Phân tích hình tượng Người lái đò sông Đà

Phân tích hình tượng người lái đò trong tùy bút Người lái đò sông Đà của Nguyễn Tuân là tài liệu ôn thi đại học, luyện thi THPT Quốc gia môn Văn hay dành cho các bạn tham khảo, nhằm chuẩn bị sẵn sàng cho các kì thi sắp diễn ra. Mời các em tham khảo bài phân tích hình tượng người lái đò sông Đà của Nguyễn Tuân dưới đây.

Phân tích hình tượng người lái đò trong tùy bút Người lái đò sông Đà của Nguyễn Tuân

Dàn ý phân tích hình tượng người lái đò trong tùy bút Người lái đò sông Đà của Nguyễn Tuân mẫu 1

1 Mở bài

Giới thiệu tác giả Nguyễn Tuân, tùy bút Người lái đò sông Đà và hình tượng ngườilái đò

2 Thân bài

a Khái quát chung về hình ảnh ông đò

Lai lịch: một ông lão gần 70 tuổi, làm nghề lái đò nhiều năm

Ngoại hình: “tay lêu nghêu chất mun” để ngợi ca những con người vô danh âmthầm cống hiến

Công việc: lái đò trên sông Đà, hằng ngày đối diện với con thủy quái hung bạo.Tài năng và tâm hồn: Là người từng trải, hiểu biết và thành thạo trong nghề lái đò:

“trên sông Đà ông xuôi ngược hơn một trăm lần”, “nhớ tỉ mỉ những luồngnước”…

b Cuộc thủy chiến giữa con sông Đà và người lái đò

Tiếng nước nghe như là oán trách gì, rồi lại như là van xin, rồi lại như là khiêukhích, giọng gằn mà chế nhạo… rống lên như tiếng của một ngàn con trâu mộngđang lồng lộn giữa rừng vầu rừng tre nứa nổ lửa, đang phá tuông rừng lửa, rừnglửa cùng gầm thét với đàn trâu da cháy bùng bùng

Sông Đà đã giao việc cho mỗi hòn, nó bày thạch trận trên sông: Đám tảng đámhòn, chia làm ba hàng chặng ngang trên sông đòi ăn chết cái thuyền Hàng tiền vệ,

có hai hòn canh một cửa đá trông như là sơ hở, nhưng chính hai đứa giữ vai trò dụcái thuyền đối phương đi vào sâu nữa,

Phối hợp với đá, nước thác reo hò làm thanh viện cho đá, những hòn đá bệ vệ oaiphong, lẫm liệt, thách thức chiếc thuyền

Nước bám lấy thuyền như đô vật túm thắt lưng ông lái đò lật ngửa mình ra giữatrận nước vang trời thanh la não bạt

Dòng thác hùm beo đang hồng hộc tế mạnh trên sông đá

→ Sử dụng các biện pháp so sánh, nhân hóa, đầy sáng tạo để khắc họa sự hungbạo, dữ dằn trong trận thủy chiến gay go, quyết liệt.

Ông lái đò là người mưu trí dũng cảm, bản lĩnh và tài ba: ung dung đối đầu vớithác dữ “nén đau giữ mái chèo, tỉnh táo chỉ huy bạn chèo ”, “nắm chắc binh phápcủa thần sông thần núi”, động tác điêu luyện “cưỡi đúng ngay trên bờm sóng,phóng thẳng thuyền vào giữa thác ”

Ông còn là người nghệ sĩ tài hoa: ưa những khúc sông nhiều ghềnh thác, khôngthích lái đò trên khúc sông bằng phẳng, coi việc chiến thắng “con thủy quái” làchuyện thường

3 Kết bài

Khái quát lại vẻ đẹp của người lái đò

Dàn ý phân tích hình tượng người lái đò trong tùy bút Người lái đò sông Đà của Nguyễn Tuân mẫu 2

I Mở bài

Nguyễn Tuân là cây bút tài hoa, uyên bác, cả đời say mê tìm kiếm vẻ đẹp của cuộcsống Ông có sở trường về thể loại tuỳ bút Một trong những sáng tác tiêu biểu củaông là tuỳ bút "Người lái đò sông Đà" Tác phẩm đã khắc hoạ vẻ đẹp đa dạng vừahung bạo vừa trữ tình của con sông Đà và ca ngợi người lái đò giản dị mà kì vĩ trêndòng sông

II Thân bài

1 Giới thiệu chung.

Tuỳ bút "Người lái đò sông Đà" dược in trong tập tuỳ bút "Sông Đà" (1960), gồm

15 bài tuỳ bút và một bài thơ ở dạng phác thảo Tác phẩm được viết trong thời kìxây dựng CNXH ở miền Bắc Đó là kết quả của chuyến đi thực tế của nhà văn đếnTây Bắc trong kháng chiến chống Pháp, đặc biệt là chuyến đi thực tế năm 1958.Nguyễn Tuân đến với nhiều vùng đất khác nhau, sống với bộ đội, công nhân vàđồng bào các dân tộc Thực tiễn xây dựng cuộc sống mới ở vùng cao đã đem đếncho nhà văn nguồn cảm hứng sáng tạo

Ngoài phong cảnh Tây Bắc uy nghiêm, hùng vỹ và tuyệt vời thơ mộng, NT cònphát hiện những điểm quý báu trong tâm hồn con người mà ông gọi là "thứ vàngmười đã được thử lửa, là chất vàng mười của tâm hồn Tây Bắc."

Qua "Người lái đò sông Đà", Nguyễn Tuân với lòng tự hào của mình đã khắc hoạnhững nét thơ mộng, hùng vĩ nhưng khắc nghiệt của thiên nhiên đất nước qua hình

ảnh con sông Đà hung bạo và trữ tình Đồng thời, nhà văn cũng phát hiện và cangợi chất nghệ sĩ, sự tài ba trí dũng của con người lao động mới: chất vàng mườicủa đất nước trong xây dựng CNXH qua hình ảnh người lái đò sông Đà Từ đó nhàvăn ca ngợi sông Đà, núi rừng Tây Bắc vừa hùng vĩ vừa thơ mộng, đồng bào TâyBắc cần cù, dũng cảm, rất tài tử, tài hoa.

2 Phân tích nhân vật người lái đò.

Người lái đò hiện lên trước hết là một người lao động từng trải, có nhiều kinhnghiệm đò giang, có lòng dũng cảm, gan dạ, mưu trí, nhanh nhẹn và cả sự quyếtđoán nữa Nguyễn Tuân đưa nhân vật của mình vào ngay hoàn cảnh khốc liệt mà ở

đó, tất cả những phẩm chất ấy được bộc lộ, nếu không phải trả giá bằng chínhmạng sống của mình nhà văn gọi đây là cuộc chiến đấu gian lao của người lái đòtrên chiến trường sông Đà, trên một quãng thuỷ chiến ở mặt trận sông Đà Đóchính là cuộc vượt thác đầy nguy hiểm chết người, diễn ra nhiều hồi, nhiều đợt nhưmột trận đánh mà đối phương đã hiện ra diện mạo và tâm địa của kẻ thù số một:

"Đá ở đây ngàn năm vẫn mai phục hết trong dòng sông, hình như mỗi lần có chiếcthuyền nào xuất hiện ở quãng ầm ầm mà quạnh hiu này, mỗi lần có chiếc nào nhôvào đường ngoặt sông là một số hòn bèn nhổm cả dậy để vồ lấy thuyền Mặt hòn

đá nào trông cũng ngỗ ngược, hòn nào cũng nhăn nhúm méo mó hơn cả cái mặtnước chỗ này Sông Đà đã giao việc cho mỗi hòn Mới thấy rằng đây là nó bàythạch trận trên sông Đám tảng hòn chia làm ba hàng chặn ngang trên sông đòi ănchết cái thuyền, một cái thuyền đơn độc không còn biết lùi đi đâu để tránh mộtcuộc giáp lá cà có đá dàn trận địa sẵn "

