truyền trực tiếp từ người hoặc súc vật

nhiễm

 Truyền gián tiếp qua véc-tơ, hạt từ

không khí, hoặc vật chuyên chở

∙ Bệnh Truyền Nhiễm

(Communicable, Infectious disease)

Gây ra do sự truyền một tác nhân gây bệnh vào một cơ thể túc chủ cảm thụ

• Véc-tơ (vector) côn trùng, súc vật

 Truyền gián tiếp qua véc-tơ, hạt từ không khí,

hoặc vật chuyên chở

• Vật chuyên chở (vehicle) những vật,

yếu tố trong môi trường bị nhiễm: quần

áo, nước, thực phẩm, máu, dịch truyền, dụng cụ mổ

Xảy ra ở người nhưng không có sự tham

gia của véc-tơ, hoặc vật chuyên chở

Bệnh truyền nhiễm Bệnh lâySốt rét

2005, toàn thế giới, 48 triệu ca mọi

lứa tuổi

∙ Các Mức Độ Dịch

 Ca lẻ tẻ (sporadic case) Các ca bệnh độc

lập, không giới hạn không gian, thời gian

 Bệnh lưu hành (endemic) Không giới hạn

thời gian, nhưng không gian

 Dịch (epidemic) Sự xuất hiện bệnh nhiều

hơn bình thường ở một cộng đồng, khu

vực, trong một thời khoảng

 Đại dịch (pandemic) Dịch xảy ra ở những

dân số lớn, nhiều quốc gia

Số trường hợp bệnh

Bệnh Lưu Hành Dịch

Tác nhân

Túc

chủ

Môi trường

Tác nhânTúc chủ

Môitrường

Đòn cân dịch tễ Tam giác dịch tễ

• Yếu tố phải có để xảy ra bệnh

∙ Khả Năng Gây Nhiễm (Infectivity)

• Khả năng tác nhân gây ra một nhiễm

trùng mới trên một túc chủ cảm thụ

Số mới mắc ở những người tiếp xúc ca nguyên phát

- x 100 Tổng số người có tiếp xúc

• Là Tỉ Suất Tấn Công Thứ Phát ở bệnh

lây trực tiếp

• Khả năng tác nhân gây ra bệnh trên một

Số nhiễm)

Độc lực

(Tỉ suất chết-mắc)

Sởi Thủy đậu

Thủy đậu Dại

Sởi Đậu mùa Cúm mùa

(common cold)

Dại Đậu mùa Lao

Rubella

Rất

• Tính cảm thụ

 Yếu tố di truyền

 Miễn dịch thụ đắc đặc hiệu

Chủ động đáp ứng kháng thể do nhiễm,

chủng ngừa

Thụ động kháng thể từ mẹ, tiêm kháng

CÁCH THỨC LÂY VẬT

CHỦ

TÁC NHÂN

TÚC CHỦ CẢM THỤ

VẬT

CHỦ

TÁC NHÂN

TÚC CHỦ CẢM THỤ

1 ca SXHD có

sốc

9 ca SXHD nằm viện

500 ca SXHD điều trị tại

nhà, chưa kể thể ẩn

80 ca khám SXHD / các

PKKV

- Qua không khí (tiếp xúc gần:

ho, hắt hơi)

- Truyền máu

- Qua nhau

- Ghép tạng

CÁCH THỨC LÂY

VẬT

CHỦ

TÁC NHÂN

TÚC CHỦ CẢM THỤ

Gián tiếp - Qua vật chuyên chở

TÚC CHỦ CẢM THỤ