(NB) Tài liệu giảng dạy Thiết kế dàn trang gồm có 4 chương, cụ thể như sau: Chương 1: Giới thiệu nguyên lý bố cục tạo hình đồ họa tạp chí; Chương 2: Qui trình thiết kế dàn trang; Chương 3: Ngôn ngữ biểu tả theo nhóm tiếp xúc của tạp chí và nguyên tắc trình bày văn bản; Chương 4: Dàn trang tạp chí. Mời các bạn cùng tham khảo.
Trang 1THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH, THÁNG 7 NĂM 2021
Lưu hành nội bộ
TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHỆ TP.HCM
KHOA THIẾT KẾ THỜI TRANG
Trang 5-MỤC LỤC
Chương 1: Giới thiệu nguyên lý bố cục tạo hình đồ họa tạp chí 1
I Khái niệm và phân loại tạp chí 2
1 Tạp chí là gì? 2
2 Lịch sử tạp chí 4
3 Phân loại tạp chí 6
II Các yếu tố hình thức trình bày trên bìa tạp chí 8
1 Các yếu tố hình thức trình bày trang bìa tạp chí 10
2 Tác động của layout trong thiết kế 10
3 Khi minh họa cho 1 khái niệm 12
4 Hệ thống sắp xếp lưới 13
III Nguyên lý bố cục tạo hình đồ họa của bìa tạp chí 14
Chương 2: Qui trình thiết kế dàn trang 19
I Nghiên cứu nội dung, thể loại tạp chí 20
1 Concetpt hình thành ý tưởng 20
2 Stucter - kết cấu tạp chí 21
3 Content - sản xuất nội dung 24
4 Editorial design - thiết kế dàn trang 24
II Ý tưởng 38
III Màu sắc 39
IV Chuẩn bị hình ảnh, văn bản 40
V Phác thảo bố cục và sắp đặt mảng hình 40
VI Thể hiện 42
Chương 3: Ngôn ngữ biểu tả theo nhóm tiếp xúc của tạp chí và nguyên tắc trình bày văn bản 44
I Ngôn ngữ biểu tả tương ứng theo nhóm tiếp xúc của tạp chí 45
II Văn bản tiêu đề 65
III Văn bản giới thiệu, thân bài 70
Chương 4: Dàn trang tạp chí 81
I Kiểu dàn trang liên kết trang web behance bằng phần mềm adobe indesign 82
II Nguyên lý thiết kế dàn trang 91
1 Sự nhấn mạnh 92
2 Sự tương phản 95
3 Sự cân bằng 98
4 Sự căn gióng 99
5 Sự lặp lại 102
6 Dòng chảy 106
7 Typography 107
TÀI LIỆU THAM KHẢO 110
Trang 7Chương 1 GIỚI THIỆU NGUYÊN LÝ BỐ CỤC TẠO HÌNH
ĐỒ HỌA TẠP CHÍ
Sau khi học xong chương này trình bày được sơ lược nguyên lý bố cục tạo hình
đồ họa tạp chí, sinh viên có thể áp dụng được nguyên lý bố cục trong tạo hình đồ họa tạp chí
Một yếu tố quan trọng đầu tiên của bố cục đó là tìm ra một điểm nhấn (trọng tâm) cho thiết kế của mình Điều đó sẽ thu hút ánh mắt của người xem một cách tự nhiên vào những phần quan trọng trong thiết kế.Một số cách để tìm trọng tâm là thông qua các techniques như quy mô, độ tương phản và leading lines Ví dụ của Matthew Metz dành cho nhà kinh doanh thời trang Nordstrom
Quy mô và hệ thống phân cấp trực quan là một trong số những nguyên tắc sáng tạo cơ bản Chúng có thể khiến thiết kế của bạn thành công và cũng có thể làm cho thiết kế của bạn bị phá vỡ Vì vậy, điều quan trọng là phải tổ chức chúng thật tốt Hãy chắc chắn rằng bạn hiểu vì sao mọi thiết kế đều cần ba cấp độ của hệ thống phân cấp typographic Quy mô thường được sử dụng để giúp hệ thống cấp bậc giao tiếp với nhau
