Sự khủng hoảng của chế độ quân chủ chuyên chế: - Số nợ lên cao, công thương nghiệp đình đốn, khởi nghĩa nông dân nổ ra..., cách mạng chống phong kiến do giai cấp tư sản lãnh đạo sẽ nổ ra
Trang 1PHÂN PHốI CHƯƠNG TRìNH MÔN LịCH Sử LớP 8
Tiết Bài Tờn bài dạy
Các nước Anh,Đức,Pháp,Mĩ cuối thế kỉ XIX Phong trào cụng nhõnQuốc tế cuối thế kỉ XIX đàu thế kỉ XX
Sự phỏt triển KH-KT-VH và nghệ thuật
ấn Độ Trung Quốc cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX Các nước Đông-Nam-á cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX Nhật Bản giửa thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX
Kiểm tra viết (1 tiết )
Chiến tranh thế giới lần thứ nhất (1914-1918)
Ôn tập lịch sử thế giới cận đại
CM tháng Muời Nga 1917 và cuộc đấu tranh CM Liờn Xụ xõy dựng chủ nghĩa XH ( 1921- 1941) Chõu Âu giữa 2 cuộc chiến tranh thế giới ( 1918 - 1939 ) Nước Mỹ giữ 2 cuộc chiến tranh thế giới ( 1918 - 1939) Nhật Bản giữa 2 cuộc chiến tranh thế giới ( 1918 - 1939 ) Phong trào dõn tộc Chõu á ( 1918 - 1939 )
Chiến tranh thế giới thứ 2 ( 1939 - 1945 ) Chiến tranh thế giới thứ 2 ( 1939 - 1945 ) (tt)
Sự phát triển VH-KH-KT thế giới đầu thế kỉ XX
Ôn tập lịch sử thế giới cận đại( 1917 - 1945 )
Kiểm tra học kỡ I.
HọC Kè II
Cuộc khỏng chiến từ 1858 - 1873 Khỏng chiến lang rộng ra toàn quốc ( 1873- 1884 ) Phong trào kháng chiến trong những năm cuối TK XIX Khởi nghĩa Yên Thế và phong trào chống Pháp của đồng bào miền núi cuối TK
Làm bài tập lịch sử
Trào lưu cải cách Duy Tân ở Việt Nam cuối TK XIX
Làm bài tập kiểm tra viết 1 tiết
Chính sách khai thác thuộc địa của thực dân Pháp Phong trào yêu nước chống thực dân Pháp từ TK XIX đến năm 1918
Trang 2Bài 1
NHỮNG CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN ĐẦU TIÊN
I/ Mục tiêu cần đạt:
1 Kiến thức: Giúp HS nắm được các ý sau:
- Nguyên nhân, diển biến, tính chất, ý nghĩa của cuộc cách mạng Hà Lan giữa TK XVI, cách mạng Anh giữa TK XVII
- Các khái niệm cơ bản trong bài, chủ yếu là khái niệm “ Cách mạng tư sản”
2 Tư tưởng: Thông qua các sự kiện cụ thể, bồi dưỡng cho HS:
- Nhận thức đúng đắn vai trò của quần chúng nhân dân trong các cuộc cách mạng
- Nhận thấy CNTB có mặt tiến bộ, nhưng vẫn là chế độ bóc lột, thay thế cho chế độ phong kiến
3 Kĩ năng: Rèn luyện kĩ năng sử dụng bản đồ,tranh ảnh; độc lập làm việc để giải
quyết vấn đề, đặc biệt là câu hỏi và các bài tập
II/ Chuẩn bị thiết bị:
GV: Bản đồ thế giới , lược đồ SGK, tài liệu tham khảo
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
HS: Đọc SGK tìm hiểu nội dung mục1/I
GV: Giới thiệu mốc mở đầu lịch sử thế giới cận đại
bằng cuộc cách mạng tư sản đầu tiên, cách mạng tư
sản Hà Lan năm 1566 đến cuộc cách mạng tháng
Mười Nga năm 1917
GV: Vào đầu TK XV kinh tế Tây Âu có những biến
đổi như thế nào?
HS: Nền sản xuất mới ra đời và phát triển trong lòng
XHPK đã bị suy yếu và bị phong kiến kìm hãm
GV: Nêu những biểu hiện mới về kinh tế, xã hội của
Tây Âu?
HS: Xuất hiện các công trường thủ công, trung tâm
I Sự biến đổi kinh tế, xã hội Tây Âu trong các TK XV – XVII, cách mạng Hà Lan TK XVI.
1/ Một nền sản xuất mới ra đời.
a Kinh tế:
- Nền sản xuất TBCN ra đời: Các công trường thủ công, buôn bán phát triển
Trang 3là tư sản và vô sản.
HS thảo luận: Hệ quả của sự biến đổi xã hội, vì sao
có sự biến đổi đó? - Từng nhóm thảo luận, báo cáo
kết quả, góp ý bổ sung
GV: Mâu thuẫn giai cấp dẫn đến đấu tranh Giai cấp
tư sản đại diện cho phương thức sản xuất mới, có thế
lực về kinh tế nhưng không có địa vị về chính trị từ
đó dẫn đến mâu thuẫn giữa giai cấp tư sản và phong
kiến mâu thuẫn đó ngày càng gay gắt và là nguyên
nhân của cuộc cách mạng tư sản
GV: Chỉ trên lược đồ vùng đất Nê-đéc -lan có nền
kinh tế CNTB phát triển mạnh nhưng do phong kiến
Tây Ban Nha thống trị đã kìm hãm sự phát triển này
HS Tìm hiểu mục 2/I
GV: Trình bày diển biến theo SGK(trang 4)
GV: Cách mạng Hà Lan diển ra dưới hình thức nào?
HS: Đấu tranh giải phóng dân tộc
GV: Vì sao cách mạng Hà Lan TKXVI được xem là
cuộc cách mạng tư sản đầu tiên trên thế giới?
HS: Cách mạng đó đánh đổ phong kiến (ngoại
bang) thành lập nước cộng hoà xây dựng xã hội mới
tiến bộ hơn
HS: Tìm hiểu mục 1/II
GV: Dùng lược đồ chỉ vị trí nước Anh và những vùng
kinh tế TBCN phát triển
GV: Nêu biểu hiện sự phát triển của CNTB ở Anh?
HS dựa vào SGK trang 4, 5 trả lời:
Xuất hiện các công trường thủ công kinh tế hàng hoá
phát triển, nhiều trung tâm công nghiệp, thương mại,
tài chính
GV: Kinh tế TBCN phát triển đem lại hệ quả gì?
HS: Làm thay đổi thành phần xã hội: Xuất hiện tầng
lớp quí tộc mới và tư sản; nông dân bị bần cùng hoá
GV: Giải thích thuật ngữ quy tộc mới và vị trí tính
chất của tầng lớp này
GV: Kể chuyện rào đất cướp ruộng ở Anh, đây là thời
kì “cừu ăn thịt người”
GV: Vì sao nông dân phải bỏ quê hương đi nơi khác
sinh sống?
HS : Nông dân bị mất ruộng đất, bị bần cùng hoá
b Xã hội: Hình thành hai giai
cấp mới: tư sản và vô sản
2/ Cách mạng Hà Lan TK XVII
a Nguyên nhân:
Phong kiến Tây Ban Nha kìm hãm sự phát triển của nền sản xuất TBCN ở Nê- đéc- lan
b Diển biến
- Nhân dân Nê-đéc-lan nhiều lần nổi dậy mạnh nhất là cuộc đấu tranh 8/1566
- Năm 1648 nền độc lập của Hà Lan được công nhận
c Kết quả: Hà Lan được giải
phóng, tạo điều kiện cho CNTB phát triển
* Là cuộc cách mạng tư sản đầu tiên
II/ Cách mạng Anh giữa TK XVII.
1 Sự phát triển của CNTB ở Anh.
a Kinh tế:
- Kinh tế TBCN phát triển mạnh
b Xã hội: Xuất hiện các tầng lớp
mới: quí tộc mới và tư sản
- Mâu thuẫn xã hội ngày càng gay gắt bùng nổ cách mạng
2 Tiến trình cách mạng
Trang 4HS đọc SGK tìm hiểu nội dung mục 2/II
GV: Nêu những mâu thuẫn chính trong lòng xã hội
Anh?
HS: Vua, địa chủ phong kiến mâu thuẫn với quí tộc
mới, tư sản, nhân dân lao động
GV: Những mâu thuẫn xã hội ngày càng gay gắt là
nguyên nhân bùng nổ cách mạng Anh
GV: Sử dụng lược đồ và hình 2 SGK để trình bày diễn
biến của cách mạng qua hai giai đoạn Chủ yếu là so
sánh giữa lực lượng của nhà vua với quốc hội qua
vùng đất chiếm giữ
GV: Việc xử tử vua Sác- lơ I có ý nghĩa như thế nào?
HS: Chấm dứt chế độ quân chủ ở Anh Đồng thời
đánh dấu sự sụp đổ của chế độ phong kiến, thắng lợi
quần chúng chưa đạt được quyền lợi gì, muốn đẩy cách
mạng đi xa hơn nữa và đề ra yêu sách của mình nhưng
cuối cùng bị chế độ cộng hoà đàn áp dã man
GV: Quý tộc mới có vai trò như thế nào đối với cách
mạng Anh?
HS: Vừa tham gia lãnh đạo cách mạng vừa tìm cách
hạn chế cách mạng cho phù hợp với quyền lợi của
mình )
GV: giải thích khái niệm quân chủ lập hiến
HS tìm hiểu ý nghĩa
N thảo luận: ? Mục tiêu cuộc cách mạng? Ai là người
lãnh đạo cách mạng? Tại sao cách mạng Anh là cuộc
cách mạng không triệt để?
GV: nhấn mạnh lãnh đạo cách mạng là liên minh tư
sản, quí tộc mới,nên nhiều tàn dư phong kiến không
bị xoá bỏ, nông dân không được chia ruộng đất mà
còn tiếp tục bị chiếm và đẩy đến chỗ phá sản hoàn
3 Ý nghĩa lịch sử của cách mạng tư sản Anh giữa TK XVII.
- CNTB được xác lập
- Nền kinh tế TBCN phát triển và thoát khỏi sự thống trị của chế độ phong kiến
Trang 5C Mâu thuẫn giữa quí tộc mới, tư sản với chế độ quân chủ chuyên chế.
? Với mâu thuẫn xã hội như vậy thì điều gì sẽ xảy ra?
5.Hướng dẫn về nhà:
- Học bài cũ, đọc và nghiên cứu lại bài đã học.
- Làm bài tập: Lập niên biểu cuộc cách mạng tư sản Anh TK XVII theo mẫu
I/ Mục tiêu cần đạt:
1 Kiến thức: Giúp HS nắm được các ý sau: nguyên nhân , diễn biến, tính chất, ý
nghĩa lịch sử cuộc chiến tranh giành độc lập ở 13 thuộc địa của Anh ở Bắc Mĩ và việc thành lập Hợp chủng quốc Mĩ
2 Tư tưởng: HS nhận thấy được CNTB có mặt tiến bộ,song vẫn là chế độ bóc lột
thay thế cho chế độ phong kiến
3 Kĩ năng: Độc lập làm việc để giải quyết vấn đề
II/ Chuẩn bị thiết bị:
1 GV: Lược đồ, tranh ảnh có liên quan, tài liệu tham khảo
2 HS: SGK, vở ghi, sưu tầm tài liệu
III/Tiến trình dạy học:
1 Ổn định tổ chức: lớp 8a 8b
2 Kiểm tra bài cũ:
? Hãy nêu những biểu hiện mới về kinh tế xã hội Tây Âu trong các TK XV – XVII?
? Cuộc các mạng tư sản Anh có ý nghĩa như thế nào? Vì sao gọi cuộc cách mạng tư sản Anh là cuộc cách mạng chưa triệt để?
3 Bài mới:
Giới thiệu bài: Sau khi Cô-lôm-bô tìm ra châu Mĩ, người Anh đó chiếm Bắc Mĩ, lập
ra 13 thuộc địa TK XVIII đó nổ ra cuộc chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa đó
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
HS tìm hiểu mục 1/III
GV: Nêu vài nét về sự xâm nhập và thành lập các
thuộc địa của Anh ở Bắc Mĩ?
GV đến giữa TK XVIII kinh tế 13 thuộc địa phát triển
III/ Chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ:
1, Tình hình các thuộc địa Nguyên nhân của cuộc chiến tranh:
Trang 6theo hướng TBCN Dùng lược đồ giới thiệu vị trí 13
thuộc địa đó
GV: Nguyên nhân dẫn đến bùng nổ cuộc chiến tranh?
HS: Mâu thuẫn thuộc địa và chính quốc dẫn đến chiến
tranh
GV: Vì sao mâu thuẫn giữa thuộc địa và chính quốc
nảy sinh?
HS: Thực dân Anh tìm cách ngăn cản sự phát triển của
nền kinh tế công thương nghiệp
HS: Tìm hiểu mục 2/III
GV: Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến cuộc chiến tranh
(đó là sự kiện Bô-xtơn)
GV dùng lược đồ chỉ vị trí xảy ra sự kiện và trình bày
tiếp từ ngày 5-9 đến ngày26-10-1774 hội nghị
Phi-la-đen-phi-a và chiến tranh bựng nổ
HS: xem H4 sgk GV giới thiệu thêm về Giooc-giơ
Oa-sinh-tơn
HS: đọc “Tuyên ngôn Độc lập” sgk
GV: Tính chất tiến bộ và hạn chế của Tuyên ngôn?
