Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung CHƯƠNG I nghiệp Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung Kiến thức: Nắm được khái niệm tài chính và tài chính doanh nghiệp Hiểu được bản chất của tài c
Trang 1Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
CHƯƠNG I
nghiệp
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Kiến thức:
Nắm được khái niệm tài chính và tài chính doanh
nghiệp
Hiểu được bản chất của tài chính doanh nghiệp
Hiểu được vai trò của nhà quản trị tài chính trong
doanh nghiệp
Hiểu các thành phần và hoạt động của thị trường
tài chí nh Qua đó có các biện pháp nâng cao hiệu
quả hoạt động
PHẦN I
Trang 2Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Có rất nhiều cách để phân loại doanh nghiệp
Theo hì nh thức sở hữu
DN tư nhân
DN nhà nước
DN có vốn đầu tư nước ngoài…
Theo cấu trúc công ty
Doanh nghiệp tư nhân
Doanh nghiệp hợp danh
Công ty TNHH
Công ty cổ phần
Doanh nghiệp tư nhân
Cty Cổ phần (Corporations)
Cty Hợp danh
Trách nhiệm vô hạn Nộp Thuế đối với lợi nhuận:
Thuế TNDN
Sở hữu = Điều hành
Trách nhiệm hữu hạn Thuế thu nhập công ty đối với lợi nhuận + Thuế thu nhập cá nhân đối với cổ tức
Sở hữu =/= điều hành Cty TNHH
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Kinh doanh thuộc một người
Tự do
Đơn giản
Chi phí
khởi sự thấp
Tiết kiệm thuế
Chịu trách nhiệm vô hạn Tính liên tục thấp Khó khăn huy động vốn
Phụ thuộc một người
Doanh nghiệp tư nhân
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Thu hút nhiều tài năng hơn Nhiều vốn hơn
Dễ hình thành Lợi thuế
Trách nhiệm vô hạn Không liên tục
Sở hữu khó chuyển nhượng
Có thể xung đột
Hoạt động kinh doanh của hai hoặc nhiều người hơn
Thuận lợi Bất lợi
Công ty Hợp danh - Partnerships
Trang 3Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Chịu trách nhiệm hữu hạn
Liên tục
Dễ để thu hút
các chuyên gia quản trị
Dễ huy động vốn
Dễ Bị các cổ đông tiềm tàng thao túng
Chi phí khởi
sự cao hơn Chặt chẽ về Pháp luật Hai lần đánh thuế
Công ty cổ phần
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung 10
PHẦN I
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Theo quan điểm cá nhân, tài chính là gì?
Tài chính doanh nghiệp là gì?
Vai trò của quản trị tài chính doanh nghiệp
Quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp
là quá trình hình thành, phân phối và sử dụng các quỹ tiền tệ của doanh nghiệp
Mục tiêu của Tài chính doanh nghiệp là tạo lập, phân phối và sử dụng các quỹ tiền tệ phát sinh trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp nhằm góp phần đạt tới các mục tiêu của doanh nghiệp
12
Trang 4Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Các quan hệ kinh tế phát sinh gắn liền với việc tạo
lập, phân phối và sử dụng các quỹ tiền tệ của doanh
nghiệp hợp thành các quan hệ tài chính của doanh
nghiệp, bao gồm:
Quan hệ giữa doanh nghiệp với nhà nước: Nộp thuế, lệ
phí …
Quan hệ giữa doanh nghiệp với các chủ thể kinh tế
khác: Thanh toán hóa đơn, mua bán tài sản, cho vay vốn,
đầu tư…
Quan hệ nội bộ doanh nghiệp: thanh toán lương, công
tác phí , phân phối lợi nhuận, cổ tức…
Bản chất của môn học tài chính doanh nghiệp là nghiên cứu về quản trị tài chính của doanh nghiệp
Là việc lựa chọn và đưa ra các quyết định tài chí nh, tổ chức thực hiện các quyết định đó nhằm đạt được mục tiêu tối đa hoá lợi nhuận, không ngừng làm tăng giá trị doanh nghiệp và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường
Quản trị tài chính có quan hệ chặt chẽ với quản trị doanh nghiệp và giữ vị trí quan trọng hàng đầu trong quản trị doanh nghiệp Hầu hết mọi quyết định khác đều dựa trên những kết quả rút ra từ những đánh giá về mặt tài chính trong quản trị tài chí nh doanh nghiệp
14
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Các quyết định chủ yếu của quản trị tài chí nh
doanh nghiệp:
Quyết định đầu tư
Quyết định về nguồn tài trợ
Quyết định về phân chia lợi nhuận
15
Đầu tư vào đâu trong danh mục đầu tư?