Sự sắp xếp gần và xa của các yếu tố biểu thị tầm quan trọng của chúng trong giao tiếp
Ví dụ, poster này được thiết kế bởi Scott Hansen sử dụng một hình ảnh thu nhỏ của hai người giúp thể hiện tập trung những khung cảnh lớn trước mặt họ Điều này ngay lập tức mang lại cho người xem một cảm giác về sự hùng vĩ và rộng lớn đến choáng ngợp của khung cảnh
Cân bằng là một yêu cầu quan trọng đối với một nhà thiết kế, nhưng làm thế nào
để tạo ra sự cân bằng hoàn hảo trong thiết kế lại là một điều không dễ dàng
Một lỗi thường gặp trong thiết kế đó là sử dụng các hình ảnh không hề mang tính chất bổ sung cho nhau Vì vậy, khi sử dụng nhiều hơn một hình ảnh trong thiết kế, bạn hãy cố gắng đảm bảo rằng tất cả chúng đều có hiệu quả và gắn kết khi được nhóm lại với nhau Có rất nhiều cách khác nhau để đạt được sự gắn kết này
Để duy trì tính nhất quán và một bố cục hợp lý cho thiết kế của mình, hãy cố gắng đưa các yếu tố từ một phần của thiết kế và áp dụng nó vào các phần khác Một phong cách nào đó có thể được lặp lại nhiều hơn 1 lần trong thiết kế hoặc có thể nói rằng: “một motif đồ họa” có thể được sử dụng nhiều hơn một lần
Cách dễ nhất để “xúc phạm” những khoảng không gian màu trắng chính là việc gọi chúng với một useless name “khoảng trống” Không gian màu trắng khi sử dụng một cách có chiến lược sẽ giúp làm tăng độ rõ nét của thiết kế Nhìn một cách tổng thể, bằng cách cân bằng giữa những phần phức tạp và những khoảng không gian trắng trong thiết kế sẽ giúp thiết kế của bạn “dễ thở” hơn.Ví dụ về thiết kế của Cocorrina ở bên đã
sử dụng những khoảng trắng để cân bằng các hình ảnh, kết cấu và các type khiến thiết
kế trở nên thoáng, sạch sẽ và tinh tế
Các quy tắc một phần ba là một kỹ thuật đơn giản mà các nhà thiết kế sử dụng
để phân chia các thiết kế của họ thành ba hàng và ba cột Và tại các điểm nơi mà các đường dọc và đường ngang giao nhau chính là những vị trí mà focal points (tiêu điểm) nên được đặt
Trang 8-Tạp chí là sản phẩm dùng để chỉ ra một ấn phẩm văn hóa có nội dung phong phú
nhưng vẫn nói lên được tính chất chung của nó
-Tạp chí chủ yếu sử dụng chữ viết và hình ảnh (chụp hoặc vẽ tay) để gửi đến
khách hàng những thông tin mới nhất trong nước và ngoài nước Chủ yếu sử dụng trong
lĩnh vực thời trang, phim ảnh, nghệ thuật
-Hiện nay, có rất nhiều kiểu tạp chí với những nội dung khác nhau: Else, Volgue,
Stylelife, Phong cách, Sành điệu, Đẹp Fashion, Thời gian, Doanh nhân, Hàng Hiệu,
Style, Mực tím, Hoa học trò, Tiếp Thị Gia Đình…đa số đều là những tạp chí có tên tuổi
trong và ngoài nước
-Nội dung trên mỗi loại tạp chí khác nhau Chính vì thế nên nhưng mẫu thiết kế
đều mang một phong cách riêng biệt Đây chính là điểm khác biệt của mỗi tờ tạp chí để
tồn tại và phát triển với thị trường cạnh tranh, không ngừng đổi mới như hiện nay
