Khoa: Tiếng Trung Bắc Ninh, ngày 03 tháng 02 năm 2012 BẢN CAM KẾT Kính gửi: - Ban Giám Hiệu Trường Cao đẳng Ngoại ngữ - Công nghệ Việt Nhật - Phòng Đào tạo; Hội đồng Khoa học và Ban giá
Trang 1KHOA : TIẾNG TRUNG
Giáo viên hướng dẫn: Trần Thị Lý
Bắc Ninh, tháng 02 năm 2012
Trang 2Khoa: Tiếng Trung
Bắc Ninh, ngày 03 tháng 02 năm 2012
BẢN CAM KẾT
Kính gửi:
- Ban Giám Hiệu Trường Cao đẳng Ngoại ngữ - Công nghệ Việt Nhật
- Phòng Đào tạo; Hội đồng Khoa học và Ban giám khảo Chấm Đề cương
Báo cáo thực tập Tốt nghiệp và Khóa luận Tốt nghiệp
Tên đề tài: Sinh viên Trung Quốc với công việc làm thêm
Tôi xin cam kết đây là Báo cáo do tôi tự thực hiện, không sao chép copy của người khác.Danh mục những tài liệu tham khảo phục vụ cho việc hoàn thành nội dung và hình thức đượcghi rõ cuối văn bản
Kính mong nhà trường và các ban liên quan tạo mọi điều kiện giúp đỡ tôi hoàn thành nhiệm vụ của mình.
Người cam kếtSinh viên(Ký và ghi rõ họ tên)
Vương Hoàng Anh
LỜI CẢM ƠN
Trang 3Trần Thị Lý và sự quan tâm giúp đỡ của nhà trường đã tạo mọi điều kiện giúptôi hoàn thành đề tài này.
Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới Ban giám hiệu nhà trường cùng cácthầy cô trong khoa Tiếng Trung đã giúp đỡ tôi hoàn thiện đề tài này, đề tài có
ý nghĩa quan trọng, quyết định đối với chúng tôi những sinh viên năm cuốicòn nhiều bỡ ngỡ và ít kinh ngiệm trong vấn đề nghiên cứu
Đồng thời tôi cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành tới những thành viên tronggia đình tôi – là những người đã động viên và tạo điều kiện thuận lợi cho tôithực hiện bài khóa luận tốt nghiệp này
Cuối cùng tôi xin gửi lời cảm ơn tới tất cả các bạn học của tôi, họ đã giúp đỡtôi rất nhiều trong quá trình hoàn thành bài báo cáo thực tập của mình
Đề tài này tôi cũng đã rất nỗ lực để nghiên cứu và tìm hiểu tài liệu Nhưng dothời gian nghiên cứu và trình độ còn hạn chế nên đề tài không tránh khỏinhững thiếu xót tôi rất mong nhận được sự góp ý bổ sung để củng cố kiếnthức của bản thân và để đề tài của tôi được hoàn thiện hơn
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Sinh viên thực hiện
Vương Hoàng Anh
MỤC LỤC
Trang 41 Lý do chọn đề tài 1
2 Giới hạn của đề tài 2
2.1 Đối tượng nghiên cứu 2 2.2 Phạm vi nghiên cứu 2
3 Mục đích và mục tiêu nghiên cứu 3
3.1 Mục đích nghiên cứu 3 3.2 Mục tiêu nghiên cứu 3
4 Phương pháp nghiên cứu 3
4.1 Phương pháp lí luận: 3 4.2 Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn: 3
4 3 Phương pháp phỏng vấn: 3
5 Tóm tắt nghiên cứu4
PHẦN HAI: PHẦN NỘI DUNG 6
CHƯƠNG II: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 6
1 Giải thích các khái niệm 6
2 Khái quát tình hình làm thêm của Sinh viên Trung Quốc 8
3 Lịch sử vấn đề sinh viên Trung Quốc với công việc làm thêm 8
4 Những nhận định cũ và mới của xã hội xung quanh việc Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm 9
1 Sơ lược về giới hạn 12
1.1 Đối tượng nghiên cứu 13 1.2 Phạm vi nghiên cứu 13
2 Các phương pháp nghiên cứu 13
2.1 Phương pháp lí luận: 13 2.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn: 14
Trang 53 Kế hoạch nghiên cứu 15
4 Phân tích và đánh giá kết quả nghiên cứu 16
4.1 Thống kê việc Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm ở một số trường
16
4.1.1 Xử lí số liệu và phân tích 16
4.1.2 Số Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm 16
4.2 Kết quả nghiên cứu 19
CHƯƠNG IV: ẢNH HƯỞNG TÍCH CỰC VÀ TIÊU CỰC CỦA VẤN ĐỀ SINH VIÊN TRUNG QUỐC VỚI CÔNG VIỆC LÀM THÊM 21 1 Đánh giá thực trạng chung về các trường đại học ở Trung Quốc 21 1.1 Việc học của Sinh viên Trung Quốc ở trường 22
1.2 Chi phí ăn học của Sinh viên Trung Quốc 24
1.2.1 Chi phí ăn uống và nhà trọ thời lạm phát 24
1.2.2 Chi phí cho học tập 30
1.2.3 Chi phí cho các khoản khác 32
2 Nguyên nhân việc sinh viên Trung Quốc đi làm thêm 32 2.1 Giảm gánh nặng về “tài chính” 32
2.2 Tích lũy kinh nghiệm 35
3 Ngành học và công việc làm thêm của Sinh viên Trung Quốc 37 3.1 Tiền lương từ việc làm thêm trong một tháng của sinh viên Trung Quốc 40
3.2 Thời gian làm thêm trong một ngày của Sinh viên Trung Quốc 42
3.3 Tác động việc làm thêm đến Sinh viên Trung Quốc 44
4 Những tác động tích cực và tiêu cực của Sinh viên Trung Quốc với công việc làm thêm 45
Trang 67 Ý kiến của một số Sinh viên Trung Quốc về việc đi làm thêm 59
8 Liên hệ với Sinh viên Việt Nam 61
CHƯƠNG V: KẾT LUẬN - KIẾN NGHỊ - ĐỀ XUẤT 62
1 Kết luận chung 62
2 Kiến nghị - đề xuất 62
3 Ý nghĩa của đề tài 65
3.1 Ý nghĩa thực tiễn 65 3.2 Ý nghĩa lí luận 65
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng điều tra phỏng vấn Sinh viên Trung Quốc 67Tài liệu tham khảo 69
GIẢI THÍCH KÝ HIỆU VÀ CHỮ VIẾT TẮT
1 ĐHHNN&VHNN: Trường ngôn ngữ và văn hóa Nam Ninh
2 ĐHGTTN: Trường Đại học Giao Thông Tây Nam
3.ĐHSPQT: Trường Đại học Sư phạm Quảng Tây
Trang 7PHẦN MỘT: PHẦN MỞ ĐẦU CHƯƠNG I: ĐẶT VẤN ĐỀ
1 Lý do chọn đề tài
Bước chân vào cánh cổng trường đại học là chúng ta đã có một bước ngoặtlớn trong cuộc đời: cuộc đời sinh viên Bốn năm học không phải là quãngthời gian quá ngắn, cũng không phải quãng thời gian quá dài với mỗi sinhviên Nó đủ để nghi lại những kỉ niệm buồn vui, những lo lắng, những trảinghiệm thú vị của tuổi mới lớn, tuổi vô tư, trong sáng, tuổi mà ai trongchúng ta cũng nghĩ mình đã thực sự thành người lớn Chúng ta bắt đầu quantâm đến tiền Tiền không chỉ cho việc học, mà còn cho cả các chi phí sinhhoạt như: ăn mặc, nhà ở, điện nước… Đó luôn là vấn đề cho mọi Sinh viên
dù có ở thời đại nào
Trong luật lao động của Nhà nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam
trong Chương II, điều 16 cũng chỉ rõ: “ Người lao động có quyền làm việc
cho bất kì nơi nào mà pháp luật không cấm Người cần tìm việc làm có quyền trực tiếp liên hệ để tìm việc hoặc đăng kí tại các tổ chức dịch vụ việc làm để tìm việc hoặc đăng kí tại các tổ chức dịch vụ việc làm để tìm tùy theo nguyện vọng, khả năng, trình độ nghề nghiệp và sức khỏe của mình”.