Chính sách cổ tức như thế nào?
Nguồn vốn huy động
từ đâu, như thế nào?
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Quyết định đầu tư
Quyết định đầu tư tài sản lưu động bao gồm: quyết định tồn quỹ, quyết định tồn kho, quyết định chí nh sách bán chịu hàng hoá, quyết định đầu tư tài chí nh ngắn hạn
Quyết định đầu tư tài sản cố định bao gồm: quyết định mua sắm tài sản cố định mới, quyết định thay thế tài sản cố định
cũ, quyết định đầu tư dự án, quyết định đầu tư tài chính dài hạn
Quyết định quan hệ cơ cấu giữa đầu tư tài sản lưu động và tài sản cố định, bao gồm: quyết định sử dụng đòn bẩy hoạt động, quyết định điểm hoà vốn
Quyết định nên chi tiêu tiền vào các dự án đầu tư nào trong danh sách rất nhiều các dự án đầu tư để đạt hiệu quả cao nhất
16
Trang 5Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Quyết định về nguồn tài trợ:
Quyết định huy động nguồn vốn ngắn hạn, bao gồm:
Quyết định vay ngắn hạn hay quyết định sử dụng tín
dụng thương mại, quyết định vay ngắn hạn ngân hàng
hay sử dụng tí n phiếu công ty
Quyết định huy động nguồn vốn vay dài hạn, bao gồm:
quyết định nợ dài hạn hay vốn cổ phần, quyết định vay
dài hạn ngân hàng hay phát hành trái phiếu công ty,
quyết định sử dụng vốn cổ phần phổ thông hay vốn cổ
phần ưu đãi
Quyết định về phân chia lợi nhuận:
Quyết định về phân chia lợi nhuận hay còn gọi là chính sách cổ tức của công ty (đối với công ty cổ phần)
Trong loại quyết định này giám đốc tài chí nh sẽ phải lựa chọn giữa việc sử dụng lợi nhuận sau thuế để chia cổ tức hay là giữ lại để tái đầu tư
Ngoài ra giám đốc tài chí nh cần phải quyết định xem doanh nghiệp nên theo chí nh sách cổ tức nào và liệu chí nh sách cổ tức có tác động gì đến giá trị của doanh nghiệp hay giá cổ phiếu trên thị trường của doanh nghiệp hay không.
18
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung 19
Giám đốc Tài chính
Chief Financial Officer
Kế toán trưởng
Controller
Giám đốc vốn
Treasurer
-Quản trị dòng tiền
-Huy động nguồn vốn mới
-Quan hệ với ngân hàng,
các cổ đông
-Thiết lập các báo cáo tài chính -Quản lý hệ thống kế toán nội bộ -Theo dõi các khoản thuế phải nộp
Quản lý các nguồn
tài trợ nhằm tối đa
hoá giá trị doanh
nghiệp
Tiền luôn được sử dụng một cách hiệu quả, và bảo đảm tuân thủ các quy định về luật pháp liên quan
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung 20
Giám đốc Tài chí nh
Hoạt động của Doanh nghiệp
(1) Tiền huy động từ các nhà đầu tư (2) Tiền đầu tư vào doanh nghiệp (3) Tiền tạo ra bởi hoạt động doanh nghiệp (4a) Tiền tái đầu tư
(4b) Tiền trả cho các nhà đầu tư
(1) (2)
(3)
(4a)
(4b)
Thị trường Tài chí nh
Trang 6Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung 21
Hội đồng Quản trị Tổng Giám đốc
Phó TGĐ Thương mại Phó TGĐ Tài chính Phó TGĐ Sản xuất
GĐ Vốn Kế toán trưởng
Trưởng phò ng Kinh doanh
Trưởng phò ng QL Tài sản
Trưởng phò ng Sản xuất
Kế toán chi phí
Kế toán tài chính Thuế
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung 22
PHẦN II
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Thị trường tài chính là gi?
