TIỂU LUẬN môn lý THUYẾT TRÒ CHƠI và ỨNG DỤNG đề tài PHÂN TÍCH CHIẾN lược CẠNH TRANH TRONG NGÀNH THƯƠNG mại điện tử GIỮA LAZADA và SHOPPE

MỤC LỤCPHẦN 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ SÀN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ TẠI VIỆT NAM...2 Chương I: Lịch sử hình thành và phát triển sàn thương mại điện tử...2 1.1... Lịch sử hình thành và phát triển sàn

UBND THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SÀI GÒN

KHOA TÀI CHÍNH – KẾ TOÁN



TIỂU LUẬN MÔN: LÝ THUYẾT TRÒ CHƠI VÀ ỨNG DỤNG

ĐỀ TÀI: PHÂN TÍCH CHIẾN LƯỢC CẠNH TRANH TRONG NGÀNH THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ GIỮA

LAZADA VÀ SHOPPE

Giảng viên hướng dẫn: Thầy Tạ Quang Sơn

Nguyễn Thị Thanh Thảo MSSV: 3119480077Nguyễn Văn Viết Hưng MSSV: 3119480025

Lê Đặng Tuấn Anh MSSV: 3119480001

Tp Hồ Chí Minh, ngày 21 tháng 12 năm 2021

MỤC LỤC

PHẦN 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ SÀN THƯƠNG MẠI

ĐIỆN TỬ TẠI VIỆT NAM 2

Chương I: Lịch sử hình thành và phát triển sàn thương mại điện tử 2

1.1 L ch s hình thành và phát tri n sàn th ị ử ể ươ ng m i đi n t trên thêế gi i: ạ ệ ử ớ 2

1.2 Lịch sử hình thành và phát triển sàn thương mại điện tử tại Việt Nam: 4

Chương II: Khái quát chung về hai sàn thương mại Shoppe và Lazada: 5

2.1 Khái quát chung về Shoppe: 6

2.2 Khái quát chung về Lazada: 8

PHẦN 2: MÔ TẢ NGUYÊN TẮC VẬN HÀNH CỦA SHOPPE VÀ LAZADA 10

Chương I: Nguyên tắc vận hành của sàn Shoppe: 10

1.1 Quy định chung: 10

1.2 Quy trình giao dịch hàng hóa, dịch vụ được đăng bán tại Shopee: 10

1.3 Chính sách giao nhận: 11

1.4 Chính sách bảo trì, bảo hành: 12

1.5 Chính sách trả hàng/hoàn tiền: 12

Chương II: Nguyễn tắc vận hành của Lazada: 13

2.1 Quy định chung: 13

2.2 Quy trình giao dịch: 13

2.3 Quy trình đổi trả và hoàn tiền: 14

2.4 Quy trình bảo hành bảo trì sản phẩm: 14

 Tìm hiểu và nghiên cứu tổng quan về sàn thương mại điện

 Phân chia công việc, kết nối các thành viên trong nhóm và nộp bài

 Thu thập dữ liệu, doanh thu thực

 Thực hiện việc thuyết trình

 Thu thập thông tin, dữ liệu (cùng tìm số liệu với Hưng để

 Chỉnh sửa thể

thức bài tiểu luận

tế của Shoppe vàLazada

 Đảm nhận Phần 3.

 Đảm nhận trình bày ppt

 Báo cáo phần môhình lý thuyết tròchơi

thống nhất chọn

số liệu cuối cùng)

 Tổng hợp thông tin

 Phụ Hưng Phần 3.