Hiện nay, công việc làm thêm của sinh viên không còn chỉ là vấn đề của xãhội ở Việt Nam nữa mà nó còn là vấn đề xã hội của cả thế giới trong đó cóTrung Quốc - Một đất nước có diện tích rộng và dân số chiếm ưu thế trênthế giới, một đất nước có nền kinh tế phát triển mạnh mẽ nhưng cũng khôngtránh khỏi vấn đề xã hội đó là – Sinh viên với công việc làm thêm Nói đếnSinh viên tức là nói đến một thế hệ trẻ đầy sức sống và sức sáng tạo Họnắm trong tay tri thức của thời đại, chìa khóa mở ra cánh cửa cho tiến bộ xãhội nói chung và sự phát triển đất nước nói riêng Về mặt số lượng, sinhviên là một lực lượng không nhỏ Hiện nay ở Trung Quốc có khoảng gần
Trang 8viên theo học Thử nhân lên bạn sẽ được một con số khổng lồ: 720 000người, gần bằng dân số trung bình của một tỉnh Về mặt chất lượng, sinhviên là lớp người trẻ được đào tạo toàn diện và đấy đủ nhất.
Sinh viên làm thêm với rất nhiều lý do: Vì thiếu tiền học, vì mưu sinh cuộcsống, vì muốn trải nghiệm thực tế, muốn thử sức mình, nhưng cũng cókhông ít những bạn sinh viên đua đòi đi làm thêm chỉ là để giải trí và đượctham gia vào những nơi sang trọng và ăn chơi như nhà nghỉ, khách sạn, sànnhẩy… Các bạn Sinh viên Trung Quốc có quan điểm như thế nào về việclàm thêm? Họ làm những công việc gì? Họ chia thời gian cho việc làm thêm
ra sao? Thu nhập của họ thế nào qua việc làm thêm là thế nào? Kết quả củaviệc làm thêm ngoài giờ học là gì?
Từ những vấn đề nêu trên, cùng với kinh nghiệm thực tế của bản thân, kếthợp với những kiến thức khoa học được trang bị trong khóa học tôi mạnh
dạn đề xuất trình bày đề tài: Sinh viên Trung Quốc với công việc làm thêm.
Vấn đề làm thêm của sinh viên hiện nay vẫn còn nhiều bất cập Mỗi sinhviên có điều kiện hoàn cảnh gia đình khác nhau Bên cạnh những mặt tíchcực việc làm thêm cũng đem lại nhiều tiêu cực không kém mà điều này vẫncòn nhiều bạn sinh viên chưa nhận thấy Vì vậy, tôi hy vọng sau bài tiểuluận này sẽ đưa ra một số định hướng trong việc chọn lựa công việc làmthêm của mình và giải pháp thời gian sao cho phù hợp.
2 Giới hạn của đề tài
2.1 Đối tượng nghiên cứu
Là các sinh viên Trung Quốc đi làm thêm
2.2 Phạm vi nghiên cứu
Nghiên cứu thực trạng việc sinh viên Trung Quốc đi làm thêm
Phạm vi không gian: Ba trường đại học ở Trung Quốc: Trường ngôn ngữ
và văn hóa Nam Ninh, Trường Đại học Giao Thông Tây Nam, Trường Đạihọc Sư phạm Quảng Tây
Trang 9 Phạm vi thời gian: trong 4 năm học: 2009 – 2010, 2010 – 2011 và 2011 - 2012
Đề tài chỉ giới hạn nghiên cứu một số yếu tố cơ bản liên quan đến tình trạng việc làm thêm của các Sinh viên
3 Mục đích và mục tiêu nghiên cứu
3.1 Mục đích nghiên cứu
Nhằm sáng tỏ thực trạng của các Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm
Từ thực trạng, đề xuất một số giải pháp hiệu quả đổi với các bạn sinh viênTrung Quốc đi làm thêm
3.2 Mục tiêu nghiên cứu
Nghiên cứu vấn đề đi làm thêm để thấy được mục đích làm thêm cũng nhưcông việc bán thời gian phù hợp với sinh viên là gì Bên cạch đo thấy đượckhoản tiền thu nhập từ việc đi làm thêm trong một tháng của sinh viên là baonhiêu , có đủ trang trải cho cuộc sống hay không
Mặt khác ta cũng thấy được tác động của việc đi làm thêm đến Sinh viên
Và các bạn nên sắp xếp việc học và việc đi làm thêm như thế nào để hai việcnày không bị ảnh hưởng lẫn nhau
4 Phương pháp nghiên cứu
4.1 Phương pháp lí luận:
Tìm kiếm thông tin trên các tài liệu, thông qua phân tích, tổng hợp các thôngtin để làm cơ sở nghiên cứu của đề tài
4.2 Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
Dựa vào những quan sát sự vật, sự việc về đối tượng trong phạm vi nghiêncứu và ghi chép lại mọi yếu tố liên quan đến đối tượng nghiên cứu, phù hợpvới mục tiêu nghiên cứu để đưa ra những nhận định đánh giá của bản thân
4 3 Phương pháp phỏng vấn:
Phỏng vấn, điều tra bằng các câu hỏi để lấy thông tin, số liệu cụ thể cho đề tài nghiên cứu
Trang 102 Giới hạn của đề tài
3 Mục đích và mục tiêu của đề tài
4 Phương pháp nghiên cứu
5 Tóm tắt nghiên cứu
6 Thời gian nghiên cứu
PHẦN HAI: PHẦN NỘI DUNG
CHƯƠNG II: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
1 Khái niệm về Sinh viên, công việc, khái quát về công việc làm thêm
2 Khái quát về tình hình làm thêm của Sinh viên Trung Quốc
3 Lịch sử, nguồn gốc việc Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm
4 Những nhận định cũ và mới xung quanh việc Sinh viên Trung Quốc đilàm thêm
CHƯƠNG III: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1 Giới hạn nghiên cứu của đề tài
2 Phương pháp nghiên cứu
3 Cách thức tiến hành nghiên cứu
4 Phân tích và đánh giá kết qủa nghiên cứu
CHƯƠNG IV: THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ SINH VIÊN TRUNG QUỐC VỚICÔNG VIỆC LÀM THÊM – GIẢI PHÁP
1 Đánh giá chung về thực trạng Sinh viên Trung Quốc với công việc làmthêm
2 Ngành học và công việc làm thêm của Sinh Viên
3 Nguyên nhân việc Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm
Trang 114 Những tác động tích cực và tiêu cực của việc Sinh viên Trung Quốc đilàm thêm
5 Những ảnh hưởng của việc Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm
6 Giải pháp
7 Ý kiến của một số Sinh viên Trung Quốc về việc đi làm thêm
8 Liên hệ với Sinh viên Việt Nam
Tài liệu tham khảo
6 Thời gian nghiên cứu: Bắt đầu từ 10/02/2012 đến 31/03/2012.
Trang 12PHẦN HAI: PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG II: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
1 Giải thích các khái niệm
Sinh viên là người học tập tại các trường đại học, cao đẳng hay trung cấp
chuyên nghiệp Ở đó họ được truyền đạt kiến thức bài bản về một ngànhnghề, chuẩn bị cho công việc sau này của họ Họ được xã hội công nhận quanhững bằng cấp đạt được trong quá trình học Quá trình học của họ theophương pháp chính quy, tức là họ đã phải trải qua bậc tiểu học và trung học.Nguồn gốc của từ sinh viên được hiểu theo nghĩa tiếng Pháp étudiant: ngườinghiên cứu Tiếng Anh, tiếng Đức, tiếng Nga, cũng đồng nghĩa như vậy.Danh từ étudiant của tiếng Pháp phát sinh từ danh từ mẹ là étude (sự nghiêncứu), ngữ nguyên ở tiếng La Tinh là studium nghĩa là: sự vận dụng trí não
để học hỏi hiểu biết và đào sâu một vấn đề
Việc làm: (tiếng Anh là job, career, tiếng trung là 工作 gongzuo ) hay công
việc là một hoạt động được thường xuyên thực hiện để đổi lấy việc thanh
toán, thường là nghề nghiệp của một người Một người thường bắt đầu mộtcông việc bằng cách trở thành một nhân viên, người tình nguyện, hoặc bắtđầu việc buôn bán Thời hạn cho một công việc có thể nằm trong khoảng từmột giờ (trong trường hợp các công việc lặt vặt) hoặc cả đời (trong trườnghợp của các thẩm phán) Nếu một người được đào tạo cho một loại côngviệc nhất định, họ có thể có một nghề nghiệp Tập hợp hàng loạt các côngviệc của một người trong cả cuộc đời là sự nghiệp của họ Một công việcphải có điểm đầu và điểm kết thúc, phải có mục tiêu, kết quả, có nguồn lực
Để hiểu rõ khái niệm bản chất của việc làm ta phải liên hệ đến phạm trù laođộng Vì giữa chúng có mối quan hệ mật thiết với nhau
Lao động trước hết là một hành động diễn ra giữa con người với giới tự
nhiên, trong lao động con người đã vận dụng trí lực và thể lực cùng với công
cụ tác động vào giới tự nhiên tạo ra sản phẩm phục vụ cho nhu cầu sinhhoạt, đời sống của con người, lao động là 1 yếu tố tất yếu không thể thiếu đc
Trang 13của con người, nó là hoạt động cần thiết và gắn chặt với lợi ích của conngười Con người không thế sống khi không có lao động.
