CHƯƠNG 4 BỂ AEROTANK
Trang 1Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
CHƯƠNG 4 (tt) QUÁ TRÌNH XỬ LÝ SINH HỌC KỴ KHÍ
BỂ UASB
Trang 2Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Mục lục
• Cơ sở quá trình xử lý sinh học kỵ khí
• Nguyên lý hoạt động bể UASB
• Tính toán thiết kế bể và các công trình ứng dụng
Trang 3Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Cơ sở quá trình xử lý sinh học kỵ khí
• Cơ sở sự phân hủy kỵ khí.
• Quá trình phân hủy kỵ khí.
• Các nhóm VSV tham gia quá trình xử lý kỵ khí.
• Các yếu tố kiểm soát quá trình kỵ khí.
Trang 4Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Cơ sở sự phân hủy kỵ khí
• Sự phân hủy kỵ khí là một loạt quá trình VSV phân hủy các hợp chất hữu cơ thành khí metan – CH 4
• Từ lâu quá trình xử lý kỵ khí được áp
dụng để ổn định bùn trong các công trình
xử lý bùn.
• Hiện nay, đã được ứng dụng rộng rãi
trong xử lý nước thải.
Trang 5Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
(2) Các công trình XL nhân tạo
Loại Tên thông thường Áp dụng
Xử lý kị khí
Tăng trưởng lơ lững
Tăng trưởng dính bám
Bể phân hủy kị khí UASB
Lọc kị khí
Ổn định, loại bỏ BOD carbon
Trang 7Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Quá trình phân hủy yếm khí được chia thành 3 giai đoạn chính như sau:
1 Phân hủy các chất hữu cơ cao phân tử.
2 Tạo nên các axít.
(Quá trình 1 và 2 gọi chung là quá trình lên men acid)
3 Tạo methane (lên men metan)
Thủy phân và lên men Tạo axid acetic, H2 Sinh CH4
Trang 9Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Ba giai đoạn của quá trình phân hủy yếm khí
Trang 103 Quá trình Metan hóa (lên men metan):
+ Lấy năng lượng từ phản ứng tạo CH 4 + Không có sự hiện diện của oxy
+ Cần nhiệt độ cao
Trang 12Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 13Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Các nhóm VSV tham gia quá
trình xử lý kỵ khí.
• Nhóm 1: VK thủy phân – Hydrolytic
bacteria (chiếm hơn 50% tổng số VSV)
• Nhóm 2: VK lên men acid – Fermentative acidogenic bacteria.
• Nhóm 3: VK acetic – Acetogenic bacteria
• Nhóm 4: VK metan - Methanogens
Trang 15Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
The hydrolytic bacteria
Trang 16Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
The hydrolytic
bacteria
Trang 172 Alcol và ketons Ethanol,
methanol, glycerol, aceton,
acetate , CO 2 và
H 2.
Trang 18• Đòi hỏi thế Hydro thấp.
• Thế hidro cao: acetate tạo thành giảm, các chất chuyển hóa thành acid propionic,
butyric, ethanol → metan giảm.
• Mối quan hệ cộng sinh giữa VK acetic và
VK metan.
Trang 19Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Vi khuẩn: Clostridium spp., Peptococcus anaerobus, Bifidobacterium spp.,
Desulphovibrio spp., Corynebacterium spp., Lactobacillus, Actonomyces,
Staphylococcus và Escherichia coli
Nấm : penicillium, Furasium, Mucor…
Protozoa : thảo trùng, trích trùng, …
Trang 20Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
desulphovibrio Corynebacterium spp
Lactobacillus Actynomyces
Trang 21Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Peptococcus Bifidobacterium spp.
Trang 22- Nh óm VK metan bao gồm cả gram âm và gram
dương, tăng trưởng chậm.
• Thời gian thế hệ:
– 3 ngày ở 35 0 C.
