Bai 9 Noi qua

Cày đồng đang buổi ban trưa Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày Ai ơi bưng bát cơm đầy Dẻo thơm một hạt, đắng cay muôn phần.. Đêm tháng năm rất ngắn c.a.Con đường mòn chạy thẳng đến tận [r]

Trang 1

Người thực hiện: Nguyễn Thị Tuyết Nhung Giáo viên: Trường THCS Lao Bảo

Trang 2

? Nêu chức năng và các loại tình thái từ?

Đặt câu có tình thái từ?

- Tình thái từ là những từ được thêm vào câu để cấu tạo câu nghi vấn, câu cầu khiến, câu cảm thán và để biểu thị sắc thái tình cảm của người nói.

- Có 4 loại tình thái từ:

Trang 3

So sánh hai cách nói sau:

- Cô ấy tính tình xởi lởi, ruột để ngoài da.

- Cô ấy tính tình xởi lởi, không có chuyện gì che giấu được.

Trang 4

TIẾT 37: NÓI QUÁ

I Nói quá và tác dụng của nói quá.

a Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng Ngày tháng mười chưa cười đã tối

b Cày đồng đang buổi ban trưa

Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày

Ai ơi bưng bát cơm đầy

Dẻo thơm một hạt, đắng cay muôn phần.

(Ca dao)

c Con đường mòn chạy thẳng đến tận chân trời.

(Báo Nhân Dân)

1 Ví dụ:( sgk)

Trang 5

a Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng Ngày tháng mười chưa cười đã tối.

b Cày đồng đang buổi ban trưa,

Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày.

Ai ơi bưng bát cơm đầy,

2 Nhận xét:

Cách nói trên có quá sự thật không?

Trang 6

a Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng

Ngày tháng mười chưa cười đã tối

Nói quá

sự thật

Trang 7

A Nối B

a Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng

Ngày tháng mười chưa cười đã tối

1 Phĩng đại về mức

độ

b Cày đồng đang buổi ban trưa

Mồ hơi thánh thĩt như mưa ruộng cày

Ai ơi bưng bát cơm đầy,

Dẻo thơm một hạt, đắng cay muơn phần

2 Phĩng đại về quy

mơ

c Con đường mịn chạy thẳng đến tận

I Nĩi quá và tác dụng của nĩi quá.

NÓI QUÁ

Tiết 37

Nĩi quá là gì?

Trang 8

Dẻo thơm một hạt, đắng cay muôn phần

c Con đường mòn rất dài.

Nói đúng

sự thật

Trang 9

Dẻo thơm một hạt, đắng cay muôn phần

c Con đường mòn rất dài.

cách nói quá hay hơn vì nhấn mạnh được điều muốn nói,

tượng mạnh cho người đọc, người nghe

Trang 10

3 Kết luận

1.Ví dụ:( sgk)

2 Nhận xét:

Trang 11

1.Ví dụ:( sgk)

2 Nhận xét:

3 Kết luận

Nói quá là biện pháp tu từ phóng đại

mức độ, quy mô, tính chất của sự vật, hiện tượng được miêu tả để nhấn mạnh, gây ấn tượng, tăng tính biểu cảm.

1.Ví dụ:( sgk)

3 Kết luận

1.Ví dụ:( sgk)

Trang 12

I.Nĩi quá và tác dụng của nĩi quá.

II Luyện tập

NÓI QUÁ Tiết 37

Nĩi quá và nĩi khốc cĩ những điểm gì giống nhau, khác

nhau?

LÀM VIỆC THEO CẶP (3P)

Trang 13

•Giống nhau: cùng nói quá sự thật, cùng phóng đại sự việc,

hiện tượng lên

:

- Nói quá là phóng đại

sự việc lên nhằm nhấn

mạnh, gây ấn tượng,

tăng giá trị biểu cảm,

tạo độ tin cậy cao cho

cười chế nhạo

→ tác động tiêu cực.