Có mấy loại thị trường tài chính? Nhiệm vụ của nó
như thế nào?
Trang 7Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung 25
Thị trường tài chí nh là thị trường trong đó vốn
được chuyển từ những người hiện có vốn dư thừa
muốn sinh lợi sang người cần vốn theo những
nguyên tắc nhất định của thị trường
Tính đặc biệt của thị trường tài chính còn thể hiện ở
chỗ phần lớn hàng hóa trên thị trường này được thể
hiện thông qua các công cụ gọi chung là các giấy tờ
có giá (hay chứng khoán) như: tín phiếu, trái phiếu,
cổ phiếu, thương phiếu, các chứng chỉ tiền gửi và
giấy tờ có giá khác
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Vay và cho vay
Xác định giá
Tổng hợp và Phối hợp thông tin
Chia sẻ rủi ro
Tạo Thanh khoản
Tạo hiệu quả
26
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Căn cứ theo phương thức vận động của luồng tài
chí nh:
Thị trường tài chính gián tiếp
Thị trường tài chính trực tiếp
Căn cứ theo thời hạn thanh toán của công cụ tài chí nh:
28
Trang 8Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung 29
Thị trường tài
chính
Thị trường tiền
tệ
Thị trường vốn
Thị trường mở
Thị trường hối đoái
Thị trường liên ngân hàng
Thị trường chứng khoán
Thị trường trường cầm cố bất động sản
Thị trường tín dụng trung, dài hạn
Thị trường cho thuê tài chính
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Căn cứ theo cách thức huy động vốn:
Nơi phát hành các tài sản tài chính lần đầu ra công chúng
Làm tăng lượng vốn huy động từ các nhà đầu tư
Làm tăng số lượng các cổ phần và các trái phiếu
trên thị trường
30
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Là nơi mua đi bán lại các công cụ tài chính đã phát
hành lần đầu trên thị trường sơ cấp
Không làm tăng quy mô vốn của doanh nghiệp
Làm tăng tính thanh khoản của các loại chứng
khoán, trái phiếu
Làm tăng lượng tiền mặt khi cần thiết
Thị trường chứng khoán tập trung:
Là hình thức giao dịch chứng khoán mà người mua và người bán gặp nhau tại một địa điểm chung cụ thể để thực hiện công việc mua bán
Các thị trường chứng khoán tập trung có tổ chức được biết đến nhiều nhất trên thế giới là Thị trường Chứng khoán New York (NYSE), Thị trường Chứng khoán Hoa kỳ (ASE) đối với giao dịch cổ phiếu
32
Trang 9Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung 33
Trung tâm giao dịch CK
TPHCM - HoSTC Trung tâm giao dịch CK Hà Nội - HASTC
- Công ty niêm yết
- Quỹ đầu tư niêm yết
- Công ty chứng khoán
- Tổ chức lưu ký
- Ngân hàng chỉ định thanh toán
Bộ Tài chính
Ủy ban Chứng khoán Nhà nước SSC
- Công ty niêm yết
- Quỹ đầu tư niêm yết
- Công ty chứng khoán
- Tổ chức lưu ký
- Ngân hàng chỉ định thanh toán
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Thị trường chứng khoán phi tập trung (thị trường OTC):
Các nhà giao dịch trên thị trường này có thể ở khắp nơi và thực hiện các công việc giao dịch chứng khoán tại một nơi bất kỳ mà không tề tụ tại một địa điểm chung cụ thể
Các nhà giao dịch trên thị trường OTC thực hiện các tiếp xúc qua hệ thống máy tí nh, và do vậy các mức giá được xác lập cũng được các nhà giao dịch khác biết đến hầu như tức thì