Trong thạch trận ấy, người lái đò hai tay giữ mái chèo khỏi bị hất lên khỏi sóngtrận địa phóng thẳng vào mình Khi sông Đà tung ra miếng đòn hiểm độc nhất lànước bám lấy thuyền như đô vật túm thắt lưng đặng lật ngửa mình ra giữa trậnnước vang trời thanh la não bạt, ông lão vẫn không hề nao núng, bình tĩnh, đầymưu trí như một vị chỉ huy, lái con thuyền vượt qua ghềnh thác Ngay cả khi bịthương, người lái đò vẫn cố nén vết thương, hai chân vẫn kẹp chặt lấy cuống lái,mặt méo bệch như cái luồng sóng đánh hồi lùng, đánh đòn tỉa, đánh đòn âm vàochỗ hiểm "Phá xong cái trùng vi thạch trận thứ nhất", người lái đò "phá luôn vòngvây thứ hai" Ông lái đò đã nắm chắc binh pháp của thần sông thần đá Đến vòngthứ ba, ít cửa hơn, bên phải bên trái đều là luồng chết cả, nhưng người lái đã chủđộng "tấn công": Cứ phóng thẳng thuyền, chọc thủng cửa giữa đó Thuyền vút quacổng đá cánh mở khép Vút, vút, cửa ngoài, cửa trong, lại cửa trong cùng, thuyềnnhư một mũi tên tre xuyên nhanh qua hơi nước, vừa xuyên vừa tự động lái đượclượn được Trong cuộc chiến không cân sức ấy, người lái đò chỉ có một cán chèo,

một con thuyền không có đường lùi còn dòng sông dường như mang sức mạnh siêunhiên của loài thuỷ quái Tuy nhiên, kết cục cuối cùng, người lái đò vẫn chiếnthắng, khiến cho bọn đá tướng tiu nghỉu bộ mặt xanh lè vì phải chịu thua một conthuyền nhỏ bé.

Người lái đò trong tác phẩm là một người lao động vô danh, làm lụng âm thầm,giản dị, nhờ lao động mà chinh phục được dòng sông dữ, trở nên lớn lao, kì vĩ, trởthành đại diện của CON NGƯỜI Người lao động nhờ ý chí kiên cường, bền bỉ,quyết tâm mà chiến thắng sức mạnh thần thánh của thiên nhiên Đó chính là yếu tốlàm nên chất vàng mười của nhân dân Tây Bắc

Nổi bật nhất, độc đáo nhất ở người lái đò sông Đà là phong thái của một nghệ sĩ tàihoa Khái niệm tài hoa, nghệ sĩ trong sáng tác của Nguyễn Tuân có nghĩa rộng,không cứ là những người làm thơ, viết văn mà cả những người làm nghề chẳngmấy liên quan tới nghệ thuật cũng được coi là nghệ sĩ, nếu việc làm của họ đạt đếntrình độ tinh vi và siêu phàm Trong người lái đò sông Đà, Nguyễn Tuân đã xâydựng một hình tượng người lái đò nghệ sĩ mà nhà văn trân trọng gọi là tay lái rahoa Nghệ thuật ở đây là nắm chắc các quy luật tất yếu của sông Đà và vì làm chủđược nó nên có tự do

Quy luật ở trên con sông Đà là thứ quy luật khắc nghiệt Một chút thiếu bình tĩnh,thiếu chính xác, hay lỡ tay, quá đà đều phải trả giá bằng mạng sống Mà ngay ởnhững khúc sông không có thác lại dễ dại tay dại chân mà buồn ngủ Chung quylại, nơi nào cũng hiểm nguy Ông lão lái đò vừa thuộc dòng sông, thuộc quy luậtcủa lũ đá nơi ải nước hiểm trở này, vừa nắm chắc binh pháp của thần sông thần đá

Vì thế, vào trận mạc, ông thật khôn khéo, bình tĩnh như vị chỉ huy cầm quân tài ba.Mọi giác quan của ông lão đều hoạt động trong sự phối hợp nhịp nhàng, chính xác.Xong trận, lúc nào cũng ung dung, thanh thản như chưa từng vượt thác: sóng thácxèo xèo tan ra trong trí nhớ Sông nước lại thanh bình Đêm ấy nhà đò đốt lửatrong hang đá, nướng ống cơm lam và toàn bàn về cá anh vũ, cá dầm xanh, vềnhững cái hầm cá hang ca mùa khô nổ những tiếng to như mìn bộc phá rồi túa rađầy tràn ruộng Cũng chả thấy ai bàn thêm một lời nào về cuộc chiến thắng vừaqua nơi ải nước đủ tướng dữ quân tợn vừa rồi Như những nghệ sĩ chân chính, saukhi vắt kiệt sức mình để thai nghén nên tác phẩm không mấy ai tự tán dương vềcông sức của mình nhà văn Nguyễn Tuân đưa ra một lời nhận xét: Cuộc sống của

họ là ngày nào cũng chiến đấu với sông Đà dữ dội, ngày nào cũng giành lấy sựsống từ tay những cái thác, nên nó cũng không có gì là hồi hộp, đáng nhớ… Họnghĩ thế, lúc ngừng chèo Phải chăng người lái đò anh hùng có lẽ dễ thấy, nhưngnhìn người lái đò tài hoa, chỉ có Nguyễn Tuân

Phân tích hình tượng Người lái đò sông Đà

Thiên nhiên và con người Việt Nam vốn tươi đẹp, thân thương và đáng yêu Có rấtnhiều tác giả lấy thiên nhiên và con người làm chủ đề chính cho tác phẩm củamình Một trong số các tác giả thành công ở đề tài này không thể không nhắc đếnNguyễn Tuân cùng tùy bút Người lái đò sông Đà Với thể loại tùy bút đặc trưng,tác giả đã khắc họa thành công hình tượng con sông Đà hung bạo, dữ tợn nhưngcũng rất thơ mộng, trữ tình, bên cạnh đó là hình ảnh ông lái đò đại diện cho conngười lao động nơi đây đầy đáng kính, đáng yêu

Nguyễn Tuân là nhà văn theo chủ nghĩa xê dịch có rất nhiều tác phẩm thành công

dù ở bất cứ giai đoạn nào và gây ấn tượng sâu sắc với người đọc Trước cách mạngtháng Tám Năm 1945, phong cách sáng tác của ông được gói gọn trọng một chữ

"Ngông" Ở giai đoạn này, do xã hội lúc bấy giờ chìm trong kiếp lầm than, nô lệthối nát nên Nguyễn Tuân đắm chìm trong những vẻ đẹp của quá khứ Ông luônsống với những hoài niệm, những cái đẹp “vang bóng” của một thời đã xa để quên

đi thực tại Sau cách mạng tháng Tám năm 1945, khi miền Bắc dành lại được độclập và di lên xây dựng CNXH thì phong cách sáng tác của Nguyễn Tuân đã cónhiều chuyển biến quan trọng Các tác phẩm của ông giai đoạn này mang giá trịnghệ thuật cao, ông viết nhiều về đề tài quê hương đất nước, nhân dân lao độngtrong chiến đấu, sản xuất Ông tìm tòi, khám phá vẻ đẹp của con người ngay trongchính cuộc sống đời thường, trong những công việc bình dị nhất Tâm hồn của tácgiả hòa cùng thiên nhiên và sự phát triển của đất nước tạo nên những tác phẩm tươimới khác hẳn giai đoạn trước Tùy bút “Người lái đò sông Đà” ra đời ở giai đoạnnày, là kết quả của chuyến đi thực tế của nhà văn đến vùng núi Tây Bắc để tìmkiếm “chất vàng mười đã qua thử lửa” Vẻ đẹp của Người lái đò không chỉ ở hìnhtượng con sông Đà hùng vĩ, dữ dội, thơ mộng, trữ tình mà còn ở hình ảnh người lái

đò giản dị, tài hoa ở nơi đây

Ông lái đò hiện ra là một người khoảng bảy mươi tuổi làm nghề lái đò đã nhiềunăm nay Ông là đại diện cho những con người lao động bình dị, từng trải, có nhiềukinh nghiệm lái đò, có lòng dũng cảm, gan dạ, mưu trí, nhanh nhẹn và cả sự quyếtđoán ở nơi đây Mỗi ngày làm việc như một trận chiến với đám thủy quái trên

sông, ông phải dùng hết công lực của mình để đối phó với bọn chúng mà không hềnao núng Khi bọn đá bày ra trùng vi thạch trận thứ nhất đầy hiểm nguy, người lái