Quá trình lao động đồng thời là quá trình sử dụng sức lao động, sức laođộng chính là năng lực của con người nó bao gồm cả thể lực và trí lực, nó làyếu tố tích cực đóng vai trò trung tâm trong suốt quá trình lao động, là yếu
tố khởi đầu, quyết định trong quá trình sản xuất, sản phẩm hàng hóa có thểđược ra đời hay không thì nó phải phụ thuộc vào quá trình sử dụng sức laođộng
Bản thân cá nhân mỗi con người trong nền sản xuất xã hội đều chiếm những
vị trí nhất định, mỗi vị trí mà người lao động chiếm dữ trong hệ thống sảnxuất xã hội với tư cách là một sự kết hợp của các yếu tố khác trong quá trìnhsản xuất đc gọi là chỗ hay việc làm
Như vậy, việc làm là một phạm trù tồn tại khách quan trong nền sản xuất xãhội, nó phụ thuộc vào các điều kiện hiện có của nền sản xuất Người laođộng được coi là có việc làm khi chiếm dữ một vị trí nhất định trong hệthống sản xuất của xã hội Nhờ có việc làm mà người lao động mới thựchiện được quá trình lao động tạo ra sản phẩm cho xã hội và cho bản thân.Nhưng với khái niệm như trên thì chưa đc coi là đầy đủ vì con người chỉ cóthể tồn tại trong gia đình và xã hội, do đó việc làm được hiểu theo một cáchhoàn chỉnh đó là ngoài phần người lao động tạo ra cho xã hội còn phải cóphần cho bản thân và gia đình nhưng điều cốt yếu là việc làm đó phải được
xã hội thừa nhận (được pháp luật thừa nhận)
Tùy từng cách phân loại mà ta có các hình thức việc làm:
Toàn thời gian: Là một định nghĩa chỉ một công việc làm 8 tiếng mỗi ngày,
hoặc theo giờ hành chính 8 tiếng mỗi ngày và 5 ngày trong tuần
Bán thời gian: Là một định nghĩa mô tả công việc làm không đủ thời gian
giờ hành chính quy định của nhà nước 8 tiếng mỗi ngày và 5 ngày mỗi tuần Thời gian làm việc có thể giao động từ 0.5 đến 5 tiếng mỗi ngày và không
Trang 14Công việc làm thêm: Là một định nghĩa mô tả một công việc không chính
thức, không thường xuyên bên cạnh một công việc chính thức và ổn định
2 Khái quát tình hình làm thêm của Sinh viên Trung Quốc
Hiện nay việc Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm không là điều mới mẻ.Làm thêm gần như đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sốngSinh viên Những năm gần đây, cụm từ Partime (làm bán thời gian) đã trởthành một xu hướng dành cho những Sinh viên năng động và ham học hỏi
Có rất nhiều công việc phù hợp với Sinh viên như: tiếp thị, bán hàng, giasư, Bình thường không phải tự nhiên Sinh viên muốn đi làm thêm, lý do họ
đi làm thêm là vô kể nhưng hầu hết lý do chính là để cải thiện tình hình tàichính, đỡ đần một phần nào cho gia đình Ngoài ra không phải chỉ để kiếmtiền ăn học mà làm thêm còn là cơ hội rèn luyện mình giữa thực tế Từ chỗđược bao cấp toàn bộ,Sinh viên thời nay buộc phải chạy đua để tự nuôi sốngmình nếu không muốn làm kẻ tụt hậu
Khoản tiền thu nhập trong một tháng đi làm thêm của Sinh viên Trung Quốc
là 500NDT tương đương với 1 triệu 500 nghìn tiền Việt Nam, khoảng thờigian mà các bạn đi làm thêm nhiều nhất từ 1 tiếng đến 3 tiếng
Sau thu nhập chính là việc lựa chọn thời gian phù hợp với lịch học ở trường
3 Lịch sử vấn đề sinh viên Trung Quốc với công việc làm thêm
Việc làm thêm của Sinh viên bắt đầu từ khi nào? Không ai biết rõ Nhưngchắc chắn một điều rằng họ đi làm thêm ban đầu là vì cơm, áo, gạo, tiền Họmuốn giúp đỡ bố mẹ một năng hai sương ở nhà
Đối với Sinh viên mà nói, thì nhiệm vụ học tập được đặt lên hàng đầu,nhưng ngoài thời gian trên giảng đường, để đảm bảo thêm phần nào nhữngnhu cầu của cuộc sống, hoặc cũng có thể là để có thêm cơ hội tiếp xúc, họchỏi nhằm trang bị thêm những kinh nghiệm xã hội cho mình, có rất nhiềuSinh viên đã tìm cho mình những công việc làm thêm
Trong cơn cuồng say của giá cả, từ sự tăng nhanh một cách chóng mặt củacác mặt hàng thực phẩm, rau , củ, quả cho đến giá tiền điện, tiền phòng
Trang 15trọ…Khiến cho cuộc sống của Sinh viên bị chao đảo theo đồng tiền Đề nuôisống bản thân và phụ giúp gia đình họ chỉ còn cách là kiếm thêm việc đểlàm ở các quán hàng, làm gia sư, hoặc bất cứ một công việc gì tạo ra thunhập Không phải ai đi tìm việc và cũng có việc làm tốt, tuy nhiên có nhiềubạn thật may vì đã tìm “trúng tủ” được những công việc hợp với thời gian và
(Ruan shi ping) Sinh viên năm 3 Trường Đại học Sư Phạm Quảng Tây tâm
sự: “Tôi thật may vì đã kiếm được một công việc hợp lý, đi làm gia sư từ19h đến 21h, Thu nhập được hơn 900NDT/ tháng” Làm việc với thời gianngoài giờ học luôn là điều mà các bạn Sinh viên Trung Quốc muốn Với bạn
阮 氏 平 (Ruan Shi Ping), đó là khoảng thời gian hợp lí cho mỗi bạn Sinhviên Bạn còn nói: “ mình thấy đó là khoảng thời gian hợp lý, vừa dạy họcmình vừa được ôn lại kiến thức, vừa luyện được kĩ năng sư phạm củamình”
Mỗi trường, mỗi ngành học đều có những đặc trưng riêng, nhưng khi mộtSinh viên đã quyết định đi làm thêm thì họ sẵn sàng làm bất cứ công việc gì
Vì thì trường lao động tuy rộng, nhưng kiếm được một công việc bán thờigian phù hợp với lịch học ở trường thì không phải việc dễ dàng gì Sinh viên
đi làm thêm thường tập chung chủ yếu ở một số lĩnh vự như: tiếp thị, gia sư,bán hàng, quán bar… Một số bạn Sinh viên may mắn hơn thì được giảngviên cho tham gia vào một số dự án, khoản tiền bồi dưỡng tuy ít oit nhưng
bù lại được làm đúng chuyên môn, được học hỏi mà mở mang nhiều mốiquan hệ
Trước kia việc làm thêm khá mới vẻ với các bạn Sinh viên trên thế giới nóichung và các bạn Sinh viên Trung Quốc nói riêng Đến nay, việc làm thêmkhông còn là làn sóng ngầm lẻ tẻ tự phát mà nó trở thành xu hướng tất yếutrong cuộc sống Sinh viên
4 Những nhận định cũ và mới của xã hội xung quanh việc Sinh viên
Trang 16Có những nhận định cho rằng đa số các Sinh viên Trung Quốc thay vì lên giảng đường họ lại đi tìm những công việc làm thêm với lí do học hỏi kinh
nghiệm và có thêm “đồng ra đồng vào” Đã có rất nhiều ý kiến khác nhau
về chuyện Sinh viên có nên đi làm thêm hay không