– 50 ngày ở 10 0 C
Trang 23Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 26Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 27Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 28Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Methanobacterium formicium Methanobacterium thermoantotrophicum
methanobacterium
Trang 29Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Methanococcus frisius
Methanococcus mazei
methanococcus
Trang 30Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Methanosarcina bakerii
Methanosarcina
Trang 31Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Methanobacillus
Trang 32Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 33Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 34Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 35Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Hoạt động của bùn trong bể UASB
• Đóng vai trò quyết định trong việc phân hủy và chuyển hóa các chất hữu cơ.
• Chia thành 2 vùng rõ rệt và chiều cao ¼ bể từ
đáy tính lên.
• Lớp bùn hình thành do các hạt cặn keo tụ nồng
độ 5 -7% Lớp bùn lơ lửng nồng độ 1000 – 3000 mg/l.
• Nồng độ cao của bùn cho phép bể làm việc với tải trọng chất hữu cơ cao.
Trang 36Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Lý thuyết spaghetti trong việc tạo
thành bùn hạt
1 – 1,5 mm
Trang 37Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Hạt bùn
Trang 40Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 41Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
• Nhiệt độ tối ưu là 30 – 35 0 C
• Thời gian lưu: Tùy thuộc nước thải và điều kiện môi trường Đủ lâu cho phép các hoạt động trao đổi kỵ khí xảy ra.
• pH:
üpH hoạt động: 6.7 – 7.4 üpH tối ưu: 7.0 – 7.2
üQuá trình thất bại nếu pH → 6.
üBổ sung CaCO 3 , NaOH, NaHCO 3
Trang 42Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Hiệu quả của thời gian lưu
Trang 43Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Hiệu quả của thời gian lưu
Trang 44Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Hiệu quả của nhiệt độ và mật độ bùn
Trang 45Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Cạnh tranh giữa VK metan và vi
khuẩn khử sulfat
• Vi khuẩn metan và VK khử sulfate rất
cạnh tranh ở tỷ số COD/ SO4 = 1.7 – 2.7
• Tỷ số này tăng có lợi cho VK metan.
Trang 46Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 47• Acid bay hơi
• Acid béo mạch dài
• Kim loại nặng
• Cyanide, Sulfide, tanin.
Trang 48Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Nguyên lý hoạt động bể UASB
Trang 49Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 50Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 51Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 52Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 53Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 54Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 55Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 56Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 57Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 58Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 59Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 60Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 61Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 62Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 63Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 64Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 65Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 66Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 67Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 68Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 69Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 70Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Trang 73Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
3.thời gian lưu nước trong bể
Trang 74Tấm chắn Khí 1 b
Trang 75Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
-Tấm chắn khí thứ 1 và thứ 2: Chiều dài = chiều dài bể
Tính chiều rộng
Trang 76Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Tấm hướng dòng
• Tính D (chiều ngang của tấm hướng dòng)
• Chiều rộng tấm hướng dòng
Trang 77
• Máng kiểu răng cưa
IV Tính lượng khí sinh ra và ống thu khí
• Lượng khí sinh ra trong bể = 0.5 m 3 /kg CODloại bỏ
• Tính lượng khí metan sinh ra
Trang 78Tính lượng bùn sinh ra trong ngày
Tính thể tích bùn sinh ra trong một ngày- 1 tháng
Trang 80Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
VIII Một số công trình ứng dụng -ứng dụng trong xử lý nước thải nhà máy giấy
-xử lý nước thải nhà máy bia, rượu, nước giải khát: như ở nhà máy bia đông á
- xử lý nước thải tại nhà máy chế biến tinh bột sắn ở quãng nam
Trang 81Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
VIII Một số công trình ứng dụng
Hệ thống xử lý của xí nghiệp đông lạnh Việt Thắng, Nha trang
Trang 82Thạc sỹ Lâm Vĩnh Sơn
Hệ thống xử lý của xí nghiệp đông lạnh thủy-hải sản Cofidec