HS: - Tiến bộ: đề cao quyền con người ( quyền tự do,
bình đẳng, hạnh phúc – coi là bản tuyên ngôn khai sinh
ra nước Mĩ)
- Hạn chế: Duy trì chế độ nô lệ, các quyền con người
trên thực tế không thực hiện đối với nhân dân mà chỉ
giành cho người da trắng, nô lệ và người da đen không
được hưởng
Bản tuyên ngôn này được liên hệ trong bản tuyên ngôn
nào ở nước ta?
HS: Liên hệ trong bản tuyên ngôn độc lập của Chủ tịch
Hồ Chí Minh ngày 2/9/1945
GV: Với tính chất tiến bộ , hạn chế của nó song tuyên
ngôn có ý nghĩa to lớn đối với tiến trình cuộc đấu tranh
giành độc lập – đáp ứng được lòng mong mỏi nguyện
vọng của nhân dân
HS: Tìm hiểu mục 3/III
GV: Cuộc chiến tranh giành độc lập đó đem lại kết
quả gì?
HS: 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ được độc lập,
một nước cộng hoà tư sản ra đời
GV năm 1787 Hiến pháp được ban hành
Bô Tháng 9 đến tháng 10Bô 1744 hội nghị Phi-la-đen-phi-a
- Tháng 4-1775 chiến tranh bùng nổ giữa chính quốc và các thuộc địa, chỉ huy của nghĩa quân là Gioóc-giơ Oa-sinh-tơn
- Ngày 4-7-1776, Tuyên ngôn Độc lập ra đời: xác định quyền con người và quyền độc lập của các thuộc địa
- Quân khởi nghĩa thắng nhiều trận lớn đặc biệt ngày
17/10/1777 ở Xa-ra-tô-ga
- Hiệp ước Véc-xai năm 1773 công nhận nền độc lập của 13 thuộc địa
3, Kết quả và ý nghĩa cuộc chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ.
- Anh thừa nhận độc lập của các thuộc địa - một nước cộng hoà
tư sản được thành lập( nước
Trang 7? Nêu nội dung chính của Hiến pháp 1787? ( chỉ có
người da trắng có tài sản mới có quyền về chính trị )
N thảo luận ? Vì sao gọi cuộc chiến tranh giành độc
lập này là cuộc cách mạng tư sản?( mục tiêu: giành
độc lập, ngoài ra chiến tranh còn tạo điều kiện thuận
lợi cho sự phát triển của CNTB ở Bắc Mĩ và thực chất
là cuộc cách mạng tư sản
Mĩ)
- Mở đường cho kinhtế TBCN phát triển mạnh mẽ Đây là cuộc cách mạng tư sản
- Cuộc cách mạng có ảnh hưởng đến phong trào đấu tranh giành độc lập của nhiều nước cuối thế
kỉ 18- đầu thế kỉ 19
4.Củng cố: ? Nguyên nhân dẫn tới các cuộc cách mạng tư sản?
? Vai trò của quần chúng nhân dân trong cách mạng tư sản
? Ý nghĩa của các cuộc cách mạng tư sản?
5.Hướng dẫn về nhà: Học bài cũ và làm bài tập sau:
- Lập niên biểu chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc đia Anh ở Bắc Mĩ
12-1773 Nhân dân cảng Bô-xtơn tấn công tàu chở chè của Anh
4-7-1776 Tuyên ngôn Độc lập được công bố
17-10-1777 Quân khởi nghĩa thắng một trận lớn ở Xa-ra-tô-ga
1783 Nền độc lập của 13 thuộc địa được công nhận
- Chuẩn bị bài sau: soạn bài “ Cách mạng tư sản Pháp” Phần I và II
1 Kiến thức: Giúp HS nắm được các ý sau:
- Những tiền đề dẫn đến cách mạng tư sản Pháp 1789 Những sự kiện cơ bản về diễn biến của cách mạng qua các giai đoạn Vai trò của quần chúng nhân dân trong việc phát triển cuộc cách mạng
2 Tư tưởng: Nhận thức được tính chất hạn chế của cách mạng tư sản.
3 Kĩ năng: Sử dụng lược đồ, lập niên biểu, thống kê
II/Chuẩn bị thiết bị:
1.GV: Lược đồ nước Pháp TK XVIII, nội dung các kênh hình, các tài liệu liên quan
2.HS: SGK ,vở ghi, sưu tầm tài liệu tham khảo
III/Tiến trình dạy học:
1 Ổn định tổ chức: lớp8a 8b
2 Kiểm tra bài cũ:
? Những điểm hạn chế của Hiến pháp 1787 của Mĩ
? Nêu ý nghĩa của các cuộc cách mạng tư sản đầu tiên
3 Bài mới:
Trang 8Giới thiệu bài : cách mạng tư sản đó thành công ở nhiều nước và đang tiếp tục nổ
ra, trong đó nước Pháp đạt đến sự phát triển cao? Vì sao cách mạng nổ ra? Bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
HS tìm hiểu nội dung mục 1/I
GV: Nêu tình hình kinh tế nước Pháp trước cách mạng?
HS: - Nông nghiệp: Nghèo làn, lạc hậu, năng xuất thấp
- Công thương nghiệp: Phát triển nhưng chế độ phong kiến
kìm hãm
GV: Tính chất lạc hậu thể hiện ở những điểm nào? Nguyên
nhân lạc hậu?
HS: Sự bóc lột của địa chủ, phong kiến
GV: Chế độ phong kiến đó kìm hãm sự phát triển của công
thương nghiệp ra sao?
HS:Thuế nặng,
HS Tìm hiểu nội dung mục 2/II
GV: Tình hình chính trị- xã hội nước Pháp trước cách mạng
có gì nổi bật?
HS: Xã hội gồm 3 đẳng cấp: Tăng lữ, quý tộc và đẳng cấp
thứ 3
GV: Vẽ sơ đồ lên bảng để học sinh hiểu rõ hơn
Qua sơ đồ HS nhận thấy vai trò, vị trí, quyền lợi khác nhau
của các đẳng cấp, những mâu thuẫn và quan hệ giữa các
đẳng cấp đồng thời thấy được sự khác nhau giữa đẳng cấp
và giai cấp( giai cấp phong kiến gồm 2 đẳng cấp đó là Quí
tộc và Tăng lữ ; đẳng cấp thứ ba gồm các giai cấp: nông dân,
tư sản và các tầng lớp khác.)
GV khai thác kênh hình H5 sgk t10 “ Tình cảnh nông dân
Pháp trước cách mạng”
“Một nông dân già, tay chống chiếc quốc ( tiêu biểu cho một
nền nông nghiệp lạc hậu), cõng trên lưng Tăng lữ và Quý
tộc( chịu sự áp bức) Trong túi áo, túi quần của người nông
dân có những tờ văn tự vay nợ, cầm ruộng đất Các hình
chim, thỏ nói lên đặc quyền của thế lực phong kiến (có
quyền nuôi các loài vật này, nếu nông dân bắt giết sẽ bị
trừng phạt) và chuột (phá hoại mùa màng)”
HS Tìm hiểu mục 3
GV giới thiệu 3 nhà tư tưởng ( qua H 6,7,8 SGK T11) nổi
tiếng của giai cấp tư sản lúc bấy giờ
HS đọc các đoạn trích sgk t11
Dựa vào những đoạn trích ngắn trên, em hãy nêu một vài
điểm chủ yếu trong tư tưởng của Mông-te-xki-ơ, Vôn-te,
G.GRút-xô?
I/ Nước Pháp trước cách mạng
2 Tình hình chính trị, xã hội
- Gồm ba đẳng cấp: Tăng
lữ, quí tộc và đẳng cấp thứ ba
+ Hai đẳng cấp Tăng lữ và quý tộc có mọi đặc quyền.+ Đẳng cấp thứ ba (tư sản, nông dân và các tầng lớp nhân dân khác) không có quyền gì lại bị áp bức bóc lột nặng nề - mâu thuẫn giữa đẳng cấp thứ ba với hai đẳng cấp trên ngày càng gay gắt
3 Đấu tranh trên lĩnh vực
tư tưởng:
- Tố cáo, phê phán gay gắt chế độ quân chủ chuyên chế
- Đề xướng quyền tự do của con người và việc đảm bảo quyền tự do
Trang 9* Sơ kết: Tình hình kinh tế, chính trị,xã hội nước Pháp TK
XVIII đó làm cho mâu thuẫn giữa phong kiến với tư sản và
nông dân ngày càng gay gắt các nhà tư tưởng đó góp phần
thúc đẩy cách mạng bùng nổ
HS tìm hiểu mục 1,2/II
GV: Sự suy yếu của chế độ quân chủ chuyên chế thể hiện ở
những điểm nào?
HS: Số nợ lên cao, công thương nghiệp bị đình đốn, khởi
nghĩa nông dân, )
GV: Hệ quả tất yếu của sự khủng hoảng?
HS: Cách mạng sẽ bùng nổ
GV: Nguyên nhân trực tiếp bùng nổ cách mạng?
HS: Mâu thuẫn giữa nhà vua và đẳng cấp thứ ba lên đến tột
đỉnh
GV: Sử dụng H9 SGKT11 “Cuộc tấn công pháo đài nhà tù
Ba-xti” nói về cuộc đấu tranh của quần chúng nhân dân đưa
cách mạng lên đến thắng lợi
“Pháo đài nhà tù Ba-xti được xây dựng để bảo vệ kinh thanh
Pa-ri, có hào sâu xung quanh ngăn cách, có cầu treo và đại
bác phòng giữ Về sau pháo đài được dùng để giam cầm, giết
hại những người chống chế độ phong kiến Sáng sớm ngày
14-7, 300 nghìnquần chúng Pa-ri cầm vũ khí bao vây, tấn
công ngục Ba-xti Sau 4 giờ chiến đấu cuộc khởi nghĩa thắng
lợi, quần chúng san phẳng nhà ngục Ba-xti”
Vì sao việc đánh chiếm pháo đài nhà tù Ba-xti đã mở đầu
cho sự thắng lời của cách mạng tư sản Pháp?
GV kết luận: Chế độ quân chủ chuyên chế bị giáng một đòn
quan trọng đầu tiên, cách mạng bước đầu thắng lợi và tiếp
tục phát triển
- Thể hiện quyết tâm đánh
đỏ bọn thống trị phong kiến
- Góp phần thức tỉnh nhân dân đấu tranh chống phong kiến và có tác dụng chuẩn
bị cho cách mạng
II/ Cách mạng bùng nổ
1 Sự khủng hoảng của chế độ quân chủ chuyên chế:
- Số nợ lên cao, công thương nghiệp đình đốn, khởi nghĩa nông dân nổ ra , cách mạng chống phong kiến do giai cấp tư sản lãnh đạo sẽ nổ ra
2 Mở đầu thắng lợi của cách mạng:
- Ngày14-7-1789, cuộc tấn công pháo đài nhà tù Ba-xti mở đầucho thắng lợi của cách mạng tư sản Pháp
- Chế độ quân chủ chuyên chế bị giáng một đòn quan trọng đầu tiên, cách mạng bước đầu thắng lợi và tiếp tục phát triển
4 Củng cố:
? Nguyên nhân bùng nổ của cách mạng tư sản pháp?
* Bài tập: Hãy chọn ý đúng và đủ nhất nói về tác dụng của những tư tưởng tiên tiến trong lĩnh vực văn hoá, tư tưởng TK XVIII ở Pháp:
A Chống thiên chúa giáo và truyền bá văn hoá mới
Trang 10B Có tác dụng thức tỉnh mọi người đứng lên chống chế độ quân chủ chuyên chế.
C Đề cao quyền tự do, bình đẳng của con người
5 Hướng dẫn về nhà: Học bài cũ, làm bài tập: lập niên biểu những sự kiện chính
của cách mạng tư sản Pháp năm 1789 – 1794
- Chuẩn bị phần sau” Nghiên cứu trước phần III”
1 Kiến thức: Giúp HS nắm được các ý sau:
- Những sự kiện cơ bản về diễn biến cuộc cách mạng phát triển qua 3 giai đoạn( quân chủ lập hiến,cộng hoà và chuyên chính dân chủ cách mạng
- Ýnghĩa của cuộc cách mạng tư sản Pháp và những hạn chế của nó
2 Tư tưởng : Nhận thức tính chất hạn chế cuộc cách mạng tư sản, bài học kinh
nghiệm rút ra từ cuộc cách mạng tư sản Pháp
3 Kĩ năng: Sử dụng bản đồ, lập niên biểu, bảng thống kê, phân tích so sánh
II/ Chuẩn bị thiết bị :
1.GV: Lược đồ nước Pháp TK XVIII, nội dung kênh hình sgk, lược đồ các lực lượng phản cách mạng tấn công nước Pháp
Trang 11Hoạt động của thầy và trò Nội dungkiến thức
HS đọc mục 1/III
GV Khái niệm về chế độ quân chủ lập hiến: Là chế độ
chính trị của một nước, trong đó quyền lực của vua bị
hạn chế bởi Hiến pháp do Quốc hội đặt ra
GV: Sau 14-7-1789 cách mạng nhanh chóng lan rộng ra
cả nước, giai cấp tư sản lợi dụng sức mạnh của quần
chúng để nắm chính quyền, hạn chế quyền lực của vua
và xoa dịu quần chúng
HS: đọc nội dung của “Tuyên ngôn độc lập”
GV: Em có nhận xét gì (hạn chế, tích cực) qua nội dung
Tuyên ngôn?
