Câu thơ sau sử dụng biện pháp tu từ gì?"Bàn tay ta làm nên tất cả Có sức người sỏi đá cũng thành cơm" Bài ca vỡ đất - Hoàng Trung Thông Hoán dụ... Câu thơ sau sử dụng biện pháp tu từ gì?
Trang 1Em hãy kể tên một số biện pháp tu từ đã học từ năm lớp 6 và lớp 7 ?
Trang 2Ẩn dụ
So sánh
Điệp ngữ Hoán dụ
Chơi chữ Nhân hóa
Liệt kê
Trang 3Câu thơ sau sử dụng biện pháp tu từ nào?
"Cảnh khuya như vẽ người chưa
ngủ
Chưa ngủ vì no lỗi nước nhà"
(Cảnh khuya- Hồ Chí Minh)
So sánh
Trang 4Đoạn thơ sau sử dụng biện pháp tu từ nào?
“Cùng trông lại mà cùng chẳng thấy
Thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu
Ngàn dâu xanh ngắt một màu
Lòng chàng ý thiếp ai sầu hơn ai?
(Trích Chinh phụ ngâm khúc- Đoàn Thị Điểm)
- Điệp ngữ
Trang 5Câu thơ sau sử dụng biện pháp tu từ nào?
"Ông trời Mặc áo giáp đen
Ra trận"
(Mưa_- Trần Đăng Khoa)
Nhân hóa
Trang 6Bài ca dao sau sử dụng biện pháp tu từ gì?
““Bà già đi chợ cầu đông
Xem một que bói lấy chồng lợi chăng
Thầy bói gieo quẻ nói rằng:
Lợi thì có lợi nhưng răng chẳng còn”
(Ca dao)
Chơi chữ
Trang 7- Chúng ta có quyền tự hào vì những trang
lịch sử vẻ vang thời đại Bà Trưng, Bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung …
(Trích Tinh thần yêu nước của nhân dân ta- Hồ
Chí Minh)
Liệt kê
Câu văn sau sử dụng biện pháp tu từ gì?
Trang 8
Câu tục ngữ sau sử dụng biện pháp tu từ gì?
“Ăn quả nhớ kẻ trồng cây”
Ẩn dụ
Trang 9Câu thơ sau sử dụng biện pháp tu từ gì?
"Bàn tay ta làm nên tất cả
Có sức người sỏi đá cũng thành cơm"
(Bài ca vỡ đất - Hoàng Trung Thông)
Hoán dụ
Trang 10Câu thơ sau sử dụng biện pháp tu từ gì?
"Bàn tay ta làm nên tất cả
Có sức người sỏi đá cũng thành cơm"
(Bài ca vỡ đất - Hoàng Trung Thông)
Trang 11Tiết 36:
Nói quá
Trang 12I.Nói quá và tác dụng của nói quá
a) Ví dụ 1: Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng
Ngày tháng mười chưa cười đã tối
(Tục ngữ)
b) Ví dụ 2:
Cày đồng đang buổi ban trưa,
Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày.
Ai ơi bưng bát cơm đầy,Dẻo thơm một hạt, đắng cay muôn phần
Trang 13a Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng
Ngày tháng mười chưa cười đã tối
(Tục ngữ)
b Cày đồng đang buổi ban trưa,
Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày.
Ai ơi bưng bát cơm đầy,
Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần.
(Ca dao)
Tháng 5: Đêm ngắn, ngày dài Tháng 10: Đêm dài, ngày ngắn
Trang 14a Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng
Ngày tháng mười chưa cười đã tối
(Tục ngữ)
b Cày đồng đang buổi ban trưa,
Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày.
Ai ơi bưng bát cơm đầy,
Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần.
(Ca dao)
Phóng đại về mức độ của sự vật
Phóng đại về tính chất của hiện
tượng thời tiết
Nói quá sự thật, phóng đại mức
độ, tính chất quy
mô của sự vật , hiện tượng
được miêu
tả gọi là nói quá
Trang 15* Phép nói quá trong bài ca dao:
“ Cày đồng đang buổi ban trưa
Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày
Ai ơi bưng bát cơm đầy
Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần” có tác dụng gì?
-> Nhấn mạnh tính chất của thời tiết: đêm tháng năm và ngày tháng mười âm lịch rất ngắn.
->Nhấn mạnh sự lao động vất vả cực nhọc của người nông dân, tăng sức biểu cảm khơi gợi cảm xúc nơi người đọc.
* Sử dụng phép nói quá trong câu tục ngữ
‘‘Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng
Ngày tháng mười chưa cười đã tối ’’có tác dụng gì?
Trang 162 Tác dụng: nhấn mạnh, gây ấn tượng, tăng sức biểu cảm.
Qua phần phân tích ví dụ, em hiểu thế nào là nói quá ?
Trang 17Bài tập nhanh: Xác định phép nói quá trong
những câu sau:
a) Nhớ, tôi nhớ đến chết cũng không quên
b) Bác ơi, tim Bác mênh mông thế
Ôm cả non sông mọi kiếp người
c) Lỗ mũi mười tám gánh lông
Chồng yêu chồng bảo: “tơ hồng trời cho”
Đáp án: tôi nhớ đến chết cũng không quên
Đáp án: …tim Bác mênh mông thế
Ôm cả non sông mọi kiếp người.
