Tiếp cận bệnh nhân Tay Chân Miệng – Sách Hướng dẫn thực tập lâm sàng, Bộ môn Nhiễm ĐH Y khoa Phạ m Ngọc Thạch, 2016... Phần 2:Lịch sử bệnh Tay chân miệng... Phần 5:Cơ chế bệnh sinh của b
Trang 1TÀI LIỆU THAM KHẢO:
1. A Guide to Clinical Management and Public Health
Response for Hand, Foot and Mouth Disease (HFMD), WHO, 2011
2. HƯỚNG DẪN, CHẨN ĐOÁN, ĐIỀU TRỊ BỆNH TAY CHÂN MIỆNG (Ban hành kèm theo Quyết định 1003/QĐ-BYT ngày 30 tháng 3 năm 2012 của Bộ trưởng Bộ Y tế)
3. Tiếp cận bệnh nhân Tay Chân Miệng – Sách Hướng dẫn thực tập lâm sàng, Bộ môn Nhiễm ĐH Y khoa Phạ
m Ngọc Thạch, 2016
Trang 2Bệnh TAY CHÂN MIỆNG
BS Đỗ Cao Vân Anh
Bộ môn Nhiễm Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch
Trang 3NỘI DUNG
1.Bệnh TCM đang diễn ra như thế nào
2 Lịch sử của bệnh TCM
3 Bệnh TCM có các yếu tố dịch tễ gì
4 Triệu chứng lâm sàng của bệnh TCM
5 Cơ chế bệnh sinh của bệnh TCM
Trang 4Phần 1:
Bệnh Tay chân miệng đang diễn ra như thế nào
Trang 5Worldwide epidemics of HFMD (country and year)
Xiaobo Lei et al Natl Sci Rev 2015;2:268-284
© The Author(s) 2015 Published by Oxford University Press on behalf of China Science Publishing & Media Ltd
All rights reserved For Permissions, please email: journals.permissions@oup.com
Trang 6Biểu đồ số ca mắc bệnh tay chân miệng trên cả nước từ năm 2011 đến 2015
(Bộ Y tế)
Trang 7HFMD cases and deaths reported per week 2014-2015, the General Department of Preventive Medicine, Ministry of Health, Viet Nam
Source: http://www.wpro.who.int/emerging_diseases/HFMD/en/
Trang 8For the period 1 Jan to 6 September 2015, there were
29,047 cases of HFMD reported in Viet Nam including 4
deaths Compared with the same period in 2014, the number
of reported cases has is 43.2% lower
During week 36 (from 31 Aug to 6 Sep2015), there were 891 cases with no deaths reported from 51 of the 63 provinces
Approximately 72.4% of the cases are from the South There
is an increase of 223 cases(33.4%) compared with the
previous week.
Trang 9Phần 2:
Lịch sử bệnh Tay chân miệng
Trang 10Worldwide epidemics of HFMD (country and year)
Xiaobo Lei et al Natl Sci Rev 2015;2:268-284
© The Author(s) 2015 Published by Oxford University Press on behalf of China Science Publishing & Media Ltd
All rights reserved For Permissions, please email: journals.permissions@oup.com
Trang 12Phần 3:
Yếu tố dịch tễ của
bệnh Tay chân miệng
Trang 15Hand-foot-mouth diseases
Tác nhân gây bệnh là nhóm
enteroviruses, bao gồm Coxsackievirus A16 (CA16) và Entero virus 71 (EV71)
Trang 16Enterovirus 71 (EV 71) & HFMD
HFMD EV 71
HFMD do EV 71
HFMD has severe neurological manifestations:
- Brain stem encephalitis
- Encephalitis
- Aseptic meningitis
Trang 17Phân bố ca mắc TCM theo tuổi và giới, KVPN, năm 2011
Nguồn: ĐẶC ĐIỂM DỊCH TỄ HỌC CỦA BỆNH TAY CHÂN MIỆNG Ở 20 TỈNH THÀNH PHÍA NAM VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2005