-Một ví dụ cụ thể: Hàng hiệu, Phong Cách, Style là những tờ tạp chí có nội dung
chú trọng đến những sản phẩm cao cấp về thời trang vì vậy concept của những tờ báo
này là sang trọng, tinh tế và mang nét quý phái cao cấp
-Còn khi nhắc tới Mực Tím, Hoa Học Trò là thì độc giả biết ngay 2 tạp chí với
nội dung dành cho lứa tuổi học trò vì vậy concept của 2 tờ báo này rất vui vẻ và đầy màu
sắc, hóm hỉnh và mang tính giáo dục
-Nhắc tới Tiếp Thị Gia Đình thì đại đa số đều biết đây là 1 đầu tạp chí chuyên
dành cho chị em nội trợ chình vì điều này mẫu concept của tờ tạp chí mang nét bình
dân, giản dị và gần gũi thông dụng với đời sống hàng ngày
-Theo định nghĩa, một tạp chí Đánh số trang với từng vấn đề bắt đầu từ trang
ba, với kích thước tiêu chuẩn là 8 3 / 8 trong × 10 7 / 8 in (210 mm × 280 mm) Tuy
nhiên, trong ý nghĩa kỹ thuật, một tạp chí có phân trang liên tục trong một tập Do đó,
tuần kinh doanh, bắt đầu mỗi vấn đề một lần nữa với trang một, nhưng Tạp chí Truyền
thông Kinh doanh, tiếp tục trình tự phân trang giống nhau trong suốt năm coterminous
Một số ấn phẩm chuyên nghiệp hoặc thương mại cũng được đánh giá ngang hàng, ví dụ
Tạp chí Kế toán Các ấn phẩm học thuật hoặc chuyên nghiệp không được đánh giá là
các tạp chí chuyên nghiệp Rằng một ấn phẩm tự gọi nó là một tạp chí không làm cho
nó trở thành một tạp chí theo nghĩa kỹ thuật; Tạp chí Phố Wall thực sự là một tờ báo
-Ví dụ sớm nhất của các tạp chí là Erbauliche Monaths Unterredungen, một
tạp chí văn học và triết học, được ra mắt vào năm 1663 tại Đức Tạp chí quý ông, xuất
bản lần đầu năm 1731 tại Luân Đôn là tạp chí có lợi ích chung đầu tiên Edward Cave,
người đã chỉnh sửa Tạp chí quý ông dưới bút danh “ Đô thị Sylvanus “, là người đầu
tiên sử dụng thuật ngữ “tạp chí”, tương tự như một nhà kho quân sự Được thành lập
bởi Herbert Ingram vào năm 1842, The Illustrated London News là tạp chí minh họa
Trang 9Hình 1.2 Bìa tạp chí thời trang Elle Hình 1.3 Bìa tạp chí thời trang Bazaar
Hình 1.1 Bìa tạp chí thời trang L’officiel
Trang 10Ở nước Anh
-Tạp chí tiêu dùng lâu đời nhất vẫn
được in là Tạp chí Scots, được xuất bản
lần đầu tiên vào năm 1739, mặc dù nhiều
thay đổi về quyền sở hữu và khoảng cách
trong xuất bản tổng cộng hơn 90 năm làm
suy yếu tuyên bố đó Danh sách của Lloyd
được thành lập tại quán cà phê Anh của
Edward Lloyd năm 1734; và mặc dù nền
tảng trực tuyến của nó vẫn được cập nhật
hàng ngày nhưng nó đã không được xuất
bản dưới dạng tạp chí kể từ năm 2013 sau
274 năm
Ở nước Pháp
-Dưới chế độ cổ đại, các tạp chí nổi
bật nhất là Mercure de France, Tạp chí des
sçavans, được thành lập năm 1665 cho các
nhà khoa học và Gazette de France, thành
lập năm 1631 Jean Loret là một trong
những nhà báo đầu tiên của Pháp Ông đã
phổ biến các tin tức hàng tuần về âm nhạc,
khiêu vũ và xã hội Paris từ 1650 đến 1665