Đối với những người tán thành thì họ cho rằng đi làm sẽ giúp Sinh viên học hỏi thêm nhiều kinh nghiệm từ thực tiễn, nâng cao khả năng giao tiếp, và tự tin hơn khi ra trường Họ nhận định Sinh viên ngày nay rất năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, biêt lo cho tương lai Không như các thế hệ sinh viên trước kia Thụ động khi không tiếp nhận cái mới Không ít những doanh nghiệp và nhà nước tạo điều kiện cho sinh viên đi thực tập, làm cộng tác viên, cơ hội việc làm để cho Sinh viên phát huy được lăng lực của mình Các nhà tuyển dụng sẽ ấn tượng với những bạn sinh viên không chỉ giỏi về chuyên môn mà còn giỏi về kiến thức xã hội phong phú Đây cũng là một cơhội tốt để Sinh viên có thể chọn một công việc phù hợp với bản thân mình sau này
Còn đối với người không tán thành thì họ cho rằng khi đi làm thì có nghĩa Sinh viên sẽ không còn nhiều thời gian tập trung cho công việc chính của mình về học tập, họ quá ham mê đi làm, dành quá nhiều thời gian cho việc
đi làm thêm mà dẫn tới tình trạng học hành chểnh mảng, sa sút, kết quả học tập kém Đó là nhiều lí do khiến nhiều các bậc phụ huynh phản đối, thạm chícòn ngăn cấm con cái mình đi làm thêm Đây cũng là nguyên nhân dẫn đến
tỉ lệ Sinh viên thi lại ở các trường đại học luôn ở mức cao
Luôn có hai luồng quan điểm trái ngược nhau Theo quan điểm chủ quan của riêng tôi, để thực hiện tốt một công việc thì chúng ta phải tập trung tối
đa thời gian và sức lực cho công việc đó Con người không phải là “thánh
nhân” nên rất khó dung hòa mọi việc Dù làm gì, quan trọng chúng ta phải
có năng lực thực sự, nếu không xác định chính xác thì rất dễ dẫn đến làm việc gì cũng không xong
Trang 17Một dấu hiệu đáng mừng là mọi người trong xã hội đều có cái nhìn tích cực
về vấn đề này Họ nhận định Sinh viên ngày nay rất năng động, sáng tạo,dám nghĩ, dám làm, biêt lo cho tương lai Không như các thế hệ Sinh viêntrước kia Thụ động khi tiếp nhận cái mới
Vậy, Sinh viên có nên đi làm thêm hay không? Theo quan điểm chủ quancủa riêng tôi là nên và rất nên được ủng hộ, nhưng ủng hộ làm sao để cácbạn Sinh viên đi làm thêm vừa có thêm thu nhập, lại vừa định hướng đượcnhững công việc có ích cho việc học của mình
Trang 18CHƯƠNG III: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1 Sơ lược về giới hạn
Trung Quốc là quốc gia có diện tích 9,6 triệu km2, rộng lớn thứ hai trên thế giới chỉ sau Liên bang Nga cũ, là quốc gia đông dân nhất thế giới với 1,34
tỷ, Về quy hoạch hành chính gồm 22 tỉnh, 5 khu tự trị và 4 thành phố trực thuộc trung ương 4 cấp hành chính gồm tỉnh, địa khu, huyện, xã Trung Quốc là một quốc gia có lịch sử lâu đời với nền văn hoá đậm đà bản sắc trên5.000 năm Bên cạnh đó với sự phát triển vượt bậc trong thời kỳ đổi mới Trung Quốc đang chuyển mình trở thành một quốc gia hùng mạnh về kinh
tế, chính trị ổn định, khoa học công nghệ phát triển và một nền giáo dục có quy mô lớn nhất trên thế giới Người ta còn nhắc nhiều đến Trung Quốc bởi đây là chiếc nôi của nền văn hóa Phương Đông cũng như của nền văn minh nhân loại
Hiện nay ở Trung Quốc có khoảng gần 120 trường đại học, cao đẳng; trung bình mỗi trường có khoảng 6000 sinh viên theo học Thử nhân lên bạn sẽ được một con số khổng lồ: 720 000 người, gần bằng dân số trung bình của một tỉnh
Trường Ngôn ngữ và Văn hóa Nam Ninh được thành lập từ những năm
1960 trên cơ sở là trường bổ túc Hoa Kiều Nam Ninh Trường được pháptriển thành một trường đối ngoại giáo dục Hoa văn Năm 2000 trường đượcphê chuẩn là trung tâm giáo dục của Quốc vụ Viện Kiều ban Trung Quốc Trường nằm tại Thành phố Nam Ninh, Tỉnh Quảng Tây, là nơi giao thông thuận tiện Với diện tích rộng 18ha, trường thực sự là nơi học tập lý tưởng cho học sinh với đội ngũ giáo viên đông đảo chất lượng cao; thiết bị tiện nghi giảng dạy đầy đủ với các phòng ngữ âm, phòng máy tính, phòng điện hoá, thư viện…
Đại học Giao Thông Tây Nam là một trường Đại học nổi tiếng trực thuộc
Bộ Giáo dục Trung Quốc Hiện nay, nhà trường có 3 cơ sở là: Cửu Lý
Thành Đô, Tây Phủ Thành Đô và Nga My Diện tích trường đạt hơn 400 ha
Trang 19Cơ sở chính nằm ở thành phố miền Tây Nam Trung Quốc – thành phố Thành Đô Trường là một trong 56 trường Đại học nghiên cứu đầu tiên đượcthiết lập viện nghiên cứu sinh trong cả nước Truyền thống của trường là lấy
kỹ thuật làm nòng cốt, nhưng giờ đây đã dần phát triển thành một trường đạihọc tổng hợp đa ngành như kỹ thuật, nông nghiệp, y khoa, khoa học xã hội
và nhân văn, pháp luật, kinh tế, quản lý
Trường đại học sư phạm Quảng Tây tọa lạc tại thành phố Quế Lâm – Một thành phố văn hóa lịch sử và cũng là một thánh địa du lịch “ sông núi giáp thiên hạ” nổi tiếng trên khắp thế giới Trường Đại học Sư Phạm Quảng Tây được thành lập từ tháng 10 năm 1932 Trường thường chú trọng, bồi dưỡng khả năng thực hành ngôn ngữ cho Sinh viên Trong thời gian học tổ chức nhiều hoạt động văn hóa
1.1 Đối tượng nghiên cứu
Sinh Viên Trung Quốc
1.2 Phạm vi nghiên cứu
Trong phạm vi 3 trường Đại học: Trường ngôn ngữ và văn hóa Nam Ninh,
Trường Đại học Giao Thông Tây Nam, Trường Đại học Sư phạm Quảng Tây.
2 Các phương pháp nghiên cứu
2.1 Phương pháp lí luận:
Dựa trên các thông tin tìm kiếm các tài liệu tham khảo Tôi đã tiến hànhtổng hợp, chọn lọc, phân tích, lập luận và rút ra ý kiến của cá nhân Sau đóđưa ra các lập luận giúp tôi tìm hiểu được vấn đề nghiên cứu
Ví dụ qua bài viết của Hoàng Văn Hành (1999), Các vấn đề Xã hội Trung
Quốc quan tâm, NXB Khoa học xã hội, Hà Nội Tôi đã chọn lọc được một
số tiêu chí để đánh giá một Sinh viên toàn diện trong thời đại mới của xã hộiTrung Quốc trong những năm gần đây Sau đó, tôi đi phân tích những thực
Trang 20trạng đó, đánh giá những tác động tích cực và tiêu cực của Sinh viên TrungQuốc trong thời đại mới.
2.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
Do đợt 1 từ 10/2 đến 27/2 tôi chưa có điều kiện quan sát vấn đề nghiên cứutrực tiếp Nên tôi đã tiến hành nghiên cứu một cách gián tiếp đối với đối
tượng nghiên cứu qua kênh Đài truyền hình trung ương Trung Quốc
Zhōngguó Zhōngyāng Diànshìtái; phiên âm: Trung Quốc Trung ương điện thị đài.