‐ 2011; Trần Ngọc Hữu* , Y Học TP Hồ Chí Minh * Tập 16 * Phụ bản của Số 3 * 2012 Nghiên cứu Y học Chuyên Đề Y Tế Công Cộng 19
Trang 19BỆnh thường bùng phát 2 đợt trong năm
Trang 20Sự lây truyền bệnh Tay chân miệng
http://www.pasteurhcm.gov.vn/news/phong-chong-benh-tay-chan-mieng-248.html
Trang 23Phần 4:
Triệu chứng lâm sàng của bệnh Tay chân miệng
Trang 24 self-limiting HFMD, Herpangina, Febrile illness: 80%
HFMD/EV71
Lessions in pons & medulla
Trang 29Viêm thân não
Giật mình chới với
Rối lọan tri giác
Thở co kéo liên sườn
Phổi có ran ẩm (OAP cánh bướm)
Ngưng thở
Mạch nhanh > 200 Huyết áp tăng
* Huyết áp tuột
* Sốc
Trang 31Phần 5:
Cơ chế bệnh sinh của bệnh Tay chân miệng
Trang 32Cơ chế bệnh sinh của Enterovirus trong cơ thể
người
Trang 35Pulmonary edema
Trang 37Phần 6:
Phân độ
bệnh Tay chân miệng
Trang 40Phần 7:
Xét nghiệm cần thực hiện cho bệnh nhân
Tay chân miệng
Trang 41Các xét nghiệm cơ bản
Công thức máu:
* Bạch cầu thường trong giới hạn bình thường
* Bạch cầu tăng trên 16.000/mm3 thường liên quan đến biến chứng
Protein C phản ứng (CRP) trong giới hạn bình thường (< 10 mg/L)
Đường huyết, điện giải đồ, X quang phổi đối với các
trường hợp có biến chứng từ độ 2b
Trang 42Các xét nghiệm theo dõi phát hiện biến chứng
Khí máu khi có suy hô hấp
Troponin I, siêu âm tim khi nhịp tim nhanh ≥ 150
lần/phút, nghi ngờ viêm cơ tim hoặc sốc
Trang 43Xét nghiệm phát hiện vi rút (nếu có điều kiện)
Từ độ 2b trở lên hoặc cần chẩn đoán phân biệt:
Lấy bệnh phẩm hầu họng, phỏng nước, trực tràng, dịch não tuỷ để thực hiện xét nghiệm RT-PCR hoặc phân lập virus chẩn đoán xác định nguyên nhân
Trang 44Phần 8:
Chẩn đoán
bệnh Tay chân miệng
Trang 45Chẩn đoán cần nêu được các chi tiết:
◦ Giờ bệnh / Ngày bệnh
◦ Mức độ nặng: phân độ
◦ Chẩn đoán cập nhật mỗi ngày
◦ Chẩn đoán ra viện phải thể hiện mức độ nặng nhất trong thời gian nằm viện
Trang 46Phần 9:
Điều trị
bệnh Tay chân miệng
Trang 47HƯỚNG DẪN CHẦN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ BỆNH
TAY CHÂN MIỆNG (Ban hành kèm theo Quyết định số 1003/QĐ-BYT ngày
30 tháng 3 năm 2012 của Bộ trưởng Bộ Y tế)
Trang 48Phần 10:
Phòng ngừa
bệnh Tay chân miệng
Trang 49Nguyên tắc phòng bệnh
Hiện chưa có vắc xin phòng bệnh đặc hiệu.
Áp dụng các biện pháp phòng ngừa chuẩn và
phòng ngừa đối với bệnh lây qua đường tiêu hoá, đặc biệt chú ý tiếp xúc trực tiếp với nguồn lây.
Trang 50Phòng bệnh tại các cơ sở y tế
- Cách ly theo nhóm bệnh.
- Nhân viên y tế: Mang khẩu trang, rửa, sát khuẩn tay
trước và sau khi chăm sóc.
- Khử khuẩn bề mặt, giường bệnh, buồng bệnh bằng
Cloramin B 2% Lưu ý khử khuẩn các ghế ngồi của bệnh
nhân và thân nhân tại khu khám bệnh.
- Xử lý chất thải, quần áo, khăn trải giường của bệnh nhân
và dụng cụ chăm sóc sử dụng lại theo quy trình phòng bệnh lây qua đường tiêu hoá.