Thế giới côn trùng luôn hấp dẫn như vậy… Còn đối với tôi: việc ngắm nhìn những con chuồn chuồn nhỏ bé, với đôi cánh mỏng manh, trong suốt luôn làm tôi thích thú!. Những buổi trưa trốn m
Trang 1SÁNG TÁC TRANG PHỤC DẠ HỘI DỰA TRÊN NGHIÊN CỨU THIÊN NHIÊN VỀ LOÀI CÔN TRÙNG:
CON CHUỒN CHUỒN
Hồ Diệu Thảo
710068v
07/2007
Trang 2Phần mở đầu
Chương 1:
GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI
1 Giới thiệu, lí do chọn đề tài
Trong thế giới chúng ta, không có sinh vật nào kì lạ hơn côn trùng.Trên bầu trời và mặt đất, dưới biển khơi và lòng đất, trong các khe đá; từ hai cực tới xích đạo; từ phương Đông tới phương Tây, từ sa mạc mênh mông đến rừng cây rậm rạp … đâu đâu cũng có thể cảm nhận được sự hoạt động của chúng Bất kì là mùa xuân, mùa hạ, mùa thu hay mùa đông; bất kì là ngày hay đêm, bất kì là ngày mưa hay ngày nắng, chúng luôn luôn ở cùng bạn Trong bọn chúng, có những con thì làm bạn thích thú, làm cho bạn yêu quý;
có những con khiến bạn phải bực bội, phải ghét bỏ; có con thì làm bạn nâng niu; co con khiến bạn tránh xa khi gặp… Tóm lại, chúng đều có quan hệ hoặc xa hoặc gần, hoặc thế này hoặc thế nọ với bạn Chúng có mối duyên với cả loài người
Từ ngày đầu tiên sinh ra, loài người đã không thể làm bạn với những sinh linh nhỏ bé – côn trùng Hàng ngàn vạn năm nay, người ta không ngừng quan sát chúng, nghiên cứu chúng Thế giới côn trùng luôn hấp dẫn như vậy…
Còn đối với tôi: việc ngắm nhìn những con chuồn chuồn nhỏ bé, với đôi cánh mỏng manh, trong suốt luôn làm tôi thích thú! Nhớ lại thuở bé Những buổi trưa trốn mẹ, cùng chúng bạn tung tăng ngoài ruộng đuổi bắt chuồn chuồn… Vì thế đó cũng là một trong những nguyên nhân tôi chọn nó làm đề tài nghiên cứu cho đồ án tốt nghiệp lần này của mình mà không phải là một loài côn trùng nào khác
2 Phương pháp nghiên cứu, triển khai đề tài:
Trang 3
Khi lấy con chuồn chuồn làm đề tài nghiên cứu, tôi đã gặp phải rất nhiều vấn đề: thứ nhất là về căn bản cấu trúc, kết cấu con chuồn chuồn vô cùng đơn giản.Hoa văn, họa tiết của nó cũng không nhiều, lạ mắt như con bướm hay những loài côn trùng khác.Thứ hai nữa là tài liệu nghiên cứu về loài côn trùng này không phong phú, có lúc tưởng chừng như tôi buộc phải đổi đề tài nghiên cứu Nhưng tôi đã cố gắng khắc phục và giải quyết vấn đề theo nhiều hướng khác nhau… như cách điệu hoa văn chuồn chuồn, lấy đó làm họa tiết trang trí chính cho những trang phục sáng tác của mình
3 Mục đích nghiên cứu:
3.1 Xu hướng chung của xã hội:
Khi xã hội ngày càng phát triển như hiện nay, cuộc sống của chúng ta cũng ngày càng nâng cao hơn, Những nhu cầu tưởng chừng như đơn giản: “ăn no, mặc ấm” giờ đây trở thành “ăn ngon, mặc đẹp” Vì trang phục cũng như bộ mặt của cá nhân, nó thể hiện tính cách, công việc… cũng như vị trí, đẳng cấp của bạn Sự lựa chọn, đầu tư đúng đắn cho một bộ trang phục sẽ giúp bạn tự tin hơn, nhờ đó nó cũng gián tiếp góp phần giúp bạn thành công hơn trong công việc, cũng như trong các mối quan hệ của mình
Vì vậy lẽ tất yếu, nghành công nghiệp may mặc ngày nay càng được chú trọng phát triển hơn Ở Việt Nam nước ta, đã có rất nhiều nhãn hiệu thời trang ra đời cho tới thời điểm này Từ những tên tuổi lớn như: NinoMax, PT2000, Việt Tiến, An Phước… cho tới những nhãn hiệu riêng của từng nhà thiết kế đánh dấu phong cách cá nhân họ
Đó là điều đáng mừng của nghành thời trang nước ta trong gần 5 năm trở lại đây
Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng còn nhiều mặt hạn chế như thời trang nước ta vẫn còn đứng ở ngưỡng, mà chưa có được phong cách riêng của mình Việc ảnh hưởng từ phim ảnh, cho tới sự gia nhập tràn lan của thời trang các nước: Hàn Quốc, HongKong, Trung Quốc… đã ảnh hưởng không nhỏ từ người tiêu dùng cho đến nhà sản xuất
Nhưng tôi tin rằng khó khăn trước mắt đó cũng chỉ là tạm thời, nhờ đó mà các nhà thiết kế cũng như các nhà sản xuất của chúng ta sẽ nổ lực hơn nữa để khẳng định được vị thế của nghành thời trang Việt Nam trong tương lai
Trang 4Vốn yêu thích cái đẹp, cũng như thời trang nên tôi đã chọn nó làm nghành học, và
là con đường để tôi theo đuổi Đồ án tốt nghiệp lần này là một bước đệm cho con đường xâm nhập vào thực tế của một nghành nghề đòi hỏi sáng tạo không ngừng Hi vọng những sáng tác của tôi mang đến một nét chấm phá độc đáo!