HS: Tiến bộ : Đề cao quyền tự do, quyền bình đẳng của
con người
Hạn chế: Phục vụ, bảo vệ quyền lợi của giai cấp tư sản
GV: Tháng 9-1971 Thông qua hiến pháp Trước sự việc
đó nhà vua có có hành động gì?
HS: chống lại cách mạng
GV: Tháng 4-1792 8 vạn quân Phổ tràn sang nước
Pháp
GV: Trước tình hình đó nhân dân nước Pháp đã làm gì?
HS: Lật đổ sự thống trị của phái Lập hiến đồng thời xóa
bỏ chế độ phong kiến
HS Tìm hiểu mục 2/II
GV: Tình hình nước Pháp như thế nào sau cuộc khởi
nghĩa của nhân dân lật đổ phái Lập hiến?
HS: Nền cộng hoà được xác lập
GV Dùng lược đồ H10 trình bày sự tấn công nước Pháp
của phong kiến Anh, phong kiến châu Âu và sự nổi loạn
bên trong - tổ quốc lâm nguy
Trước tình hình ấy thái độ của phái Gi-rông-đanh ra sao?
? Quần chúng nhân dân Pháp phải làm gì?
HS Tìm hiểu mục 3/III
? Tình hình nước Pháp sau khi phái Gi-rông-đanh bị lật
đổ?
GV giới thiệu về Rôbe-spie qua H11? những phẩm chất
III/ Sự phát triển của cách mạng
1 Chế độ quân chủ Lập hiến( 14-7-1798 đến 10-8- 1792)
- Từ ngày14-7-1789 phái Lập hiến của đại tư sản lên cầm quyền
- Tháng 8-1789 Quốc hội thông qua Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền
- Tháng 9-1791: Hiến pháp được thông qua, xác lập chế
độ quân chủ lập hiến
- Tháng 4-1792: Nội phản, ngoại xâm
- Ngày 10-8-1792:Lật đổ phái Lập hiến, xoá bỏ chế độ phong kiến
2 Bước đầu của nền cộng hoà( từ ngày 21-1792 đến 2- 6-1793)
- Ngày 21-9-1791 Nền cộng hoà được thành lập
- Năm 1793 Tổ quốc lâm nguy phái Gi-rông-đanh không lo tổ chức chống ngoại xâm, nội phản, ổn định đời sống nhân dân, chỉ lo củng cố quyền lực
- Ngày 2-6-1793Nhân dân Pa-ri khởi nghĩa lật đổ phái Gi-rông-đanh
3 Chuyên chính dân chủ Gia-cô-banh( 2-6-1793 đến 27-7-1794)
- Ngày 2-6-1793 Phái cô-banh lên nắm quyền tâp
Trang 12Gia-tốt đẹp của ông(Kiên quyết cách mạng, là “ con người
không thể mua chuộc”
GV: Chính quyền cách mạng đã làm gì trước tình hình
ngoại xâm, nội phản? Các biện pháp đã có tác dụng gì?
HS: Thi hành nhiều biện pháp tiến bộ (chính trị, kinh tế,
văn hóa giáo dục) nhằm ổn định tình hình, đáp ứng
nguyện vọng của quần chúng nhân dân Tập hợp đông
đảo quần chúng, khơi dậy và phát huy tính cách mạng,
sức mạnh của quần chúng
GV mở rộng vấn đề: So với cách mạng tư sản Anh, Mĩ,
cách mạng tư sản Pháp thời kì Gia-cô-banh phát triển
điển hình triệt để nhất vì đã đáp ứng được một số yêu
cầu ruộng đất cho nông dân
GV: Sau khi chiến thắng ngoại xâm và nội phản tình
hình phái Gia-cô-banh như thế nào?
HS: Phái Gi-cô-banh bị chia rẽ
GV: 27-7-1794, tư sản phản cách mạng tiến hành đảo
chính
? Vì sao có cuộc đảo chính này
HS: Ngăn chặn cách mạng tiếp tục phát triển vì sợ đụng
chạm đến quyền lợi của chúng
GV: Nguyên nhân thất bại của phái Gia-cô-banh?
HS: Mâu thuẫn nội bộ, nhân dân xa rời vì không được
đáp ứng quyền lợi như đã hứa
giải quyết được vấn đề ruộng đất cho nông dân, đưa giai
cấp tư sản lên cầm quyền, xoá bỏ những trở ngại trên
con đường phát triển của CNTB
Hạn chế: Chưa đáp ứng được những quyền lợi cơ bản
của nhân dân
GV kết luận: Mặc dù còn nhiều hạn chế song cách
mạng Pháp vẫn được coi là cuộc cách mạng tư sản triệt
để nhất được V Lê-nin đánh giá cao coi là cuộc Đại
hợp nhân dân chiến thắng ngoại xâm và nội phản
- Nền chuyên chính dân chủ Gia-cô-banh đã thi hành nhiều chính sách tiến bộ:+ Chính trị: Thiết lập nền dân chủ cách mạng, kiên quyết trừng trị bọn phản cách mạng
+ Kinh tế: Giải quyết yêu cầu của nhân dân: tịch thu ruộng đất của quí tộc phong kiến chia cho nông dân
+ Quân sự: Ban bố lệnh tổng động viên quân đội
- Ngày 27-7-1794 Tư sản phản cách mạng đảo chính, cách mạng kết thúc
4 Ý nghĩa lịch sử của cuộc cách mạng tư sản Pháp cuối
TK XVIII
- Là cuộc cách mạng triệt để nhất
- Đã lật đổ chế độ phong kiến, đưa giai cấp tư sản lên cầm quyền mở đường cho chủ nghĩa tư bản phát triển giảiquyết được một phần yêu cầu của nông dân
- Có ảnh huởng lớn đến sự phát triển của lịch sử thế giới
Trang 13cách mạng Pháp.
4.Củng cố:
* Bài tập: Nhân dân lao động Pháp đã làm được gì trong cách mạng năm 1789- 1794
A Lật đổ chế độ quân chủ chuyên chế
B Đánh tan thù trong giặc ngoài
C Lật đổ phái Gi-rông-đanh xoá bỏ nền thống trị của đại tư sản
D Tất cả các ý trên
? Sau khi cách mạng thành công quần chúng lao động đó được hưởng những quyền lợi gì?
5.Hướng dẫn về nhà:
- Học thuộc bài và làm bài tập lịch sử
- Lập niên biểu cuộc cách mạng Pháp cuối thế kỉ 18
- Chuẩn bị bài sau: Nghiên cứu phần I bài 3
TOÀN THẾ GIỚI
I/ Mục tiêu cần đạt: HS nắm rõ các ý sau:
1 Kiến thức- Cách mạng công nghiệp nổ ra khởi đầu ở Anh và nhanh chóng lan
rộng ra các nước Pháp, Đức và các nước tư bản khác
- Nội dung và hệ quả của cuộc cách mạng công nghiệp
2 Tư tưởng: HS nhận thức được sự áp bức, bóc lột của CNTB đã gây nên bao đau
khổ cho nhân dân lao động trên toàn thế giới
- Nhân dân lao động thực sự là người sáng tạo, chủ nhân của các thành tựu kĩ thuật, sản xuất
3 Kĩ năng: Khai thác kênh hình, kênh chữ sgk Phân tích sự kiện để rút ra kết luận,
nhận định để liên hệ thực tế
II/ Chuẩn bị thiết bị:
Trang 142 HS: SGK,tài liệu tham khảo.
III/ Tiến trình dạy học :
1 Ổn định tổ chức: lớp8a 8b
2 Kiểm tra bài cũ:
? Vai trũ của nhõn dõn lao động trong cuộc cách mạng tư sản Pháp được thể hiện ở
GV: Anh là nước đầu tiên tiến hành cách mạng công nghiệp đạt
nhiều thành tựu và trở thành nước công nghiệp phát triển nhất
thế giới HS nêu khái niệm về cách mạng công nghiệp
? Vỡ sao cỏch mạng cụng nghiệp đầu tiên diển ra ở Anh?( giai
cấp tư sản lên cầm quyền đó tớch luỹ được nguồn vốn khổng
lồ, có nguồn nhân công, sớm cải tiến tĩ thuật sản xuất )
? Nội dung của cuộc cỏch mạng nụng nghiệp?
? Những phát minh nào có ảnh hưởng lớn đến sản xuất công
nghiệp ở Anh? ( dệt là ngành sản xuất chủ yếu nên máy móc
được phát minh và sử dụng sớm )
HS: Khai thỏc kờnh hỡnh 12, 13
? Qua kờnh hỡnh em hóy cho biết việc kộo sợi đó thay đổi như
thế nào?( năng suất tăng lên nhiều)
? Theo em điều gỡ sẽ xóy ra trong ngành dệt của Anh khi mỏy
kéo sợi Gien-ni được sử dụng rộng rói?
GV giới thiệu H14: Giêm Oát và tầm quan trọng của việc phát
minh ra máy hơi nước?
? Vỡ sao mỏy múc được sử dụng rộng rói trong giao thụng vận
tải? (Nhu cầu chuyển nguyờn vật liệu, hàng hoỏ, khỏch hàng
tăng, )
GV giới thiệu H 15, khai thỏc kờnh hỡnh
? Vỡ sao giữa TK XIX Anh đẩy mạnh sản xuất gang, thép, than
đá? ( Máy móc, đường sắt cần nhiều than đá gang thép)
? Kết quả cuộc cỏch mạng cụng nghiệp ở Anh?
GV liên hệ đến cuông nghiệp hoá-hiện đại hoá ở nước ta
HS tỡm hiểu mục 2/II
I/ Cỏch mạng cụng nghiệp:
1 Cỏch mạng cụng nghiệp
ở Anh
a Nguyờn nhõn: Xuất hiện
những điều kiện để tiến hành cách mạng công nghiệp: Vốn, nhân công và phát minh kĩ thuật
b Nội dung: Chế tạo mỏy
2 Cỏch mạng cụng nghiệp
ở Pháp, Đức
Trang 15? Khi tiến hành cách mạng công nghiệp Pháp và Đức gặp
những khó khăn, thuận lợi gỡ?( khú khăn: kinh tế Pháp lạc hậu
Đức chưa thống nhất Thuận lợi: Thừa hưởng được kinh
nghiệm và thành quả của Anh.)
? Sự phỏt triển của cỏch mạng cụng nghiệp ở Phỏp? Vỡ sao ở
Phỏp cỏch mạng cụng nghiệp tiến hành muộn nhưng lại phát
triển nhanh? ( nhờ đẩy mạnh sản xuất gang sắt, sử dụng nhiều
máy hơi nước)
? Sự phát triển của cách mạng công nghiệp ở Đức thể hiện ở
những mặt nào? ( kinh tế phát triển với tốc độ nhanh )
? Vỡ sao ở Đức cách mạng công nghiệp bắt đầu muộn song lại
phát triển nhanh về tốc độ và năng suất? ( do tiếp nhận những
thành tựu của Anh)
HS tỡm hiểu mục 3/I
GV hướng dẩn HS tỡm hiểu H 17,18
N thảo luận: Hóy nờu những biến đổi ở Anh sau khi hoàn
thành cách mạng công nghiệp(HS dựa vào lược đồ hoàn thành
bảng thống kê theo mẫu)
- Chỉ cú một số trung tõm sản xuất thủ cụng
- Cú 4 thành phố trờn 50.000 dõn
- Chưa có đường sắt - Nhiều vùng công nghiệp mới bao
trùm hầu hết nước Anh
? Xó hội tư bản có những giai cấp cơ bản nào? vỡ sao cú sự
mõu thuẫn giữa tư sản và vô sản?
a Phỏp:
- Bắt đầu từ năm 1830 dến giữa TK XIX
- Các ngành sản xuất tăng lên nhiều
- Kinh tế phát triển đứng thứ hai thế giới( sau Anh)
- Làm thay đổi bộ mặt của các nước tư bản
- Xó hội:Hỡnh thành hai giai cấp cơ bản đó là tư sản
và vô sản Mâu thuẫn giai cấp nóy sinh
4.Củng cố:
? Nờu kết quả cuộc cỏch mạng cụng nghiệp ở Anh?
? Sự phỏt triển cỏch mạng cụng nghiệp ở Pháp, Đúc như thế nào?
* Bài tập: Nhận xét về hệ quả của cách mạng công nghiệp, đó cú ý kiến sau đây, theo em
hệ quả nào là quan trong nhất đối với nền kinh tế xó hội:
# Xuất hiện nhiều khu cụng nghiệp mới
# Xuất hiện nhiều thành thị đông dân
# Máy móc xâm nhập vào tất cả các ngành kinh tế, đưa năng suất lao động lên cao
# Nhiều nông dân đổ ra thành thị
# Hỡnh thành hai giai cấp tư sản và vô sản
Trang 165 Hướng dẫn về nhà: Học bài cũ Chuẩn bị bài sau( nghiờn cứu và tỡm cỏc
phương án trả lời cho cỏc cõu hỏi của bài 3 phần II)
1 Kiến thức: Giỳp HS nắm được các ý sau:
- Sang TK XIX CNTB đó được xác lập trên phạm vi thế giới
2 Tư tưởng: nhận thức được sự bóc lột của CNTB
3 Kỉ năng: Khai tỏc nội dung, Sử dụng kờnh hỡnh Phõn tớch sự kiện để rút ra kết luận
II/ Chuẩn bị thiết bị:
1.GV: Lược đổ, tranh ảnh, tư liệu liên quan,
2.HS: SGK, tài liệu tham khảo:
III/Tiến trình dạy học:
1 ổn định tổ chức: lớp8a 8b
2 Kiểm tra bài cũ:
? Nêu kết quả cuộc cách mạng tư sản Anh?