đò hai tay giữ mái chèo khỏi bị hất lên khỏi sóng trận địa phóng thẳng vào mình;ông không hề nao núng mà bình tĩnh, đầy mưu trí như một vị chỉ huy, lái conthuyền vượt qua ghềnh thác Ngay cả khi bị thương, người lái đò vẫn cố nén vếtthương, hai chân vẫn kẹp chặt lấy cuống lái để vượt qua trùng vi thạch trận thứnhất

Sau khi phá xong vòng một, người lái đò không được nghỉ ngơi mà phá luôn trùng

vi thạch trận thứ hai, thứ ba Ông lái đò đã nắm chắc binh pháp của thần sông thầnđá; ông đã thuộc quy luật phục kích của lũ đá nơi ải nước hiểm trở này Trong cuộcchiến không cân sức ấy, người lái đò chỉ có một cán chèo, một con thuyền không

có đường lùi còn dòng sông dường như mang sức mạnh siêu nhiên của loài thuỷquái Tuy nhiên, kết cục cuối cùng, người lái đò vẫn chiến thắng, khiến cho bọn đátướng tiu nghỉu bộ mặt xanh lè vì phải chịu thua một con thuyền nhỏ bé

Nguyễn Tuân vô cùng khéo léo và tài tình khi đã lột tả trọn vẹn một con sông Đàhùng vĩ, dữ dội Có thể nói chính sự hung dữ của con sông Đà càng lam tôn lên sựhuy hoàng và lòng dũng cảm của người lái đò Từ đó, ta thấy rõ hơn vẻ đẹp củacon người nơi đây: họ có thể là những con người vô danh, những người lao độngnhiều tuổi nhưng vẫn đủ dẻo dai và mưu trí để chiến thắng thiên nhiên hung bạo

Và không chỉ cuộc chiến này, những cuộc chiến khác họ cũng sẽ sẵn sàng chiếnđấu và chiến thắng

Bên cạnh vẻ đẹp của sự dũng cảm, mưu trí, Nguyễn Tuân còn khắc họa người lái

đò trong cuộc sống đời thường vô cùng giản dị và mộc mạc Sau khi vượt khúcsông hung bạo bằng hết sức lực của mình, người lái đò trở về với cuộc sốngthường nhật của mình: “đốt lửa, nướng ống cơm lam, bàn tán về cá anh vũ cá dầmxanh, về những cái hầm cá hang cá mùa khô nổ những tiếng to như mìn bộc phá rồi

cá túa ra tràn đầy ruộng” mà quên đi rằng mình vừa là những người anh hùng trongcuộc chiến đấu với con sông Đà hung hăng Họ cho rằng đấy là cuộc sống của họ,chẳng có gì lớn lao, đáng nhớ Ở họ là sự khiêm tốn, mộc mạc, giản dị của nhữngngười nông dân cần cù, chăm chỉ lao động kiến thiết nước nhà

Dưới ngòi bút tài tình của Nguyễn Tuân, hình ảnh người lái đò hiện ra mang đầy

đủ phẩm chất tốt đẹp đại diện cho con người lao động Việt Nam: dù trải qua nhữngcuộc chiến khó khăn để giành sự sống nhưng khi vượt qua chúng họ lại coi đó lànhững điều bình thường chẳng có gì đáng nhớ, đáng tự hào Họ lại quay về vớicuộc sống đời thường giản dị và bình tâm, lại lo làm ăn sản xuất để xây dựng một

cuộc sống tốt đẹp hơn Chính sự đơn giản, không phô trương này lại càng ta thêmyêu quý và mến mộ họ hơn.

Qua những miêu tả, liên tưởng thú vị ta thêm ấn tượng với vẻ đẹp anh hùng củangười lái đò và hiểu hơn về cuộc sống cũng như vẻ đẹp của họ từ đó thêm trân quýcuộc sống và những con người âm thầm cống hiến cho đất nước Nhiều năm thángqua đi nhưng bài tùy bút và hình ảnh ông lái đò vẫn giữ nguyên vẹn những giá trịtốt đẹp và để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng bao thế hệ độc giả

Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà của Nguyễn Tuân mẫu 1

Một tác phẩm văn học lớn, có giá trị sống mãi trong lòng người đọc thì tác phẩm

đó phải xây dựng được những nhân vật điển hình trong hoàn cảnh điển hình, hội tụđầy đủ tài năng và tâm huyết của người nghệ sĩ Nhân vật ông lái đò trong tùy bút

"Người lái đò sông Đà" của Nguyễn Tuân là một nhân vật như thế

Dưới ngòi bút thần kì của Nguyễn Tuân, bức tranh thiên nhiên sông Đà hiện lên vôcùng hung bạo, trữ tình có vị trí quan trọng làm nên một tấm phông rất phù hợp đểhình tượng người lao động ở trên núi rừng Tây Bắc nổi lên với hai phẩm chất, đó làchất anh hùng và chất nghệ sĩ mà tiêu biểu là ông lái đò rất gan dạ, dũng cảm gầnhai mươi năm chiến đấu với thác đá trong nước sông Đà để tồn tại Tay lái của ôngđược miêu tả là "tay lái ra hoa" Ông lái đò hiện lên trong những trang văn củaNguyễn Tuân đầy ấn tượng với những nét về ngoại hình đúng là một con người củasông nước: Ông gần bảy mươi tuổi nhưng rất chắc khỏe "thân hình gọn quánh nhưchất sừng, chất mun", "tiếng nói ào ào như sông nước" "hai tay dài lêu nghêu nhưcái sào lái đò", "hai chân khuỳnh khuỳnh như đang kẹp chặt cái cuống lái trongtưởng tượng" Chỉ vài nét phác họa tài hoa mà nhà văn như chạm khắc hình tượngông lái đò như là một anh hùng trên sông nước, vĩnh viễn đọng lại vào trái tim bạnđọc để dự báo về nhân vật cả cuộc đời gắn với nghề lái đò và mức độ tay nghề đãđạt đến mức nghệ sĩ

Có lẽ bao tình cảm đam mê, yêu quý sông Đà của Nguyễn Tuân được gửi gắm vàonhân vật ông lái đò, nên nhà văn đã để nhân vật của mình gắn bó với sông Đà đếnmức máu thịt, hiểu và yêu dòng sông đến mức thuộc lòng từng tên thác tên ghềnhhơn một nghìn tên dù dễ hay khó đều hội tụ lắng đọng thành một dòng chảy trongtrái tim của ông lái đò hay chính là trái tim của Nguyễn Tuân Ông thuộc dòngsông như thuộc một "bản trường ca, thuộc đến từng dấu chấm dấu phẩy, dấu chấmthan và từng đoạn xuống dòng" "Ông lái đò đã nắm chắc binh pháp của thần sôngthần đá, ông đã thuộc quy luật phục kích của lũ đá nơi ải nước" Chính vì thế mà