3.2 Thời trang dạ hội:
Với nhịp sống phát triển như hiện nay, những buổi lễ, tiệc… đã không còn quá xa lạ Đó cũng là nơi bạn bè tụ hội, họp mặt; là nơi gặp gỡ của những đối tác, nhiều mối quan hệ… Là dịp để bạn thể hiện cái tôi cá nhân, bộ mặt xã hội của mình Vì thế một bộ trang phục thích hợp đòi hỏi nhiều tố: sang trọng, không quá diêm dúa, cầu kì… màu sắc phải phù hợp… Không như những loại trang phục khác,… thời trang dạ hội ít khi phải theo mùa hay khí hậu
Chương 2:
NGHIÊN CỨU
1 Giới thiệu chung về thế giới côn trùng đa dạng:
Trang 5Côn trùng là dòng họ lớn nhất trong giới sinh vật
Hiện nay côn trùng có ít nhất có 75 vạn giống, chiếm 4/5 tổng số chủng loại trong toàn
bô giới sinh vật Nghĩa là, cứ trong 5 loại sinh vật thì có 4 loài côn trùng
Theo phân loại học hiện đại, sinh vật chia ra 7 bậc là giới, nghành, lớp, bộ, họ, loài giống Côn trùng thuộc nghành động vật chân đốt Chúng không chỉ có thân đốt mà còn có chân đốt Cùng ngang hàng với nó có lớp vỏ giáp, lớp hình nhện và lớp nhiều chân Lớp côn trùng có đặc trưng chủ yếu phân biệt với các lớp kia là : Thân chia ra 3 phần la phần đầu, phần cánh, phần ngực và phần bụng Phần ngực có 2 đôi cánh và 3 đôi chân
Từ lớp côn trùng trở xuống, thường chia nhỏ thành 34 bộ Dưới bộ còn có tổng họ, họ, loài và giống
1.1 Bộ cánh cứng (coleoptera), thường gọi là giáp trùng Cánh trước có chất sừng gọi là
cánh cứng (vỏ cánh), cánh sau có chất màng,cũng có loài không có cánh sau Biến thái hoàn toàn Có khoảng 25.000 giống
1.2 Bộ cánh có vảy (lepidoptera), biến thái hoàn toàn, trùng hình thành gọi là con ngài
hoặc bướm Cánh và thân có đầy vảy, có cơ quan miệng hút tạo thành cái vòi dài có thể cuốn lên Ấu trùng thường gọi là sâu róm Có hơn 100.000 giống
1.3 Bộ hai cánh (diptera), phần miệng để chích hút hoặc liếm hút Cánh trước phát triển
có màng Cánh sau thoái hóa thành cái que nằm ngang Biến thái hoàn toàn Ấu trùng muỗi gọi
là cung quăng, ấu trùng của ruồi gọi là dòi Trùng hình thành thì bay giỏi Số chủng loại đa biết
có 85.000 giống
1.4 Bộ cánh màng (hemonopter), miệng kiểu nhai, cánh có 2 đôi chất màng Biến thái
hoàn toàn Là nhóm loài tiến hóa nhất trong côn trùng Đã biết hơn 120.000 giống như : ong,kiến…
Trang 61.5 Bộ cùng cánh (homoptera), miệng chích hút có 2 đôi cánh màng Biến thái không
hoàn toàn Có 16.000 giống như: ve sầu, rệp…
1.6 Bộ nửa cánh (hemiptera), miệng dài để chích hút Cánh trước có nửa gốc là da, nửa
trên là màng Cánh sau là màng cả hoặc bị thoái hóa Gặp địch thì phụt khí thối, nên gọi là trùng đánh rắm Biến thái không hoàn toàn , có hơn 3 vạn giống
1.7 Bộ cánh thẳng (orthoptera), miệng kiểu nhai, cánh trước dài và hẹp, hơi cứng, gọi là
cánh đậy Cánh sau là màng Có loài thì cánh ngắn hoặc không có cánh Có 12.000 giống, như chấu chấu, dế
2 Phân loại lớp côn trùng, theo trình độ tiến hóa có thể đưa ra:
2.1 Á lớp không cánh: Thân nhỏ, không cánh, biến thái không rõ ràng
Bộ nguyên vĩ: Thân nhỏ, không có mắt kép, không có xúc giác, không cánh, 6 chân, ăn ở trong lớp đất giàu hữu cơ, như trùng nguyên vĩ Có khoảng 300 giống
Bộ đàn vĩ: Thân nhỏ, có mắt kép đơn giản, có xúc giác, không cánh, 6 chân, có bộ đàn đặc biệt Như trùng đàn vĩ, trùng thủy khiêu Khoảng 2000 giống
Bộ song vĩ: Không có mắt kép, có xúc giác, không có cánh, 6 chân, đuôi phát triển, có hính cái kiếm Như trùng song vĩ, khoảng 600 giống
Bộ anh vĩ: Thân nhỏ, không cánh, có xúc giác dạng sợi dài, bụng có 2 cái râu đuôi và 1 sợi đuôi giữa Như con y ngư, thạch bính Khoảng 500 giống
Những côn trùng này suốt đời không có cánh, biến thái không rõ ràng, rất gần tổ tiên loài trùng nguyên thủy, không có bao năm quan hệ với loài người nhưng nó lại có giá trị đặc biệt trong việc nghiên cứu tiến hóa của côn trùng
2.2 Á lớp có cánh: côn trùng khá là cao cấp, có cánh, có biến thái rõ ràng