* Cỏch mạng cụng nghiệp đó đưa đến các hệ quả sau:
A Nhiều thành phố đông dân và các khu công nghiệp mới ra đời
B Xó hội hỡnh thành hai giai cấp mới là tư sản và vô sản
C Máy móc đó xõm nhập vào tất cả cỏc nghành kinh tế, đưa năng suất lao động lên cao
D Giai cấp tư sản( các chủ nhà máy, hầm mỏ) thống trị xó hội tư bản
trờn phạm vi thế giới
Hoạt động của thầy và trũ Nội dung kiến thức
Tỡm hiểu nội dung mục 1/II
GV: do tác động của chiến tranh giành độc lập ở Bắc Mĩ và
cuộc cách mạng tư sản Pháp, cuộc đấu tranh giành độc lập lên
cao ở các nước Mĩ la tinh
HS: Quan sát lược đồ Mĩ la tinh đầu TK XIX Đọc tên các quốc
gia tư sản và năm thành lập
GV cho HS nắm được khu vực này trước đây là thuộc địa của
Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha
? Vỡ sao đến thế kỉ XIX các quốc gia này đấu tranh giành độc
lập?
II/ Chủ nghĩa tư bản xác lập trên phạm vi thế giới:
1 Cỏc cuộc cách mạng
tư sản TK XIX
a ở Mĩ la tinh
- Một loạt các quốc gia
tư sản mới được thành lập
b ở chõu Âu
Trang 17-GV dùng lược đồ trỡnh bày về phong trào cỏch mạng ở chõu
Âu với cuộc cỏch mạng 1848-1849 củng cố chế độ tư bản ở
Pháp Tập trung trỡnh bày cuộc đấu tranh thống nhất Đức và í
? Hỡnh thức đấu tranh thống nhất Đức và I-ta-li-a khác nhau
như thế nào?( ở I-ta-li-a quần chúng đứng lên đấu tranh - H/22
ở Đức, đất nước được thống nhất bằng cuộc chiến tranh chinh
phục do quí tộc quân phiệt Phổ đứng đầu)
? Vỡ sao ở Nga, Nga hoàng tiến hành cải cỏch, giải phúng nụng
nụ?( do phản ứng của nhõn dõn)
? Cách mạng ở Đức, I-ta-li-a,Nga hỡnh thức khỏc nhau song
cú điểm gỡ chung? Vỡ sao? (đều mở đường cho CNTB phát
triển- là những cuộc cách mạng tư sản)
- GV với sự thắng lợi của các cuộc cách mạng tư sản TK XIX,
CNTB đó xỏc lập trờn phạm vi thế giới
HS đọc SGK phần 2/II Tỡm hiểu nội dung
? Vỡ sao cỏc nước phương Tây đẩy mạnh việc xâm chiếm
thuộc địa? ( CNTB phát triển, nhu cầu về nguyên liệu, thị
trường tăng nhanh)
? Đối tượng xâm lược của tư bản phương Tây(ấn Độ, Trung
Quốc, châu Phi, Đông Nam á)
-HS: Đọc chữ in nghiêng SGK-GV: Đánh dấu những nước bị
thực dân phương Tây xâm lược( ghi tên nước thực dân)
N thảo luận ? Dựa vào đoạn thông tin sgk, và lược đồ trên em
có nhận xét gỡ về việc xõm chiếm thuộc địa của tư bản
phương Tây? ( các nước tư bản phương Tây đó chia nhau xõm
chiếm và thống trị cỏc nước châu á, Phi và khu vực Mĩ la tinh
- 1848-1849, cỏch mạng bựng nổ ở Phỏp
- Năm 1859 - 1870 đấu tranh thống nhất I-ta-li-a
- Năm 1864- 1871, đấu tranh thống nhất nước Đức
- 2-1861: cải cỏch nụng
nụ ở Nga
2 Sự xâm lược của tư bản phương tây đối với các nước á, Phi
a Nguyờn nhõn:
- Chủ nghĩa tư bản phát triển, nhu cầu về
nguyên liệu, thị trường tăng nhanh
b Kết quả: hầu hết các nước châu á, Phi trở thành thuộc địa hoặc phụ thuộc của thực dân phương Tây
- Học bài cũ, nghiờn cứu lại bài ở sgk
- Làm bài tập: Lập bảng thống kê các nước thuộc địa của thực dân phương Tây ở TK
XV - TK XIX theo mẫu
Niên đại Tên nước thực dân Tên nước thuộc địa hay phụ thuộc
Trang 181 Kiến thức: Giỳp HS nắm được các ý sau:
- nguyên nhân dẩn đến phong trào đấu tranh của cụng nhõn Hỡnh thức dấu tranh ban đầu: đập phá máy móc và bói cụng trong đầu TK XIX
- kết quả của phong trào đó
2 Tư tưởng: giáo dục tinh thần đoàn két đấu tranh chống áp bức bóc lột của giai cấp công nhân
3 Kỉ năng: Phân tích, nhận định về quá trỡnh phỏt triển của phong trào
II/ Chuẩn bị thiết bị:
1 GV: Lược đồ hành chính châu âu, tranh minh hoạ, tài liệu tham khảo,
2 HS: SGK,tài liệu tham khảo:
III/Tiến trình dạy học:
1 ổn định tổ chức: lớp 8a 8b
2 Kiểm tra 15phút :
? Vì sao các nước tư bản phương Tây lại đẩy mạnh việc xâm chiếm thuộc địa?
? Đối tượng xâm lược của các nước phương Tây, mục đích?
? Vỡ sao ngay từ lỳc mới ra đời, giai cấp công nhân đó chống
CNTB?( bị ỏp bức búc lột nặng nề, do lệ thuộc vào máy móc,
nhịp độ nhanh và liên tục Công nhân phải làm việc nhiều giờ,
nặng nhọc và tiền lương thấp
GV Miêu tả cuộc sống của nhân dân Anh đầu TK XIX
HS Quan sỏt H24sgk ? Em hiểu gỡ qua bức tranh? GV phõn
? Vỡ sao cụng nhõn lại đập phá máy móc? ( nhận thức tháp
tưởng nhầm là mỏy múc làm cho họ khổ)
GV Trong quỏ trỡnh đấu tranh, giai cấp công nhân đó thành lập
I/ Phong trào công nhân nữa đầu TK XIX
1 Phong trào đập phá máy móc và bói cụng
a Nguyờn nhõn: công nhân bị bóc lột nặng nề, lương tấp điều kiện ăn ở tồi tàn
b Hỡnh thức đấu tranh: đập phá máy móc, đốt công xưởng, bói cụng
c Kết quả:thành lậpcác công đoàn
Trang 19cụng đoàn.
HS đọc phần chữ nhỏ để hiẻu về tổ chức công đoàn
HS làm việc theo nhúm
GV dùng lược đồ châu Âu chỉ cho HS xác định những nước có
phong trào công nhân phát triển trong thời kỡ này
GV Giao việc cụ thể cho mỗi nhóm và hướng dẩn các nhóm
làm việc theo nội dung sau:
-N1: Xác định thời gian diển ra phong trào đấu tranh của công
nhan ở các nước Pháp, Đức, Anh
N2: Nờu hỡnh thức đấu tranh
N3: Nhận xột về qui mụ, phong trào đấu tranh
N4: Nờu kết quả, ý nghĩa
* Các nhóm báo cáo kế quả thảo luận GV ghi vào bảng thống
kê (đó kẻ sẳn ở bảng phụ) HS dựa vào bảng thống kờ để ghi
bài
2 Phong trào công nhân trong những năm 1830-1840
- 1831 công nhân dệt tơ thành phố Li-ụng (Phỏp) khởi nghĩa
- 1844 công nhân dệt vùng Sơ-lê-din(Đức) nổi dậy khởi nghĩa
- 1836-1847 phong trào Hiến chương nổ ra ở Anh
* Kết quả: đều thất bại
* ý nghĩa: đánh dấu sự trưởng thành của phong trào công nhân quốc tế.Quốc gia Thời gian Hỡnh thức đấu tranh Qui mụ Kết quả í nghĩa
Phỏp 1831-1834 Khởi nghĩa vũ trang Lớn Đều thất bại
Đức 1844 Khởi nghĩa vũ trang Vừa Đánh dấu sự trưởng thành
của phong trào cụng nhõn Anh 1836-1847 Đấu tranh chính trị Rộng lớn
GV kết luận: vào giữa TK XIX phong trào công nhân nổ ra mạnh mẽ ở hầu hết các nước
tư bản nhưng đề không thu được thắng lợi
? Vỡ sao phong trào nổ ra mạnh mẽ nhưng không thắng lợi?( thiếu tổ chức lónh đạo,
chưa có đường lối đúng dắn, thiếu lí luận cách mạng
4.Củng cố:
? Nguyờn nhân dẩn đến phong trào công nhân nữa đầu TK XIX?
* Bài tập: Hóy khoanh trũn chữ cỏi đầu câu mà em cho là đúng nhất về sự thất bại của phong trào công nhân nữa đầu TK XIX
A Do thiếu lương thực, vũ khí
B Chưa xác định được kẻ thù
C Thiếu đường lối chính trị đúng đắn, chưa có tổ chức lónh đạo
D Giai cấp tư sản cũn mạnh dễ đàn áp phong trào
5.Hướng dẫn về nhà: Học bài cũ, làm bài tập: Tóm tắt phong trào đấu tranh của công
nhân vào những năm 1830-1840
- Chuẩn bị bài sau: Nghiên cứu phần II của bài 4, sưu tầm tranh ảnh, mẫu chuyện về Các Mác, Ăng-ghe
Trang 201 Kiến thức: Giỳp HS nắm được các ý sau:
C Mác, Ăng-ghen và sự ra đời của chủ nghĩa Mác
- Vai trũ của chủ nghĩa Mỏc và Ăng-ghen đối với phong trào công nhân quốc tế 1848-1870
2 Tư tưởng Lũng biết ơn các nhà sáng lập ra chủ nghĩa xó hội khoa học Giỏo dục tinh thần quốc tế chân chính, tinh thần đoàn kết đấu tranh của giai cấp công nhân
3 Kĩ năng: Biết phân tích nhận định về quá trỡnh phỏt triển của phong traũ cụng nhõn vào TK XIX Bước đầu làm quen với các văn kiện lịch sử-Tuyên ngôn của Đảng cộng sản
II/ Chuẩn bị thiết bị:
1 GV: Chõn dung, tranh ảnh về mác, ăng-ghen, các tài liệu liên quan
2.HS: SGK,tài liệu tham khảo
III/Tiến trình dạy học:
1 ổn định tổ chức: lớp 8a 8b
2 Kiểm tra bài cũ: ? Kết quả, ý nghĩa của phong trào cụng nhõn.
* Chọn câu đúng về sự thất bại của phong trào công nhân nữa đầu TK XIX
A Do thiếu lương thực, vũ khí
B Chưa xác định được kẻ thù
C Thiếu đường lốichínhtrị đúng đắn,chưa có tổ chức lónh đạo
D Giai cấp tư sản cũn mạnh dễ đàn áp được phong trào
3 Bài mới:
Giới thiệu bài: Phong trào cong nhân nữa đầu TK XIX tuy phát triển mạnh nhưng cuối cùng bị thất bại Mác, Ăng-ghen là những người đó đưa đến cho giai cấp công nhân vũ khí lí luận trong cuộc đấu tranh chống giai cấp tư sản
Hoạt động của thầy và trũ Nội dung kiến thức
GV treo chân dung Mác và Ăng ghen
GV giới thiệu: Mác sinh năm 1818 ở Tơ-ri-ơ (Đức) là người
thong minh đỗ đạt cao, Mác sớm tham gia cách mạng Ăng
ghen sinh năm 1820 ở Bác-men (Đức) Trong một gia đỡnh tư
sản giàu cú
GV Điểm giống nhau trong tư tưởng của Mác và Ăng ghen?
HS thảo luận: Mác và Ăng ghen đều nhận thức được sứ mệnh
lịch sử của giai cấp vô sản và đánh đổ ách thống trị của giai
cấp tư sản, giải phóng giai cấp vô sản và loài người khỏi ách
áp bức bóc lột
HS tự đọc SGK
GV lưu ý:"Đồng minh những người cộng sản"kế thừa " Đồng
minh những người chính nghĩa" Là chính đảng độc lập đầu
tiên của vô sản quốc tế
GV: Tập trung hướng dẫn HS tỡm hiểu về "Tuyờn ngụn của
Đảng cộng sản"
HS thảo luận: "Tuyờn ngụn của Đảng cộng sản" ra đời trong
hoàn cảnh nào? ND chủ yếu?
II/Sự RA ĐờI CủA CHủ NGHĩA MáC: 1.Mỏc và Eng- Ghen
2"Đồng minh những người cộng sản"
và"Tuyên ngôn của Đảng cộng sản"
- "Đồng minh những người
cộng sản"là tổ chức chính Đảng độc lập đầu tiên của giai cấp vô sản quốc tế
Trang 21+ Hoàn cảnh ra đời: Chủ nghĩa tư bản phát triển, giai cấp vô
sản càng bị bót lột tàn nhẫn Thất bại của các cuộc đấu tranh
của vô sản đầu thế kỉ XIX đặt ra yêu cầu bứt thiết phải có một
lí luận khoa học chứng minh cho phong trào cụng nhõn quốc
tế
+ Nội dung chủ yếu:
- Nờu rừ quy luật phỏt triển của xó hội loài người và sự thắng
lợi của CNXH.Giai cấp vô sản là lực lượng lật đổ chế độ tư
sản và xây dựng chế độc XHCN
Nờu cao tinh thần quốc tế vụ sản
GV: ý nghĩa ra đời của "Tuyờn ngụn"?
