Cac hinh thiic the hien ciia no la cac hanh vi bat nat, lam dung than the, lam dung loi noi, c6 y sir dung vu lyc hoac quyen lyc ciia hgc sinh, giao vien doi vai nhirng hpc sinh hoac nhi
Trang 1Gia d i n h va G i 6 i
Sg 3 - 2019
Giai phap phong ngira
bao lire hgc flirang trong trircrng hgc
Nguyin Chu Du*
T6m tat: Hien nay, tinh trang bao lire hgc dircmg dang dien ra theo
chieu hiroTig phiic tap, nhieu hinh thifc voi nhieu dang doi tirong khac nhau Bao lu-c hgc duong co nhieu nguyen nhan khac nhau, do vciy, trong tru'dng hgc can co nhihig bien phap phong ngira mgt each chii dgng TCr kinh nghiem mgt so niroc, chung ta co the van dung xay dimg nhirng mo hinh phii hop voi hoan c^nh ciia Viet Nam
Tir khoa: Bao lire hoc du'cmg; Phong ngira bao lire; Mo hinh phong
chong bao lyc; GiSi phap phong chong bao lire
Ngay nhan bai: 2/5/2019; ngay chinh sua: 17/5/2019; ngay duy?t dang: 3/6/2019
Trang 2LDatvlndl
^^Trong nhihig n3m gdn day, Viet Nam co sy phat trien manh me va toan dien ve kinh te - van hoa - xa hgi, ciing voi sy phat triln ciia nin kinh tl thi truang, giao due- dao tao cung ngay cang dugc d6i mai va nang cao chat lugng Ben canh nhimg mat tich cue eiia nen giao due thi vdn con mgt so bat cap va yeu kem, dien hinh nhu tinh trang bao lyc hgc duong van dang tro thanh van de nhiic nhoi trong toan nganh giao due C) nuac ta, du luan x3 hgi len tieng kha nhieu ve bao lyc hpc ducmg, vai nhiing lo ngai ve sy
da dang va miic dp nguy hiem ciia hanh vi nay Bao lyc hgc duong khong phai la mot van de moi, nhung cang ngay tinh chat va mirc dp ciia hanh vi nay ngay cang nguy hiem hem Cac than chii ciia bao lyc hgc ducmg co the
la giu'a giao vien va hpc sinh hoac hgc sinh va hpc sinh, hpc sinh va giao vien, tham chi la giira phu huynh hpc sinh va giao vien Cac hinh thiic the hien ciia no la cac hanh vi bat nat, lam dung than the, lam dung loi noi, c6
y sir dung vu lyc hoac quyen lyc ciia hgc sinh, giao vien doi vai nhirng hpc sinh hoac nhiing nguoi khac va ngugc lai Do co the la nhung hanh vi bao luc ve the xac, bao lyc ve tinh than, bao lyc ve tinh due, ngon ngir, nhirng viec lam tran lot ve tai chinh hoac nhu"ng hanh vi khac gay ra nhirng t6n thuong ve mat the xac va tinh than cho nguai khac Tir kinh nghiem cua mgt so nuac, chiing ta co co the xay dyng nhirng mo hinh dl co the phong ngira bao luc hgc duong
2 S6 lieu, mau, phiFcng phap nghien CLFU
So lieu dugc tn'eh tir khuon kho de tai cap co sa "Dinh huang gia tri dao diic, nghe nghiep - viec lam ciia hgc sinh, sinh vien tren dia ban Ha Noi" (Truang Ngpc Thdng va Cong sir, 2016) ciia trudng Dai hpc Cong do^n Mau djnh lugng dugc thu thap bdng phuong phap nghien cim phong vdn cau triic voi 200 hpc sinh (100 hpc sinh THCS va 100 hgc sinh THPT) tai 6 truong ciia Ha Ngi, bao gom: THCS Kim Lien, THCS Le Loi (Ha Dong)
THCS Bich Hoa (Thanh Oai), THPT Thanh Oai B, THPT Le Quy Don (Hi
Dong), THPT Trdn Hung Dao (Thanh Xuan) vl thyc trang va nguyen nhan cua bao lyc hgc duong
Cac thong tin djnh lugng sau khi thu thap dupe xir ly bdng phdn mem SPSS vdi cac thu tuc thdng ke, mo ta, phan tich tuong quan ,
Cac thong tin djnh tinh sii durig phuong phap quan sat tham dy y^ khong tham dy, phdng vdn sau dl tim hilu cac hinh thirc bao lyc," cae