Trang 7 Bộ phù du: Trùng hình thành thân yếu, tuổi thọ ngắn, miệng thoái hóa, cánh màng, mang cánh hình lưới, cánh trước lớn hơn cánh sau nhiều Ấu trùng sống dưới nước Như phù
du, khoảng 2000 giống
Bộ chuồn chuồn: Thân cỡ lớn, mắt to, xúc giác nhỏ, miệng kiểu nhai, cánh màng, mạng cánh hình lưới, nủa biến thái, ấu trùng sống dưới nước Như chuồn chuồn, đậu nương
Có khoảng 5000 giống
Bộ khiêu liêm: Cỡ hơi to, xúc giác dạng tơ, dài mà có đốt Cánh trước dạng giấy da, cánh sau là màng Mồm kiểu nhai, chân đi nhanh, ấu trùng cũng giống với trùng hình thành Như con gián, khoảng 7000 giống
Bộ bọ ngựa: Côn trùng bắt cỡ lớn, ngực trước nhô ra, chân trước thành chân săn bắt, cánh trước có chất da, cánh sau là màng Ấu trùng tựa trùng hình thành, như con bọ ngựa Khoảng 1800 giống
Côn trùng những bộ này, trong loại có cánh là khá nguyên thủy bậc thấp
Bộ cánh thẳng: Cỡ hơi to Cánh trước có chất da, cánh sau là màng, miệng kiểu nhai, ăn thực vật, có hại cho nông nghiệp Biến thái không hoàn toàn, như châu chấu, dế Khoảng 20.000 giống
Bộ cánh da: Cánh trước nhỏ, cánh sau lớn có chất sừng Miệng kiểu nhai Cuối thân có một đôi đuôi gọng kìm Như con cừu sưu Khoảng 2000 giống
Bộ cánh bằng nhau: Thân mềm, miệng kiểu nhai Cánh có hoặc không Xúc giác dạng chuỗi hạt, mắt thoái hóa như mối Khoảng 2000 giống
Bộ nửa cánh: Thường thì cánh trước là nửa cánh cứng, cánh sau là màng Miệng kiểu chích hút Ấu trùng và trùng hình thành giống nhau Như con bọ hôi (trùng đánh rắm), con bọ xít Khoảng 30.000 giống
Bộ cùng cánh: Miệng kiểu chích hút, cánh cùng là da hoặc màng Có nhiều giống có hại cho nông nghiệp Như ve sầu, trùng vỏ cứng, nha trùng (con bọ vòi) Khoảng 32.000 giống
Những loại trùng này tuy có cánh nhưng phát dục thuộc loại biến thái không hoàn toàn,
có quan hệ mật thiết với loài người
Trang 8 Bộ cánh có mạng: Cánh màng, mang cánh hình lưới, miệng kiểu nhai, xúc giác dài, mát
kép lồi ra, săn bắt mồi Như thảo linh Khoảng 4500 giống
Bộ cánh cứng: Cánh trước có chất sừng, không có mạng cánh Cánh sau có màng
Miệng kiểu nhai Như bọ rùa, thiên ngưu, đom đóm, sâu bộ hành Có khoảng 300.000 giống, là một bộ lớn nhất trong lớp côn trùng
Bộ cánh lông mao: Trùng hình thành có dạng con ngài, nhiều lông mao, xúc giác dạng
tơ rất phát triển Mắt kép lồi ra, miêng thoái hóa Như thạch nga, Khoảng 4000 giống
Bộ cánh vảy: Có chất màng, trên cánh có vảy Miệng kiểu hút, chia ra hai loại là bướm
và ngài Có khoảng 140.000 giống, là bộ lớn thứ hai trong lớp côn trùng Có quan hệ mật thiết với loài người
Bộ hai cánh: Cánh trước phát triển, có chất màng Cánh sau biến thành cái gậy thăng bằng đường phân cách đơn giản Miệng chích hút hoặc liếm hút như muỗi, ruồi Khoảng 90.000 giống Phần lớn là trùng có hại
Bộ cánh màng: Cánh có chất màng, mạng gân cánh ít Miệng nhai hoặc nhai hút Như
ong mật, kiến Phần lớn là côn trùng có tính chất xã hội.Khoảng 86.000 giống
Bộ tảo: Thân nhỏ, dẹt đứng, cánh thoái hóa, miệng chích hút Chân sau nhảy giỏi, phần
lớn sống kí sinh, là trùng có hại cho sức khỏe Khoảng 86.000 giống
Côn trùng những bộ này có nhiều loại, phát dục thuộc loại biến thái hoàn toàn, có quan
hệ mật thiết với đời sống con người
Trang 93 Cấu trúc hình dạng đặc biệt:
Thân hình côn trùng đều khá nhỏ, con nhỏ thì bên trong lại rất lớn Côn trùng đốt tre dài nhất, 30 cm trở lên Con ong kí sinh là nhỏ nhất, chỉ 0,2mm Con to con nhỏ cách nhau 1500 lần Thân con côn trùng cũng tựa như mọi loại động vật chân đốt, có các vỏ cứng ở ngoài, gọi
là xương ngoài Lớp biểu bì cứng đã bảo vệ, chống đỡ cho cái thân mềm yếu Phần trũng xuống làm điểm tựa cho cơ thịt Toàn bộ cơ thịt được nối thẳng với xương ngoài, có lợi cho vận động Điều quan trọng hơn là bên ngoài lớp biểu bì có phủ lớp sáp, dầu Có thể chống mất nước rất hiệu quả Điều này đối với động vật trên cạn cỡ nhỏ là việc lớn hàng đầu liên quan sự sống Mặt ngoài của biểu bì có cấu trúc dạng lông mao đã cho côn trùng những thiết bị thụ cảm Thế nhưng nếu như xương ngoài là một khối liền thể cũng rất phiền phức Điều đáng mừng là nó lại