HS: Trỡnh bày về học thuyết chủ nghĩa xó hội khoa học một
cỏch ngắn gọn, rừ ràng, cú hệ thống Là vũ khớ lý luận của
giai cấp cụng nhõn trong cuộc đấu tranh chống giai cấp tư sản
GV: Nhắt lại một số nột chớnh về phong trào công nhân nửa
đầu thế kỉ XIX Đây là phong trào mang tính tự phát
GV(H): Phong trào công nhân từ năm 1848 dến năm 1870 cú
nột gỡ nổi bật?
HS: Giai cấp công nhân đó nhận thức rừ hơn về giai cấp của
mỡnh, cú sự đoàn kết quốc tế trong phong trào công nhõn vỡ
cú cựng kẻ thự
GV: Ngày 28-9-1864 Quốc tế thứ nhất được thành lập
Tường thuật buổi lễ thành lập (SGK trang 37)
GV: Vai trũ của Mỏc đối đối với quốc tế thứ nhất
HS thảo luận:
+ Mỏc chuẩnbị cho sự thành lập và tham gia thành lập
+ Đứng đầu ban lónh đạo chống lại những tư tưởng sai lệch,
thông qua những nghị quyết đúng đắn
+Mỏc là linh hồn của quốc tế thứ nhất
" Tuyờn ngôn của đảng cộng sản + Hoàn cảnh ra đời: Yêu cầu bức thiết phải
có một lí luận cách mạng cho phong trào công nhân quốc tế.+ Nội dung chủ yếu:Nờu rừ quy luật phỏt triển của xó hội loài người và sự thắng lợi của CNXH giai cấp vô sản là lực lượng lật đổ chế độ tư sản chế độ tư bản và xây dựng chế độ
xó hội chủ nghĩa
Nờu cao tinh thần quốc
tế vụ sản
3 Phong trào chủ nghĩa từ năm 1848-
QT thứ nhất:
a) Phong trào cụng nhõn:
Phát triển có sự đoàn kết quốc tế
b) Quốc tế thứ nhất:Thành lập 28-9-1864 Hoạt động:
+ Đấu tranh chống những tư tưởng sai lầm.+ Thúc đẩy phong trào công nhân phát triển.Mỏc là linh hồn của quốc tế thứ nhất
4 Củng cố: Nêu hoàn cảnh ra đời của tuyên ngôn Đảng cộng sản?
Vai trũ của quốc tế thứ nhất đối với phong trào công nhân quốc tế?
5.Hướng dẫn về nhà: Học thuộc bài và chuẩn bị bài sau:" Cụng xó Pa ri 1871"
Trang 22Ngày dạy:
I-Mục tiờu bài học:
1.Kiến thức: Cụng xó Pa ri là cuộc cỏch mạng vụ sản đầu tiên trên thế giới vỡ vậy học
sinh cần nắm được:
Nguyên nhân đưa đến sự bùng nổ và diễn biến sự thành lập cụng xó Pa-ri.Thành tựu nổi bậc của cụng xó Pa-ri
Cụng xó Pa-ri là nhà nước kiểu mới của giai cấp vô sản
2.Tư tưởng: Giỏo dục học sinh nieemf tin vào lónh đạo,quản lí nhà nước của giai cấp vô
sản,chủ nghĩa anh
hựng cỏch mạng ,lũng căm thù đối với giai cấp bóc lột
3.Kĩ năng: Rèn luyện kĩ năng trỡnh bày,phõn tớch một số rự kiện lịch sử.
Liên hệ kiến thức đó học với thực tế cuộc sống
II-Chuẩn bị thiết bị:
GV: -Bản đồ Pa-ri ở vùng ngoại ô,nơi xóy ra cụng xó Pa-ri
-Vẽ sơ đồ bộ máy hội đồng công xó
HS:SGK, vở ghi
C-Tiến trỡnh dạy học:
1.ổn định:lớp 8a 8b
2.Kiếm tra bài cũ:
-Nờu những nội dung chớnh của tuyờn ngụn Đảng Cộng Sản?
-Vai trũ của quốc tế thứ nhất đối với phong trào công nhân quốc tế?
3.Bài mới: GT: Bị đàn áp đẫm máu trong phong trào cách mạng 1848,song giai cấp vô
sản Pháp đó trưởng
nhanh chóng và tiến hành cuộc đấu tranh quyết liệt chống lại giai cấp tư sản đưa đến sự ra đời
của cụng xó Pa-ri
Hoạt động dạy và học Kiến thức cơ bản
GV(thông báo): Nền thống trị của đế
II(1852-1870) thực chất là nền chuyên chế tư sản Trong
thỡ đàn áp nhân dân ,ngoài thỡ tiến hành chiến
tranh xõm lược
-Sự trưởng thành của giai cấp làm chopgiai cấp tư
sản càng lo sợ Mâu thuẩn không thể điều hoà
được và rất gay gắt giữa tư sản và vô sản
GV(H):Cụng xó Pa -ri ra đời trong hoàn cảnh
nào? Mục đích của cuộc chiến tranh Phỏp -Phổ?
- Pháp và Phổ đều muốn gây chiến tranh
Ngày 19-7-1870 chiến tranh Phỏp- Phổ bựng nổ, Phỏp thất bại( 2-9-1870)
Ngày 4-9-1870 nhân dân Pa-ri đứng lên khởi nghĩa
- Chính phủ tư sản lâm thời được thành lập ( chính phủ vệ quốc)Trước sự tiến công của Phổ,
Trang 23nước ,lấn chiếm đất đai ở vùng phía Tây nước
Đức và ngăn cản sự thống nhất Đức
+ Phổ nhằm gạt bỏ trở ngại chủ yếu trong hoàn
thành thống nhất Đức,củng cố quyền lực của Phổ
và đàn áp phong trào trong nước
GV(H):Vỡ sao chớnh phủ vệ quốc lại vội vó đầu
hàng quân Đức?
HS: Để bảo vệ quyền lợi của mỡnh
GV(H): Kết quả của chiến tranh?
GV(H):Thái độ của chính phủ tư sản và nhân dân
như thế nào đối với nước Pháp sau ngày 4/9/1970
?
HS: Chính phủ đầu hàng
ND cương quyết chiến tranh bảo vệ tổ quốc
GV: Dùg lược đồ công xó Pa- ri để trỡnh bày diễn
biến cuộc khởi nghĩa 18-3-1871
GV(H): Sau cuộc khởi nghĩa 18-3-1871 chớnh
quyền thuộc về tay ai?
HS:Uỷ ban trung ương quốc dân(Đại diện cho
nhân dân Pa-ri) đảm nhận vai trũ chớnh phủ lõm
thời
GV:Nhấn mạnh : Cuộc khởi nghĩa ngày
18/3/1871 là cuộc cách mạng đầu tiên trên thế giới
đó lật đổ chính quyền của giai cấp tư sản
GV: Dùng sơ đồ bộ máy hội đồng công xó trỡnh
bày cỏc sự kiện về tổ chức nhà nước,biện pháp của
công xó trờn cỏc lĩnh vực
GV(H): Nhận xét về bộ máy hội đồng công xó?
HS:Đầy đủ và chặt chẽ ,đảm bảo quyền làm chủ
của nhân dân lao động
HS: Thảo luận nhúm:
Những điểm nào chứng tỏ công xó Pa-ri khỏc
hẳn nhà nước tư sản?
GV(H):Tại sao Đức ủng hộ chính phủ Vec xai
trong việc chống lại công xó?
HS: Cụng xó Pa-ri thực sự là nhà nước của dân,do
26/3/1871 Bầu hội đồng công xó
28/3/1871 cụng xó Pa ri tuyờn bố thành lập
II/ Tổ chức bộ mỏy và chớnh sỏch của cụng xó Pa ri :
+Tổ chức bộ máy nhà nước
+Cỏc biện phỏp cỏch mạng:
- xó hội
- kinh tế -Văn hoá, giáo dục
=>Phục vụ cho quyền lợi của quần chỳng nhõn dõn
Cụng xó Pa ri là nhà nước kiểu mới
III/ Nội chiến ở Phỏp-í nghĩa LS
Trang 24dân ,vỡ dõn đối lập với nhà nước tư sản.
GV(H):Vỡ sao cụng nhõn Pa-ri thất bại?
HS:Giai cấp vô sản chưa đủ mạnh để lónh đạo
phong trào cách mạng
Cụng xó khụng cương quyết trấn áp kẻ thù ngay từ
đầu,không triệt để trong tịch thu tài sản,khôngtước
đoạt ruộng đất của bọn phản động ,chưa thực hiện
tốt liên minh công -nông,Giai cấp tư sản mạnh và
được sự giúp đở của quân phiệt Phổ
của cụng xó Pa ri:
a Nội chiến:
Từ 20/5 đến 28/5/1871
Cụng xó Pa ri bị thất bại
b í nghĩa: ( Sỏch giỏo khoa)
4/Củng cố: Vỡ sao núi cụng xó Pa-ri là nhà nước kiểu mới? Lấy dẫn chứng để chứng
04/9/1870 Nhân dân Pa ri đứng lên khởi nghĩa
18/3/1871 Chi-e cho quân tấn công Đồi Mông mac
26/3/1871 Bầu hội đồng quân xó
28/3/1871 Cụng xó Pa ri tuyờn bố thành lập
20 28/5/1871 Nội chiến và cụng xó Pa ri thất bại
5.Hướng dẫn về nhà: Học thuộc bài về nhà hoàn thành bảng niờn biểu.
I-Mục tiờu bài học:
1 KT: HS hiểu và biết các nước tư bản lớn chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa Tỡnh hỡnh đặc điểm của từng nước đế quốc
Những điểm nổi bật của chủ nghĩa đế quốc
2.TT: Nhận thức rừ bản chất của chủ nghĩa tư bản.
Đề cao ý thức cảnh giác cách mạng ,đấu tranh chống các thế lực gây chiến
tranh,bảo vệ hoà bỡnh
3.KN: Bồi dưỡng kĩ năng phân tích sự kiện lịch sử để hiểu đặc điểm ,vị trí lịch sử của
chủ nghĩa đế quốc
II-Chuẩn bị thiết bị dạy học:
GV: -Lược đồ các nước đế quốc và thuộc địa đầu thế kỉ XX
Trang 25-Biểu đồ so sánh sự phát triển kinh tế của các nước đế quốc cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX.
HS: SGK, tài liệu tham khảo
III-Tiến trỡnh dạy học:
1.ổn định: lớp 8a 8b
2.KTBC: -Tại sao núi "Cụng xó Pa-ri là nhà nước kiểu mới"?
-Nờu ý nghĩa và bài học kinh nghiệm của cụng xó?
3.Bài mới: Cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX sau thời kỡ tự do cạnh tranh ,cỏc nước tư
bản bước sang thời kỡ phỏt triển mới là tư bản độc quyền cũn gọi là chủ nghĩa đế quốc Vậy bước sang thời kỡ nầy ,tỡnh hỡnh kinh tế,chớnh trị của cỏc nước nầy có gỡ thay đổi.Chúng ta cùng hiểu qua bài học hôm nay
Hoạt động dạy và học Kiến thức cơ bản
GV(H):Nhắc lại tỡnh hỡnh nước Anh sau cỏch
mạng cụng nghiệp?
HS: Cách mạng công nghiệp khởi đầu sớm nhất
,đứng đầu thế giới về công nghiệp
GV(H): Cuối thế kỉ XIX kinh tế nước Anh thay
đổi như thế nào?
HS:Tốc độ phát triển chậm ,công nghiệp đứng
hàng thứ 3 thế giới
GV(H): Vỡ sao tốc độ phỏt triển kinh tế của
Anh chậm lại?
HS:Tư bản Anh chú trọng đầu tư vào thuộc
hơn đầu tư vào chính quốc
GV: Mặc dù vậy cuối thế kỉ XIX đầu thé kỉ XX
nhiều công ty độc quyền ra đời,chi phối toàn bộ
kinh tế của đất nước
GV(H):Vỡ sao tư bản Anh chủ trương vào cỏc
nước thuộc địa thuộc địa?
HS:Vỡ đầu tư vào thuộc ít vốn thu lói
nhanh(mua rẻ nguyờn liệu ,bỏn hàng giỏ cao)
GV:Trỡnh bày về thể chế chớnh trị:Thể chế
chớnh trị quõn chủ lập hiến.Cỏc đảng cầm
quyền bảo vệ quyền lợi cho giai cấp tư sán.Đẩy
mạnh xâm lược thuộc địa(GV chỉ cỏc thuộc địa
Anh trên bản đồ)
GV(H): Vỡ sao Lờnin gọi chủ nghĩa đế quốc
Anh là"Chủ nghĩa đế quốc thực dõn"?.
GV: Vỡ chủ nghĩa đế quốc Anh xâm chiếm và
Đảy mạnh xâm lược thuộc địa
Đăc điểm: chủ nghĩa đế quốc thực dân
2/Phỏp:
a.Kinh tế: Kinh tế phỏt triển chậm Các công ty độc quyền ra
Trang 26GV(H):Vỡ sao kinh tế Phỏp phỏt triển chậm?.