BẢNG PHÂN CHIA CÔNG VIỆC

Đề tài sẽ bao gồm 2 phần chính:

Phần 1: Lý luận chung về sàn thương mại điện tử tại Việt Nam Phần 2: Mô tả nguyên tắc vận hành của Shoppe và Lazada

Phần 3:

PHẦN 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ SÀN THƯƠNG MẠI

ĐIỆN TỬ TẠI VIỆT NAM

Chương I: Lịch sử hình thành và phát triển sàn thương mại điện tử

1.1 Lịch sử hình thành và phát triển sàn thương mại điện tử trên thế giới:

1.1.1 Khái niệm:

Thương mại điện tử hay còn gọi là e-commerce, e-comm hay EC, là sự mua bán sản phẩm hay dịch vụ trên các hệ thống điện tử như Internet và các mạng máy tính Theo Tổ chức thươngmại Quốc tế (WTO) thì thương mại điện tử bao gồm việc sản xuất, quảng cáo, bán hàng và phân phối sản phẩm được mua bán và thanh toán trên mạng Internet, nhưng được giao nhận một cách hữu hình, cả các sản phẩm giao nhận cũng như những thông tin số hoá thông qua mạng Internet

1.1.2 Các giai đoạn hình thành sàn thương mại điện

tử trên thế giới:

* Giai đoạn 1960-1982:

Mở đường cho thương mại điện là sự phát triển của EDI( Electronic Data Interchange ) EDI thay thế việc gửi thư truyềnthống và fax các tài liệu với một công nghệ chuyển dữ liệu từmáy tính này sang máy khác Michael Aldrich, một nhà phátminh, và doanh nhân người Anh, được cho là người tiên phongtrong việc kinh doanh trực tuyến Vào năm 1979, Michael Aldrichkhởi động hệ thống mua sắm trực tuyến đầu tiên ông kết nốimột máy thu hình với một máy tính, xử lý giao dịch bằng một

đường dây điện thoại và tạo ra những giao dịch đầu tiên,

“teleshopping,” có nghĩa là mua sắm ở một khoảng cách xa 1

* Giai đoạn 1982-1990:

Ngay từ đầu, việc mua sắm trực tuyến đã mang lại lợi nhuậnnhưng nó gặp rất nhiều khó khăn cho tới khi PC(Máy tính) vàWorld Wide Web(internet) được sử dụng rộng rãi Vào năm 1982Minitel tiền thân của internet đã được người Pháp sử dụng trêntoàn quốc cho việc đặt hàng trực tuyến Tới năm 1984 Tesco làcông ty sử dụng hệ thống mua sắm trực tuyến B2C đầu tiên trênthế giới, và bà Snowball, 72 tuổi, là người mua sắm trực tuyếnđầu tiên tại nhà Đến năm 1999, hơn 9 triệu thiết bị Minitel đãđược sử dụng và kết nối khoảng 25 triệu người dùng trong mạngmáy tính này Hệ thống Minitel đạt được đỉnh điểm vào năm

1991 và dần đi xuống, sau đó là sự sụp đổ của nó trước sự bànhtrướng của Internet 2

* Thập niên 90 đến hiện tại:

Vào năm 1990, Tim Berners Lee, cùng với, Robert Cailliau,

đề xuất xây dựng một “dự án siêu văn bản” được gọi là

“WorldWideWeb” Cùng năm đó, Lee, sử dụng mộtNeXTcomputer để tạo ra máy chủ web đầu tiên và viết trìnhduyệt web đầu tiên Ngay sau đó, ông ra mắt trang web vàongày 6 tháng 8 năm 1991 dưới dạng một dịch vụ công khai trênInternet Khi Lee Berner quyết định ông sẽ tiếp tục công việc liênkết siêu văn bản trên Internet, trong quá trình đó ông cũng pháttriển URL, HTML và HTTP Vào tháng 9 năm 1995, NSF bắt đầuthu phí đăng ký tên miền 120.000 tên miền đã được đăng ký

1 “Thương Mại Điện Tử, Lịch Sử Hình Thành Và Phát Triển”, Tin tức VG,

[https://www.tintucvg.com/thuong-mai-dien-tu/]

2 “Thương Mại Điện Tử, Lịch Sử Hình Thành Và Phát Triển”, Tin tức VG,

[https://www.tintucvg.com/thuong-mai-dien-tu/].