do một hệ thống mảnh xương được nối liền bằng màng tạo nên Điều đó đã khiến côn trùng có được tính linh hoạt ở mức độ nhất định
Thứ nữa là côn trùng đã có cái dấu ấn của tổ tiên dạng như trùng phân đốt của chúng Toàn thân được tạo thành bởi 20 vòng đốt, nối thành 3 đoạn rõ rệt: phần đầu, phần ngực và phần bụng Phần đầu dược tạo thành bởi 6 đốt thân gắn với nhau Phần ngực có 3 đốt Phần bụng thường là 11 đốt, Phần đầu có một đôi xúc giác, mắt đơn mắt kép và phần miệng; tạo nên cái trung tâm thụ cảm và kiếm ăn củ côn trùng Phần ngực có 3 đôi chân có đốt, thường có 2 đôi cánh; tạo nên cái trung tâm vận động của côn trùng Phần bụng có tim, đường tiêu hóa, đường hô hấp và tuyến sinh sản; tạo thành cái trung tâm trao đổi dinh dưỡng và sinh sản của côn trùng Cái cấu trúc tinh xảo và hợp lí như vậy không có ở những động vật trước đó, cũng đã đặt cơ sở cho cơ chế động vật bậc cao hơn sau này Cần nói rằng, đây là kết quả chọn lọc lâu dài của tự nhiên Chúng ta hãy phân tích cụ thể về cấu trúc của mấy cơ quan
3.1 Xúc giác đủ loại: Xúc giác do 3 bộ phận tạo thành là: đốt cuống, đốt chuôi, đốt chui và
đốt roi Đốt roi thường do nhiều đốt vòng tạo nên, có nhiều thay đổi, lại có thể chia ra mấy loại hình Côn trùng cùng một loại hình thì thường có xúc giác giống nhau Thế nhưng có những con côn trùng thì xúc giác con đực, con cái là khác nhau Ví dụ con muỗi cái có xúc giác sợi tơ,
Trang 10con đực thì dạng lông vũ Trên xúc giác có nhiều cơ quan thụ cảm, khiến côn trùng có được các chức năng sinh lí như xúc giác, vị giác và khứu giác rất nhạy
3.2 Mắt đơn và mắt kép: Côn trùng ngoài mắt đơn có tác dụng cảm quan ra thì điều đặc biệt
là côn trùng hình thành có một đôi mắt kép, mọc ở hai bên phần đầu, do mấy chục đến hàng vạn cái mắt nhỏ tạo nên (mắt kép của bướm phượng được tạo nên từ 17.000 cái mắt nhỏ) Có những loại côn trùng do mắt kép được sử dụng phối hợp để bổ sung cho nhau Có những loại côn trùng do mắt kép to lồi ra mà thị trường (góc nhìn) đạt tới 3600
3.3 Cái miệng rất nhiều kiểu dáng:
Phần miệng của côn trùng là do cái chi ở phần đầu diễn biến mà thành Thông thường thì được tạo thành bởi các đôi hàm trên, hàm dưới, và môi trên cùng lưỡi Cái phần miệng thích ứng với các loại thức ăn khác nhau đã đặc hóa thành đủ kiểu loại Lọai hình nguyên thủy là cái miệng kiểu nhai của châu chấu bộ cánh thẳng Nó thích ứng vói việc gặm ăn thực vật Cái miệng của ong mật vừa ăn phấn hoa cũng lại vừa hút mật hoa, là kiểu nhai hút Con ruồi, con muỗi lần lượt là miệng kiểu liếm hút và chích hút, dùng để hút chất dịch Biến thái nhiều nhất
là cái miệng kiểu nhai hút của loài bướm, có thể hút được nước mật từ nơi sâu của các loài hoa
Sự đa dạng của cái miệng đã mở rộng phạm vi kiếm ăn của côn trùng, làm giàu cách thức kiếm
ăn của chúng, và có lợi cho việc sinh tồn của chúng
3.4 Cái chân vạn năng:
Côn trùng ở giai đoạn ấu trùng trường là có chân bụng Trùng hình thành thường đều không có chân bụng chỉ có 3 đôi ngực Thông thường là do đốt gốc, đốt quay, đốt đùi, đốt bắp chân dưới và đốt cổ chân tạo nên Ngoài đốt cổ chân ra, thông thường là do đốt gốc, đốt quay, đốt đùi, đốt bắp chân dưới và đốt cổ chân tạo nên Ngoài đốt cổ chân ra, thông thường là mộtđốt Đốt cổ chân thường có 2-5 đốt, phía cuối có cấu tạo phụ thêm là móng Cấu trúc của chân rất linh hoạt
Chân của loại côn trùng khác nhau là thích ứng với phương thức hoạt động và môi trường sống khác nhau Có lọai là chân bước đi thích ứng cho việc đi, có loại là chân bắt thích hợp cho việc săn bắt, có loại là chân nhảy thích hợp cho việc nhảy, có loại là chân bơi thích hợp cho việc