trong câu thơ, trong cái mà ông gọi là một
công báo, được tập hợp thành ba tập của
lịch sử La Muse (1650, 1660, 1665) Báo
chí Pháp tụt lại một thế hệ sau người Anh,
vì họ phục vụ cho nhu cầu của tầng lớp
quý tộc, trong khi các đối tác mới hơn của
Anh lại hướng đến tầng lớp trung lưu và
lao động
-Các ấn phẩm định kỳ được kiểm
duyệt bởi chính quyền trung ương ở Paris
Họ không hoàn toàn im lặng về mặt chính
trị, họ thường chỉ trích sự lạm dụng của Giáo hội và sự bất lực quan liêu Họ ủng hộ chế
độ quân chủ và họ đóng vai trò nhỏ nhất trong việc kích thích cách mạng Trong cuộc Cách mạng, các tạp chí định kỳ mới đóng vai trò trung tâm là cơ quan tuyên truyền cho các phe phái khác nhau Jean-Paul Marat (1743 Tiết 1793) là biên tập viên nổi bật nhất Mình L’Ami du peuple ủng hộ mạnh mẽ cho quyền lợi của tầng lớp thấp hơn so với kẻ thù của nhân dân Marat ghét; Nó đóng cửa khi anh ta bị ám sát Sau năm 1800 Napoleon kiểm duyệt lại kiểm duyệt nghiêm ngặt
2 Lịch sử tạp chí
Hình 1.4 Bìa tạp chí nước Anh cũ
Hình 1.5 Bìa tạp chí nước Pháp cũ
Trang 11Hình 1.6 Bìa tạp chí Thế kỷ 21 công nghệ số
-Tạp chí phát triển mạnh mẽ sau khi Napoleon rời đi vào năm 1815 Hầu hết đều
có trụ sở tại Paris và hầu hết nhấn mạnh vào văn học, thơ ca và truyện Họ phục vụ các cộng đồng tôn
Thế kỷ 21
-Năm 2011, 152 tạp chí đã ngừng hoạt động Trong khoảng thời gian từ năm
2008 đến 2015, Oxbridge Communications đã thông báo rằng 227 tạp chí đã ra mắt và
82 tạp chí đã đóng cửa vào năm 2012 tại Bắc Mỹ Hơn nữa, theo Media Downloader.com, 93 tạp chí mới được ra mắt trong sáu tháng đầu năm 2014 và chỉ 30 ngày đóng cửa Danh mục sản xuất các ấn phẩm mới nhất là “Lợi ích khu vực”, trong đó có sáu tạp chí mới được ra mắt, bao gồm 12 & Broad và Craft Bia & brew Tuy nhiên, hai tạp chí
đã phải thay đổi lịch in Máy bay phản lực của nhà xuất bản Johnson đã ngừng in các vấn đề thường xuyên khiến việc chuyển đổi sang định dạng kỹ thuật số, tuy nhiên vẫn
in một phiên bản in hàng năm Tạp chí Home ‘Ladies’ đã dừng lịch trình hàng tháng
và giao hàng tận nhà cho các thuê bao để trở thành một ấn phẩm quan tâm đặc biệt chỉ dành cho sạp báo hàng quý
-Theo thống kê từ cuối năm 2013, mức độ đăng ký của 22 trong số 25 tạp chí hàng đầu đã giảm từ năm 2012 đến 2013, chỉ với Time, Glamour và ESPN Tạp chí đạt được số lượng
Trang 123 Phân loại tạp chí
3.1 Tạp chí theo định kỳ
-Tạp chí hàng tuần: tên gọi khác: tuần san, tuần báo Được xuất bản định kỳ vào một ngày trong tuần
-Nguyệt san: xuất bản mỗi tháng một số
-Quý san: mỗi quý (ba tháng) một số
-Bán niên san: nửa năm một kỳ
-Niên san: chỉ một kỳ mỗi năm Các loại niên giám thống kê thuộc loại này -Tại Việt Nam, có khá nhiều loại tạp chí ra với định kỳ không theo phân loại trên như bán tuần báo (bi-weekly) với 2 - 3 số mỗi tuần, bán nguyệt san (bi-monthly) in 2 - 3