ông lái đò đã khuất phục, chế ngự được sự hung bạo của dòng sông Đà Ông khôngphải thần thánh mà chỉ là một người lao động bình thường bằng xương bằng thịtnhưng với trí dũng song toàn nên ông vẫn chiến thắng thiên nhiên nghiệt ngã đểtồn tại lao động sáng tạo trong công cuộc xây dựng bảo vệ Tổ quốc Tính cách củaông lái đò được cụ thể qua những cuộc giao tranh dữ dội với nước, sóng, gió và đáqua ba thạch trận Trước hết là trùng vi thạch trận thứ nhất, người đọc đặc biệt ấntượng với những câu văn tả đá được nhân hóa như một đội quân: "đá tảng, đáhòn" , "đá tiền vệ" đã bày ra thạch trận với năm cửa, có bốn cửa tử và một cửasinh Bên cạnh đó, nhà văn sử dụng một loạt động từ trùng điệp để tô đậm sứcmạnh của đội quân đá: "mai phục", "nhổm cả dậy", "đứng ngồi nằm tùy theo sởthích" "ăn chết", 'canh cửa", "hất hàm' Cộng hưởng với những động từ là nhữngtính từ làm nổi bật tính hung bạo: "ngỗ ngược", "nhăn nhúm", "méo mó" Tất cảlàm nổi bật thế và lực của đá sông vừa đông vừa mạnh hung tợn, ghê sợ tạo thànhthế không cân sức với ông lái đò chỉ có một mình đơn phương độc mã để gieo vàolòng người đọc bao phấp phỏng, hồi hộp Bên cạnh đá là nước, "phối hợp với đá,nước thác reo hò làm thanh viện cho đá", tạo nên âm thanh dữ dội tăng thêm khôngkhí chiến đấu ác liệt Sóng nước biết tung ra các đòn đánh nguy hiểm như đánhgiáp lá cà, đánh khuýp quật vô hồi, đá trái, thúc gối Có thể nói Nguyễn Tuân đãrộng mở sự uyên bác tài hoa của mình để kho ngôn từ phong phú sinh động đầy ắptrong mọi lĩnh vực của sự sống, tuôn chảy không ngừng cả các ngôn ngữ quân sựthể thao, quân sự cũng được huy động với tần số đậm đặc để cực tả đá nước sông

Đà Đây chính là nghệ thuật vẽ mây đẩy trăng để gián tiếp ca ngợi chí dũng songtoàn của ông lái đò Ở chặng này, nhà văn ca ngợi ông lái đò có sức chịu đựng phithường "ông đò cố nén vết thương, hai chân vẫn kẹp chặt cuống lái" chỉ huy ngắngọn kín đáo và ông đã chiến thắng "phá song trùng vi thạch trận thứ nhất"

Ở trùng vi thạch trận thứ hai, đá nước sóng tăng thêm nhiều cửa tử "dòng thác hùmbeo đang hồng hộc tế mạnh", "bốn năm thủy quân không ngớt khiêukhích" Những động từ mạnh vẫn tiếp tục tuôn chảy không ngớt trên những trangvăn cộng hưởng với phép tu từ so sánh nhân hóa rất độc đáo giúp nhà văn biếnsóng nước thành hùm thiêng, sông nước tăng thêm sức mạnh đến đỉnh điểm của Đàgiang để tiếp tục tôn lên tư thế hào hùng của ông lái đò

Ông lái đò "không chút nghỉ tay, nghỉ mắt phá luôn vòng vây thứ hai và đổi luônchiến thuật", "ông đò nắm chắc binh pháp của thần sông, thần đá, ông đã thuộc hếtquy luật phục kích của lũ đá" nên ông chủ động tự tin nhanh nhẹn làm chủ tình thế

"cưỡi lên thác sông Đà như cưỡi hổ, nắm chặt bờm sóng, ghì cương lái, phóngnhanh, chặt đôi thác để mở đường tiến" Những động từ mạnh liên tiếp lại như đưangười đọc vào cuộc chiến của sóng nước tạo ra trạng thái say như say sóng, để từ

đó tôn vinh lên những nét đẹp của ông lái đò đó là mưu trí, dũng cảm, kiên cường.Nếu ở cuộc giao tranh thứ nhất và thứ hai Nguyễn Tuân cực tả vẻ đẹp trí dũng songtoàn và phẩm chất anh hùng của ông lái đò thì ở chặng thứ ba này Nguyễn Tuânmuốn cho người đọc thấy tay lái ra hoa của ông lái đò Nguyễn Tuân miêu tả "bênphải, bên trái đều là luồng chết" khiến ông lái đò phải vận dụng tài năng nghềnghiệp của mình, nâng thuyền của mình lên mặt nước như nghệ sĩ lái mô tô baytrong không trung để "xuyên qua mặt nước" những động từ mạnh "vút" hay

"xuyên" lặp đi lặp lại nhấn mạnh tốc độ lái thuyền nhanh mạnh, cộng với nhiềuphép so sánh liên tiếp khiến người đọc vừa cảm nhận được độ nhanh mạnh vừacam nhận được độ khéo léo của con thuyền trong hướng đi luồn lách tránh độiquân đá đông đúc Nghệ thuật lái thuyền đến đây khiến người đọc hoàn toàn tâmphục, khẩu phục Đúng là ông lái đò đã đạt đến mức nghệ sĩ trong nghề nghiệp củamình

Nguyễn Tuân đích thực là một nghệ sĩ tài hoa bậc thầy trong việc ngợi ca nhữngcon người lao động trong gian lao nguy hiểm nhưng đầy vinh quang, điển hình làhình tượng ông lái đò trong tùy bút "Người lái đò sông Đà" với nhiều nét đẹp và cảchất nghệ sĩ trong nghề

Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà mẫu 2

Với mười lăm bài tùy bút và một bài thơ phác thảo sau chuyến thực tế ngược miềnTây Bắc điệp trùng mà đầy kỳ thú, tập “Tùy bút sông Đà” của nhà văn NguyễnTuân ra đời (1960) đã góp cho văn học nước nhà một tác phẩm giá trị khẳng địnhcuộc sống và con người Tây Bắc trong sự nghiệp dựng xây đất nước “Người lái đòsông Đà” là một thiên tùy bút đặc sắc trong tập tùy bút của Nguyễn Tuân Đặc biệthình ảnh ông lái đò dũng cảm và tài ba đã để lại ấn tượng khó phai mờ trong tâmtrí người đọc Cùng với hình tượng này, phong cách nghệ thuật độc đáo củaNguyễn Tuân càng rõ thêm, ấn tượng thêm

Nhân vật ông lái chắc chắn sẽ bị mờ nhạt nếu như tác giả chỉ miêu tả ông trongcuộc mưu sinh phẳng lặng trên sông nước hiền hòa Người lái đò trong tác phẩmthực sự trở thành hình tượng chân thật và sông động là sự ký thác ý tưởng thẩm mỹcủa Nguyễn Tuân, văn sĩ suốt một đời say mê kiếm tìm và khẳng định cái đẹp.Hình tượng ông lái đò đẹp một cách kiêu hãnh trong mối tương quan đồng hiện vớinhân vật sông Đà dữ dằn mà kỳ vĩ! Đấy cũng chính là dụng ý tư tưởng và nghệthuật của Nguyễn Tuân, khi ông muốn “ghi” ở đoạn này cái hình ảnh chiến đấugian lao của người lái đò trên chiến trường sông Đà, trên một quãng thủy chiến ởmặt trận sông Đà

Vẻ đẹp đầy ấn tượng về ông lái đò là sự lồn tại sống động trước thử thách ghê gớmcủa dòng sông Đà Ta hình dung như cả một “thạch trận trên sông” dàn giăng muốn

bổ chụp hòng nuốt lấy con thuyền và ông lái Trong tình thế ấy, sông Đà mới dữdội và kỳ quái làm sao: “Nó bầy thạch trận trên sông Đám tảng, đám hòn chia làm

ba hàng chặn ngang trên sông đòi ăn chết cái thuyền một cái thuyền đơn độc ”.Trong trận đồ bát quái đó “với đá, nước thác reo hò làm thanh viện những hòn đá

bệ vệ oai phong lẫm liệt”, sông nước mà dữ dằn như quỷ dữ Nhưng cũng chính từcảnh tượng dữ dội mà kỳ vĩ ấy, hình tượng ông lái hiện lên rõ ràng trong vẻ đẹpcủa sức mạnh và bản lĩnh cao cường

Thiên nhiên muốn lấn át, muốn nuốt sống, ông lái đò bình tĩnh và quả cảm vượt lênsóng dữ: “Ông lái đò hai tay giữ mái chèo khỏi bị hắt lên khỏi sóng trận địa phóngthẳng vào mình” Bao nhiêu thử thách của sông nước ông lái phải vượt qua Không

có nghị lực phi thường và sự bình tĩnh chủ động làm sao ông qua được con quỷ dữsóng nước: “có lúc chúng muốn đội cả thuyền lên Nước bám lấy thuyền như đồvật túm thắt lưng ông lái đò đòi lật ngửa mình ra giữa trận nước vang trời thanh lanão bạt ”