Do đợt 2 và dợt 3 từ 27/ 2 đến 26/3, đơn vị mà tôi đang thực tập đã cử tôi đicông tác tại Quảng Tây Trong khoảng thời gian ngắn này, Tôi vừa cho côngviệc, vừa hoàn thiện bài khóa luận tốt nghiệp này Những tin tức mà tôinghe được trên kênh: Đài truyền hình trung ương Trung Quốc qua lầnnghiên cứu gián tiếp của đợt 1 là hoàn toàn chính xác về những thực trạng
và sự khó khăn của Sinh viên Trung Quốc gặp phải khi đi làm thêm
2.3 Phương pháp phỏng vấn:
Tiến hành phỏng vấn một số bạn Sinh viên Trung Quốc đang học tại QuảngTây thông qua bảng câu hỏi phỏng vấn đã được chuẩn bị
Tôi đã thu thập được một số thông tin qua các lần phỏng vấn như sau:
học Sư phạm Quảng Tây về vấn đề chi phí ăn uống và nhà trọ thời lạm phát.
“Bây giờ cái gì cũng tăng Thịt, cá đều tăng đến chóng mặt rồi, lại thêmtiền nhà tăng nữa Biết sống sao đây giữa cái đất Quảng tây đắt đỏ này? Sinhviên nghèo chắc ôm cặp về quê luôn chứ sống sao được? Có câu hát đời sinhviên có cái thùng mì tôm Nếu giá cả cứ tiếp tục thế này thì mì tôm cũngchẳng có mà ăn nữa”
Ý kiến của bạn 陶青松 (Tao Qing Song), Sinh viên khóa 45 của Trường
Đại học Giao Thông Tây Nam về vấn đề chi phí cho học tập Ngoài việc
thanh toán học phí, mình phải tự mua sách, đồ dùng học tập, ngoài ra mình
Trang 21còn phải trả lệ phí thi Đối với một số khóa học, Sinh viên còn phải trả tiền
sử dụng các thiết bị và vật liệu của phòng thí nghiệm Ngoài tiền học phí, cóthể có thêm khoản lệ phí trường sở
Ý kiến của cô 阮氏秋 ( Ruan Shi Qiu), giảng viên Trường Ngôn Ngữ và
Văn Hóa Nam Ninh về vấn đề Sinh viên Trung Quốc với công việc làm
thêm: điều quan trọng đối với mỗi sinh viên: Học vẫn là trên hết Nếu bạn thấy mình có thể thu xếp hợp lý để có thời gian học thì bạn hãy đi làm thêm.Công việc làm thêm của các bạn chọn nên phù hợp với ngành học của mình sao cho công việc làm thêm cũng là môi trường cho mình học tập Nhờ đó, bạn sẽ không bị xa rời thưc tế sau khi tốt nghiệp Nhưng dù làm gì, chúng ta cũng phải có năng lực thực sự, nếu không chú tâm, xác định chính xác mục
tiêu (việc học hay đi làm thêm là chính) thì sẽ rất dễ dẫn đến thất bại “xôi
hỏng, bỏng không” Việc đi làm thêm của sinh viên là rất nên khuyến khích
nhưng cần phải cân bằng giữa thời gian, sức khỏe và năng lực để đảm bảo chất lượng cho việc học
3 Kế hoạch nghiên cứu
Tiến hành nghiên cứu lần 1:
Thời gian: từ 10/2/2012 đến 27/2/2012
Địa điểm: Trường Ngôn Ngữ và Văn Hóa Nam Ninh, Trường Đại học Sư
phạm Quảng Tây, Trường Đại học Giao Thông Tây Nam
Mục đích: Nhằm sáng tỏ thực trạng các sinh viên Trung Quốc đi làm thêm Nội dung nghiên cứu: Những vấn đề liên quan đến việc Sinh viên Trung
Quốc đi làm thêm, nguyên nhân, ảnh hưởng của nó tới Sinh viên
Tiến hành nghiên cứu lần 2:
Thời gian: từ 27/2/2012 đến15/3/2012
Mục đích, địa điểm: Đơn vị mà tôi đang thực tập đã tạo điều kiện cho tôi đi
công tác tại Quảng Tây Trong khoảng thời gian này tôi đã giúp ích cho tôi rất nhiều qua những lần phỏng vấn trực tiếp các bạn Sinh viên Trung Quốc
Trang 22tại 3 trường: Trường Ngôn Ngữ và Văn Hóa Nam Ninh, Trường Đại học Sư phạm Quảng Tây, Trường Đại học Giao Thông Tây Nam.
Nội dung: Lấy ý kiến một số bạn Sinh viên Trung Quốc về vấn đề đi làm
thêm
Tiến hành nghiên cứu lần 3:
Thời gian từ: 15/3/ 2012 đến 26/3/ 2012
Địa điểm: tôi vẫn tiến hành nghiên cứu tại 3 trường: Trường Ngôn Ngữ và
Văn Hóa Nam Ninh, Trường Đại học Sư phạm Quảng Tây, Trường Đại học Giao Thông Tây Nam
Mục đích và nội dung: Tìm ra giải pháp của vấn đề, và áp dụng các giải
pháp đó vào vấn đề mà tôi đang nghiên cứu
4 Phân tích và đánh giá kết quả nghiên cứu
4.1 Thống kê việc Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm ở một số trường
4.1.1 Xử lí số liệu và phân tích
Qua quá trình theo dõi tin tức và thu thập những tài liệu có liên quan Tôi nhận định được một số vấn đề của Sinh viên Trung Quốc với công việc làm thêm trong những năm gần đây
Để đảm bảo cho số liệu được chính xác, tôi đã tiến hành phát ngẫu nhiên
1000 phiếu thăm dò cho các bạn Sinh viên Trung Quốc ở ba trường: Trường
Ngôn Ngữ và Văn Hóa Nam Ninh, Trường Đại học Giao Thông Tây Nam, Trường Đại học Sư phạm Quảng Tây Sau nhiều lần chọn lọc tôi đã chọn
được 500 bạn Sinh viên làm mẫu cho đề tài mà tôi đang tiến hành nghiên cứu
4.1.2 Số Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm
Khi tiến hành khảo sát công việc làm thêm của Sinh viên ở 3 trường:
Trường Ngôn Ngữ và Văn Hóa Nam Ninh, Trường Đại học Giao Thông Tây Nam, Trường Đại học Sư phạm Quảng Tây
Tôi đã thống kê được biểu đồ sau:
Trang 23Biểu đồ về số Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm ở 3 trường: Trường Đại học Sư Phạm Quảng Tây, Trường Đại học Giao Thông Tây Nam, Trường
Đại học Ngôn Ngữ và Văn Hóa Nam Ninh.
Qua biểu đồ ta thấy được số Sinh viên Trung Quốc đi làm thêm ở Trường
Đại học Sư Phạm Quảng Tây là nhiều nhất, chiếm 65%, ít nhất là Trường Đại học Giao Thông Tây Nam chiếm 36.11% Còn Trường Đại học Ngôn Ngữ và Văn Hóa Nam Ninh chiếm 48.7%.Do số Sinh viên làm thêm không
nhiều nên đó cũng là một trong những lý do tại sao sinh viên Trường Đại
học Giao Thông Tây Nam rất hạn chế về kỹ năng giao tiếp và làm việc hơn
những trường khác, còn Sinh viên từ các trường Sư phạm khi ra trường thường sớm có kinh nghiệm làm việc
Để thấy rõ hơn về số Sinh viên làm việc qua các năm học tôi đưa ra biểu đồ sau:
Trang 24Biểu đồ thống kê số Sinh viên Trung Quốc của 3 Trường đi làm thêm trong
4 năm học
Rõ ràng nhận thấy rằng, sinh viên năm 1 do mới vào trường, thời gian cònrảnh rỗi nên các bạn có khuynh hướng muốn đi làm thêm nhiều, chính vìvậy số sinh viên làm thêm ở năm 1 trong tổng số sinh viên của ba trườngchiếm tỷ trọng cao nhất (29%) Những năm sau chương trình học càng lúc
Trang 25càng nặng hơn, vì thế số liệu thống kê số sinh viên đi làm thêm cũng giảmdần qua các năm: năm 2 chiếm 27%, năm 3 chiếm 25% và thấp nhất là sinhviên năm 4 với 19%.