Trang 11quạt nước, có loại là chân đào thích hợp cho việc đào dưới đất… Chân có cấu trúc chức năng khác nhau đã khiến cho côn trùng có thể có được hoạt động phức tạp đa dạng
3.5 Cái cánh quí báu:
Côn trùng đã trở thành động vật không có đốt sống duy nhất có thể bay được trong không trung, trở thành loài sinh vật sớm nhất trong toàn thể động vật có thể sống sót trên không Điều mấu chốt là việc xuất hiện và đặc hóa của cánh Cánh của những loại côn trùng khác nhóm loài
do kết cấu vá chất iệu khác nhau mà có thể chia ra loại cánh màng mỏng trong suốt và loại cánh cứng có chất liệu cứng bền, mạch gân cánh khó nhận ra ; loại nửa cánh với phần gốc chắc chắn
có chất màng có đầy vảy và lông mao mỏng trong suốt, cánh cứng có chất liệu cứng bền và mạch gân khó nhận ra; loại nửa cánh với phần gốc chắc chắn có chất màng; loại cánh vảy mà chất màng có đầy vảy và lông mao mảnh; loại cánh đôi mà cánh sau đặc hóa thành que thăng bằng Còn có loại côn trùng mà cánh thiếu hụt hoặc thoái hóa Cánh trùng có nhiều mạch gân cách, các loại côn trùng hoặc nhóm loài thì trật tự mạch gân là khác nhau Cánh khác nhau thì cách thức bay và tác dụng bay là khác nhau Sự phát sinh tồn tại của cánh đã khiến cho côn trùng từ hệ thống cơ thịt đến hệ thống thần kinh đều có nhưng biến đổi to lớn Do có cánh mà hành vi của côn trùng đã trở nên phức tạp, càng có thể thích ứng với các môi trường đa dạng và khai phá được những đường sống rộng mở hơn Cái cánh đã thực sự đặt nền tảng cho sự phát triển phồn vinh của lớp côn trùng
4 Bản lĩnh cao cường và khả năng thích ứng tuyệt diệu:
Do côn trùng có được các loại hình dáng và cấu trúc đặc biệt mà nó đã có được bản lĩnh cao cường và khả năng thích ứng tuyệt diệu Côn trùng có được cái thể lực thật kinh ngạc Cơ bắp của nó đều là loại cơ vân ngang, mà số lượng lại rất nhiều Có con có tới 4000 sợi (nếu so sánh thì người chỉ có 400-500 sợi) Lại nữa, khi cơ bắp co rút thì cách thức cung cấp năng lượng đặc biệt đã khiến cho côn trùng sinh ra được cái thể lực không cân súng với tỉ lệ thân của
nó Ví dụ, con kiến bình thường có thể nâng được vật nặng gấp mấy chục lần trọng lượng của
Trang 12chính nó Con hổ giáp có thể kéo được cái xe kéo nặng hơn nó 1000 lần Con bọ chét có thể nhảy cao hơn 100 lần thân nó Sức khỏe kinh khủng đã khiến cho côn trùng trở thành kẻ mạnh
Con ngài độc đực có thể đánh hơi các mùi của con cái cách xa 2km Con bướm gai vàng
có cái cơ quan khướu giác trên đốt chân có thể đánh hơi được nồng độ đường tới 1/12.300 phân
tử gam, độ nhạy vượt quá cái lưỡi của con người là hơn 200 lần Cái mắt kép của nhiều loại côn trùng có thể tiếp nhận được nhiều loại ánh sáng phân cực tia tử ngoại Độ nhạy trong thụ cảm
đã khiến cho côn trùng có thể nhanh chóng phản ứng đối với kích thích của ngoại giới
6 Sở thích ăn uống rộng:
Căn cứ vào sự khác nhau vê tính chất thức ăn thì thức ăn của côn trùng rất là rộng Bao gồm thực vật và động vật thối rửa, thậm chí còn có cả sở thích ăn phân và xác chết Cái gì cũng
ăn đã khiến cho côn trùng lợi dụng được triệt để nguồn thức ăn để sinh tồn tốt hơn
7 Khả năng bay giỏi:
Côn trùng có hệ thống khí quản phát triển và cơ quan hô hấp đa dạng, có thể thích ứng được với những trường hợp thở khác nhau Những cơ quan này không chỉ có thể cung cấp đủ oxy, còn có thể làm tăng lực nâng Đôi cánh mạnh mẽ và linh hoạt khi bay đã áp dụng các cách thức như vỗ lên xuống, quạt trước sau và động tác quay thân, tạo nên luồng khí áp và sức đẩy khác nhau ở trên và dưới cán, khiến cho thân thể tiến lên rất linh hoạt Có con thì cánh đập rất
nhanh, canh con ruồi mỗi giây đập tới 180-197 lần Con chuồn chuồn bay thiện nghệ có vận tốc
đạt tới 140km/h Có loại côn trùng còn có thể bằng cách dùng độ nghiêng qua trái hoặc qua phải khi đập cánh mà điều chỉnh độ rung của cánh trước- sau và 2vận tốc để mà bay lui hoặc bay lộn lại Thậm chí có loài còn có thể tạm thời dừng trên không… Điều này đã khiến cho côn trùng khi săn bắt mồi, trốn chạy kẻ địch, tìm bạn đời và di cư có thể ứng phó tự nhiên và thoải
