BÀN LUẬN VỀ PHÉP HỌCTrích “Luận học pháp” I.MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT: -Bổ sung kiến thức về văn nghị luận trung đại.. -Nắm được nội dung và hình thức của Bàn luận về phép học.. -Quan điểm tư tưở
Trang 1BÀN LUẬN VỀ PHÉP HỌC
(Trích “Luận học pháp”) I.MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
-Bổ sung kiến thức về văn nghị luận trung đại
-Hiểu được hoàn cảnh sử dụng và đặt điểm của thể tấu trong văn học trung đại -Nắm được nội dung và hình thức của Bàn luận về phép học
II.KIẾN THỨC, KỸ NĂNG:
1 Kiến thức:
- Những hiểu biết bước đầu về tấu
-Quan điểm tư tưởng tiến bộ của tác giả về mục đích , phương pháp và mối quan hệ của việc học với sự phát triển của đất nước
-Đặc điểm hình thức lập luận của văn bản
2 Kĩ năng:
-Đọc –hiểu một văn bản viết theo thể tấu
-Nhận biết , phân tích cách trình bày luận điểm trong đoạn văn diễn dịch và quy nạp , cách sắp xếp và trình bày luận điểm trong văn bản
III.HƯỚNG DẪN-THỰC HIỆN:
*Hoạt động 1 :Khởi động.
1.ổn định :Kiểm diện, trật tự
2.KTBC:
Trang 2- Phân biệt sự giống và khác nhau giữa hịch và cáo.
- Đọc thuộc lòng và diễn cảm đoạn mở đầu bài
“BNĐC” của Nguyễn Trãi vừa học
3.Bài mới: Học để làm gì?, học cái gì, học như thế nào?.
nói chung, vấn đề học tập đã được ông cha ta bàn đến
từ lâu một trong những ý kiến tuy ngắn gọn nhưng rất
sâu sắc và thấu tình đạt lí là đoạn “Luận về phép học”
trong bản tấu dâng vua Quang Trung của nhà nho lừng
danh La Sơn phu tử Nguyễn Thiếp
*Hoạt động2:Tìm hiểu
chung
Giáo viên cho học sinh
đọc chú thích (*) SGK Tr
77 tìm hiểu tác giả, tác
phẩm.(HSY-K)
- Giáo viên nói cho HS biết
thêm về thể loại tấu: phân
biệt với tấu trong VH hiện
đại là một loại hình kể
chuyện
- Giáo viên hướng dẫn HS
đọc và tìm chú thích
+ Đọc: Giọng chân tình
bày tỏ thiệt hơn, vừa tự tin
vừa khiêm tốn
+ Hs: đọc kĩ các chú thích
-Giáo viên cho HS chia
đoạn của văn bản
(Gv gợi ý cho Hs đây là
- HS đọc chú thích rút ra nội dung cơ bản về tác giả, tác phẩm
-HS nghe
-HS đọc - nhận xét cách đọc
-HS nghe
- Hs tìm hiểu chú thích
I Tìm hiểu chung:
1 Tác giả: Nguyễn Thiếp
học rộng, hiểu sâu từng đổ đạt làm quan nhà Lê nhưng
đã từ quan về dạy học, giúp Quang Trung xây dựng đất nước về mặt chính trị
2 Xuất xứ: trích từ bài tấu
của Nguyễn Thiếp gởi vua Quang Trung tháng 8 – 1791
Trang 3văn bản trích: trước đó có 2
phần:
- Luận về quân đức
- Luận về dân tâm mới tới
đoạn trích trong SGK)
- HS chia đoạn
- nhận xét, bổ sung
3 Bố cục: 4 đoạn
*Hoạt động 3:HDHS phân
tích
* GV: phần đầu tác giả nêu
mục đích chân chích của
việc học Mục đích đó là
gì?
+ GV: chốt
* GV: Tác giả đã phê phán
những lối học lệch lạc sai
trái nào?
+ Lối học chuộng hình
thức là như thế nào? Cầu
danh lợi? (GV gợi ý HS
liên hệ thực tế)
GV: yêu cầu học sinh giải
thích ngắn gọn “tam cương
ngũ thường”
+ Tác hại của lối học lệch
lạc đó như thế nào?
+ GV: gợi ý để HS liên hệ
thực tế để thấy đúng, sai
* Để khuyến khích việc
học, Nguyễn Thiếp khuyên
- HS : Học để làm người
-HS nghe
-HSTL: lối học chuộng hình thức, cầu danh lợi, không biết tam cương ngũ thường
- HS thảo luận
- HS giải thích
- Hs thảo luận
-HS: Việc học phổ biến
II Phân tích:
1.Nội dung:
a Mục đích của việc học:
-Học để làm người ,vì sự thịnh trị của đất nước ;học không cầu danh lợi
-Học phải có phương pháp , học rộng rồi tóm lấy tinh chất , học đi đôi với hành
b Phê phán những
quan niệm không đúng về việc học :
-Học để cầu danh lợi cho cá nhân
-Lối học chuộng hình thức
1 Nghệ thuật:
Trang 4vua Quang Trung thực hiện
những chính sách gì?
- Tác giả bàn về phép dạy,
học như thế nào? Theo em
phương pháp học tốt nhất
là phương pháp nào? Vì
sao?
- GV nhấn mạnh tính chất
đúng đắn, thực tiễn trong
phương pháp học của La
Sơn Phu tử
=> GV rút ra ý nghĩa tác
dụng của vệc học chân
chính
- Bài văn có trình tự lập
luận rất chặt chẽ GV phân
tích cho HS thấy
rộng rãi
-HSTL: Học từ thấp đến cao, bắt đầu từ những kiến thức cơ bản học kết hợp với hành
-HS suy nghĩ TL
-HS lắng nghe
-HS lắng nghe+ghi
-Lập luận :đối lập hai quan niệm về việc học lập luận của Nguyễn thiếp bao hàm
sự lựa chọn Quan niệm thái độ phê phán ấy cho thấy trí tuệ , bản lĩnh nhận thức tiến bộ của người trí thức chân chính Quan niệm ấy vẫn còn có ý nghĩa đối với chúng ta hôm nay -Có luận điểm rõ ràng , lí lẽ chặt chẽ lời văn khúc chiết , thể hiện tấm lòng của một trí tuệ chân chính đối với đất nước
3 ý nghĩa:
-Bằng hình thức lập luận chặt chẽ , sáng rõ , Nguyễn Thiếp nêu lên quan niệm tiến bộ của ông về sự học
-Với cách lập luận chặt chẽ bài “Bàn luận về phép học” giúp ta hiểu mục đích của việc học là để làm người có đạo đức, có tri tức góp phần làm hưng thịnh đất nước, chứ không phải để cầu danh lợi Muốn học tốt phải có phương pháp, học cho rộng nhưng phải nắm cho gọn, đặc biệt học phải
đi đôi với hành
*Hoạt động 4: Củng cố - Dặn dò
Trang 5-Để khuyến khích việc học, Nguyễn Thiếp khuyên vua Quang Trung thực hiện những chính sách gì?
-Lối học chuộng hình thức là như thế nào?
về học bài, soạn bài “ LUYỆN TẬP XÂY DỰNG VÀ TRÌNH BÀY LUẬN ĐIỂM” -Cách xây dựng luận điểm
- Cách trình bày luận điểm
………
…