Trang 33 Thyc trang bao l y c hoc diyo-ng tren dia ban Ha Noi hien nay Bao Jyc hgc ducmg hien nay dien ra vdi nhilu hinh thirc va co nhtmg dien bien phirc tap Theo Bg Giao due va Dao tao, sau gdn I nam triln khai Nghi dinh 80 ciia Chinh phu quy dinh ve moi trudng giao due an toan, lanh manh, than thien, phdng, chdng bao lyc hpc dudng tren co sd khao sat cua nganh Cong an va nganh Giao due cho thay, co tinh trang nganh Giao due khdng nam dugc sd lieu chinh xac Mdi Sd bao cao len Bg co vai chuc vu, tinh ra ca nude chi vai tram vu nhung trong khi nganh Cong an vao cugc thi so lieu rat lan Theo thdng ke ciia nganh Cong an, s6 vu lien quan din bao lyc hpc dudng la hon 2.000, trong dd hon 5 3 % s6 vu xay ra trong trudng hgc NghTa la nam hgc vira qua da co hon 1.000 vu bao lyc xay ra trong trudng hgc (Bp Giao due va Dao tao, 2018) Tir nam 2011 den nam
2018, theo bao cao cua lien Bg Giao due va Dao tao va Cdng an, c6 den hon 18.000 vu vi pham phap luat, bao lyc hgc dudng vdi ddi tugng lien quan la can bd, giao vien, hpc sinh, sinh vien; han 11.000 vu danh nhau gay thucmg tich, hem 200 vu xam hai tinh due, 900 vu uy hiep tinh than Dang noi, trong sd nay, gan 10.000 vu dien ra trong nha trudng (Khanh Linh, 2019)
Theo cac ket qua nghien ciiu, tren dja ban Ha Ndi cd khoang 80% hpc sinh cho biet tir trudc din nay da bi bao lyc gidi trong trudng hoc it nhat mot ldn, 7 1 % bi bao luc trong vong 6 thang qua Trong do, bao lyc tinh than (mdng chiri, de dpa, bdt phat, dat dieu, si nhuc ) chiem ty le cao nhat 73%, bao lyc thi chdt (tat, da, xd day, keo tdc, bat tai, danh dap ) la 4 1 %
va bao luc tinh due (tin nhdn vdi ngi dung tinh due, sd, hon, hiep dam, yeu cdu cham vao bg phan sinh due, lan truyen tin don tinh d u e ) chiem 19% (Vien nghien cim Y - Xa hgi hpc Plan, 2014: 63)
Nhu vay, tinh trang bao luc hpc dudng dien ra tuong doi phirc tap tren dia ban Ha Ngi va co chilu hudng da dang hem cac hinh thiic bao luc hgc dudng truyen thong
3.1 Doi tugng gay ra bao luc hgc duccng
Co nhilu chii thi khac nhau ciia bao luc hpc dudng Cd the la hpc sinh, giao vien, phu huynh hoac mot ngudi ngoai trong mang ludi quan he xa hgi cua ca nhan
Theo quan sat so bp cac ddi tugng ciia bao lyc hpc dudng co ban la hgc sinh vdi nhau, tuy nhien, tinh trang bao lyc giira giao vien vdi giao vien va
Trang 4B i e u d o 1 B o i t u - o n g c i i a h a n l i v i b a o l y c h o c du-tmg ( % )
60 T "
40- H |
30- B B
20- H H
>"' •
( 1 J — m ^ — —
7
Hocsinh vdi hoc sinh Phuhuynhhocsinh Giao vien vcfi hpc sinh Giao vien vai giao
voicacdoitugng vangugclai vien khac
Doi tugng chu yeu ciia hanh vi bao lyc chu yeu la giira cac em hgc sinh vdi nhau Nhin chung thi khi cac em cd nhirng xung dot lap tiic nghT din viec diing bao lyc de giai quyet
Bieu do 2 Chii the gay ra bao luc hoc duang (%)
50
I^JH
Anh chi khoa tren Hpc sinh tniong khac I3ancungl6p Giaovien
K 8 t q u a k h a o s a t tliS h i e n t r o n g t d n g s6 n h i i n g n g u o i d u g c hoi vi n g u o i
g a y ra b a o lire d a s o d e u c h o r a n g d o c a c a n h chj Idioa tren 5 0 % , hgc sinh tir t n r d n g k h a c 2 8 % , b a n ciing l o p 1 5 % v a g i a o vien la 7 % Nhir vay, c o thS