mái
Trang 138 Khả năng thích ứng tuyệt diệu:
Sự đa dạng về màu sắc, hình dạng của côn trùng khiến chúng không chỉ có màu sắc bảo
vệ (như châu chấu trong bụi cỏ), màu sắc cảnh giới (như vằn ngang xen lẫn màu vàng ở phần bụng con ong vàng, còn có cách bắt chước hình dạng (như con bọ đốt tre, con bướm lá cây) Không ít loài côn trùng còn có khả năng như: giả chết, phụt hơi độc và làm đứt chân để tự cứu mình
9 Sức sinh sản lớn:
Côn trùng thuộc loại sinh vật sinh sản lưỡng tính Mỗi con niêm trùng có thể đẻ
500-1800 trứng, nhiều nhất có thể tới 3000 trứng Con muỗi vằn Ai Cập bình quân đẻ 1360 trứng Chu kì sống của chúng ngắn, chỉ là mấy ngày hoặc mấy tuần Có những côn trùng một năm có thể sinh ra hơn 10 thế hệ đến mấy chục thế hệ
10 Lịch sử đời sống và biến thái phức tạp:
Côn trùng một đời từ trứng ấu trùng đến trùng hình thành phải trải qua một loạt thay
đổi Đó chính là biến thái Côn trùng nguyên thủy bậc thấp không có biến thái rõ ràng Côn trùng ở bậc khá cao thì từ biến thái không hoàn toàn (thiếu giai đoạn nhộng) đến biến thái hoàn toàn Hình thức cũng rất đa dạng Ý nghĩa thích ứng của biến thái là ở chỗ mở rộng được môi trường sinh sống và nguồn thức ăn, khiến nó có được khả năng sinh tồn mạnh mẽ hơn Xét theo
ý nghĩa nào đó, biến thái cũng là một loạt tái diễn của cách phát dục có hệ thống, nó có ý nghĩa quan trọng đối với việc côn trùng thích ứng với môi trường có nhiều biến đổi
* Mùa đông đến chúng đi đâu mất?
Trái đất có 4 mùa: xuân, hạ, thu, đông luân phiên nhau Vào mùa đông rất hiếm khi trông thấy côn trùng Vậy chúng đi đâu mất??
Trang 14Thì ra là mùa đông đã đào thải tuyệt đại bộ phận những con côn trùng Một bộ phận côn trùng thì đã tìm đến những nơi cư trú khác, bằng những cách thức khác nhau, với những kiểu ngủ đông để tự bảo vệ mình
Trước khi ngủ đông, côn trùng thường áp dụng hai hành động: Một mặt trước khi qua đông phải ăn cho thật nhiều để có thể tích trữ được nhiều tinh bột, protein và mỡ dùng cho mùa đông Đồng thời lại chia ra hai lần bài tiết nước (1 lần ngừng ăn, khi bước vào trạng thái qua đông thì tiến hành kiểu bài tiết nước và bã; một lần là mất nước hoàn toàn khi bước vào trạng thái qua đông), hạ thấp lượng nước trong cơ thể, nâng cao điểm đóng băng Ngoài ra, còn chọn lựa nơi ở để giữ ấm, ẩn nấp qua đông Côn trùng có mấy cách thức để qua đông khác nhau, cụ thể như sau:
o Qua đông bằng ấu trùng: Như con hổ giáp ẩn mình nơi lòng đất sâu 10cm, sâu
thông cũng ẩn trong khe đất gần gốc cây Con gián thì giấu mình nơi góc phòng Con sâu thì chui tít vào giữa quả cây
o Qua đông bằng con nhộng: Nhộng của loài bướm, ngài qua đông chỗ có ánh
mặt trời trên thân cây, trên công trình xây dựng
o Qua đông bằng trùng hình thành: Con dế nấp ở nơi tường đổ góc nhà Ruồi
muỗi thì ở góc tối trong nhà Con bọ rùa thì chi vào dưới khe gỗ hoặc lá rụng
o Qua đông bằng trứng: Con châu chấu thì vùi trứng trong lớp đất bèo dốc hướng
mặt trời Con bọ ngựa thì dính cái vỏ trứng lên cành cây Con ngài độc thì phủ lên trứng bằng lớp lông mao Ong mắt đỏ thì đẻ trứng trong cơ thể ấu trùng trong cơ thể ấu trùng kí chủ
Mùa đông trôi qua, dựa vào những tín hiệu như lượng nước, thức ăn, ánh mặt trời và độ
ẩm mà côn trùng tỉnh giấc, bắt đầu cuộc sống mới Sự qua đông của côn trùng là việc thích ứng có tính bảo vệ với môi trường xấu, khiến côn trùng có thể sinh sôi phát triển trên Trái đất
Trang 1511 Con chuồn chuồn xưa kia và hiện tại:
Chuồn chuồn là loại côn trùng mà chúng ta rất quen thuộc.Vào mùa hạ và mùa thu, trước và sau cơn mưa là chuồn chuồn bay lượn trên không trung thành các đội hình khiến trẻ con phải đuổi theo mà bắt Thế nhưng, bạn có biết quá khứ của chúng không?