Trang 13Hình 1.10 Tạp chí thời trang fashion now
Hình 1.11 Tạp chí cho đàn ông Hình 1.12 Tạp chí cho phụ nữ
Trang 14II CÁC YẾU TỐ HÌNH THỨC TRÌNH BÀY TRÊN BÌA TẠP CHÍ
-Bìa của ấn phẩm tạp chí là bộ mặt thể hiện đầy đủ nội dung tư tưởng của tạp chí Trang bìa giữ vai trò rất lớn trong ấn phẩm tạp chí, đôi khi còn quyết định sự thành công của từng số xuất bản Cấu trúc trang bìa tạp chí bao gồm tên tạp chí, tên cơ quan chủ quản, hình ảnh chính, tiêu đề bài viết chính và các tiêu đề phụ, các thông tin về số báo phát hành, mã tiêu chuẩn quốc tế Các tiêu chí thiết kế dàn trang bìa tạp chí là phải bắt mắt, thể hiện được nội dung chủ đề, màu sắc hấp dẫn, phông chữ dễ đọc, năng động,
có phong cách riêng và phải đem lại lợi ích cho độc giả
-Chúng ta đều biết không thể đánh giá một cuốn sách qua bìa của nó, nhưng riêng với ấn phẩm tạp chí, đó lại là điều có thể Trang bìa của tạp chí thực chất
là bộ mặt hoàn chỉnh đại diện cho tư tưởng, nội dung, ý tưởng, quan điểm và cả phong cách thiết kế của tạp chí Chính vì vậy khi bị thu hút bởi trang bìa một cuốn tạp chí, quyết định mua nó, không chỉ sở hữu nó mà còn trở thành độc giả của tạp chí đó Khi nội dung chủ đề của tạp chí thỏa mãn đúng nhu cầu thông tin, kiến thức cần thiết, sẽ trở thành độc giả trung thành của nó Kể từ đây, diện mạo của trang bìa tạp chí yêu thích sẽ
là niềm tự hào và là nỗi mong chờ với từng số xuất bản
-Trang bìa của ấn phẩm tạp chí Ấn phẩm tạp chí (hay tạp chí in) là một xuất bản phẩm định kỳ nhằm mục đích thông tin, truyền thông thuộc thể loại báo viết truyền thống Trong xã hội hiện đại, báo chí không chỉ là phương tiện cung cấp thông tin mà còn là sự phản hồi của công chúng
-Dưới cùng ở một góc bìa tạp chí sẽ là chỗ dành cho chuẩn mã vạch (Bar code) hoặc mã chuẩn quốc tế và đôi khi cả giá bán của tạp chí Đấy là toàn bộ cấu trúc cơ bản của một trang bìa tạp chí cần có Tuy nhiên, ở những số báo đặc biệt bìa được trình bày theo những cách riêng nhằm nhấn mạnh số báo đó Ví dụ số báo kỷ niệm hoặc số báo Tết thường được ép nhũ nóng với gia công nổi, chất liệu kim loại, màu đặc biệt, hình ảnh ba chiều hoặc cắt hình độc đáo Ngoài ra một số khách hàng quảng cáo còn yêu cầu tăng bìa đúp hoặc bìa gấp đôi gấp ba để thêm diện tích hình ảnh cần thiết Điều này cũng giúp đẩy cao độ hoành tráng, lộng lẫy của trang bìa nói riêng và số báo nói chung
Hình 1.12 Tạp chí thể thao VN Hình 1.13 Tạp chí Đẹp
Trang 15Hình 1.14 Tạp chí Doanh nhân
Hình 1.15 Tạp chí Men Hình 1.16 Tạp chí công nghệ
Trang 161 Các yếu tố hình thức trình bày trang bìa tạp chí
-Một tiêu điểm thu hút sự chú ý
-Tính nhất quán thương hiệu
-Bố cục của nghiên cứu nổi tiếng
của Leonardo da Vinci về tỷ lệ của con
người trong Uomo vitruviano (Người đàn
ông Vitruvian) của ông, dựa trên Hình chữ
nhật vàng, cung cấp cho thiết kế sự cân
bằng toán học tao nhã