4.2 Kết quả nghiên cứu
Chi phí bình quân để một Sinh viên để có thế sống và học tập tại TrungQuốc hiện nay là khoảng 900 tệ/tháng ( không kể tiền học phí) Kết quả điềutra cho thấy: có khá ít Sinh viên nhận được hơn 900 tệ/tháng từ gia đình(32,5%) Như vậy sẽ có khoảng 67,5% số sinh viên không thể trang trải hếtcác khoản chi nếu chỉ nhận trợ cấp từ gia đình, và đa số những sinh viênthuộc dạng này sẽ phải đi làm thêm
Yếu tố thu nhập là lý do quan trọng nhất ảnh hưởng đến sự chọn lựa việclàm cũng như loại hình việc làm thêm Tuy vậy, không ít sinh viên có hoàncảnh gia đình khá giả nhưng vẫn kiếm việc bán thời gian vì nhiều mục đích,trong đó đa số (80%) muốn tăng thêm kinh nghiệm thực tế
Tiêu chí quan tâm thứ hai sau thu nhập khi lựa chọn công việc là thời gian
có phù hợp với lịch học tại trường hay không? Và sự eo hẹp về quỹ thờigian làm sinh viên khó tiếp cận với công việc lương cao, đúng chuyên môn.Loại công việc được ưa chuộng nhất là dạy kèm cho học sinh các khối lớp(41,5%) vì dễ kiếm, tốn ít thời gian, chi phí và công sức bỏ ra không nhiều
Kế đến là việc tiếp thị sản phẩm cho các doanh nghiệp (22%) Có sự sụtgiảm tỉ lệ sinh viên đi dạy kèm cũng như có sự gia tăng tỉ lệ chọn các côngviệc khác Lý do được ghi nhận như sau:
Sự gia tăng các loại chi phí thuê nhà, sinh hoạt hằng ngày, học thêm trongkhi thu nhập của việc dạy kèm còn khiêm tốn
Yêu cầu của các nhà tuyển dụng khuyến khích sinh viên tìm các công việc
để tích lũy kinh nghiệm, nhất là kinh nghiệm giao tiếp
Sự xuất hiện phong phú các loại việc bán thời gian với thu nhập cao, ổn
Trang 2662% sinh viên tìm được việc thông qua sự giới thiệu của người thân, bạn bè
và 14% qua các trung tâm giới thiệu việc làm có tính phí trên thị trường, sốlượng tìm việc qua các phương tiện truyền thông rất ít (5.1%)
Thống kê trên thể hiện một thực trạng là năng lực tự tìm việc làm của đa sốsinh viên còn hạn chế, ít sử dụng kênh thông tin qua báo chí, internet Ngoài
ra sinh viên cũng nhận được rất ít sự hỗ trợ từ các tổ chức Đoàn, Hội(khoảng 2.5%), các trung tâm hỗ trợ sinh viên của trường hoạt động khônghiệu quả về mảng này
Kết quả khảo sát mức thu nhập cho thấy tỉ lệ cao nhất thuộc về các sinh viên
có mức lương dưới 1000 tệ/tháng, trong đó phổ biến nhất là từ 700 – 900 tệ
đủ trang trải các nhu cầu sinh hoạt cũng như tiền học ngoại khóa Có 12.5%sinh viên thu nhập từ 1000 tệ, cá biệt có những trường hợp trên 1000 tệ, đây
là những sinh viên có được những việc làm khá đặc thù như: thư ký, cộngtác viên thường xuyên của các báo, nhân viên chính thức tại một số doanhnghiệp nhưng được hưởng chế độ làm việc bán thời gian dành cho sinhviên năng động, học giỏi Ngày càng có nhiều sinh viên tìm được nhữngcông việc phù hợp và hấp dẫn, đây là nền tảng cho sự thành đạt nhanh chóngcủa những bạn trẻ có năng lực
Đa số đối tượng được thăm dò đều bày tỏ mong muốn về một trung tâm giớithiệu việc làm cho sinh viên Thực tế, Trung Quốc có hàng triệu sinh viênđang theo học Ba tiêu chí được quan tâm nhất gồm: tìm những việc phù hợpvới điều kiện sống và học tập của sinh viên, tư vấn tập huấn cung cấp kỹnăng, có mối liên kết lâu dài với chuyên ngành sau khi ra trường Việc hìnhthành những trung tâm với đầy đủ những chức năng như vậy đòi hỏi phải có
sự phối hợp từ nhà trường, Đoàn, Hội
Và một đề tài tiến hành khảo sát, tìm hiểu thu nhập trung bình và các khoảnchi tiêu của các Sinh viên Trung Quốc ở ba trường đại học mà tôi tiến hànhnghiên cứu
Trang 27CHƯƠNG IV: ẢNH HƯỞNG TÍCH CỰC VÀ TIÊU CỰC
CỦA VẤN ĐỀ SINH VIÊN TRUNG QUỐC
VỚI CÔNG VIỆC LÀM THÊM
1 Đánh giá thực trạng chung về các trường đại học ở Trung Quốc
Hiện nay ở Trung Quốc có khoảng gần 120 trường đại học, cao đẳng Trungbình mỗi trường có khoảng 6000 Sinh viên theo học Thử nhân lên bạn sẽđược một con số khổng lồ: 720 000 người, gần bằng dân số trung bình củamột tỉnh 2/3 trong số này là các Sinh viên ngoại tỉnh, đối với các Sinh viênTrung Quốc này để có thể an tâm học hành mỗi tháng họ phải trang trải hơn
1 tháng lương của cha mẹ ở nhà chưa kể tiền học phí
Hơn 30.000 Sinh viên Trung Quốc chen lấn nộp đơn xin 5.000 việc làm tại
hội chợ việc làm tại Quảng tây
Như chúng ta đã biết, nền giáo dục của Trung Quốc nói riêng và một sốnước trên thế giới nói chung còn tồn tại một hạn chế là: kiến thức học trong
Trang 28nhà trường xa rời thực tế, học không đi đôi với hành Đa số Sinh viên saukhi ra trường không đáp ứng được những đòi hỏi, yêu cầu thực tế phongphú, phức tạp và luôn biến đổi Bởi vậy Sinh viên đi làm thêm chính là mộthình thức thực hành những gì đã học.
Công việc làm thêm cho Sinh viên rất đa dạng Trong đó, có lẽ xu hướngnhiều nhất là làm gia sư, vì nó vốn nhẹ nhàng và không đòi hỏi ở sinh viênnhiều ngoài vốn kiến thức đã được học
Hầu hết các bạn Sinh viên đang phân vân về việc có nên đi làm thêm haykhông trong cuộc đời Sinh vỉên của mình Mỗi người lại có những ý kiến,suy nghĩ khác nhau về vấn đề này
1.1 Việc học của Sinh viên Trung Quốc ở trường
Cánh cửa trường Đại học không dễ bước vào Thế nhưng, khi vào được rồi nhiều bạn Sinh viên lại chẳng mấy mặn mà với nó Phần vì khi học đại học không bị quản giáo như trước, thoải mái hơn đi đôi với tự do với bản thân trong học tập hơn Phần khác vì nhiều bạn muốn thử bước ra xã hội, gặp và thích thú với những công việc mới kiếm ra tiền mà trước nay chưa từng thử Sinh viên lên lớp giảm dần theo độ khó dễ của giáo viên đứng lớp Có nhiều
giảng viên cho rằng: “Học là ý thức học sinh, nếu các em lên lớp mà tư
tưởng ở ngoài thì củng chẳng làm gì” Do đó, thầy cô chẳng hề điểm danh
hay gây khó dễ Chẳng lạ gì khi thấy những tiết học mà sinh viên lên lớp chỉ
độ trên 50% Đó cũng chưa hẳn là những người ngày ngày đều đặn đến trường
Hiện nay công việc làm thêm của Sinh viên không còn chỉ là vấn đề của xãhội ở Việt Nam mà còn là vấn đề xã hội của cả thế giới trong đó có TrungQuốc Một đất nước có diện tích rộng và dân số chiếm ưu thế trên thế giới,một đất nước có nền kinh tế phát triển mạnh mẽ nhưng cũng không tránhkhỏi vấn đề xã hội đó – Sinh viên với công việc làm thêm.Các nhà tuyểndụng hiện nay thường đòi hỏi những ứng viên có kinh nghiệm và khả năngthực tế hơn là bằng cấp Với những đòi hỏi như trên thì việc làm thêm là thật
Trang 29sự cần thiết Hầu hết k chỉ có ở Trung Quốc hay các nước phát triển kháccác Sinh viên học trong các trường Đại học, Cao đẳng thường chỉ được học
những kiến thức rất “vĩ mô”, thiên về lý thuyết nhiều hơn thực hành, thời
gian thực tập lại quá ít Từ những kiến thức xa rời thực tế đó các bạn sinhviên khi thực tập và sau khi ra trường thường rất khó để bắt tay ngay vào
công việc mà thường phải cần sự “cầm tay chỉ dẫn” Bên cạnh đó, kỹ năng
giao tiếp còn hạn chế, các bạn khó hòa đồng vào một môi trường mới Rõràng, những kinh nghiệm thực tế đó chỉ được học từ cuộc sống
Một số nhược điểm của sinh viên:
Ngày nay, nhiều bạn sinh viên do từ các tỉnh lên, đời sống khó khăn, nên khiđậu vào đại học thật sự là một niềm hạnh phúc Dẫu biết công việc chínhcủa một sinh viên là học tập, để có tương lai sự nghiệp tươi sáng hơn, nhưngkhông vì thế mà lúc nào sinh viên cũng chỉ biết vùi đầu vào sách vở màkhông tham gia các hoạt động ngoại khóa Thực tế cho thấy số bạn sinh viênthường xuyên tham gia các phong trào của trường không nhiều, từ đó dẫnđến bản tính thụ động trong sinh viên Đó là lý do tại sao sinh viên ngày nayrất ít phát biểu ý kiến riêng trong giờ học mà chỉ ghi chép bài một cách cứngnhắc theo lời giảng của giảng viên mà không có chút sự sáng tạo nào
Sinh viên Trung Quốc thụ động trong việc học
Trang 30Có lẽ cũng chính vì điều đó nên khi ra trường các bạn thường hay cảm thấylúng túng trong công việc.