vào thời điểm đó và trong 3 năm tiếp theo con số đó tăng lênhơn 2 triệu 3

1.1.3 Lợi ích của sàn thương mại điện tử:

Thương mại điện tử sẽ giúp tiết kiệm chi phí, tạo thuận lợicho các bên giao dịch Bạn không phải thuê cửa hàng, nhân viênphục vụ, nhà kho Bạn chỉ cần khoảng 10 triệu để xây dựngtrang web bán hàng điện tử và hàng tháng bạn cần trả phíkhoảng 1 triệu để vận hành trang web, cùng với chi phí quảngcáo sản phẩm, dịch vụ thì bạn đã sở hữu một kênh bán hàng tiếpcận toàn cầu Ví dụ có thể nói đến trang thương mại điện tử lớnnhất hiện tại là trang Amazon Amazon khởi đầu là một trangsách trực tuyến được mở vào năm 1995 Ngày nay, Amazonkhông chỉ cung cấp sách mà còn vô số các mặt hàng khác vớimục tiêu một triệu mặt hàng ngay từ ngày đầu thành lập công

ty của Jeff Bezos Có thể thấy sự lớn mạnh của thương mại điện4

tử đang giúp cho kinh tế thế giới đang ngày càng phát triểnmạnh mẽ hơn

1.2 Lịch sử hình thành và phát triển sàn thương mại điện tử tại Việt Nam:

1.2.1 Khái quát chung về thương mại điện tử tại Việt

Nam:

Việt Nam được đánh giá là một trong những thị trườngthương mại điện tử (TMĐT) phát triển nhanh nhất khu vực ĐôngNam Á, chỉ xếp sau Indonesia Việt Nam cũng là một trong hainước (cùng Indonesia) có tăng trưởng mạnh về lượng truy cậpwebsite TMĐT trong khu vực Với mức tăng trưởng cao và liêntục từ năm 2015 trở lại đây, dự báo năm 2020, quy mô thị

3 “Thương Mại Điện Tử, Lịch Sử Hình Thành Và Phát Triển”, Tin tức VG,

[https://www.tintucvg.com/thuong-mai-dien-tu/].

4 Nguyễn Ngọc (2021), “Lịch sử hình thành và phát triển thương mại điện tử”, [https://www.way.com.vn/lich-su-hinh-thanh-va-phat-trien-thuong-mai-dien-tu.html].

trường TMĐT của Việt Nam có thể lên tới 13 tỷ USD Điều nàyhoàn toàn có cơ sở khi có đến 68 triệu người dùng internet trêntổng số 97 triệu người Việt Nam, là động cơ thúc đẩy mảngTMĐT phát triển mạnh mẽ Kể từ khi có mô hình thương mại điện

tử đã giúp doanh nghiệp, khách hàng thuận tiện hơn trong qúatrình mua, bán Những ngày đầu khách hàng còn xa lạ với việcmua hàng trực tuyến, các doanh nghiệp khó khăn trong việc làmthương hiệu và tạo lòng tin với khách hàng online Cho đến bâygiờ, việc mua hàng online đã trở thành thói quen của nhiềungười tiêu dùng vì sự tiện lợi mà nó mang lại Trong 11 năm từ

2006 -2017, Quảng cáo trực tuyến tăng lên con số khoảng 200lần từ 3 triệu đô (2006) lên đến 600 triệu đô (2017) Đây là con

số khá ấn tượng, cho thấy sự phát triển của quảng cáo trựctuyến khá tương đồng với sự phát triển của Thương mại Điện tử 5

So với các hoạt động thương mại truyền thống, TMĐT có một sốđiểm khác biệt cơ bản sau: Các bên tiến hành giao dịch trongTMĐT không tiếp xúc trực tiếp với nhau và không đòi hỏi phảibiết nhau từ trước; Các giao dịch thương mại truyền thống đượcthực hiện với sự tồn tại của khái niệm biên giới quốc gia, cònTMĐT được thực hiện trong một thị trường không có biên giới (thịtrường thống nhất toàn cầu)