Chuồn chuồn cũng như là con gián, cũng là bậc lão tiền bối trong thế giới côn trùng Xét từ những hóa thạch chuồn chuồn mà ngày nay chúng ta phát hiện ra thì nó đã xuất hiện cách đây hơn 300 triệu năm Lúc đó khí hậu trên trái đất nóng ẩm, thực vật thì rất cao to Cái cánh và thân hình chuồn chuồn cổ lúc đó còn to mập hơn chuồn chuồn bây giờ nhiều Thân chúng lớn gấp 7,8 lần con chuồn chuồn lớn nhất hiện nay Thế nhưng, cái mắt kép thì lại khá là nhỏ Cái cánh duỗi ra có tới 75cm, song lúc nghĩ thì được gặp sát sau lưng, rất giống với con gián hiện nay Loại chuồn chuồn cỡ lớn như vậy đã bay qua bay lại trong rừng rậm
Về sau, theo sự thay đổi của thời gian thì loại chuồn chuồn to như vậy đã tuyệt chủng Chuồn chuồn đã tiến hóa theo hướng bay lên nên biến hành con chuồn chuồn hiện nay có dáng nhanh nhẹn như vậy
Trang 16
Chuồn chuồn có thể xứng đáng được gọi là quán quân bay lượn Chúng biểu diễn kĩ thuật bay trên bầu trời với tư thế tuyệt đẹp, động tác dứt khoát, nhanh nhẹn Chúng lúc thì lượn vòng, lúc thì bay nhanh, lúc thì bay thẳng đứng, lúc thì như trượt đi, có lúc lại bỗng dừng lại và tiếp đó là vụt bắn với tốc độ cao Diện tích đôi cánh của chuồn chuồn chỉ có 45cm , trọng lượng chỉ 0,005 gram nhưng lại có thể đập 20-40 lần trong 1 giây Mỗi giờ có thể bay được 150 km Có loại chuồn chuồn còn bay được chặn đường dài cả ngàn cây số Về sau có người còn phát hiện ra rằng chỗ đoạn trên ia nước của mỗi cánh chuồn chuồn đều có một mảnh chắp dày có chất sừng để làm cái búa nặng giữ thăng bằng, có thể giảm thiểu độ rung trong khi bay Và người ta đã nhanh chóng áp dụng cho máy bay hiện đại
Cái mắt kép của chuồn chuồn có tới hàng vạn con mắt nhỏ, góc nhìn rất rộng Cái cổ dài mảnh có thể rụt cổ về sau phần đầu có thể chuyển động linh hoạt Chuồn chuồn lại có cái miệng kiểu nhai có răng sắc nhọn và có cả những cái chân có móng vuốt chắc khỏe, có
hể quáp được cả những vật nặng gấp 30 lần trọng lượng cơ thể chúng Phần ngực chuồn chuồn có cơ cánh mạnh mẽ, trong sợi cơ có các thiết bị sợi cấp năng lượng cỡ lớn dày đặc và khí quản rất phát triển để cung cấp oxy Phần bụng còn có túi khí để dự trữ không khí, vừa có thể luôn luôn cung cấp khí lại có thể giảm nhẹ thể trọng
Trang 17
Chuồn chuồn là loại côn trùng ăn thịt, chúng thích bắt và ăn ngay trên không Khi chúng bay nhanh thì 6 chân duỗi về phía trước, quây thành một cái lồng, nhanh chóng tóm lấy con trùng nhỏ Mỗi ngày, chuồn chuồn có thể ăn được gần ngàn con côn trùng có hại như: ruồi, muỗi
Chuồn chuồn đạp nước, trên thực tế là con cái đẻ trứng xuống nước Chuồn chuồn tuy đã rất quen với đời sống trên không trung, thế nhưng chúng vẫn không quên được quê hương của mình là dưới nước Và nhất định phải đưa con mình về quê hương để nuôi dưỡng Con ấu trùng nở từ trứng ra gọi là con thủy mại (nghĩa là con bọ cạp nước)
Thủy mại là ấu trùng côn trùng của bộ chuồn chuồn Thân dẹp rộng hoặc dài, màu nâu hoặc hơi có màu xanh lục Phần đầu khá lớn, có cái nắp mặt khá phát triển Phần cuối đuôi có 3 mấu lồi Sống trong nước, ăn ấu trùng phù du và muỗi Sống chừng 1-2 năm (có loại 3-5 năm), lột xác 11-15 lần rồi lên khỏi mặt nước thành trùng hình thành
Thủy mại có một đặc điểm rất lạ là trên đầu có cái mặt nạ Đó là một bộ phận kéo dài của môi dưới cái miệng của nó Do vậy mà tạo nên cái bịt mặt có thể khớp có thể co duỗi được Thường thì cái mặt nạ này được gấp xuống khoảng giữa đầu và phần gốc chân Gặp con mồi thì có thể bỗng duỗi ra, dùng cái móc ở phần trước và đưa thức ăn vào miệng, hầu như là bách phát bách trúng
Trang 18
Chúng rất thích ăn các ấu trùng muỗi trong nước và rất phàm ăn Con thủy mại sống trong nước 7-8 năm, qua lột xác qua 10 lần trở lên mới ra khỏi nước mà biến thành nhộng Sau cùng là lột xác để biến thành con chuồn chuồn, đi tìm cha mẹ của chúng Thế nhưng lúc này cha mẹ chúng
đã qua đời từ lâu
Tại sao chuồn chuồn bay nhanh hơn các loài côn trùng khác?