Quả là nhà văn Nguyễn Tuân đã huy động một binh chủng ngôn ngữ thật đa dạng,

ở nhiều lĩnh vực để miêu tả đầy kịch tính, đầy ấn tượng về cuộc giao tranh giữacon người (ông lái đò) và thiên nhiên (sông Đà) Những cảm giác mạnh luôn đếnvới ta đấy là cái dữ dội mà kỳ vĩ của dòng nước ấy là cái bình tĩnh chủ động đầyquả cảm, đầy bản lĩnh của ông lái đò Con người dũng cảm tài ba và thiên nhiên dữtợn kỳ quái cùng lao vào trong cuộc quyết chiến Và hình tượng ông lái đò càng vềsau càng trở nên kiêu dũng, quyết liệt đến tận cùng trong cuộc giao đấu Ông láivượt lên sóng dữ bằng dũng khí tuyệt vời bởi ông “cưỡi lên thác sông Đà, phảicưỡi đến cùng như cưỡi hổ Ông lái đò ghì cương lái bám chắc lấy luồng nướcđúng mà phóng nhanh vào cửa sinh, mà miết một đường chèo về phía cửa đá ấy”.Một đặc điểm của phong cách nghệ thuật Nguyễn Tuân là “thiên nhiên hay conngười đều được chú ý khám phá ở phướng diện văn hóa, mĩ thuật của nó” Vì thế,

ta còn bắt gặp ở đây hình ảnh một ông lái đò rất mực tài hoa, nghệ sĩ bên cạnh vẻđẹp của lòng dũng cảm và bản lĩnh cao cường trước thử thách của thiên nhiên

Một tư thế tuyệt đẹp của ông lái lúc “ghì cương” mà “phóng nhanh vào cửa sinh”cho ta thấy ấn tượng về một chàng kỵ sĩ dũng mãnh và rất đỗi hào hoa Một phongthái bình thản, tự tin khi ông lái ứng chiến với sóng dữ” đè sắn lên mà chặt đôi ra

để mở đường tiến” Và hình ảnh con thuyền vượt lên “như một mũi tên tre xuyênnhanh qua hơi nước ” đem đến cho ta một cảm giác vừa sảng khoái, vừa hả hê

trước sự chiến thắng của ông lái - nghệ sĩ Và đây - hình ảnh cuối của người lái đòcũng là hình ảnh tập trung của sự ký thác tâm tình và nghệ thuật của Nguyễn Tuân.

“ Trên thác hiên ngang một người lái đò sông Đà có tư do, vì người lái đò ấy đãnắm được cái quy luật tất yếu của dòng nước sông Đà Hình tượng ông lái đò mộtcon người lao động bình dị mà phi thường được Nguyễn Tuân khắc họa như mộtbiểu tượng đẹp của con người Việt Nam trong sự nghiệp xây dựng đất nước Đây làmột cách nhìn, cách khám phá và khẳng định con người Việt Nam trong thời đạimới! Chính vì thế tùy bút “Người lái đò sông Đà” nói riêng và mười lăm thiên tùybút về sông Đà của Nguyễn Tuân nói chung đã góp phần khẳng định vẻ đẹp củacuộc sống mới và con người mới trên đất nước Việt Nam chúng ta

Bài tùy bút “Người lái đò sông Đà” mà ấn tượng mạnh mẽ là cuộc vượt thác sông

Đà của ông lái đò giúp chúng ta nhận ra một điều lý thú: vẻ đẹp hào hùng tài hoacủa những người lao động bình thường nơi có dòng sông ngọn thác hoang vu kia là

có thật Chủ nghĩa anh hùng cách mạng đâu chì có ở nơi chiến trường với tiếngsúng tiếng bom gầm

Đọc hết “Người lái đò sông Đà” mà tâm trí ta vẫn như hiển hiện hình ảnh ông lái

đò dũng mãnh và hào hoa với con thuyền nhỏ cưỡi lên sóng dữ mà đi tới mà chiếnthẳng, vẻ đẹp ấy huy hoàng và tráng lệ làm sao!

Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà mẫu 3

Nguyễn Tuân là một trong những cây bút tiêu biểu của văn xuôi hiện đại Mỗi tácphẩm của ông là một bài ca về cái đẹp của cuộc sống, của con người, với tư tưởng,tình cảm gắn bó với đất nước quê hương Nguyễn Tuân được người đọc đặc biệtchú ý về phong cách nghệ thuật rất riêng và rất độc đáo của ông Người lái đò Sông

Đà, đó là một bài tùy bút, cũng là một bài thơ bằng văn xuôi đã thể hiện đượcnhững nét tiêu biểu về phong cách đó

Người lái đò Sông Đà trước hết là một tác phẩm viết về một con người và một consông Nhưng dưới ngòi bút đầy hứng thú và tài hoa của ông mọi cảnh vật thiênnhiên đều trở thành những công trình mĩ thuật, con người đều trở thành nhữngnghệ sĩ điêu luyện Bằng sự tiếp cận quan sát và khả năng mô tả cùng với một khochữ nghĩa vô cùng giàu có, chuẩn xác, Nguyễn Tuân đã dựng lên những bức tranhhết sức sống động, những hình tượng kì vĩ giàu sức hấp dẫn trong thiên tùy bút độcđáo này

Người lái đò trên sông Đà trong tác phẩm, trước hết là một ông già bảy mươi tuổi,

đã giành một phần lớn đời mình cho nghề lái đò dọc trên sông Đà Đó là một ngườilái đò lão luyện: “Trên dòng sông Đà, ông xuôi, ông ngược hơn một trăm lần rồi,

chính tay giữ lái độ sáu chục lần " trong thời gian hơn chục năm làm cái nghề đầynguy hiểm và gian khổ này Đây là một con người từng trải, hiểu biết, rất thànhthạo trong nghề lái đò, và đã đạt đến trình độ “bằng cách lấy mắt và nhớ tỉ mỉ nhưđóng đanh vào lòng tất cả những luồng nước của tất cả những con thác hiểm trở”.Nguyễn Tuân tiếp tục bày tò sự khâm phục đối với con người này "Sông Đà, đốivới ông lái đò ấy, như một trường thiên anh hùng ca mà ông đã thuộc đến cả nhữngdấu chấm than, chấm câu và cả những đoạn xuống dòng" Thật là một cách so sánh

“rất văn chương" đầy thú vị và cũng "rất Nguyễn Tuân"

Hình tượng người lái đò với “cái đầu bạc quắc thước ấy đặt trên một thân hình cao

to và gọn quánh như chất sừng, chất mun" và những cánh tay vẫn là cánh tay củamột "chàng trai', "trẻ tráng quá", Nguyễn Tuân đã gọi đó là một thứ “Vàng mười”,ông đã đứng trước những thách thức của con sông Đà với những thế lực của nhữngbãi đá ghê gớm, những cạm bẫy đầy kinh hoàng: “Ngoặt khúc sông lượn, thấysóng bọt đã trắng xóa cả một chân giời đá Đá ở đây từ ngàn năm vẫn mai phục hếttrong lòng sông, hình như mỗi lần có chiếc nào xuất hiện ở quãng ầm ầm mà quạnhhiu này, mỗi lần có chiếc thuyền nào nhô vào đường ngoặt sóng là một số hòn bènnhổm cả dậy để vồ lấy thuyền" Và một mình một thuyền ông đã giao chiến nhưmột dũng sĩ: hai tay giữ mái chèo khỏi bị hất lên khỏi sóng trận địa phóng thẳngvào mình Mặt nước hò la vang dậy quanh minh, ùa vào mà bè gẫy cán chèo, vũkhí trên cánh tay mình”, và sóng nước “thúc vào gối bụng và hông thuyền Có lúcchúng đội cả thuyền lên Nước bám lấy thuyền như đô vật túm thắt lưng ông đò,đòi lật ngửa mình ra giữa trận nước vang trời thanh la não bạt Có lúc tưởng nhưông lái đò bị nhấn chìm dưới dòng sông Cách miêu tả chân thực và táo bạo nàycho thấy sức mạnh ghê gớm của dòng thác hung dữ, con người chỉ cần lóa mắt, lỡtay một chút là phải trả giá bằng sinh mạng của mình