t h a y r i n g c a c h a n h yi b a o lire c h u y e u d e u d o c a c b a n h g c sinh hoc lop t r e n
c j y m i n h ldn h o n vS m a t thS c h a t lan t r i thirc b a t n a t c a c e m khoa d u o i B 6
CO th8 la c a c h a n h vi g a y hin, d a n h n h a u , h a y nhirng h a n h vi m i e t thi d e
d g a , h a n h h u n g dS lai t h u o n g t i c h tren c a t h e h o a c g a y t o n h a i d i n v | t chdt
c h o n g u o i k h a c C a c em^ m u 5 n c h i m g t o b a n than m i n h la d a n anh, dan chi
p h a i c h o i trgi vi t i n h hiSu t h i n g n e n d a g a y ra nhirng h a n h d g n g d a n g I5n
an doi voi cac em khoa duoi minh "Hoac ciing vi truyen thdng "ma cB bit
nat ma mdi" nen cdc em vita buic vdo trudng da bi cdc anh chi doa nat idt ddng tiin bao ke hay mua dd an sdng, do an vat" (PVS so 7, nam, 13
Trang 53.2 Cac hinh thuc cua bao lu-c hgc dudng
Cdc hanh vi bgo luc vgt chdt, the chat
Bao lyc vat chat xet tren mgt gdc dp nhdt dinh la nhiing hanh vi bao lyc
nay thudng hudng den sy bat ep cd lien quan din vat chdt hay nhirng
phuang tien vat chat co lien quan Chang han nhu hien tugng "bao ke" trdn
lot, ke manh tran lot tien hay tai san cd gia tri ciia ke ylu, chiem doat cac
vat dung cua ban be, yeu cau ham dga hgc sinh khac phai nop tiln
Qua sd lieu d Bang 1 ta thay cac hanh vi gidu dd diing hgc tap cua ban,
hgc sinh treu chgc nhau, hdi mugn tien ma khdng tra hay sir dung cac
hanh dgng sd md, au yem vdi ban khac gidi chilm ty le rat thdp Hanh vi
si nhuc hoac danh ban chiem ty le rat cao den 80,5% cho thdy cac em hpc
sinh thudng giai cjuyet mau thuan bang vii lyc dudi nhilu hinh thiic khac
nhau nhu danh, dam dimg cac hung khi nguy hiem nhu dao, keo khien
kha nang thuang tich la rat ldn, gay ra cac hau qua ve mat the chat nhu
xay xat, chay mau tay chan mat mui va nhirng chan dgng tam ti cho cac
em hgc sinh Cac hanh vi nay xay ra d trong trudng hpc thugc nhirng noi
vang ve it nguoi qua lai, thudng la nha ve sinh, khu vyc san the due hay d
ngay trong lap hgc giifa nhiing gid giao ca, nhiing gid ra choi
Bang 1 Cac hanh vi bao luc hgc duong (%)
Hanh vi Ty le
Hgc sinh treu choc nhau 10,5 Giau hoSc lay do diing hoc tap cua ban 20,4
Hoi mugn tiln ban m^ khong tra 5,7
Tran lot tien bac 17,6 Danh ban 55,7 Diing lai n6i si nhuc lang ma ban 80,5
Sir dyng cic hanh dong sb m6, au yem v6i ban khdc gioi 3,5
Cdc hanh vi bgo luc tdm Ii, tinh cdm, tinh due
Bao luc tam ly tinh cam trong mdi trudng hgc dudng thuang dugc the
hien dudi hinh thiirc nhu: hinh thirc ki luat mang tinh dpa dam de dpa, si
nhuc gay ire che lo sg cho hpc sinh
Hanh vi ma cac em hgc sinh thudng xuyen bj bao hanh la diing Idi ndi
xuc pham lang ma (48%), d miic dp mot vai lan la hanh vi cd y dpng cham
vao nhimg cho nhay cam, dimg nhung Idi noi thilu tl nhi khieu dam
Khi thyc hien cac hanh vi bao lyc, cac em cuiig chpn nhiing dia diem
phii hgp dl hanh ddng Theo khao sat dia dilm dien ra bao lyc hpc dudng
thudng la nhirng cho vdng ve o trong trudng (55%), d ngay trong Idp hgc
(26%), d xa trudng nhung noi it ngudi qua lai (11%), o ngoai dudng pho