Sự cạnh tranh trên thị trường OTC ngày nay cũng rất gay gắt
và không khác mấy đối với các thị trường chứng khoán tập trung
34
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Thị trường tài chính là nhân tố khởi đầu của kinh tế
thị trường Hoạt động của thị trường tài chính mang
lại lợi ích cho cả hai chủ thể tham gia (người cho
vay và người đi vay)
Thị trường tài chính là nơi tạo ra môi trường thuận
lợi để dung hòa các lợi ích kinh tế khác nhau của
các thành viên khác nhau trên thị trường
Điều hòa các nguồn vốn nhàn rỗi từ nơi thừa vốn
đến nơi thiếu vốn tổng nền kinh tế
Thúc đẩy, phản ánh trình độ xã hội hóa sản xuất
Quyết định cơ cấu kinh tế từ khâu lãi suất, giá, tỷ giá, cơ cấu đấu tư vốn
Tạo lập cơ chế bơm - hút tiền hợp lý nhanh nhạy,
do đó tốc độ vòng quay nhanh, góp phần làm tăng trưởng kinh tế
Bà đỡ cho sự ra đời của doanh nghiệp mới đầy sức sống
Là sợi dây truyền chuyển giao thực hiện về mặt kinh tế giữa người sở hữu và người sử dụng vốn
36
Trang 10Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Các định chế nhận tíền gửi
Ngân hàng thương mại
Các định chế tiết kiệm
Bảo hiểm
Công ty tài chính
Quỹ đầu tư
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Tài trợ trực tiếp (direct finance)
Tài trợ gián tiếp (indirect finance)
Cung cấp vốn đầu tư
Giảm thiểu rủi ro đầu tư
Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
Tài chí nh doanh nghiệp là các mối quan hệ tiền tệ phát sinh trong quá
trì nh tạo lập, phân phối và sử dụng các quỹ tiền tệ trong doanh
nghiệp
Quản trị tài chính doanh nghiệp liên quan đến việc phân tích và đưa
ra các quyết định chủ yếu bao gồm: Quyết định về đầu tư, quyết định
về nguồn vốn và quyết định về phân chia lợi nhuận Khi ra các quyết
định này các giám đốc tài chính phải đảm bảo mục tiêu vừa tạo ra lợi
nhuận, vừa đảm bảo khả năng thanh khoản của doanh nghiệp
Các giám đốc tài chí nh cần phải am hiểu mối quan hệ giữa tài chí nh
doanh nghiệp với hệ thống tài chí nh Các bộ phận cấu thành hệ thống
tài chí nh bao gồm: thị trường tài chí nh, các tổ chức tài chí nh và các
công cụ tài chí nh Ngoài ra các giám đốc tài chí nh cần phải am hiểu
về hiệu quả của thị trường tài chính Thị trường tài chính được xem là
hiệu quả nếu giá cả phản ánh toàn bộ thông tin liên quan đến tài sản
tài chí nh 39 Giảng viên: Ths Nguyễn Tiến Trung
1 Khái niệm tài chí nh doanh nghiệp và quản trị tài chí nh doanh nghiệp? và các mối quan hệ tài chính doanh nghiệp?
2 Nội dung cơ bản của quản trị tài chí nh doanh nghiệp?
3 Trì nh bày và cho ví dụ minh hoạ các quyết định tài chí nh chủ yếu của doanh nghiệp?
4 Trì nh bày các yếu tố ảnh hưởng đến quản trị tài chí nh doanh nghiệp ?
5 Trì nh bày các loại tổ chức tài chí nh trong hệ thống tài chí nh quốc gia?
6 Trì nh bày các loại thị trường tài chí nh trong hệ thống tài chí nh của một quốc gia?
7 Tại sao Việt nam cần phải xây dựng và phát triển một thị trường tài chính hiệu quả Làm thế nào để từng bước gia tăng hiệu quả của thị trường tài chính?
40