Bản lĩnh bay lượn của chuồn chuồn trong thế giới côn trùng được coi là hạng nhất Khi quan sát, các nhà nghiên cứu đã phát hiện trên lưng và ngực chuồn chuồn, cơ bắp đển vai cánh rất phát triển Hai đôi cánh dài, khi bay thì hai cánh trước hơi hướng về phía trước, hai cánh sau hướng về phía sau, cho nên chúng có thể tự do ngừng lại bất cứ chỗ nào, có thể tiến lên phía trước, cũng có thể lùi về phía sau Khi bay thường ở tốc độ cao, đường bay xa.Đặc biệt là với cơ thể nhỏ, cánh to, nó có thể hình rất hợp với việc bay nhanh, cho nên tốc độ vượt xa các loài côn trùng khác
Trang 19
Chương 3: NGHIÊN CỨU XU HƯỚNG MỐT
1 Xu hướng mốt thế giới:
Năm 2007 là năm của sự hoài niệm những thập niên 1960 và 1970, của phong trào đấu tranh nữ quyền, của lối sống hippy cấp tiến đến phá hoại và những ảnh hưởng của văn hóa huyền bí phương Đông như: Hindu giáo, Phật giáo, thiền và những tôn giáo của phương Tây cổ xưa như những tôn giáo phồn thực, của phong cách disco với những gì sôi động nhất, lấp lánh của màu vàng kim loại, hoặc màu cơ bản không pha kết hợp với chất liệu nhựa PVC và nhựa dẻo tổng hợp…
Thời hoàng kim của váy mini đã trở lại: quần short, mini juýp Đôi chân trần được khai thác triệt để, được nhấn bằng đủ loại tất dài, trên là váy đủ kiểu, dưới chân là những đôi giày đế xuồng Quần kiểu Alibaba (sarouel), ống phồng rộng đã được thay thế bằng kiểu quần tây thông thường Quần short cũng lên ngôi, đi kèm với giày sabô thật cao hoặc giày dây kiểu Hi Lạp Mỗi người đều có biến ảo riêng nhưng đều tuân theo những chuẩn thời trang của thập niên
60 và 70 Các nhà thiết kế thiên tài đã thể nghiệm những sáng tạo khác nhau về đường nét và volume với sự thanh lịch và duyên dáng nhẹ nhàng
Trang 201.1 Về màu sắc:
Vẫn là bảng pha màu cơ bản của làng thời trang qua các thập niên: màu tự nhiên và màu cơ bản hay màu nguyên tố, không thể làm đậm đặc hơn Tông màu trắng đen, những sắc độ vô cơ như: bạc, đồng, kẽm bên cạnh màu sắc của hoàn cung tinh mỹ và đầy dụng công như: xanh cực tím (ultramarine) xưa chỉ được dùng trong tranh thờ của Thiên Chúa Giáo và hoàng gia Pháp
1.2 Về chất liệu:
Vải linen trắng tinh tuyền, vải luạ chiffon mỏng nhẹ, lụa có chất thun, lụa có chất nilon
(organza),sợi bông mịn (organdie), và tất cả
mang đến cái nhìn cận cổ điển (vintage)
Vải thêu và vải đính rất cầu kì tạo nên một
không khí Trung Cận Đông huyền bí của
trầm hương, oải hương, của cả những cung
nữ Ba Tư gợi cảm
Trang 21
1.3 Về kiểu dáng:
Đường cách cúp phá cách những kiểu dáng
quy chuẩn, tạo thành những kết hợp vừa
tinh tế, vừa hiện đại Những kiểu váy ngắn
cổ điển được lăng xê, bên cạnh
những form dáng được truyền cảm hứng từ
những nền văn minh bên ngoài