Nhưng dũng cảm và gan dạ chưa đủ, mà cái quan trọng hơn là tài nghệ của ngườicầm lái để lái con đò đến mức điêu luyện và nghệ thuật Tác giả so sánh người lái

đò sông Đà với người lái xe lao xuống dốc đèo, tuy rất nguy hiểm nhưng người lái

xe còn có phanh chân, phanh tay, có tiến lên, lùi lại, "còn như cái thuyền mà laoxuống thác thì chả có cái phanh nào cả, chỉ có lao đi chứ không lùi lại, không laotrúng tim luồng nước thì thuyền quay ngang mà ụp, chứ không có lùi gì cả ”, vẫnbằng phương pháp so sánh, nhưng với những hình ảnh táo bảo, khơi gợi lạ lùng,tác giả đã tả sông Đả thiên biến vạn hóa, mỗi chỗ như có một bầy nguy hiểm riêng,đòi hỏi người lái đò phải có một cách ứng phó riêng Có chỗ thì nước sông "reo lênnhư đun sôi lên một trăm độ muốn hất tung đi một cái thuyền đang phải đóng vaimột cái nắp ấm nước đang sôi khổng lồ" “Có luồng nước đi lầm vào thì chết

ngay" Lại có những “hút nước" xoáy sâu như lòng giếng “cái hút nó hút xuống,thuyền trồng ngay cây chuối ngược rồi vụt biến đi"

Thật là một dòng sông Đà đầy hiểm trờ, đầy nguy nan cho con người Thế nhưng,

“ông lái đò cố nén vết thương, hai chân vẫn kẹp chặt lấy cải cuống lái " Mặc dùmặt “méo bệch đi" vì những đòn hiểm, nhưng trên cái thuyền sáu bơi chèo, vẫnnghe rõ tiếng chỉ huy ngắn gọn tỉnh táo của người cầm lái”

Rõ ràng qua cách miêu tả đến tột cùng sự dữ dội của con sông, Nguyễn Tuân nhằmđến một mục đích lớn: ca ngợi sự dũng cảm, tài trí của con người, ca ngợi sự chiếnthắng vĩ đại của ông lái đò, đã vượt bao thác ghềnh, sóng to gió cả đưa con đò vềđến bến bình yên, không phải chỉ một lần, mà hàng trăm lần, suốt mười lăm nămlàm người lái thuyền vượt sông Đà Cuộc đọ sức giữa con người và thiên nhiên thậtghê gớm, căng thẳng, đầy sáng tạo và con người đã chiến thắng, trở về cuộc sốngthanh bình: "Thế là hết thác Dòng sông vặn mình vào một cái bến cát có hang lạnh( ) Sông nước lại thanh bình Đêm ấy nhà đò đốt lửa trong hang đá, nướng ốngcơm lam "

Cảm hứng lãng mạn đậm đà trong sáng, lan tỏa trong từng câu văn tả thực, tạo chođoạn văn một sức lôi cuốn không thể cưỡng nổi Đó là một bài ca về lao động, vềcon người lao động Sau mười năm làm nghề lái đò, cả sau khi đã thôi nghề vàichục năm, trên ngực người lái đò vẫn còn "bầm tụ” một “củ khoai nâu", vớiNguyễn Tuân, “đó cũng là cái hình ảnh quý giá của một thứ huân chương lao độngsiêu hạng"

Cảm ơn nhà văn Nguyễn Tuân đã cho chúng ta thưởng thức một công trình nghệthuật đầy sáng tạo Ngoài việc cung cấp cho chúng ta những kiến thức và tri thức

về cuộc sống, về văn hóa và lịch sử địa lí, về ngôn ngữ , tác phẩm còn là một khốikiến trúc thẩm mĩ độc đáo, giúp ta cảm thụ được cái đẹp một cách sâu sắc, cái đẹpcủa con người cụ thể, con người lao động Người lái đò Sông Đà Nguyễn Tuânđích thực là một nghệ sĩ tài hoa bậc thầy trong việc ngợi ca những con người laođộng gian lao nguy hiểm nhưng đầy vinh quang

Phân tích hình ảnh Người lái đò sông Đà mẫu 4

Bằng ngòi bút độc đáo, uyên bác, tài hoa, cùng lòng yêu thiên nhiên sâu sắc vànhững khám phá mới mẻ trong chuyến đi trải nghiệm thực tế ngược dòng Tây Bắc,Nguyễn Tuân đã viết nên những trang bút ký đặc sắc, tái hiện một cách độc đáo vẻđẹp kỳ vĩ, thơ mộng được ví như bản trường ca bất tận rừng già của sông Đà Songsong với hình tượng con sông Đà vừa dữ dội vừa dịu dàng ấy, là hình ảnh người lái

đò sông Đà can trường, dũng cảm, độc hành đưa con đò mưu sinh chiến đấu vớicon sông Đà vừa hung hiểm vừa xinh đẹp.

Nguyễn Tuân đã có nhận xét ban đầu như thế này “Cuộc sống của người lái đòsông Đà quả là một cuộc chiến đấu hằng ngày với thiên nhiên, một thứ thiên nhiênTây Bắc có nhiều lúc trông nó thành ra diện mạo và tâm địa của một kẻ thù sốmột” Để thấy rằng cuộc sống mưu sinh trên dòng sông hùng vĩ kiêu ngạo ấy phảivất vả, gian lao biết mấy, có lẽ là nơi chỉ giành cho những chàng trai lực lưỡng trẻkhỏe, đủ can đảm mà chiến đấu với con sông mang tâm tình bất định “lúc van xin,rồi lại như là khiêu khích, giọng gằn mà chế nhạo”, như một con thú với tiếng rống

“như một ngàn con trâu mộng đang lồng lộn giữa rừng vầu rừng tre nứa nổ lửa…”

Ấy thế mà chẳng như chúng ta hằng tưởng tượng, người lái đò ấy lại là một ônglão, phải, là một ông lão đã tầm bảy mươi, ở độ tuổi thất thập cổ lai hi, với baongười là độ tuổi được an hưởng tuổi già, chứ chẳng phải lênh đênh kiếm kế mưusinh trên sóng nước hiểm trở

Nguyễn Tuân đã xây dựng một hình tượng người lái đò đầy xuất sắc với hai vai trònổi bật, vừa là một chiến sĩ can trường trên mặt trận sông nước với vũ khí duy nhất

là mái chèo, vừa là một người nghệ sĩ tài hoa hằng ngày vẫn viết nên bản nhữngbản hùng ca tuyệt đẹp về sức mạnh của những con người lao động Theo NguyễnTuân, ông lái đò đã xuôi ngược trên sông Đà không dưới trăm lần, trong đó đã cótới 60 lần ông cầm lái chính Hình ảnh ông lái đò Lai Châu hiện lên với một vẻngoài đầy phong sương, cơ thể in hằn mùi sông nước, gắn liền với nghề nghiệp củaông “tay lêu nghêu như cái sào, chân khuỳnh ra như kẹp lấy một cái bánh lái tưởngtượng, giọng nói ào ào như thác lũ sông Đà, nhãn giới vòi vọi như nhìn về một bến

xa nào đó,…” đặc biệt trên ngực ông có nhiều “củ nâu” đó là vết tích của nhữngngày tháng chiến đấu vật lộn với sông Đà, mà Nguyễn Tuân đã dí dỏm ví nó như là

“những huân chương lao động siêu hạng”

