Tác phẩm Bàn luận về phép học Download vn Website Download vn 1 Tác phẩm Văn học Tác phẩm Bàn luận về phép học Bàn luận về phép học “Ngọc không mài, không thành đồ vật; người không học, không biết rõ[.]
Trang 1Website: Download.vn 1
Tác phẩm Văn học
Tác phẩm Bàn luận về phép học
Bàn luận về phép học
“Ngọc không mài, không thành đồ vật; người không học, không biết rõ đạo”
Đạo là lẽ đối xử hằng ngày giữa mọi người Kẻ đi học là học điều ấy Nước Việt
ta, từ khi lập quốc đến giờ, nền chính học đã bị thất truyền Người ta đua nhau
lối học hình thức hòng cầu danh lợi, không còn biết đến tam cương, ngũ thường
Chúa tầm thường, thần nịnh hót Nước mất, nhà tan đều do những điều tệ hại ấy
Cúi xin từ nay ban chiếu thư cho thầy trò trường học của phủ, huyện, các trường
tư, con cháu các nhà văn võ, thuộc lại ở các trấn cựu triều, đều tuỳ đâu tiện đấy
mà đi học
Phép dạy, nhất định theo Chu Tử Lúc đầu học tiểu học để bồi lấy gốc Tuần tự
tiến lên học đến tứ thư, ngũ kinh, chư sử Học rộng rồi tóm lược cho gọn, theo
điều học mà làm Hoạ may kẻ nhân tài mới lập được công, nhà nước nhờ thế mà
vững yên Đó mới thực là cái đạo ngày nay có quan hệ tới lòng người Xin chớ
bỏ qua
Đạo học thành thì người tốt nhiều; người tốt nhiều thì triều đình ngay ngắn mà
thiên hạ thịnh trị
Đó là mấy điều, thành thật xin dâng Chẳng quản lời nói vu vơ, cúi mong Hoàng
thượng soi xét
Kẻ hèn thần cung kính tấu trình
I Đôi nét về tác giả Nguyễn Thiếp
- Nguyễn Thiếp (1723 - 1804) tự là Khải Xuyên, hiệu là Lạp Phong Cư Sĩ
- Người đương thời gọi ông là La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp
- Quê quán: làng Mật Thôn, xã Nguyệt Ao, huyện La Sơn (nay thuộc huyện
Đức Thọ) tỉnh Hà Tĩnh
- Ông là một người “học rộng hiểu sâu, thiên tư sáng suốt”
- Ông từng làm quan dưới triều Lê nhưng sau đó từ quan về dạy học
Trang 2Website: Download.vn 2
- Ông từng được vua Quang Trung viết thư mời giúp triều Tây Sơn, góp phần
xây dựng đất nước về mặt chính trị
- Những tác phẩm tiêu biểu: La Sơn tiên sinh thi tập, Hạnh Am di văn…
II Giới thiệu về Bàn luận về phép học
1 Hoàn cảnh sáng tác
Bàn về phép học là phần trích từ bài tấu của Nguyễn Thiếp gửi vua Quang
Trung vào tháng 8 năm 1791
2 Thể loại
Tấu là một loại văn thư của bề tôi, thần dân gửi lên vua chúa để trình bày
sự việc, ý kiến, đề nghị thời xưa
Tấu có thể được viết bằng văn xuôi hay văn vần, văn biền ngẫu
3 Bố cục
Gồm 3 phần:
Phần 1: Từ đầu đến “Nước mất nhà tan đều do những điều tệ hại ấy”:
Mục đích của việc học
Phần 2: Tiếp đến “Xin chớ bỏ qua”: Bàn luận về cách học
Phần 3: Còn lại: Tác dụng của việc học
4 Tóm tắt
Bàn về phép học đã nêu lên mục đích chân chính của việc học học để trưởng
thành, là người có đạo đức Phương pháp học đúng đắn là phải bắt đầu từ những
kiến thức cơ bản, có tính chất nền tảng, tuần tự tiến từ thấp lên cao, học rộng
hiểu sâu, biết tóm lược những điều cơ bản, cốt yếu nhất Bên cạnh đó học phải
kết hợp với hành Học không chỉ để biết mà còn để làm Điều đó sẽ thúc đẩy đất
nước nhiều nhân tài, chế độ vững mạnh, quốc gia hưng thịnh
Trang 3Website: Download.vn 3
5 Nội dung
Bàn luận về phép học giúp người đọc hiểu được mục đích của việc học là để
làm người có đạo đức, có tri thức, góp phần xây dựng đất nước chứ không phải
học để cầu danh lợi Nếu muốn học tốt cần phải có phương pháp học đặc biệt
học phải đi đôi với hành
6 Nghệ thuật
Lập luận chặt chẽ, lí lẽ rõ ràng, ngôn ngữ giản dị, rõ ràng, ý tứ bộc lộ trực tiếp
giàu sức thuyết phục