HS: Pháp thua trận bồi thường chiến phí,nghèo
tài nguyên
GV(H): Sang đầu thế kỉ XX kinh tế pháp có gỡ
đáng chú ý?
HS: Xuất hiện nhiều công ty độc quyền,Pháp
chú trọng xuất cảng tư bản (cho các nước nghèo
vay)
=>Chủ nghĩa đế quốc Pháp là"Chủ nghĩa đế
quốc cho vay lói"
GV(H):Tỡnh hỡnh chớnh trị ở Phỏp cú gỡ nổi
bật?
HS:Thể chế cộng hoà,tăng cường đàn áp các
cuộc đấu tranh của công nhân và nông dân,chạy
đua vũ trang tăng cường xâm lược thuộc địa
GV:Dùng bản đồ chỉ hệ thống thuộc địa của
Phỏp ,đứng thứ 2 sau Anh
GV:Gọi HS đọc SGK
GV(H): Các công ty độc quyền Đức ra đời
trong hoàn cảnh như thế nào?
HS:Đức phát triển nhanh trên con đường tư
bản chủ nghĩa ,trở rhành nước có nền kinh tế
đứng hàng thứ 2 thế giới
Do đất nước thống nhất,giành dược nhiều
quyền lợi từ Pháp, ứng dụng nhiều thành tựu
khoa học -kĩ thuật mới vào sản xuất
GV(H):Tỡnh hỡnh nước Đức về chính trị ?
HS: Là thể chế liờn Bang ,quyền lực nằm trong
tay quý tộc địa chủ và tư sản độc quyền
GV(H):Đặc điểm của chủ nghĩa đế quốc Đức?
HS: Là chủ nghĩa đế quốc quân phiệt hiếu
chiến
GV:GIảNG Tỡnh hỡnh phỏt triển về kinh
tế,chớnh trị của ba đế quốc lớn ở châu Âu dẫn
đến mâu thuẩn không thể tránh khỏi và ngày
càng gay gắt giữa Đức với Anh ,Pháp để chia
lại thế giới.Đó chính là nguyên nhân dẫn đến
cuộc chiến tranh thế giới trong thế kỉ XX
đời
Chú trọng xuất cảng tư bản
=>Đặc điểm:Chủ nghĩa đế quốc cho vay lói
b.Chớnh trị: Thể chế cộng hoà Quan hệ trong nước căng thẳng
Tăng cường xâm chiếm thuộc địa
3/Đức:
a.Kinh tế:
Phát triển nhanh chóng đứng hàng thứ
2 thế giới Các công ty độc quyền ra đời
b.Tỡnh hỡnh chớnh trị :
Là nhà nước thể chế Liên bang
Quyền lực nằm trong tay quý tộc ,địa chủ và tư sản độc quyền
Chính sách đối nội ,đối ngoại phản động
=> Đặc điểm: Chủ nghĩa đế quốc quân phiệt hiếu chiến
4 Củng cố:Lập bảng so sánh vị trí kinh tế của Anh,Pháp,Đức trước và sau 1870.
TRƯớC NĂM 1870 SAU NĂM 1870
Tên
nước
Tờn nước
Trang 27- Tỡnh hỡnh và đặc điểm của nước Mỹ
- Điểm nổi bật của chủ nghĩa đế quốc ở Mỹ
2.Tư tưởng : - Nhận thức rừ bản chất của chủ nghĩa tư bản.
- Đề cao ý thức cảnh giác cách mạng ,đấu tranh chống các thế lực gây chiến bảo vệ hoà bỡnh
3.Kĩ năng: - Bồi dưởng kĩ năng phân tích sự kiện lịch sử,hiểu đặc điểm của chủ nghĩa
2.Kiểm tra bài cũ:
-Nờu lờn tỡnh hỡnh kinh tế,chớnh trị của nước Anh cuối thế kỉ XIX đầu thế Kỉ XX? -Nờu tỡnh hỡnh kinh tế ,chớnh trị của nước Đức từ cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX ?
Hoạt động dạy và học Kiến thức cơ bản
GV:Tại sao nền kinh tế Mỹ phỏt triển nhanh
chúng?
HS: Chế độ nô lệ bị xoá bỏ,tài nguyên thiên nhiên
phong phú thị trường trong nước không ngừng mở
rộng,ứng dụng thành tựu khoa học kĩ thuật
GV: Các công ty độc quyền ở Mỹ hỡnh thành như
4/ Mỹ:
a.Kinh tế:
- Kinh tế phát triển nhanh
chóng,đứng đầu thế giới về phát triển công nghiệp
- Nhiều công ty độc quyền xuất
hiện
Trang 28thế nào?
HS: Các công ty độc quyền là những Tơ rớt đứng
đầu ,là những ông "vua" như "vua dầu mỏ" Rốc
pheo lơ,"vua thép" Mooc gan
GV:Chế độ chính trị ở Mỹ như thế nào?
HS: Đề cao vai trũ tổng thống do Đảng Dân chủ và
Đảng Cộng hoà thay nhau lên nắm quyền
* Liên hệ chế độ chính trị ở Mỹ ngày nay.
GV: Chính sách đối ngoại của Mỹ?
HS: Bành trướng khu vực Thái Bỡnh Dương, gây
chiến tranh với Tây Ban Nha để tranh giành thuộc
địa,can thiệp khu vực Trung-Nam Mỹ bằng sức
HS: Cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX ở Mỹ xuất hiện
các công ty độc quyền khổng lồ có ảnh hưởng rất
lớn đến kinh tế ,chính trị , đứng đầu là những ông
vua như "vua dầu mỏ","vua thép", "vua ô tô"
GV:Qua việc học tập về các đế quốc lớn cuối thế kỉ
XIX đầu thế kỉ XX em thấy trong sản xuất chuyển
biến như thế nào?
HS: Sự cạnh tranh dẫn đến cạnh tranh sản xuất
,hỡnh thành cỏc cụng ty độc quyền
GV:Trước 1870 có hiện tượng này khụng?
HS:Không! chỉ có tự do cạnh tranh ở các nước tư
bản
GV: Các công ty độc quyền có vai trũ như thế nào
trong đời sống của các nước đế quốc?
HS: Nắm giữ, chi phối đời sống kinh tế
GV: Sang thế kỷ XX các công ty độc quyền chiếm
ưu thế, chi phối toàn bộ đời sống kinh tế ở các
nước tư bản, thỡ chủ nghĩa tư bản chuyển san giai
đoạn đế quốc chủ nghĩa- Giai đoạn cao nhất và
cuối cùng của chủ nghĩa tư bản
HS xem hỡnh 32 SGKT43- Bức tranh đương thời
núi về quyền lực của cỏc tổ chức độc quyền ở Mĩ
GV: Em hóy cho biết quyền lực của cỏc cụng ty
độc quyền?
b Chớnh trị :
- Đề cao vai trũ tổng thống do
Đảng Dân chủ và Đảng Cộng hoà thay nhau lên nắm quyền
-Tiến hành chớnh sách đối nội ,đối
ngoại phục vụ giai cấp tư sản
- Tăng cường xâm lược thuộc địa.
II/Chuyển biến quan trọng ở các
đế quốc:
1.Sự hỡnh thành cỏc tổ chức độc quyền:
- Tập trung sản xuất hỡnh thành
cỏc cụng ty độc quyền,chi phối đời sống kinh tế
- Chủ nghĩa tư bản chuyển sang
giai đoạn chủ nghĩa đế quốc
2 Tăng cường xâm lược thuộc địa, chuẩn bị chiến tranh chia lại
Trang 29HS: Vai trũ và quyền lực của cỏc cụng ty độc
quyền ở Mỹ cấu kết chặt chẽ và chi phối nhà nước
tư sản để thống trị và khống chế cuộc sống của
nhân dân, được xem là" Tự do"ở xó hội cỏc nước
đế quốc
GV: Tại sao các nước đế quốc tăng cường xâm
lược thuộc
địa?
HS: Bước sang giai đoạn chủ nghĩa độc quyền nhu
cầu về nguyên liệu, thị trường, xuất khẩu tư bản
tăng lên nhiều- Xâm lược thuộc địa
GV: Dùng lược đồ câm Cho HS quan sát lược đồ
kết hợp với kiến thức đó học ghi tờn thuộc địa của
Anh, Pháp, Đức, Mĩ
GV: Qua lược đồ em có nhận xét gỡ về phần thuộc
địa của các nước đế quốc?
HS: Các đế quốc già( Anh, Pháp) kinh tế phát triển
chậm nhưng chiếm nhiều thuộc địa Các đế quốc
trẻ (Đức, Mỹ) kinh tế phát triển nhanh nhưng ít
thuộc địa
GV: Từ đó nảy sinh mâu thuẫn giữa các nước đế
quốc về thị trường và thuộc địa dẫn đến xu hướng
chạy đua vũ trang chuẩn bị chiến tranh chia lại thế
4 Củng cố: Học sinh thảo luận nhúm:
+ Đặc trưng chủ yếu của chủ nghĩa đế quốc là gỡ?
( Sự tập trung sản xuất và tư bản, sự thống trị của các công ty độc quyền chi phối toàn
bộ đời sống kinh tế, chính trị của một nước)
+ Những mâu thuẩn chủ yếu trong giai đoạn chủ nghĩa đế quốc? Kết quả của những cuộc mâu thuẩn đó?
5 Hướng dẫn về nhà: Học thuộc bài và chuẩn bị bài sau: " Phong trào công nhân quốc
tế cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX"
I-Mục tiờu bài học:
Trang 301 Kiến thức: Giúp HS hiểu được: -Trong thời kỡ chủ nghĩa tư bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa (cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX).
- Cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân chống giai cấp tư sản ngày càng trở nên gay gắt,sự phát triển của phong trào công nhân đó dẩn đến sự thành lập Quốc tế thứ hai 2.Tư tưởng: Nhận thức đúng đắn về cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản chống giai cấp
tư sản vỡ quyền tự do tiến bộ xó hội
3.Kĩ năng: Bước đầu hiểu được những nét cơ bản về các khỏi niệm chủ nghĩa cơ hội cách mạng dân chủ tư sản kiểu mới
- Khả năng phân tích các sự kiện lịch sử cơ bản
II-Chuẩn bị thiết bị :
GV: -Tiểu sử,chõn dung Lờ nin
-Các tài liệu, tranh ảnh liên quan đến bài học
HS: SGK, tài liệu tham khảo
Hoạt động dạy và học Kiến thức cơ bản
GV: Vỡ sao Phong trào cụng nhõn vẫn tiếp tục
phỏt triển vào cuối thế kỉ XIX?
HS: Mâu thuẩn giữa Tư sản và vô sản càng trở nên
sâu sắc.Chủ nghĩa Mác đó xõm nhập vào phong
trào cụng nhõn ,ý thức giỏc ngộ của cụng nhõn lờn
cao,họ tiến hành cuộc đấu tranh chống lại mọi thủ
đoạn áp bức của giai cấp tư sản
HS: Đọc sách GK Trang 46
GV: Những sự kiện nào chứng tỏ phong trào vẫn
tiếp tục phỏt triển?
HS: Trả lời theo SGK phần chữ nhỏ
GV: Cho HS thảo luận nhúm:
Nguyờn nhõn ,quy mụ,phạm vi,hỡnh thức kết quả
của phong trào cụng nhõn cuối thế kỉ XIX ?
Đáp án: Nguyên nhân:Giai cấp công nhân tăng
nhanh,mâu thuẫn tư sản và vô sản gay gắt
Quy mô:Thu hút đông đảo công nhân tham gia
Phạm vi: ở tất cả các nước Âu,Mỹ
Hỡnh thức đấu tranh :Bói cụng ,biểu tỡnh (đấu
- Quy mô:Thu hút đông đảo công nhân tham gia
- Phạm vi: ở tất cả các nước Âu,Mỹ
- Hỡnh thức đấu tranh :Bói cụng ,biểu tỡnh (đấu tranh có tổ chức)
Trang 31của giai cấp công nhân(Đánh dấu sự lớn mạnh của
phong trào công nhân các nước)
GV: Vỡ sao phải thành lập quốc tế II?
HS:Sự phỏt triển của phong trào công nhân ,nhất là
sự ra đời của các tổ chức công nhân ở các nước đũi
hỏi phải cú một tổ chức quốc tế mới để lónh đạo
GV: Quốc tế II được thành lập như thế nào?
HS: Ngày 14/7/1889 kỉ niệm 100 năm ngày phá
ngục Baxti ,đại biểu công nhân của 22 nước họp ở
Pari tuyên bố thành lập Quốc tế II.Đại hội thông
qua các nghị quyết quan trọng
GV: Đại hội 1889 có ý nghĩa gỡ?
HS:Khôi phục tổ chức quốc tế của phong trào công
nhân tiếp tục đấu tranh cho thắng lợi của chủ
nghĩa Mác
GV: Sau khi Ăng ghen mất,quốc tế II cú biến
chuyển gỡ?(vỡ sao quốc tế II tan ró)?
HS:Bọn xét lại,cơ hội dần chiếm ưu thế trong quốc
tế II.Các đảng trong quổc tế II đều ủng hộ chính
phủ đế quốc( trừ Nga)
GV giải thớch khái niệm của chủ nghĩa cơ hội
GV :Sau khi Eng ghen mất ngọn cờ đấu tranh cho
sự nghiệp của giai cấp công nhân và chủ nghĩa
Mác thuộc về đảng công nhân xó hội dõn chủ Nga
do Lờ-Nin lónh đạo.