1.2.2 Sự phát triển của thương mại điện tử tại Việt

Nam:

Năm 2019, thị trường TMĐT Việt Nam chia tay những “ônglớn” như: Adayroi hay Lotte.vn, nhưng không vì thế mà sức hút ởlĩnh vực này kém đi Theo báo cáo eConomy SEA 2019 doGoogle và Temasek công bố, quy mô thị trường TMĐT Việt Namđầu năm 2020 đạt 5 tỷ USD, tốc độ tăng trưởng lên tới 81%

5 Nguyễn Ngọc Hưng, “Thương mại điện tử Việt Nam 11 năm nhìn lại: Tổng quan và

dự báo”,

[https://seongon.com/blog/marketing-online/thuong-mai-dien-tu-viet-nam.html].

Đáng chú ý, Sách trắng TMĐT Việt Nam năm 2019 được CụcTMĐT và kinh tế số (Bộ Công Thương) phát hành cho thấy, tăngtrưởng của thị trường TMĐT Việt Nam đang ở mức cao nhất trong

3 năm trở lại đây Trong số 10 sàn TMĐT có tổng số lượt truy cậpwebsite cao nhất tại thị trường Đông Nam Á 6 tháng đầu năm

2019, có tới 5 là của các doanh nghiệp (DN) Việt Nam bao gồmTiki, Sendo, thegioididong, Điện Máy Xanh và FPT Shop Theo số6

liệu của Euromonitor, với tốc độ tăng trưởng trung bình vàokhoảng 33%/năm, dự kiến giá trị thương mại điện tử Việt Nam sẽđạt mốc 106 nghìn tỷ đồng trong năm 2022, tương ứng vớikhoảng 4,6 tỷ đô la Mỹ

Tổng lượt truy cập của top 10 Website Nguồn iprice.vn

Chương II: Khái quát chung về hai sàn thương mại

Việt Nam tiếp tục dẫn đầu trong cả năm 2019 về lượng truy cậpwebsite (đạt trung bình 38 triệu lượt/tháng) Theo sau lần lượt làThegioididong với 28 triệu lượt/tháng, Sendo với 27,2 triệulượt/tháng, Lazada với 27 triệu lượt/tháng và Tiki với 24,5 triệulượt/tháng7 Như vậy có thể thấy hai sàn thương mại điện tửShoppe và Lazada đang cạnh tranh nhau một cách gay gắt để cóđược vị trí số một trong lĩnh vực thương mại điện tử tại Việt Nam.

2.1 Khái quát chung về Shoppe:

Sàn giao dịch Thương mại điện tử (TMĐT) shopee.vn doCông ty TNHH Shopee (“Công ty”, “Shopee”) thực hiện hoạtđộng và vận hành Thành viên trên sàn là các thương nhân, tổchức, cá nhân có hoạt động thương mại hợp pháp được Shopeechính thức công nhận và được phép sử dụng dịch vụ do Sàn giaodịch TMĐT Shopee và các bên liên quan cung cấp Chủ đầu tư8của Shopee là công ty Garena (Singapore) được thành lập hồinăm 2009 và về đến Việt Nam vào khoảng tháng 07/2015 Tuymới thành lập gần đây những Shopee hiện đang là trang thươngmại điện tử mua sắm hàng đầu tại 7 quốc gia lớn như:Singapore, Malaysia, Thái Lan, Indonesia, Việt Nam, Philippines

và Đài Loan Thương nhân, tổ chức, cá nhân tham gia giao dịchtại Ứng dụng sàn giao dịch TMĐT Shopee tự do thỏa thuận trên

cơ sở tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham giahoạt động mua bán sản phẩm, dịch vụ và không trái với qui địnhcủa pháp luật Sản phẩm, dịch vụ tham gia giao dịch trên Ứngdụng sàn giao dịch TMĐT Shopee phải đáp ứng đầy đủ các quyđịnh của pháp luật có liên quan, không thuộc các trường hợpcấm kinh doanh, cấm quảng cáo theo quy định của pháp luật

7 Dương Ngọc Hồng (2020), “Thương mại điện tử trong phát triển kinh tế tại Việt Nam’’, Tạp chí tài chính, [https://tapchitaichinh.vn/tai-chinh-kinh-doanh/thuong-mai- dien-tu-trong-phat-trien-kinh-te-tai-viet-nam-330340.html].