* Khác nhau:

Trang 14

Trang 15

II Luyện tập

1 Bài tập 1: Tìm biện pháp nĩi quá và giải thích ý nghĩa của chúng trong các ví dụ sau:

a) Bàn tay ta làm nên tất cả

Cĩ sức người sỏi đá cũng thành cơm

(Hồng Trung Thơng) b) Anh cứ yên tâm, vết thương chỉ sướt da thơi

Từ sáng đến giờ em cĩ thể đi lên đến tận trời được

(Nguyễn Minh Châu) c) […] Cái cụ bá thét ra lửa ấy lại xử nhũn mời hắn vào nhà xơi nước

(Nam Cao)

Trang 16

a) Bàn tay ta làm nên tất cả

Cĩ sức người sỏi đá cũng thành cơm

(Hồng Trung Thơng) → Biện pháp nĩi quá: Sỏi đá cũng thành cơm

Ý nghĩa: Nhấn mạnh sự quyết tâm cũng như cơng sức của con người Dù cĩ khĩ khăn đến đâu mà quyết chí, gắng sức cũng sẽ đạt kết quả mỹ mãn

Trang 17

b) Anh cứ yên tâm, vết thương chỉ sướt da thơi

Từ sáng đến giờ em cĩ thể đi lên đến tận trời được

(Nguyễn Minh Châu) → Biện pháp nĩi quá:Biện pháp nĩi quá: Đi đến tận trời được

Ý nghĩa : Thể hiện ý chí nghị lực cũng như lịng lạc quan tin tưởng của con người Mặc khác cịn để trấn an mọi người rằng vết thương nhỏ chẳng cĩ nghĩa lý gì

Trang 18

→ Biện pháp nĩi quá:Biện pháp nĩi quá: Thét ra lửa

Ý nghĩa: Nhấn mạnh vào tính cách nhân vật Cụ bá là

kẻ cĩ quyền uy, hống hách

Trang 19

2 Bài tập 2: Điền các thành ngữ sau đây vào chỗ trống/ /

để tạo thành biện pháp tu từ nĩi quá: bầm gan tím ruột; chĩ ăn đá gà ăn sỏi; nở từng khúc ruột; ruột để ngồi da; vắt chân lên cổ mà chạy.

a Ở nơi thế này, cỏ khơng mọc nổi nữa là

trồng rau trồng cà

b Nhìn thấy tội ác của giặc ai ai cũng

c Cơ Nam tính tình sởi lởi,

d Lời khen của cơ giáo làm cho nĩ

e Bọn giặc hoảng hồn mà chạy

chĩ ăn đá gà ăn sỏi

bầm gan tím ruộtruột để ngồi da

nở từng khúc ruộtvắt chân lên cổ

Trang 20

1 Bài tập 1:

2 Bài tập 2:

3 Bài tập 3: Đặt câu với các thành ngữ dùng biện pháp nĩi

quá sau đây: nghiêng nước nghiêng thành, dời non lấp biển, lấp biển vá trời, mình đồng da sắt, nghĩ nát ĩc

- Cơ ấy cĩ sắc đẹp nghiêng nước nghiêng thành

- Cĩ trí tuệ con người mới cĩ thể dời non lấp biển

- Nhân dân ta biết đồn kết thì cĩ thể lấp biển vá trời

- Thánh Giĩng là một vị thần mình đồng da sắt

- Nghĩ nát ĩc cũng khơng thể giải được bài tốn này

Trang 21

XEM HÌNH ĐỐN CHỮ

1

Khoẻ như voi

Trang 23

XEM HÌNH ĐỐN CHỮ

3

Ăn như mèo

Trang 24

Tiết 37:

XEM HÌNH ĐOÁN CHỮ

Trang 25

Tiết 37

Trang 26

Tiết 37:

Trang 27

5 Bài tập 5: Viết đoạn văn ngắn hoặc làm một bài thơ cĩ

dùng biện pháp nĩi quá?

Trang 28

Học bài cũ: Nói quá và tác dụng của nói quá.

+ Làm tiếp bài tập 5 vào vở

+ Sưu tầm một số câu ca dao và thơ văn có sử

dụng phép nói quá

Soạn bài mới:

+ Chuẩn bị: Ôn tập truyện kí Việt Nam

Lập bảng thống kê các văn bản truyện kí đã học từ đầu năm đến bây giờ

Nêu những điểm giống nhau và khác nhau của các văn bản đó

Em thích nhân vật nào nhất? Vì sao?