- Mục tiêu: Đũi tăng lương ,giảm giờ làm
- Kết quả: Thành lập các tổ chức chính trị độc lập của giai cấp công nhân (Đánh dấu sự lớn mạnh của phong trào công nhân các nước)
2.Quốc tế thứ hai (1889-1914)
- Thành lập :14/7/1889
- Hoạt động:Thông qua các nghị quyết quan trọng qua các kỡ đại hội
- Vai trũ của Eng ghen:
+ Lónh đạo những người Mác-xit
kiên quyết chống lại chủ nghĩa cơ hội.Lónh đạo phong trào công nhân quốc tế
+ Thúc đẩy sự phát triển của phong trào công nhân
4 Củng cố: + Vai trũ của quốc tế II và Eng ghen đối với phong trào công nhõn quốc tế
cuối thế kỉ XIX?
+ Ghi thời gian và phong trào cụng nhõn vào ụ trống trong bảng sau:
Tên nước thời gian Phong trào cụng nhõn
ANH 1899 Cụng nhõn khuõn vỏc ở Luõn Đôn đấu tranh buộc chủ
phải tăng lương
PHáP 1893 Cụng nhõn thắng lợi lớn trong cuộc bầu cử Quốc hội
Mỹ 1/5/1866 Cuộc biểu tỡnh của cụng nhõn Si-ca-gụ đũi ngày làm
Trang 32Ngày dạy :
I- Mục tiờu bài học:
1.Kiến thức: Giỳp HS hiểu
- Phong trào của công nhân Nga đối với cuộc cách mạng 1905-1907
- Vai trũ của Lờnin và việc thành lập Đảng vô sản kiểu mới ở Nga Vai trũ của Lờ-nin
đối với phong trào công nhân thế giới
2.Tư tưởng: Bồi dưỡng tinh thần cách mạng ,tinh thần quốc tế vô sản ,lũng biết ơn đối với các vị lónh tụ cỏch mạng thế giới ,niềm tin thắng lợi của cỏch mạng vụ sản
3.Kĩ năng: Khả năng phân tích các sự kiện lịch sử cơ bản.
II-Chuẩn bị thiết bị:
GV: Tiểu sử ,chõn dung Lờ nin Các tài liệu tranh ảnh liên quan đến bài học
HS: SGK, tài liệu tham khảo
III-Tiến trỡnh dạy học:
1.ổn định: lớp8a 8b
2.KTBC: -Trỡnh bày phong trào cụng nhõn cuối thế kỉ XIX như thế nào ?
- Quốc tế II (1889-1914) thành lập và hoạt động như thế nào?
3.Bài mới: Sau khi Eng ghen qua đời, quốc tế II tan ró, ngọn cờ đấu tranh cho sự
nghiệp của giai cấp công nhân, cho sự thắng lợi của chủ nghĩa Mác đó thuộc về Đảng công nhân xó hội dõn chủ Nga và lónh tụ Lờ nin
Hoạt động dạy và học Kiến thức cơ bản
GV: Yờu cầu HS trỡnh bày những hiểu biết của
mỡnh về Lờ nin và cụng lao của người với cách
mạng Nga
GV: Lê nin đó tham gia tuyờn truyền chủ nghĩa
Mỏc từ rất sớm Năm 1895, ông đó thành lập Hội
liờn hiệp đấu tranh giải phóng công nhân Tổ chức
đầu tiên của chính đảng vô sản 1903 thành lập
Đảng công nhõn xó hội dõn chủ Nga
HS đọc cương lĩnh cách mạng(SGK trang 49)
HS thảo luận: Những điểm chứng tỏ Đảng
công nhân XH dân chủ Nga là đảng kiểu mới?
+ Triệt để đấu tranh vỡ quyền lợi của giai cấp cụng
nhõn và nhõn dõn lao động, mang tính giai cấp,
tính chiến đấu triêt để
+ Chống chủ nghĩa cơ hội, tuân theo nguyên lí của
chủ nghĩa Mác
+ Dựa vào nhõn dõn, lónh đạo nhân dân
GV: Tỡnh hỡnh nước Nga cuối thế kỉ XIX đầu thế
kỉ XX?
HS: Nước Nga là một nước đế quốc quân phiệt,
II Phong trào cụng nhõn Nga và cuộc Cỏch mạng 1905-1907.
1 Lờ nin và việc thành lập Đảng
vô sản kiểu mới ở Nga.
- Tiểu sử Lờ nin
- Năm 1903 Thành lập đảng công nhân xó hội dõn chủ Nga và trở thành lực lượng lónh đạo phong trào cỏch mạng ở Nga
2 Cách mạng Nga 1905-1907:
Nguyờn nhõn:
+ Khủng hoảng kinh tế, chớnh trị
Trang 33của chế độ nông nô lạc hậu.
GV: Nguyên nhân nào dẫn đến cuộc cách mạng
Nga năm 1905-1907?
HS: Nước Nga lâm vào khủng hoảng, mâu thuẩn
giai cấp gây gắt Hậu quả nặng nề của chiến tranh
+ Phong trào kéo dài đến 1907 mới kết thúc
HS thảo luận: Nguyờn nhõn thất bại, ý nghĩa của
cỏch mạng Nga 1905-1907?
+ Nguyên nhân: Liên minh công nông chưa vững
chắc, quân đội chưa ngó hẳn về phớa cỏch mạng,
Nga hoàng cũn mạnh, được các nước phương Tây
giúp đỡ
í nghió: Đối với nước Nga: Nó giáng 1 đũn chớ tử
vào nền thống trị của địa chủ, tư sản làm suy yếu
chế độ Nga hoàng là bước chuẩn bị cho cách mạng
XHCN
Đối với thế giới: ảnh hưởng đến phong trào giải
phóng dân tộc ở các nước thuộc địa và phụ thuộc
- Diễn biến:
+ 9.1.1905: Ngày chủ nhật đẫm máu
+ 12.1905 Khởi nghĩa vũ trang ở Matcơva
+ Đến năm 1907 cách mạng chấm dứt
í nghĩa SGKT50+ Đối với nước Nga Giáng một đũn chớ tử vào nền thống trị của địa chủ, tư sản làm suy yếu chế độ Nga hoàng là bước chuẩn bị cho cách mạng XHCN
+ Đối với thế giới: ảnh hưởng đến phong trào giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa và phụ thuộc
4 Củng cố: Nờu tớnh chất của cuộc cỏch mạng Nga 1905-1907?
( Là một cuộc cách mạng dân chủ tư sản vỡ nhiệm vụ của nú là đánh đổ Nga hoàng Nhưng khác với các cuộc cách mạng dân chủ tư sản khác ở chổ do giai cấp
I-Mục tờu bài học :
1.Kiến thức: Giỳp học sinh hiểu : +Sau thắng lợi của cách mạng tư sản ,giai cấp tư sản đó tiến hành cuộc cỏch mạng cụng nghiệp,làm thay đổi toàn bộ nền kinh tế-xó hội.CNTB chỉ cú thể thắng thế hoàn toàn chế độ phong kiến ,khi nó thúc đẩy sự phát triển nhanh hơn của lực lượng SX làm tăng năng suất lao động ,đặc biệt là ứng dụng thành tựu KH-KT
+Sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế với sự xâm nhập của kĩ thuật tiên tiên tiến và tất
cả các lĩnh vực của đời sống xó hội đó tạo điều kiện cho các ngành khoa học phỏt triển
Trang 342.Tư tưởng:
- So với chế độ phong kiến, chủ nghĩa tư bản với cuộc cách mạng khoa học kĩ thuật là một bước tiến lớn,có những đóng góp tích cực vào phát triển của lịch sử xó hội Nú đưa
xó hội sang kỉ nguyờn của nền văn minh khoa học cụng nghiệp
- Nhận thức rừ yếu tố năng động,tích cực của khoa học -kĩ thuật đối với sự tiến bộ của
xó hội CNXH chỉ có thể thắng CNTB khi nó ứng dụng nền sản xuất lớn ,hiện đại Trên
cơ sở đó ,xây dựng niềm tin vào sự nghiệp công nghiệp hoá ,hiện đại hoỏ
3.Kĩ năng: Phân biệt khái niệm "cách mạng tư sản","cách mạng công nghiệp"
- Bước đầu phân tích được vai trũ của kĩ thuật ,khoa học ,văn học,nghệ thuật đối với sự phát triển của lịch sử
2.KTBC: -Nêu những sự kiện cách mạng chính của nước Nga 1905-1907?.
- Vỡ sao cỏch mạng Nga (1905-1907) thất bại?
3.Bài mới: Mác và Eng ghen đó nhận định "Giai cấp tư sản không thể tồn tại nếu không
luôn luôn cách mạng công cụ lao động" và"Thế kỉ XVIII-XIX là thế kỉ của những phát minh khoa học vĩ đại về tự nhiên cũng như về lĩnh vực xó hội, là thế kỉ phỏt triển rực rỡ của những trào lưu văn học nghệ thuật với những tên tuổi cũn sống mói với thời gian"
Vỡ sao mỏc -Eng ghen lại núi thế?Bài học hôm nay chúng ta sẽ hiểu điều đó
Hoạt động dạy và học Kiến thức cơ bản
GV:Hoàn cảnh cụ thể nào đó đưa đến việc phải cải
tiến kỉ thuật ở thế kỉ XVII-XIX ?
HS: Các cuộc cách mạng tư sản thắng lợi ở hầu hết
các nước châu Âu và Bắc Mỹ
GV: Để chiến thắng hoàn toàn chế độ phong kiến giai
cấp tư sản cần phải làm gỡ?
HS: Tiến hành cỏch mạng cải tiến kỉ thuật sản xuất
GV: Giai cấp tư sản đó làm cỏch mạng cải tiến kĩ
thuật sản xuất chưa?
HS: Rồi - Đó là cuộc cách mạng công nghiệp
GV: Nhưng giai cấp tư sản không thể tồn tại được nếu
không luôn luôn cách mạng công cụ, vỡ thế giai cấp
tư sản tiếp tuc làm cuộc cỏch mạng khoa học - kỉ
thuật
HS đọc đoạn tư liệu SGK, trang 57
GV: Nờu cỏc thành tựu trong cụng nghiệp?
HS: Kĩ thuật luyện kim, chế tạo mỏy múc, đặt biệt là
máy hơi nước, sử dụng nhiên liệu than đá đầu mỏ
Mỹ Nhu cầu cải tiến kỉ thuật sản xuất
b) Thành tựu:
+ Công nghiệp: Chế tạo máy móc ( máy hơi nước)
Trang 35GV: Kĩ thuật luyện kim phát triển chế tạo máy móc
đặc biệt là máy hơi nước, sử dụng nhiên liệu than đá,
dầu mỏ (phát triển nghề khai thác mỏ)
GV: Kĩ thuật luyện kim phỏt triển với lũ Mac-tanh và
Lũ-bet-xơ-me Ra đời máy phay , tiện, bào
GV: Cỏc thành tựu trong giao thụng vận tải và thụng
tin?
HS: Đóng tàu thuỷ, chế tạo xe lửa , phát minh máy
điện tín
GV: Do công , nông , thương nghiệp phát triển,việc
chuyên chở hàng hoá,sản vật tăng nhanh,đũi hỏi phải
cú phương tiện vận chuyển,liên lạc
Năm 1802 tàu hoả chạy trên đường lát đá,năm 1814
chạy trên đường vay tốc độ 6km / h Năm 1870 đó cú
khoảng 200 000 km tốc độ 50km /h
GV: Những tiến bộ trong nụng nghiệp ?
HS: Sử dụng phân hoá học,máy kéo,máy cày, tăng
hiệu quả và năng xuất cây trồng
GV: Thành tựu trong lĩnh vực quõn sự ?
HS: Sản xuất nhiều loại vũ khí mới,chiến hạm,ngư
lôi,khí cầu
GV: Việc ứng dụng thành tựu kĩ thuật vào quân sự có
tác hại như thế nào ?
HS:Giai cấp tư sản lợi dụng những thành tựu đó để
gây chiến tranh xâm lược, đàn áp, bắt giết,
HS thảo luận: Vỡ sao thế kỉ XIX được coi là thế kỉ
của sắt, máy móc và động cơ hơi nước?
+ Sắt trở thành nguyên liệu chủ yếu để chế tạo máy
móc
+ Máy móc ra đời là cơ sở để chuyển từ công trường
thủ công lên công nghiệp cơ khí
+ Phát minh ra máy hơi nước đưa đến tiến bộ vượt bật
trong công nghiệp, giao thông vận tải, nông nghiệp,
quân sự,
GV: Hóy kể tờn cỏc nhà khoa học và cỏc nhà phỏt
minh vĩ đại trong thế kỉ XIX mà em biết?
HS: Toán học: Niu tơn, Lô-ba-sép-ski, Lép ních
Hoỏ học: Men-dờ-lờ-ộp
Vật lí : Niu tơn
Sinh học: Đác Uyn, Puốc-kim-giơ
GV: Dành thời gia cho HS phát biểu và cung cấp cho
các em về cuộc đời và chuyện về lao động khoa học
của một sôd nhà khoa học
+ Giao thụng vận tải, thụng tin liờn lạc:
+ Đóng tàu thuỷ, chế tạo xe lửa, phát minh máy điện tín
+ Nụng nghiệp: Sử dụng phõn hoỏ học, mỏy kộo, mỏy cày,
+ Quõn sự: Nhiều vũ khớ mới, chiến hạm,
- Thế kỉ XIX là thế kỉ của sắt, máy móc và động cơ hơi nước
II- Những tiến bộ về khoa học
tự nhiờn và khoa học xó hội:
Trang 36HS thảo luận: ý nghĩa của những phát minh khoa học
đó?