Ông lái đò không phải là người an phận ngược lại ông thích đương đầu với hiểmnguy, khó khăn, với những pha hành động gay cấn, thế nên ông thích đi qua nhữngghềnh thác khó nhằn của con sông Đà, ông bảo rằng: “Chạy thuyền trên khúc sôngkhông có thác nó dễ dạy, chân tay dễ buồn ngủ” Dù tuổi đã cao, nhưng ông luônmang một tâm hồn trẻ khỏe, hiếu chiến, bản tính mạnh mẽ, can trường, niềm tinyêu cuộc sống, cùng sự gắn bó với nghề nghiệp và con sông Đà hùng vĩ, công việccủa ông nghiễm nhiên trở thành niềm đam mê bất diệt, là niềm vui trong cuộc sốnglao động vốn vất vả của ông Chỉ bằng những nét khái quát như vậy, hình ảnh ônglái đò của Nguyễn Tuân đã để lại một dấu ấn sâu sắc, ấn tượng trong lòng độc giả.Sông Đà trong lòng ông lái đò như một bản thiên anh hùng ca mà ông đã thuộclòng, thuộc đến “từng dấu chấm câu, dấu chấm than, cả những đoạn xuống dòng”,

sự tăi hoa, tỉ mẩn ấy được tâc giả ví như “đóng đanh văo lòng” Ông lâi đò cũngnắm vững “binh phâp của thần sông thần núi”, như một vị tướng tăi vận dụng xuấtsắc binh phâp Tôn Tử “biết địch biết ta, trăm trận trăm thắng”, lại cũng như mộtngười nghệ sĩ chuyín nghiệp nắm rõ câi mặt trận nghệ thuật đầy cam go của mẵng đê theo đuổi gần hết đời người Trong cuộc chiến không cđn sức, giữa ngườilâi đò lẻ loi, cùng con sông Đă hung bạo, nguy hiểm, ông lâi đò như một ngườihùng cưỡi chiến mê, tay vung gươm vượt qua kẻ địch, như chiến thần Triệu Vđncủa Tam Quốc, đơn thương độc mê phâ vòng vđy quđn thù, chỉ khâc mỗi điều mặttrận của ông lă mính mông sóng nước.

Trín câi mặt trận hung hiểm, trỉo thâc vượt ghềnh ấy, đòi hỏi người chiến sĩ phảicực kỳ dũng cảm vă bình tĩnh để ứng phó với mọi sự biến đổi khôn lường, giảohoạt của con sông, bởi chỉ sơ sẩy một chút thôi thì đến mạng cũng chẳng còn, nói

gì đến chuyện lăm một người nghệ sĩ tăi hoa trín con sông Đă nghệ thuật NguyễnTuđn đê đặt cho những khó khăn, cửa ải mă ông lâi đò phải vượt qua một câi tínrất “nhă binh” vă cũng đầy tính nghệ thuật lă “trùng vi thạch trận” Ông lâi đò đêxuất sắc lần lượt vượt qua những cửa ải hung hiểm ấy một câch điíu luyện, mặc dù

có những lúc đê bị thương, nhưng nỗi đau đớn ấy chẳng thấm văo đđu so với việc

bị mất mạng Bằng kinh nghiệm dăy dạn vă lòng dũng cảm, một tinh thần vữngchêi cùng lòng tự tin đê “nắm chắc binh phâp của thần sông thần núi”, cũng hiểu rõphải chống trả, trânh nĩ lăm sao để qua được ải đầu tiín, ông lâi đò bước văo

“trùng vi thạch trận thứ nhất” đầy căng thẳng Có những lúc trúng đòn hiểm, đauđớn đến “mặt mĩo bệch đi”, nhưng ông lăm sao dâm buông lỏng, chỉ cố nhịn đau

mă “kẹp chặt lấy cuống lâi”, bình tĩnh vượt qua trùng vi thạch trận thứ nhất, thế lăqua được một ải Không một phút nghỉ tay nghỉ mắt, ở trùng vi thạch trận thứ haiông lập tức thay đổi chiến thuật “đânh nhanh thắng nhanh”, không cho con sông

Đă có một cơ hội phải kích năo

Vòng thứ hai năy có phần hung hiểm hơn trước khi “tăng thím nhiều cửa tử để lừacon thuyền văo, vă cửa sinh lại bố trí lệch sang bờ hữu ngạn” Thế nhưng câi bẫy

đó cũng chẳng qua nổi con mắt tinh tường của ông lâi đò, bởi ông đê nắm chắc

“quy luật phục kích của lũ đâ nơi ải nước hiểm trở năy” Ông ví lâi đò qua khúcnăy như “cưỡi hổ phải cưỡi tới cùng”, phải nắm đúng câi “bờm sóng” , rồi cứ thế

“phóng nhanh văo cửa sinh, lâi miết một đường chĩo về phía cửa đâ ấy” Ngặt thaylại có một bọn đâ định lôi con thuyền văo tập đoăn cửa tử, thì ông đò “vẫn nhớ mặtbọn năy”, bọn thâc đâ vẫn không ngừng khiíu khích, nhưng chúng chỉ như đanglăm trò hề trước mặt ông đò, bởi ông đê tự tin “trânh mă rảo bơi chỉo lín, đứa thìông đỉ sấn lín chặt đôi mă mở đường tiến” Thế lă xong nốt ải thứ hai, nhanh văchuẩn xâc Nói nghe thì dễ đấy, nhưng có mấy ai đủ bình tĩnh vă tay chỉo điíu

luyện để nhằm trúng vào cửa sinh như ông lái đò Lai Châu? Còn một ải cuối nữa,

ải này “ít cửa hơn, bên phải bên trái đều là luồng chết, luồng sống ở chặng ba nàylại ở ngay giữa bọn đá hậu vệ của con thác”, mới nghe đã thấy khó khăn đủ bề,nhưng ông đò rất mạnh dạn “phóng thẳng thuyền, chọc thủng giữa cửađó” ,“thuyền như một mũi tên tre xuyên nhanh qua hơi nước” Vậy là qua hết cả ba

ải, mà ải nào cũng nguy hiểm vô cùng, con sông lại trở về với vẻ thanh bình, lặnglẽ

Đọc hết đoạn vượt thác đầy cam go, gay cấn của ông lái đò Lai Châu, ta cứ cảmtưởng mình vừa coi một bộ phim hành động nghẹt thở, hồi hộp đến từng phút giây,

mà ông lái đò chính là nhân vật chính Hình ảnh người lao động anh hùng, hằngngày chiến đấu vật lộn với thiên nhiên trong nguy hiểm trùng trùng đã làm nổi bậtlên vẻ đẹp và sức mạnh của con người trước thiên nhiên hùng vĩ và kiêu ngạo Đây

là một cuộc chiến không cân sức, nhưng bằng sự thông minh, gan dạ, kiên cườngbất khuất, con người lao động đã chế ngự, vượt lên trên cái sự khiêu khích, hằn họccủa thiên nhiên Hình tượng ông lái đò được tác giả xây dựng trên hai vai trò, vừa

là người chiến sĩ anh hùng, quả cảm, vừa là người nghệ sĩ tài ba đã viết nên mộtbản hùng ca tuyệt đẹp về cuộc sống lao động, về nghệ thuật chèo lái trên con sông

Đà rộng lớn Nguyễn Tuân có một quan điểm nghệ thuật đầy mới mẻ, có phầntương đồng với một số tác giả như Nam Cao hay Nguyễn Huy Tưởng, ông chorằng nghệ thuật không phải chỉ là những người nghệ sĩ với những hình tượng thơmộng, mơ hồ cao xa như mây-trăng, gió-núi, mà người làm nghệ thuật còn lànhững người lao động, vốn đã nhuần nhuyễn, đạt đỉnh cao điêu luyện trong chínhnghề nghiệp của mình thì cũng là người làm nghệ thuật chân chính, thứ nghệ thuật

ấy chính là nghệ thuật trong lao động Bởi trong những con người ấy chất chứa cảmột niềm đam mê sâu sắc, niềm tin yêu, luôn tìm cách sáng tạo, đột phá, tạo ranhững cung đường mới mẻ cho nghề nghiệp của mình

Hình tượng người lái đò sông Đà được xây dựng rất thành công qua ngòi bút độcđáo và sáng tạo của Nguyễn Tuân Trong hơi thở văn chương ấy, nhà văn đã khẳngđịnh được tài năng và sức mạnh cường đại của con người, cuộc chiến không cânsức giữa con người lao động và thiên nhiên kỳ bí vốn có nhiều cam go, vất vả.Nhưng bằng sự thông minh, sáng tạo, đức tính kiên cường, tỉ mỉ vốn ăn sâu vàomáu của những người lao động, họ đã chiến thắng một cách huy hoàng, vẻ vangnhất, trở thành người nghệ sĩ tài ba trên chính mặt trận tìm kế sinh nhai của mình

Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà mẫu 5

Nguyễn Tuân, một tâm hồn yêu cái đẹp, một ngòi bút nhạy cảm, yêu thiên nhiên,đất nước, con người Sự nghiệp văn chương của ông vô cùng đồ sộ, để lại cho thế

hệ sau những tuyệt bút quý giá Nhắc về thiên nhiên trong văn Nguyễn Tuân, người

ta không thể bỏ qua “Người lái đò Sông Đà” rút trong tập “tùy bút Sông Đà” Tùybút cho người đọc thấy được sự hùng vĩ của thiên nhiên, khung cảnh tuyệt vời của

tổ quốc vùng Tây Bắc, và hơn cả là hình tượng con người chế ngự thiên nhiên quahình tượng người lái đò sông Đà, một vẻ đẹp lao động giản dị, một chiến binh trênsóng nước Sông Đà và người nghệ sĩ lành nghề trong nghệ thuật vượt thác

Hình ảnh người lái đò được nhà văn xây dựng qua công việc lao động thường nhật.Đọc đoạn trích, người ta cảm phục cái tài vượt thác của nhân vật Dường như, sựtài hoa điêu luyện ấy đã lên đến bậc nghệ sĩ Người lái đò gan dạ, thông minh, hiểu

rõ từng ngóc ngách, từng tảng đá trên thác sông Đà dữ dội Dụng ý nghệ thuật củaNguyễn Tuân khi miêu tả sự ác nghiệt của thác nước cũng là lời khẳng định sứcmạnh chế ngự, điều khiển thiên nhiên của con người và vẻ đẹp của người dân laođộng

Ngay từ nhan đề, tác giả đã dành cho người lái đò một ví trí trung tâm, vị trí trọngyếu “Người lái đò Sông Đà” miêu tả con sông Đà kì vĩ, hung bạo một mặt ca ngợi

vẻ đẹp thiên nhiên Tây Bắc, mặt khác nhằm khẳng định hình ảnh con người làmchủ thiên nhiên Tuy xuất hiện không nhiều, nhưng vị thế của nhân vật được thểhiện rất rõ Hình ảnh con người làm chủ sông nước, chinh phục thiên nhiên, mộtcon người nhỏ bé về hình thể nhưng vĩ đại trước thiên nhiên rộng lớn

Nói về quan điểm của Nguyễn Tuân trước và sau Cách mạng để hiểu được vì saocon người trong “Người lái đò Sông Đà” lại đẹp đến thế Trước Cách mạng, ông đitìm cái đẹp trong quá khứ, cái đẹp nổi loạn, phi thường Ông tìm đến những bậcnho sĩ tài hoa, những vị anh hùng hào kiệt vang bóng một thời Sau cách mạng, cáiđẹp Nguyễn Tuân hướng tới là sự bình dị, được tìm thấy ở những con người rấtđời, rất thường Từ bác lái đò, đến anh bộ đội, cô dân quân, những nhân vật khôngtên, bình dị mà cao quý Ở góc nhìn này, người lái đò Sông Đà là một con ngườiđẹp, một nhân vật đẹp với cuộc sống lao động bình dị, đời thường Miêu tả hìnhảnh người lái đò, tác giả tập trung vào con người đấu tranh với thạch trận Sông Đà

để làm nổi bật rõ những khía cạnh của hình tượng này: Một vẻ đẹp của người laođộng bình thường, một người anh hùng trên sóng nước Sông Đà và một ngườinghệ sĩ trong nghệ thuật vượt thác leo ghềnh

Người lái đò là một anh hùng sông nước Cuộc chiến đấu giữa người lái đò vớithạch trận Sông Đà là một cuộc chiến gay go, quyết liệt và dữ dội Đây không đơnthuần chỉ là một cuộc vượt thác, đây giống như một trận chiến sinh tử Ở đó có sựgiằng co giữa sự sống và cái chết Chính Nguyễn Tuân từng nói, “Cưỡi lên thácSông Đà là phải cưỡi đến cùng như là cưỡi hổ” Câu nói thể hiện sự quyết liệt, gay

cấn và hiểm nguy, giữa một bên là thạch trận Sông Đà, một bên là người lái đò.Thạch trận với đá hòn, đá tảng, với luồng nước con sóng Thạch trận Sông Đà “lúcnào cũng đòi ăn chết cái thuyền” với người lái đò “tỏ rõ khí phách, bản lĩnh, dũngkhí của người anh hùng” Trận chiến sinh tử, giằng co dữ dội Không phải lúc nàongười lái đò cũng thắng, đã có những lúc tưởng như bị nuốt chửng trên thạch trận.Chiến thắng có được không hề giản đơn Trong cuộc chiến này, người lái đò trởthành người chỉ huy tài tình, bản lĩnh, dũng khí gan dạ Ông nắm chắc từng luồngnước, từng con sóng, binh pháp của thần sông thần đá Ông thuộc lòng từng cửasinh, cửa tử, từng đá hòn đá tảng, từng cái hút nước trên thạch trận Thậm chí, ôngcòn hình dung ra bộ mặt dữ tợn của nước, đá, sóng, gió, cảm nhận được thái độgiận dữ, tâm trạng cáu kỉnh của nó để rồi có những sách lược chiến thắng từng conthác, từng tảng đá Ông chủ động tiến, lùi, sang trái, sang phải để vượt thạch trận.Người ta gọi ông là người chỉ huy tài năng cũng bởi vậy.

Tinh thần dũng cảm, ý chí dũng mãnh của ông lái đò được thể hiện qua từng hànhđộng: “khi thì kẹp chặt lấy cuống lái, khi thì chủ động sải bơi chèo lên, khi cưỡithác vượt ghềnh, khi chặt đôi con sóng” Trên thạch trận, có bao nhiêu trùng vi làbấy nhiêu nguy hiểm mà người lái đò phải đối mặt Nếu không có tinh thần dũngcảm, ý chí dũng mãnh thì không thể nào làm được việc đó Giữa thiên nhiên kì vĩ

và hung bạo, người lái đò thể hiện một tư thế làm chủ, hiên ngang chế ngự nhữngcon sóng dữ Hình ảnh người lái đò chính là hình ảnh một người anh hùng trênsông nước, một người lao động chế ngự được thiên nhiên

Viết về người lái đò, Nguyễn Tuân không ca ngợi trực tiếp nhân vật mà chỉ thôngqua những lời miêu tả và chiến thắng thạch trận cũng đủ giúp người đọc hình dung

ra vẻ đẹp, tài nghệ của ông Trên trang viết của Nguyễn Tuân, người lái đò khôngchỉ được chú trọng về phẩm chất anh hùng mà còn nhấn mạnh vẻ đẹp một ngườinghệ sĩ, một: tay lái ra hoa” Tài nghệ thuần thục, điêu luyện đã nâng tới mức kĩxảo Với tác giả, vốn quan niệm “mỗi trang đời là một trang nghệ thuật”, nghệ sĩ làmột hình tượng điển hình trong tư duy sáng tạo văn học của ông Trong tác phẩmnày, nhà văn miêu tả công việc lái đò giống như một nghệ thuật:” Thuyền vút quacổng đá cánh mở cánh khép, vút, vút… Cửa ngoài rồi cửa trong cùng “Thuyềnnhư một mũi tên tre xuyên nhanh qua hơi nước, vừa xuyên vừa tự động lái được,lượn được” Câu văn miêu tả rất tinh tế Phải có sự khéo léo, thuần thục trong nghềnghiệp thì người lái đò mới điều khiển phương tiện của mình được như vậy Người

ta coi ông là nghệ sĩ trong nghệ thuật vượt thác, con thuyền vượt sóng dữ, đá lớn

để tô đậm thêm tài nghệ sĩ càng đọc càng ca ngợi, tôn vinh của người lái đò

Người lái đò không chỉ là anh hùng sông nước, một nghệ sĩ vượt thác mà còn làmột người lao động bình dị giữa đời thường, những con người đã cống hiến thầm