Có một thực tế cho rằng, hiện nay, Sinh viên Trung Quốc có điều kiện giaotiếp và tiếp xúc với môi trường thực tế còn quá ít, việc quá chú trọng vàochuyên môn học tập của mình khiến tính năng động trong môi trường giaotiếp còn yếu, rất nhiều các bạn Sinh viên không biết cách bắt đầu một câuchuyện dù là đơn giản nhất, không biết ứng xử và thể hiện thế mạnh củamình khi đứng trước nhà tuyển dụng Trong khi đó, dù nhiều trường đại học
đã lồng ghép các kỹ năng khác nhưng do thiếu phương pháp dạy khiến sinhviên cảm thấy tự ti trước nhà tuyển dụng Thiếu kỹ năng, nhiều sinh viên ratrường với tấm bằng tốt nghiệp khá, giỏi cũng rất khó xin việc làm và thíchứng với yêu cầu công việc Theo điều tra mới nhất của Bộ Lao động –Thương Binh – Xã Hội Trung Quốc, có đến 13% sinh viên sau khi tốtnghiệp phải đào tạo lại hoặc bổ sung kỹ năng mới gần 40% phải được kèmcặp tại nơi làm việc và 41% cần làm quen với công việc qua một thời gian nhất định mới có thể thích ứng Còn theo kết quả nghiên cứu trên 2.000 sinh
viên tại 3 trường: Trường ngôn ngữ và văn hóa Nam Ninh, Trường Đại học
Giao Thông Tây Nam, Trường Đại học Sư phạm Quảng Tây hiện có tới
83% sinh viên tốt nghiệp được đánh giá là thiếu kỹ năng mềm 37% khôngtìm được việc làm phù hợp vì nhiều nguyên nhân, trong đó, do thiếu yếu tố
kỹ năng là chủ yếu Thống kê của Viện Khoa học lao động (Bộ LĐ-TB-XHTQ) cũng cho thấy, cứ 2.000 hồ sơ xin việc nộp vào các doanh nghiệp thì
chỉ có 40 hồ sơ đạt yêu cầu Một cán bộ nhân sự Ngân hàng Nhân dân
Trung Quốc (giản thể: 中国人民银行, phồn thể: 中國人民銀行; bính âm:Zhōngguó Rénmín Yínháng cũng bộc bạch: “Tôi rất bức xúc khi thấy không
ít bạn Sinh viên thực tập, hoặc Sinh viên mới ra trường, dù đã được huấnluyện trước, nhưng hình như không có ý thức mở một nụ cười và lời chàothân thiện khi gặp những đồng nghiệp đi trước trong cơ quan” Rõ ràng,những kinh nghiệm thực tế đó chỉ có thể được học từ cuộc sống
Trang 311.2 Chi phí ăn học của Sinh viên Trung Quốc
1.2.1 Chi phí ăn uống và nhà trọ thời lạm phát
Theo Tổng cục Thống Kê, chỉ số tăng giá tiêu dùng (CPI) năm 2009 đượcxem là kỷ lục trong 10 năm qua ( trên 10.5%) Chỉ số giá tiêu dùng trongtháng 5/2010 so với tháng tư đã tăng 3.91% Như vậy tính chung trong 5tháng đầu năm 2010, chỉ số giá tiêu dùng đã tăng 15.96%, cao hơn nhiều sovới cùng kỳ năm 2009 Cho đến nay đă tăng lên 20% cùng kì năm 2011
INCLUDEPICTURE "http://ftuzone.com/wp-content/uploads/2011/08/i%C4%91adandex.jpg" \*
MERGEFORMATINET
Nỗi ám ảnh mang tên : “bão giá”
Trong 10 nhóm mặt hàng thiết yếu có tác dụng trực tiếp đến đời sống củangười dân thì lương thực, thực phẩm, vật liệu xây dựng và nhóm hàng hoádịch vụ trở thành áp lực lớn nhất Nhóm hàng có mức tăng CPI cao nhất sovới tháng tư là: hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng 7.25%, trong đó hàng
Trang 32lương thực tăng 22.19%, thực phẩm tăng 2.28%, ăn uống ngoài gia đìnhtăng 2.56%, đồ uống và thuốc lá tăng 1.88%, nhóm nhà ở và vật liệu xâydựng tăng 1.2%, may mặc, mũ nón, giày dép tăng 0.96% Nhóm hàng duy
nhất giảm là bưu chính viễn thông, giảm 0.1%
Bữa cơm thời bão giá Rau muống: 5 tệ, đậu phụ: 3 tệ, chanh: 5 hào
Giá vàng nhảy múa, đôla nhảy vọt, giá xăng tăng âm thầm, lạm phát hai con
số, và vô vàn lý do vi mô lẫn vĩ mô khác kéo theo hằng hà vô số mặt hàng thiết yếu phẩm được đà lên giá Có thể nói, tiếp nối giai đoạn 2011-2012, cơn bão mang tên” giá cả” lại một lần nữa vây lấy cuộc sống của sinh viên Một cuộc khảo sát nho nhỏ trong ba trường đại học mà tôi nghiên cứu:
Trường ngôn ngữ và văn hóa Nam Ninh, Trường Đại học Giao Thông Tây Nam, Trường Đại học Sư phạm Quảng Tây cho thấy: hơn 70% sinh viên
được hỏi thừa nhận mình bị ảnh hưởng ít nhiều bởi việc các mặt hàng tăng giá, trong đó số đó sinh viên ở trọ xa nhà chiểm tỉ lệ đa số, xấp xỉ 80% Không ảnh hưởng sao được khi hàng tháng, Sinh viên Trung Quốc phải chi tiêu hàng lọat họat động từ tiền xăng tiền nhà, tiền ăn, tiền học thêm, tiền sách vở…và đó là chưa đề cập đến một số chi phí phát sinh như tình phí, giải trí phí, card điện thoại trong khi đó tiền được chu cấp trung bình chỉ khoảng từ 200 đến 400 tệ
Trang 33Bạn 李香君(li xiang jun) Sinh viên khoá 50 của Trường Đại học Sư phạm
Quảng Tây cho biết: “Bây giờ cái gì cũng tăng Thịt, cá đều tăng đến
chóng mặt rồi, lại thêm tiền nhà tăng nữa Biết sống sao đây giữa cái đấtQuảng tây đắt đỏ này? Sinh viên nghèo chắc ôm cặp về quê luôn chứ sốngsao được? Có câu hát đời sinh viên có cái thùng mì tôm Nếu giá cả cứ tiếptục thế này thì mì tôm cũng chẳng có mà ăn nữa”
Nam than thở : “Giá cả bây giờ leo thang quá nên ai cũng khó khăn Mình là
sinh viên xa nhà nên còn đau đầu hơn, đã phải tiết kiệm hơn trước nhiều màvẫn thấy khó, nhà trọ lên giá, tìm nhà khác thì ở đâu cũng lên giá, điện nướctính giá trên trời Ba mẹ mình ở quê còn vất vả hơn nên mình cũng khôngdám xin gì thêm.”