+ Con người hiểu biết thêm về thế giới vật chất xung
quanh
+ Đặt cơ sở cho những nghiên cứu ứng dụng sau này
để thúc đẩy sản xuất và kĩ thuật phỏt triển
GV: Nờu những phỏt minh về khoa học xó hội?
HS: + Chủ nghĩa duy vật và phép biện chứng:
Phoi-ơ-bách và Hờ
ghen
+ Chính trị kinh tế học tư sản: Xmít và Ri-cac-đô
+ Chủ nghĩa xó hội khụng tưởng: Xanh xi mông,
Phuriờ, ễ-oen.
+ Chủ nghĩa xó hội khoa học: Mỏc, Ăng ghen là
cuộc cách mạng trong lịch sử tư tưởng của loài người
GV sử dụng hỡnh 39, 40 SGK cựng những hỡnh sưu
tầm được về các nhà tưu tưởng, nhà văn, nhạc sĩ nổi
tiếng cho những trào lưu văn học, nghệ thuật của các
thế kỉ XVIII-XIX
HS thảo luận: Nhắc lại tên các tác phẩm của các nhà
tư tưởng, nhà văn, nhạc sĩ mà em biết?
+ Trào lưu " Triết học ánh sáng": Vôn te, Mông
te-ski-ơ, Rút xô, Si lơ, Gớt, Bai-rơn kịch liệt phê phán
chế độ phong kiến và bất công trong xó hội Ca ngợi
cuộc sống con người, tự do
+ Trào lưu hiện thực phê phán: Ban Zắc, Gô-gôn,
Lep tụn-xtụi
+ Cỏc nhạc sĩ thiờn tài: Mụ da, Sụ panh, Bet thụ ven
+ Các danh hoạ: Đa Vít, Gôi a,
2 Khoa học XH:
- Chủ nghĩa duy vật và phộp biện chứng
- Chính trị kinh tế học tư sản
- Chủ nghĩa xó hội khụng tưởng
- Chủ nghĩa xó hội khoa học
3 Sự phát triển của văn nghệ thuật thuật
học Trào lưu:" Triết học ỏnh sỏng"
- Trào lưu văn học hiện thực phê phán
- Cỏc nhạc sĩ thiờn tài,cỏc nhà danh hoạ
4 Củng cố: Nờu vai trũ, vị trớ của kĩ thuật, khoa học, văn học, nghệ thuật đối với sự
phát triển của xó hội?
5.Hướng dẫn về nhà: Học thuộc bài và chuẩn bị trước bài " ấn Độ-Thế kỉ XVIII- Đầu
I- Mục tiờu bài học:
1.Kiếnthức: Học sinh nắm được:
- Sự thống trị của thực dân Anh ở ấn Độ cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX là nguyên nhân thúc đẩy phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở nước nầy ngày càng phát triển mạnh mẽ
Trang 37- Sự phát triễn của phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc chống thực dân Anh của nhân dân ấn Độ và điển hỡnh là khởi nghĩa Xi-pay,khởi nghĩa Bom bay và hoạt động của Đảng Quốc Đại,của giai cấp tư sản ấn Độ.
GV: - Bản đồ phong trào cách mạng ở ấn Độ cuối thé kỉ XIX đầu thế kỉ XX
- Bảng thống kê xuất khẩu lương thực và số người chết đói ở ấn Độ
- Bảng niên biểu về phong trào chống Anh của nhân dân ấn Độ từ giữa thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX
Những tiến bộ của khoa học tự nhiờn và khoa học xó hội ?
3.Bài mới: GV dùng bản đồ để giới thiệu :
Đây là một đất nước rộng lớn ,đông dân ,tài nguyên phong phú,có truyền thống văn hoá lâu đời ,là nơi phát sinh ra nhiều tôn giáo lớn Năm 1498Va-xcô-dga-ma đó tỡm tới được ấn Độ,từ đó các nước phương Tây xâm nhập vào nước này ,chúng đó thực hiện chớnh sỏch thống trị trờn đất ấn Độ ra sao?Và cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân ấn Độ diễn ra như thế nào? Nội dung bài học hôm nay sẽ giúp chúng ta giải quyết những vấn đề trên
Hoạt động dạy và học Kiến thức cơ bản
GV: Từ thế kỉ XIV, tư bản phương Tây đó từng
bước xâm nhập vào châu á, đặc biệt ở ấn Độ
GV:Vỡ sao thực dõn phương Tây, nhất là Anh,
Pháp lại giành ấn Độ?
HS: Là nước đất rộng người đông, tài nguyên
phong phú, có truyền thống văn hoá lâu đời, là
miếng mồi ngon chúng không thể bỏ qua
GV:Thực dân Anh đó đẩy mạnh xâm lược ấn Độ
như thế nào? Kết quả?
HS: Dựa vào giai đoạn đầu SGK trang 56
GV treo bảng thống kờ (bảng phụ) cho HS quan
sỏt
GV:Qua bảng thống kờ trờn, em cú nhận xột gỡ
I Sự xâm lược và chính sách thống trị của Anh:
- Đầu thế kỉ XVIII ,ấn Độ trở thành thuộc địa của Anh
Trang 38về chớnh sỏch thống trị của Anh?
HS: Giá trị xuất khẩu của ấn Độ tăng nhanh tỉ lệ
thuận với số người chết đói ngày càng tăng Anh
chỉ chú ý tăng cường vơ vét lương thực xuất khẩu
kiếm lợi mà không quan tâm đến cuộc sống của
nhân dân ấn Độ
GV: Phõn tớch, làm rừ chớnh sỏch vơ vét, bót lột
tàn bạo của Anh (vơ vét tài nguyên, lương thực,
tăng thuế) và thủ đoạn thống trị thâm độc(chính
sách chia để trị gây hẳn thù tôn giáo, dân tộc, thực
hiện chính sách ngu dân để dễ bề cai trị ) Đây là
chính thống trị hết sức tàn bạo
GV: Chính sách thống trị của Anh đó gõy những
hậu quả gỡ cho xó hội và nhõn dõn ấn Độ?
HS:- Đất nước ngày càng lạc hậu, xó hội bị kỡm
vào tỡnh trạng bần cựng, chết đói hàng loạt
Nền văn minh lâu đời của ấn Độ bị phá hoại
nghiêm trọng mâu thuẩn xó hội càng trở nờn gay
gắt
GV:Xó hội ấn Độ nảy sinh những mõu thuẫn nào?
HS:Mâu thuẫn giữa nhân dân ấn Độ với thực dân
Anh
GV kết luận: Sự thống trị tàn bạo của thực dân
Anh dẫn đến mâu thuẫn giữa các tầng lớp nhân
dân ấn Độ với thực dân Anh trở nên gay gắt, đó
thỳc đẩy phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc
GV treo lược đồ ấn Độ
GV:Vỡ sao cuộc khởi nghĩa bựng nổ?
HS:Sự bất món của binh lớnh ấn Độ trong quân
đội Anh
GV:Theo em đó có phải là nguyên nhân chính để
cuộc khởi nghĩa nổ ra hay cũn nguyờn nhõn nào
khỏc?
HS: Nguyên nhân chủ yếu là do sự xâm lược và
sự thống trị tàn bạo của thưc dân Anh
GV:Vỡ sao gọi là cuộc khởi nghĩa Xi-pay?
HS:Xi-pay là tên gọi của những đội quân nước ấn
Độ đánh thuê cho đế quốc Anh Họ là những
- Chúng thi hành chính sách vơ vét tàn bạo
- Nhân dân ấn Độ mâu thuẩn với thực dân Anh cho nên dẫn đến phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc
- Hậu quả:
+ Đất nước ngày càng lạc hậu + Đời sống nhân dân lâm vào cảnh bần cùng chết đói hàng loạt
II.Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân
Trang 39người nghèo khổ đi lính để kiếm sống nên gọi là
khởi nghĩa Xi-pay
GV dựng hỡnh 41 SGK làm rừ tinh thần chiến đấu
của nhân dân và binh lính
GV: Vỡ sao cú thể gọi cuộc khởi nghĩa Xi-pay là
cuộc khởi nghĩa dõn tộc?
HS thảo luận làm rừ: Từ binh lớnh khởi nghĩa đó
lụi cuốn đông đảo tầng lớp nhân dân tham gia từ
một địa phương, khởi nghĩa lan rộng giải phóng
được nhiều nơi
GV: Cuộc khởi nghĩa cú ý nghĩa như thế nào?
HS: Tiờu biểu cho tinh thần bất khuất ,chống chủ
nghĩa thực dân ,giải phóng dân tộc của nhân dân
ấn Độ
GV:Vỡ sao khởi nghĩa Xi-pay bị thất bại?
HS:Vỡ lónh đạo cuộc khởi nghĩa là phần tử quý
tộc,phong kiến vừa thiếu khả năng và tinh thần
chiến đấu vừa dể dao động.Nhân dân chưa kết
thành một khối thống nhất,thiếu vũ khí,không có
người chỉ huy giỏi
GV:Đảng Quốc đại được thành lập nhằm mục
đích gỡ?
HS: Mục đích giành quyền tự chủ ,phát triển kinh
tế dân tộc
GV:Hoạt động của đảng Quốc đại cuối thế kỉ XIX
đầu thế kỉ XX có những điểm nào đáng chú ý?
HS: Phõn hoỏ thành hai phỏi "ụn hoà " và "cấp
tiến"
GV giải thớch rừ điểm khác cơ bản trong đường
lối,chủ trương hoạt động của hai phái
GV: Nhấn mạnh:Trong hoàn cảnh ấn Độ lúc đó
thỡ giai cấp tư sán là lực lượng tiên tiến đứng ra tổ
chức lónh đạo phong trào giải phúng dõn tộc
GV: Tuy phỏi cấp tiến bị thất bại, song Đảng
Quốc đại ra đời cú ý nghĩa lớn trong lịch sử như
thế nào?
+ Diễn biến :
- Phong trào đấu tranh của đông đảo quần chỳng nhõn dõn, thợ thủ cụng, binh lớnh
- Phạm vi hoạt động: lan rộng khắp miền Bắc
- Hỡnh thức đấu tranh: vũ trang
- Tớnh chất: mang tớnh dõn tộc
+ í nghĩa: Tiờu biểu cho tinh thần bất khuất ,chống chủ nghĩa thực dõn ,giải phúng dõn tộc của nhõn dõn
ấn Độ
b/Đảng Quốc đại của giai cấp tư sản:
- Trong hoàn cảnh ấn Độ lúc đó thỡ giai cấp tư sản là lực lượng tiên tiến đứng ra tổ chức lónh đạo phong trào giải phóng dân tộc
- Hoạt động: phõn thành 2phỏi+ ễn hoà: thoả hiệp
+ Cấp tiến: do Tilắc cầm đầu chống Anh
- ĐQĐ ra đời đánh dấu sự trưởng thành và ý thức đấu tranh giải phúng dõn tộc của giai cấp tư sản
Trang 40GV: Đầu thế kỉ XX phong trào đấu tranh của công
nhân và nông dân ấn Độ lên cao,mạnh mẽ,tiêu
biểu là cuộc khởi nghĩa Bom-bay
GV : Trường thuật những nột chớnh của cuục
khởi nghĩa
GV:Nét mới của phong trào đấu tranh đầu thế kỉ
XX là gỡ?
HS:Giai cấp công nhân tham gia ngày càng
đông,có tổ chức,thể hiện tính giai cấp ngày càng
cao
GV:Trong phong trào giải phóng dân tộc ấn Độ
đầu thế kỉ XX ,cuộc khởi nghĩa Bom-bay là sự
kiện quan trọng nhất ,đây là cuộc chiến tranh
chính trị lớn đầu tiên của giai cấp vô sản ấn Độ
GV: Kết luận: Từ giữa thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX
phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ấn Độ
phát triển mạnh mẽ Tuy thất bại ,phong trào đặt
cơ sở cho những thắng lợi về sau
c/ Khởi nghĩa Bom-bay 1908 đỉnh cao của phong trào giải phóng dân tộc ấn Độ đầu thế kỉ XX
4 Củng cố: - Nhắc lại những hậu quả thống trị của Anh ở ấn Độ?
- Lập bảng niên biểu về phong trào chống Anh ở ấn Độ giửa thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX
5.Hướng dẫn về nhà: Học bài và chuẩn bị tiếp bài10.
I.Mục tiờu bài học:
1.Kiến thức:
- Vào cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX do chính quyền Món Thanh suy yếu, hốn nhỏt
nờn đất nước Trung Quốc rộng lớn có nền văn minh lâu đời, đó bị cỏc nước đế quốc xâu
xé trở thành nước nửa thuộc địa, nửa phong kiến
- Các phong trào đấu tranh chống phong kiến và đế quốc diễn ra hết sức sôi nổi, tiêu
biểu là cuộc vận động Duy Tân, phong trào Nghĩa Hoà Đoàn, chách mạng Tân Hợi, ý nghĩa lịc sử của cỏc phong trào đó
2.Tư tưởng:
- Có thái độ phê phán triều đại Món Thanh trong việc để Trung Quốc trở thành miếng
mồi ngon cho các nước đế quốc xâu xé biểu lộ sự cảm thông, khâm phục nhân dân