8 “Quy chế hoạt động sàn thương mại điện tử Shoppe.vn”,

[https://shopee.vn/docs/170].

Hoạt động mua bán hàng hóa qua Ứng dụng sàn giao dịch TMĐTShopee phải được thực hiện công khai, minh bạch, đảm bảoquyền lợi của người tiêu dùng 9

Hình ảnh: Giao diện chính của webisite Shoppe.

Bản đồ thương mại điện tử quý III/2020 do iPrice Group công

bố cho thấy Shopee tiếp tục củng cố vị trí dẫn đầu của mình trênthị trường thương mại điện tử Việt Nam với mức tăng trưởng kỷlục Theo đó, lượng truy cập website trung bình mỗi tháng củaShopee đạt 62,7 triệu lượt, tăng 19% so với quý trước đó và 81%

so với cùng kỳ 2019 Đây tiếp tục là một kỷ lục mới của Shopee,vượt qua mức cao nhất từ trước đến nay của sàn thương mạiđiện tử này vào quý trước đó và vượt qua đỉnh cao mà Lazadalập được hồi quý IV/2017 10

9 “Quy chế hoạt động ứng dụng sàn giao dịch thương mại điện tử Shoppe”,

[https://shopee.vn/docs/5259].

10 Lê Ph ươ ng (2020), “Gi i mã hi n t ả ệ ượ ng Shoppe”, Bnews, shopee/178818.html]

[htps://bnews.vn/giai-ma-hien-tuong-Bản đồ Thương mại điện tử quý III/2020 do iPrice Group công bố.

Nguồn: iprice.vn

2.2 Khái quát chung về Lazada:

Lazada Việt Nam là một sàn giao dịch thương mại điện tử,cung cấp sản phẩm trên nhiều ngành hàng khác nhau như nộithất, điện thoại máy tính bảng, sản phẩm thời trang, sản phẩmchăm sóc sức khỏe, làm đẹp, đồ chơi và đồ dùng thể thao, Bắtđầu từ khi ra đời thì Lazada Group là một công ty thương maiđiện tử của Đức Nó được thành lập bởi Maximilian Bittner và sự

hỗ trợ của Rocket Internet vào năm 2012 và nó hoạt động tạikhu vực Đông Nam Á Cho tới 2015 thì nó đang hoạt động tại 6nước khu vực này bao gồm Indonesia, Malaysia, Philippines,Singapore, Thái Lan và Việt Nam Hoạt động cho tới năm 2015thì được tập đoàn Alibaba của tỷ phú Jack Ma mua lại và thương

vụ cũng được hoàn tất trong năm 2015 Cho tới nay thì Lazadavẫn là thuộc quyền sở hữu của tập đoàn Alibaba Trung Quốc.Lazada Việt Nam là một phần của Lazada Group và được thànhlập vào tháng 3/2012, tên đầy đủ của doanh nghiệp này là Công

ty Trách nhiệm Hữu Hạn (Lazada.vn) Công ty đặt trụ sở chính tạilầu 19, 20 Saigon Centre, 67 Lê Lợi, phường Bến Nghé, Quận 1,Thành phố Hồ Chí Minh Con đường kinh doanh của Lazada chính

là mô hình market place Đó chính là làm người trung gian cho

hoạt động mua bán online Theo những con số chính xác từtháng 1 năm 2016 mà Lazada đã cung cấp thì đơn vị này đã làm