(8%) Dja dilm ma cac em hpc sinh chpn de cd nhiing hanh vi bao lyc da
Trang 6"!^^ y^ ^'."'^' ^^" ^^^ ^yc yi khong muon bi phat hien, mudn che gidu hanh
vi sai trai "Cdc anh chi dy hay loi, dp tdi nhiing bgn mudn ddnh vdo trong
nhd ve_ sinh vai san sau truong de ddnh, vi nhirng cho ddy it thdy cd gido di
qua neu mudn ddnh thi ddnh thodi mdi cUng chd ai di y din dau " (PVS
so 8, nir, 14 tuoi)
3.3 Nguyen nhan bao luc hgc duong
Viec cac em hpc sinh sii dung bao lyc vdi ban be cung deu cd nhiing
nguyen nhan nhat djnh ciia no Cd the la cac nguyen nhan chii quan boc
phat hay nguyen nhan khach quan khac deu day cac em vao viec sii dung
bao lyc Cuoc khao sat da tim ra dugc nhung nguyen nhan dan tdi viec sir
dung bao lyc ciia cac em hpc sinh, dugc the hien qua bang sau:
Bang 2 Nguyen nhan ciia cac truong hgp bao luc trong nha truxmg (%)
Nguyen nhaii Ty | |
Tinh hieu thdng, muon chirng to ban than 74 ^5
Xich niich, co mau thuan tir truac 55,9 Hgc sinh xem nhilu canh bao lire trong phim anh, sach bao rfii hoc theo 48,7
Hiia theo cac ban khac 45,4 Chua duoc b6 me quan tam giao due ve hanh vi bao lire 54 9
Giao vien trong trucmg khong kiem soat dirge cac hoat dong ciia hoc sinh 42 6
Cac hinh thiic ki luat ve bao lire hpc duang chua c6 tinh ran de giao due 39 5
Ban b^ ben ngoai rii re 35 3
Kit qua khao sat y kien nguyen nhan bao lyc hgc dudng phan anh phdn
nao nhu:ng dac diem tam sinh Ii ciia lira tudi hpc sinh Dd la tinh hilu
thdng, tudn chimg td ban than khac ngudi Do tuoi nay vdn rdt dl huong
img theo phong trao, chiu su tac dpng va anh hudng lan nhau, sy nhanh
chdng tilp thu nhiing tieu eye ciia mdi trudng xung quanh la diem dac
trung ciia lira tudi nay (Bang 2)
Cac nguyen nhan khac cung dang dugc chii y la chua dugc cha me quan
tam giao due vl hanh vi bao luc Thuc tl hien nay, khong nhilu phu huynh
luu y din viec giao due cho con em minh yk vdn dl bao lyc hgc dudng d l
cac em co the ty chii trong hanh vi giao tilp vdi ban be, tranh nhirng xung
dot trong quan he qua lai Ben canh do giao vien khong kilm soat dupe cac
hoat dpng cua hpc sinh cung nhu chua cd nhihig bien phap phong ngira, ky
luat tir phia nha truong
Cac em dIu trai qua rat nhilu trang thai tam Ii khac nhau khi la nan
Trang 7mdt tu^chu trong cong viec, cd nhtmg trucmg hgp cdn dl lai hau qua rdt nang neve tam Ii
Khi rai vao trudng hop minh la nan nhan ciia nan bao hanh cac em thudng noi ngay vdi cac thay cd de ngan chan kip thdi ciing nhu giai quylt triet de gdc re van de do Hoac ciing co mdt so cac em phan img dl bao ve ban than bang each danh lai ban Tuy nhien, theo each day con tir mgt so cac bac cha me do ban tinh con minh qua nhiit nhat rut re thi khi con bi bdt nat cd the danh lai ban de ty ve (Bang 3)
Bang 3 Hanh dgng va phan ling neu ban than la nan nhan cua hanh vi bao luc hgc duong (%)
Hanh dgng v^ phan ung
!m lang
Danh iai ban
Bao vai thay co giao
Ve nh^ noi lai vol nguai than trong gi;
Nghi hoc vi sa
i dinh
Ty le 2,5 23,7 46,5 20,5 9,8
4 M6 hinh phong ngCfa bao lire hoc d u a n g
4.1 Kinh nghiam tren the gidi