Nếu ai chịu khó đi làm thêm thì có thể sẽ dễ thở hơn chút đỉnh, còn lại phần
lớn các Sinh viên Trung Quốc đều chịu cảnh “thắt lưng buột bụng”
Bữa ăn thời “bão giá” của các bạn nam Sinh viên Trung Quốc
Minh chứng cho điều này, dạo một vòng quanh các cửa hàng trước cồng
Trường Đại học Văn Hóa và Ngôn Ngữ Nam Ninh, nơi vốn được mệnh danh
Trang 34là “thiên đường ăn uống” dành cho Sinh viên thì không khó để ta nhận thấy
các mặt hàng ở đây đều đồng lọat nâng giá Nhẹ nhàng thì từ rục rịch 2-3 tệ/
1 món, mạnh tay thì thẳng 5-8 tệ/ 1 món Có lẽ vì vậy mà dù đã vào năm họcnhưng các hàng quán ở đây kém nhộn nhịp hơn bình thường khá nhiều.Bạn 海南 (Hai nan), Sinh viên khóa 55 Trường Đại học Ngôn Ngữ và Văn
Hóa Nam Ninh nói: “Bão giá đang hiển hiện từng ngày, sao không ảnh
hưởng được, dĩa cơm sườn bình thường mình hay ăn giờ đã lên 18 tệ rồi Mànói chung hình như món gì cũng tăng Nhiều khi được nghỉ giữa giờ muốn
ra ăn gì đó lót dạ để có sức học tiếp mà cũng ngại”
Mặt khác, các mặt hàng chủ yếu như lương thực, thực phẩm, đồ ăn thứcuống, thịt, cá, rau, quả đều tăng mạnh và đương nhiên ảnh hưởng không nhỏtới mức sống, sinh hoạt hàng ngày của Sinh viên Trung Quốc Không chỉ ănuống, giá tiền phòng trọ cũng không đứng ngoài cuộc đua tăng giá Đangloay hoay với tính toán tiết kiệm tiền ăn uống đi lại , Một bạn Sinh viên nói:
“ lại được nhận thêm một “hung tin” khi biết chủ nhà trọ tăng giá từ 700tệlên 1000 tệ một tháng Hoảng hốt, cô bạn vội vã đăng tin tìm thêm vài người
ở ghép để giảm bớt tiền nhà “Ở đông cũng khá là bất tiện Đặc biệt con
gái với nhau nên có nhiều vấn đề rắc rối khá tế nhị phát sinh nữa Không khí nhiều lúc cũng khá ngột ngạt Nhưng để tiết kiệm chi phí thì tất cả phải chấp nhận thôi.”
Sự leo thang đang tấn công vào đời sống của người dân cả nước và đặc biệt
là với sinh viên vốn đã gặp khó khăn nay lại càng gặp nhiều khó khăn hơn.Qua điều tra khảo sát, hầu hết các bạn sinh viên Trung Quốc đều lo lắng về
sự tăng giá cả của các mặt hàng trên thị trường
Sống trong thời đại “bão giá như hiện nay”, các bạn Sinh viên Trung Quốc phải học cách “sống chung với bão” “Lửa thử vàng, gian nan thử sức”,
trong chính lúc này, bản lĩnh Sinh viên cần được các Sinh viên phát huymạnh mẽ hơn bao giờ hết 亮安(Liang an ), một Sinh viên Trung Quốc bình
tĩnh : “Hơi chật vật một chút so với trước đây nhưng mình cũng ráng thu
Trang 35vén để vừa với số tiền hàng tháng bố mẹ gửi cho Giá lên thì ai cũng khổ chứ đâu phải mình mình, thay vì than thở thì làm gì đó để khắc phục thôi”.
Quả vậy, khi than vãn không giải quyết được vấn đề, hành động là cách tốtnhất Với tình hình giá cả đắt đỏ, kinh tế eo hẹp, giải pháp thắt lưng buộcbụng là điều được phần lớn các bạn lựa chọn Bởi lẽ, phần lớn Sinh viên đềuxuất thân từ các tỉnh thành khác lên thành phố học Đại học, mọi chi phí cònphải dựa vào chu cấp của gia đình và hàng ngày phải đối mặt với cuộc sốngchi tiêu ăn uống, phí sinh hoạt, nhà trọ và học phí ở thành thị Nhiều bạn bâygiờ trở nên chăm chỉ hơn khi chịu khó đi chợ, làm bếp thay vì ăn hàng quán.Tại các xóm trọ, các bạn tăng cường “hợp tác nấu ăn” trong các phòng trọvới nhau và “thắt chặt chi tiêu” để có thể sống được hết tháng Một số phòngtrọ đã “tăng dân số” khi bạn bè đến ở cùng, vừa vui, vừa san sẻ… chi phí
Hình minh họa cho việc tiết kiệm chi tiêu của Sinh viên Trung Quốc
Đối với các bạn sinh viên Trung Quốc ở ký túc xá thì có thể tiết kiệm đựơcmột khoản tiền khá lớn về chi phí chỗ ở Với các bạn Sinh viên Trung Quốckhông ở trong kí túc xá mất một khoản lớn cho chi phí sinh hoạt Ví dụ: Ở
Trường Đại học giao thông Tây Nam Nếu tính chi phí sinh hoạt khoảng
1000 tệ một tháng dành cho các bạn sinh viên Trung Quốc nữ, các bạn nam
khoảng 1400 tệ/ 1 tháng Trường Đại học sư phạm Quảng Tây chi phí sinh
Trang 361200 tệ/ 1 tháng Mặt khác, hiện nay do biến động của thị trường, giá thuênhà trọ tăng 10-40% làm cho sinh viên ngày càng khó khăn.
Trung bình một sinh viên được gia đình trợ cấp khoảng 1200 tệ/tháng Bữacơm thời bão giá của Sinh viên Trung Quốc đang là một hiện tượng đángbáo động Hiện nay, một trong mười vấn nạn của Trung Quốc chính là thựcphẩm, thực phẩm mất vệ sinh an toàn thực phẩm ngày một nhiều NgườiTrung Quốc đã coi đó như một người bạn đồng hành trong cuộc sống của
họ Vì lợi nhuận quá cao nên nhà sản xuất bất chấp mọi thứ để làm ra gạogiả, trứng giả, bánh bao giả Hầu hết các Sinh viên Trung Quốc không dám
ăn cơm vì kinh hãi trước quy trình nhập hàng hóa và cách chế biến thức ăncủa họ Nông dân bán sản phẩm cho nhà thu mua, để trong kho một thờigian, sau đó bán cho các chợ đầu mối, các tiểu thương nhân này cũng để mộtthời gian rồi bán cho các các chợ nhỏ Các nhà ăn của trường cũng nhập mộttuần một lần Như vậy, họ đã để trong kho để tiêu thụ dần Công thêm tiềnphòng, điện nước là những khoản bất di bất dịch, nên sinh viên chỉ còn cóthể cắt giảm phần ăn uống Nhiều bạn chọn cách tiết kiệm bằng cách nấu ăntại nhà hoặc hiệu quả hơn là ăn mì gói.
1.2.2 Chi phí cho học tập
Hiện nay, các trường Đại Học mà tôi xét có mức học phí mỗi năm học là1.800.000 tệ Bên cạnh đó còn có các chi phí liên quan đến việc học tậpkhác như chi phí cho việc học thêm (học phí) và chi phí phục vụ cho việchọc tập (sách vở, bút, thước, photo tài liệu, mua sách…) Những chi phí nàytưởng chừng như là phụ nhưng lại chiếm phần lớn hơn rất nhiều so với họcphí cố định ở trường
Trang 37
Hình minh họa cho những chi phí dùng trong học tập của Sinh viên Trung
Quốc trong thời gian học tập tại trường
Thông Tây Nam cho biết: “ Trong những năm gần đây tiền học phí chiếm
1/4 thu nhập của gia đình trong các thành phố, tỉ lệ tương ứng đối với giađình ở nông thôn là 1/3.”
Tôi đã thu thập số liệu và tổng kết thành bảng phân bố chi phí trung bìnhcho học thêm và chi phí học tập:
(Dựa vào số liệu trên phiếu điều tra mà tôi thu thập được)