Đáp án: Lỗ mũi mười tám gánh lông
Trang 18Thành ngữ:
-chân cứng đá mềm
- vá trời lấp biển
- rán sành ra mỡ…
Thơ ca , văn chương
- Con đi trăm núi ngàn khe
Không bằng muôn nỗi tái tê lòng bầm
Trong khẩu ngữ:
buồn nẫu ruột, mệt đứt hơi, đói rã họng, lo sốt vó, nở từng khúc ruột,
- Trời rét cắt da cắt thịt thế này mà cậu mặc áo cộc tay
- Cậu đúng là khoẻ như voi thật đấy
- Ông ấy vắt cổ chày ra nước, không bao giờ cho ai cái
gì đâu
Trang 19
Đọc đoạn văn và trả lời câu hỏi: Quả bí khổng lồ
Hai anh chàng đi qua một khu vườn trồng bí Anh A thấy quả bí to, kêu lên:
- Chà , quả bí kia to thật.
Anh B liền cười mà bảo rằng:
- Thế thì đã lấy gì là to Tôi đã từng trông thấy có quả bí to bằng
cả cái nhà đằng kia kìa.
Anh A nói ngay:
- Thế thì đã lấy gì là lạ Tôi còn nhớ, một lần tôi trông thấy một
cái nồi đồng to bằng cả cái đình làng ta.
Anh B ngạc nhiên hỏi:
- Cái nồi ấy dùng để làm cái gì mà to vậy.
Anh A giải thích:
- Cái nồi ấy dùng để luộc quả bí anh vừa nói ấy mà
Không phải nói quá vì không có cơ sở Nói khoác
• Câu hỏi: Lời kể của anh A và anh B có phải nói quá
không? Vì sao?
Trang 20Thảo luận theo nhóm
Nói quá và nói khoác giống và khác
nhau ở điểm nào?
Trang 21Phân biệt nói quá với nói khoác?
1 Giống nhau: Đều là nói phóng đại mức độ, quy
mô, tính chất của sự vật, hiện tượng được miêu tả
Trang 22Bài 1 sgk/ T 102 Tìm biện pháp nói quá và giải thích ý nghĩa của chúng.
a Bàn tay ta làm nên tất cả
Có sức người sỏi đá cũng
Trang 23Bài 1 sgk/ T 102.Tìm biện pháp nói quá và giải thích ý nghĩa của chúng.
a Bàn tay ta làm nên tất cả
Có sức người sỏi đá cũng thành cơm
b.- Anh cứ yên tâm, vết thương chỉ sướt da thôi
Từ giờ đến sáng em có thể đi lên đến tận trời được
c.- […] Cái cụ bá thét ra lửa ấy lại xử nhũn mời hắn vào nhà xơi nước
=> Trấn an người nghe: vết thương nhỏ, rất nhẹ, không sao, chỉ ngoài da thôi
=> Kẻ có quyền uy, hống hách
=> Giá trị to lớn của sức lao động
Trang 24II Luyện tập
Bài 2 Điền các thành ngữ sau đây vào chỗ trống / / để tạo
thành biện pháp tu từ nói quá: bầm gan tím ruột; chó ăn đá
gà ăn sỏi; nở từng khúc ruột; ruột để ngoài da; vắt chân lên
cổ mà chạy
a Ở nơi thế này, cỏ không
mọc nổi nữa là trồng rau, trồng cà
b Nhìn thấy tội ác của giặc, ai ai cũng………
c Cô Nam tính tình sởi lởi, .
d Lời khen của cô giáo làm cho nó
e Bọn giặc hoảng hồn mà chạy
bầm gan tím ruột
chó ăn đá gà ăn sỏi
ruột để ngoài da
nở từng khúc ruộtvắt chân lên cổ
Trang 25II Luyện tập
Bài 3 Đặt câu với các thành ngữ sau đây:
nghiêng nước nghiêng thành, mình đồng da sắt, nghĩ nát óc, nhanh như gió,
nghiêng nước nghiêng thành.
Trang 26AI NHANH HƠN
Trò chơi
Trang 27Đây là gì?
Khỏe như voi
Bức tranh 1:
Tìm thành ngữ so sánh có sử dụng phép nói quá.
Trang 28Đây là gì?
Nhanh như chớp
Bức tranh 2: Tìm thành ngữ so sánh có sử dụng phép nói quá.
Trang 29Đây là gì?
Đen như cột nhà cháy
Bức tranh 3: Tìm thành ngữ so sánh có
sử dụng phép nói quá.
Trang 30Đây là gì?
Khóc như mưa
Bức tranh 4: Tìm thành ngữ so sánh có sử dụng phép nói quá.
Trang 31Đây là gì?
Nhanh như gió
Bức tranh 5: Tìm thành ngữ so sánh có sử dụng phép nói quá.
Trang 32Đây là gì?
Chậm như rùa
Bức tranh 6: Tìm thành ngữ so sánh có sử dụng phép nói quá.
Trang 333 Để nhận ra biện pháp nói quá cần đối
chiếu nội dung lời nói thực tế Phải nắm được
ý nghĩa hàm ẩn của lời nói ( tức là luôn theo
nghĩa bóng chứ không hiểu theo nghĩa đen).
Trang 35Hướng dẫn tự học
*Về nhà:
- Học bài, hoàn thành các bài tập vào vở
- Viết đoạn văn có sử dụng phép nói qúa.
- Sưu tầm và ghi vào vở các đoạn
văn, bài thơ có sử dụng biện pháp nói quá
* Hướng dẫn chuẩn bị cho tiết học sau:
+ Xem trước bài “Nói giảm nói
tránh”,
+ Soạn theo câu hỏi sgk.