-Bố cục là nền tảng để tạo ra một
tổng thể giữa các yếu tố đồ họa để dẫn dắt
sự chuyển động của mắt và mang đến luồng
thông điệp hoặc mục tiêu truyền thông cụ
thể Nó còn đóng vai trò quan trọng trong
việc tạo ra một thiết kế thành công, khiến
nội dung quảng bá dễ dàng thu hút khách
hàng tiềm năng Đặc biệt là trong lĩnh vực
quảng cáo, nếu bố cục không phù hợp,
thông điệp của bạn sẽ không được truyền
tải một cách hiệu quả
-Sự thành công của một thiết kế
đồ họa phụ thuộc vào sự sắp xếp của các
thành phần (chữ, hình ảnh, đồ họa, khoảng
trống) vào đúng vị trí và liên kết chúng với
nhau Do đó, Designer luôn phải hiểu bố
cục khi thiết kế quảng cáo, ấn phẩm truyền
thông…
2 Tác động của layout trong thiết kế
-Bố cục center: Khi muốn tạo nên
sự cân bằng thì hãy đặt chủ thể ở giữa để
tạo sự ổn định và yên tĩnh còn không gian
chung quanh sẽ tự cân bằng từ các phía
Hiện nay bố cục này đang được ứng dụng
rất nhiều trong các poster phim điện ảnh
-Hình 1.17 Sơ đồ bố cục tạp chí cơ bản
Trang 17-Nếu thêm bất kỳ một đối tượng
nào về phía bên trái chủ thể thì sức mạnh
của thị giác sẽ bị tác động như có cảm giác
hai hình vuông di chuyển về bên trái và
nếu ngược lại thì sẽ tạo ra sự chuyển động
về bên phải hoặc có xu hướng đi lên nếu
đặt ở trên
-Nếu muốn sáng tạo và không tuân
theo quy chuẩn chung thì hãy làm từ trái
sang phải, từ trên xuống dưới để quảng
cáo vẫn đảm bảo được trình tự đọc của mắt
Trang 183 Khi minh họa một khái niệm
-Để tạo ra một sản phẩm đẹp mọi người thường nói phải nắm rõ những quy tắc như quy tắc một phần ba, quy tắc số
lẻ, quy tắc cân bằng, quy tắc nhấn mạnh nhưng điều quan trọng nhất mà cần biết khi bắt tay vào thiết kế là cần phải kẻ lưới
-Nên tạo nên một cấu trúc chính phụ bằng các đường thẳng Hãy hình dung
và sắp xếp chúng cẩn thận với các kích thước khác nhau để tạo thành một khung lưới Sau đó, thay thế các đường thẳng bằng đối tượng hình ảnh hoặc các dòng chữ có kích thước và nội dung phù hợp
-Kể cả khi thiết kế một bố cục rối loạn, cũng cần hình dung và tư duy để tạo
ra một bố cục tổng thể bởi các hình khối có kích thướng lớn nhỏ, vuông tròn trước khi thực hiện chi tiết
-Có thể thỏa sức sáng tạo theo cách mình muốn nhưng hãy biết thiết kế có tư duy bố cục, tìm ra chủ đích trước và hiểu chủ đích thiết kế của mình có ý nghĩa gì Đối với các thiết kế chuyên nghiệp, họ sẽ không bao giờ làm theo cách ngẫu hứng
mà luôn gióng những đường lưới trước để thiết kế có ý đồ và chủ đích
Hình 1.20 Minh hoạ bìa Typography
Hình 1.20 Minh hoạ bìa Typography 02
Hình 1.21 Minh hoạ bìa Typography 03
Trang 19Hình 1.22 Hệ thông lưới
4 Hệ thống sắp xếp lưới
-Trong quá trình làm nghề, sẽ không chỉ thiết kế những ấn phẩm đơn lẻ, đôi lúc
sẽ phải tiếp cận đến những thiết kế theo bộ hoặc nhiều trang như tạp chí, catalogue, website… Vậy thì việc thực hiện hệ thống sắp xếp lưới trước khi bắt tay vào thiết kế là một điều nhất định bạn phải biết