Trudng hpc dugc xem la dia ban hat nhan de trien khai cac chinh sach phong chong bao lyc hpc dudng Theo WHO, mdt md hinh phdng chong bao lyc dya vao truang hpc co hieu qua khi tich hgp dugc cac thanh to nhu Khung phap ly, dieu chinh chinh sach cd lien quan; Dinh ky thu thap dif lieu vl bao lyc va theo doi sy thay ddi theo thdi gian; Trien khai cac chuong trinh phdng ngira bao lyc phii hgp vdi liia tudi; Phan irng nhanh vdi bao lyc khi nd xay ra WHO cung cho rdng cdn thyc hien cac chinh sach va dao tao giao vien phii hgp; Xem xet va dilu chinh mdi trudng an toan cho hgc sinh; Ket noi, thu hiit phu huynh tham gia vao boat dgng phdng chdng bao lyc
Thong qua mo hinh ciia td chirc WHO chiing ta trudc tien can nang cao nhan thiic, hilu bilt va dl ra tam quan trgng ciia vice phdng chong bao iyc hoc duong ddi vdi toan xa hpi (cac co quan chinh phu, nha trudng, phu huynh va hgc sinh) Khi cac ddi tugng cd nhan thirc ro tam quan trgng thi
se cd nhirng quylt sach xay dyng cac khung phap ly va nhirng hanh dgng diing trong phdng chdng bao lyc hgc dudng Thir hai, mo hinh cung chi ra can phai cd sy xay dyng phat triln quan he ddi tac gitra cac nganh de xac dinh cac dau mdi phdng chong bao lyc d tre em va thanh thilu nien tir cac nganh khac nhu sy kit hgp cua nganh giao due, chinh quyen, cdng an cung cap trong phong chdng bao lyc hpc dudng Dilu quan trpng thir ba do la nang cao nang lyc nhan vien va to chirc cac hoat ddng long ghep phdng
Trang 8WHO CO ban chua de cap den vai trd ciia gia dinh trong cong tac phdng chdng bao luc hpc ducmg hien nay
Tren thuc te tai Ha Noi hien nay cac mo hinh phdng chdng bao lyc hgc dudng da dugc trien khai theo md hinh ciia WHO buoc ddu da cd ket qua tuy nhien con nhieu vdn de dat ra Ve mat chinh sach Bp Giao due va Dao tao da ban hanh den 25 van ban lien quan tdi phdng chong bao lyc hpc dudng, gan nhat cy the theo Quyet djnh sd 5886/QD-BGDDT ve Ban hanh chuong trinh hanh dgng phdng, chdng bao lyc hgc dudng trong cac ca sd giao due mam non, ^iao due phd thong va giao due thudng xuyen giai doan 2017-2021 Rdt nhieu trudng hgc da td chiic cac boat dpng ngoai khoa, tuyen truyen phd bien cac ky nang phdng chdng bao lyc hgc dudng cho
hpc sinh Tuy nhien hieu qua chua thyc su cao va con yeu ve hoat dpng tu
van, nhan biet nhimg kha nang tilm tang bao lyc hgc dudng cua cac nhdm
CO nguy CO cao de cd the ngan chan
4.2 Giai phap phong ngtra bao luc hgc duong
-Ve mat chinh sach: Can cu the hda luat phdng chdng bao luc hpc dudng va cd nhung qui dinh cu the
- Bg Giao due va Dao tao tang cudng td chirc cac boat dgng hd trg giao vien thdng qua td chirc tga dam, tap huan, chia se ve ky nang ung xir su pham, cdng tac tam ly hgc dudng; nhan dien, ngan ngira cac xu hudng bao luc hgc dudng hoac cac bieu hien gay mat an toan trudng hgc
- Nha trudng can dua hoat dgng tuyen truyen phdng chdng bao lyc hpc
dudng nhu mgt boat dgng thudng xuyen theo thang va theo cac chii d l dk
pho biln phap luat, ky nang phdng tranh, ky nang giai quylt bao lyc hgc dudng
- Thanh lap to/dpi phan irng nhanh bao gom: Chinh quyin, cong an, nhan vien nha trudng va cd sy ket hgp chat che vdi phu huynh hgc sinh d l nhanh chdng hoa giai nhirng hien tugng va vu viec ve bao lyc hgc dudng