Trang 29

CON RẮN VUƠNG

Bữa kia đi chơi về bảo vợ:

- Này mình ạ! Hơm nay tơi đi vào rừng trơng thấy một con rắn, chao ơi, to đến là to, dài đến là dài Bề ngang thì chắc chắn là bốn mươi thước rồi, cịn bề dài thì dễ đến hơn trăm thước

Vợ khơng tin, nhưng cũng định trêu chồng một mẻ:

- Tơi nghe người ta nĩi cĩ rắn dài đã nhiều Nhưng làm

gì cĩ giống rắn dài như anh nĩi thế Tơi nhất định

khơng tin

Chồng làm như thật:

- Thật quả cĩ rắn như thế Dài hơn một trăm thước thì chẳng đến, nhưng tám mươi thì nhất định

Trang 30

- Lần này tơi nĩi thật nhé Con rắn dài đến bốn mươi

thước, khơng kém một phân

Vợ bị lăn ra cười:

- Con rắn anh thấy, bề ngang đã chắc chắn là bốn mươi thước, bề dài cũng lại đến bốn mươi thước khơng kém một phân thì chẳng hố ra là con rắn vuơng à?

Trang 31

Anh nọ được dịp nói khoác:

- Tôi được thấy có nhiều cái lạ lắm, nhưng lạ

nhất là có một chiếc thuyền, dài không lấy gì mà

đo cho xiết Có người 20 tuổi đứng ở đằng mũi

bắt đầu đi ra đằng lái, đi đến giữa cột buồm thì đã già, râu tóc bạc phơ Cứ thế đi,

đến chết vẫn chưa tới lái.

Trong làng cũng có một anh nói khoác nổi tiếng, nghe vậy liền kể ngay một câu chuyện:

- Như thế đã lấy gì làm lạ Tôi đi rừng thấy có một cây cao ghê gớm

Trang 32

Có một con chim đậu trên cành cây ấy, đánh rơi một

hạt đa Hạt đa rơi xuống lưng chừng gặp mưa, gặp bụi rồi nảy mầm, đâm rễ thành cây đa Cây đa lớn lên, sinh hoa, kết quả, hạt đa ở cây đa đó lại rơi vãi ra, đâm

chồi, nẩy lộc thành nhiều cây đa con, đa con cũng như cây đa mẹ lớn lên, sinh hoa kết quả, lại nẩy ra hàng

đàn cây đa cháu Cứ thế mãi cho đến khi rơi tới đất thì

đã bảy đời tất cả

Anh đi xa về nghe thế gân cổ lên cãi:

- Làm gì có cây cao thế Chả ai tin được

Anh kia cười ranh mãnh:

- Ấy không có cây cao như thế thì lấy đâu ra gỗ mà

đóng chiếc thuyền của anh?

Trang 33

QUẢ BÍ KHỔNG LỒ

Hai anh chàng đi qua một khu vườn trồng bí Một anh thấy quả bí

to kêu lên:

- Chà, quả bí kia to thật !

Anh bạn có tính hay nói khoác, cười mà bảo rằng :

- Thế thì đã lấy gì làm to Tôi đã từng thấy những quả bí to hơn nhiều Có một lần, tôi

tận mắt trông thấy một quả bí to bằng cả cái nhà đằng kia kìa.

Anh kia nói ngay :

- Thế thì đã lấy gì làm lạ Tôi còn nhớ, một bận tôi trông thấy một cái nồi đồng to bằng

cả cái đình làng ta.

Anh nói khoác ngạc nhiên hỏi

- Cái nồi ấy dùng để làm gì mà to vậy ?

Anh kia giải thích :

- Cái nồi ấy dùng để luộc quả bí anh vừa nói ấy mà.

Anh nói khoác biết bạn chế nhạo mình bèn nói lảng sangchuyện khác

Định dạng
Số trang	33
Dung lượng	1,59 MB