việc với hơn 3000 nhà cung cấp Đi cùng với đó là hơn 500.000sản phẩm khác nhau Quá trình phát triển từ đó đến nay thìmình không chắc là con số này đã nhân lên bao nhiêu lần Việclàm trung gian giữa người mua và người bán sẽ giúp Lazada thu

về một khoản hoa hồng nhỏ từ mỗi đơn hàng của người bán.Ngược lại Lazada cũng cung cấp những dịch vụ tốt nhất dànhcho cả người bán và người mua Lazada mang lại quy trình thanhtoán đơn giản, nhiều lựa chọn, cùng với đó là dịch vụ vận chuyển

và chăm sóc khách hàng chuyên nghiệp nhất 11

Hình ảnh: Giao diện chính của website Lazada

Sau 6 năm hoạt động, Lazada dần trở thành cái tên quen thuộcvới những người quen mua hàng qua mạng ở Việt Nam Khởi đầuvới 30 nhân viên và một văn phòng đại diện ở TP HCM năm

2012, Lazada đã đứng vào hàng "đại gia" trên thị trường thươngmại điện tử Việt với quy mô nhân sự lên đến hàng nghìn người

Từ một nhà kho nhỏ ở Cát Lái năm 2015, 5 năm sau, công ty có

11 “Lazada Là Gì? Lazada Của Nước Nào? Những Điều Nên Biết Về Lazada”,

[https://magiamgialazada.vn/lazada-la-gi/].

bốn nhà kho lớn tại TP HCM, Đà Nẵng, Hà Nội và 43 trung tâmgiao nhận trên cả nước Tốc độ tăng trưởng gấp đôi sau mỗinăm Thống kê từ công ty cho thấy riêng quý III năm nay, sànthương mại điện tử này có 30 triệu lượt truy cập hàng tháng,3.000 thương hiệu, 155.000 nhà bán hàng phục vụ 560 triệu lượtngười dùng, cùng 300 triệu sản phẩm thuộc nhiều danh mục, từđiện tử đến hàng gia dụng, đồ chơi, thời trang, thiết bị thểthao Không chỉ ở Việt Nam, trên thị trường châu Á, Lazada đãđược xếp vào hàng ngũ các unicorn, thuật ngữ chỉ các công tykhởi nghiệp có giá trị trên một tỷ USD 12

PHẦN 2: MÔ TẢ NGUYÊN TẮC VẬN HÀNH CỦA SHOPPE VÀ

LAZADA

Chương I: Nguyên tắc vận hành của sàn Shoppe 13 :

1.1 Quy định chung:

Tên Miền Sàn Giao dịch Thương mại Điện tử: Sàn giao

dịch TMĐT shopee.vn do Công ty TNHH Shopee phát triển vớitên miền Sàn giao dịch là: www.shopee.vn (sau đây gọi tắt là:

“Sàn giao dịch TMĐT Shopee”)

Người Bán: là thương nhân, tổ chức, cá nhân có nhu cầu sử

dụng dịch vụ của Shopee bao gồm: tạo lập gian hàng, đăng tingiới thiệu sản phẩm/dịch vụ, và hoặc khuyến mại sản phẩm/dịchvụ

Người Mua: là thương nhân, tổ chức, cá nhân có nhu cầu

tìm hiểu thông tin về sản phẩm/dịch vụ được đăng bán trênShopee Người Mua bắt buộc đăng ký tài khoản để tham gia giaodịch mua bán

Thành viên: bao gồm cả Người Bán và Người Mua

12 Hà Trường (2018), “Hành trình từ startup đến công ty tỷ đô của Lazada”, Tạp chí đầu tư tài chính., [https://vietnamfinance.vn/hanh-trinh-tu-startup-den-cong-ty-ty- do-cua-lazada-20180504224216081.htm].

13 “Quy chế hoạt động sàn thương mại điện tử Shoppe.vn”,

[https://shopee.vn/docs/170].