- Xay dung md hinh tu van hgc dudng: tir md hinh nay thuc hien cac bien phap tuyen truyen ve bao lyc hgc dudng, cac budi hgc ky nang trong phong chdng cac hanh vi bao lyc, xay dyng mang ludi cac cdng tac vien chinh la cac hgc sinh trong phdng ngira nhimg nguy co bao lyc hgc duang
cd thi xay ra Kit hgp vdi cac ca quan don vi, giao vien chii nhiem, nha trucmg va gia dinh phong chdng bao lyc hpc dudng
5 Kit luan
Bao lyc hgc dudng la mgt trong nhung nguyen nhan pha vd mdi trudng giao due an toan, lanh manh, than thien trong nha trudng Bao lire hoc dudng d tren thi gidi va d nude ta cd nhieu dien bien phirc tap, cd nhCrng trudng hgp day len thanh tgi pham Tinh trang bao lyc hoc dudng d nude ta
Trang 9Ngoai nhiing hinh thiic bao lyc truyin thdng vl thi chdt cdn manh nha nhung hinh thuc lien q^uan den lam dyng tinh due Ddng thdi, nhimg hinh thiic bao luc vl tinh than khdng chi dien ra mgt each true tilp ma cdn diln
ra mot each gian tiep thdng qua cac phucmg tien truyin thdng dai chiing, mang xa hpi
Bao lyc hpc duang de lai nhieu hau qua nghiem trgng trudc tien ddi vdi ban than hpc sinh ve mat the chat va tinh than Ngoai ra tinh trang bao luc hgc dudng anh hudng den nha truang, gia dinh va moi trudng hpc tap Nhimg hanh vi bao luc hpc dudng ciia hgc sinh se lam anh hudng din tinh lanh manh va an toan trong giao due, phu huynh hgc sinh cung khdng yen tam de con cai den trudng hgc trong noi sg hai
Xuat phat tir thyc trang tren va tir kinh nghiem ciia cac qudc gia tren the gidi chiing ta can cd nhtrng giai phap tir cap vT md den cac hoat dgng thyc
te trong nha trudng va xa hpi de cd the phong chdng bao lyc hgc dudng mgt each tdt nhat Cac bg, ban nganh da cd nhieu van ban chi dao, thong thu hudng ddn phoi hgp nham muc dich phdng chdng bao lyc hpc dudng, tuy nhien trong thdi gian tdi chiing ta can hoan thien khung phap ly va can xay dyng van ban luat/phap lenh ve phdng chdng bao lyc hpc i^dng nham dam bao mgt mdi trucmg hpc tap an toan cho hpc sinh Cac ca quan dia phuong va nha trudng ciing vai gia dinh can xay dung qui che phoi hgp phan ling nhanh cung nhu tu vdn, tham van, truyen thdng trong phdng chdng bao luc hgc dudng nhdm tao dyng mdt moi trudng giao due an toan
de hpc sinh hgc tap va phat trien.•
Tai li^u trich dan
Bg Giao due va Dao tao 2018 Hgi thdo triin khai Nghi dinh sd 80 /2017/ND-CP vd Quyit dinh sS 5886/QD-BGDDT khu vuc phia Nam Tlianh phi H6 Chi Minh
ngay 10/10/2018
Khanh Linh 2019 Han 1.000 vy bao luc hgc dudng/nam: Nha khoa hgc dang d
dau? Bdo gido due dien tir Thdnh phd Ho Chi Minh
https://www.giaoduc.edu.vn/hon-1000-vu-bao-luc-hoc-duongnam-nha-khoa-hoc-dang-o-dau.htm
Lane, K L., Kalberg, J R., & Menzies, H M 2009 Developing schoolwide programs to prevent and manage problem behaviors: A step-by-step approach
New York, NY, US: Guilford Press
School-based violence prevention, Karen Hughes, Public Health Wales hrtps://www.who.int/violence_injury_prevenlion/violence/8th_miIestones_me eting/Hughes_School-based_violence_prevention.pdf?ua=l
Truong Nggc Thdng va Cgng su 2016 Dinh huang gid tri dao dire, nghe nghiep
- vi^c Idm ciia hgc sinh, sinh vien tren dia ban Hd Ngi D I tai nghien ciiu CO
sd trudng Dai hgc Cong doan
Vign nghien ciru Y - Xa hgi hgc Plan Vi?t Nam 2014 Truang hgc an loan, thdn