-Cách kẻ lưới theo quy tắc của hệ thống sắp xếp sẽ giúp cho giao diện tạo ra có
tổ chức, giúp cho việc đọc và quan sát sẽ thuận tiện hơn
-Dưới đây là một ví dụ cụ thể giúp dễ dàng hình dung về một hệ thống lưới được
áp dụng xuyên suốt nhiều trang của một tập brochure quảng cáo Tất cả hình ảnh và đoạn chữ đều giữ được sự phóng khoáng nhưng vẫn nào trong guideline (xem hình 1.22)
Trang 20III NGUYÊN LÝ BỐ CỤC TẠO HÌNH ĐỒ HOẠ TẠP CHÍ
Năm nguyên tắc trong bố cục layout
Proximity & Unity – Tạo nhóm liên quan với nhau bằng hiệu ứng lân cận
-Khi đặt các phần tử cùng nhau trên một trang – cho dù đó là chữ, hình ảnh hay
cả hai – điều cần thiết là phải chú ý đến vị trí đặt các phần tử này và cách liên kết chúng với nhau (xem hình 1.23)
White Space – Tạo khoảng trống
-Không gian trắng sẽ chia tách rõ ràng các phần khác nhau, giúp nội dung có một khoảng để thở Nếu thiết kế trông có vẻ lộn xộn và khó chịu, thì khoảng không gian trắng sẽ chính cần thiết (xem hình 1.24)
Hình 1.23 Nhóm hiệu ứng lân cận
Trang 21Alignment – Căn chỉnh với trục
-Trên một trang, không nên đặt mọi thứ tùy tiện Các phần từ nên được căn chỉnh trên trục Khi các phần tử được căn chỉnh, được kết nối với nhau, ngay cả khi chúng bị phân tách trên trang ( xem hình 1.25 )
Hình 1.24 Tạo khoảng trắng
Hình 1.25 Căn chỉnh với trục
Trang 22Hình 1.26 Tương phản
Trang 23Hình 1.27 Lăp lại
Trang 24CÂU HỎI ÔN TẬP
1 Anh chị hãy cho biết lịch sử tạp chí ở nước Anh và thế kỷ 21 được hình thành như thế nào?
2 Anh chị hãy cho biết có bao nhiêu loại tạp chí, kể tên các loại tạp chí hiện hành ?
3 Anh chị hãy cho biết những nguyên lý tạo nên bố cục đẹp?
Trang 25Chương 2: Quy trình thiết kế dàn trang 19
CHƯƠNG 2 QUY TRÌNH THIẾT KẾ DÀN TRANG
Sau khi học xong chương này sinh viên có thể trình bày được qui trình thiết kế dàn trang, các yếu tố màu sắc, hình ảnh, văn bản, bố cục trong thiết kế dàn trang và phác thảo được bố cục, sắp đặt mảng hình trong thiết kế dàn trang
Thiết kế dàn trang tạp chí, sách, báo, catalogue, brochure, hồ sơ năng lực, profile
và nhiều thiết kế ấn phẩm mang tính hàng loạt đều sử dụng các phương pháp phân bị và quy hoạch layout đa dạng
Đây có thể được coi là kiểu thiết kế dàn trang tạp chí đơn giản nhất Với layout tạp chí kiểu thông thường, tiêu đề bài viết thường được đặt ở góc trên bên trái, người đọc sẽ thấy phần đầu của trang báo trước Thiết kế này rất lý tưởng cho những ấn phẩm cung cấp nhiều thông tin
Thiết kế dàn trang này xuất hiện lần đầu vào thập niên 70, tại thời điểm đó người
ta bắt đầu dám từ bỏ mô hình thiết kế cũ, chẳng hạn như sắp xếp phần chữ thành một cột Trái ngược với thiết kế trước đây, kiểu layout tạp chí này thể hiện nhiều hình ảnh hơn Typography cũng bắt đầu được chăm chút để gây hiệu quả thị giác ấn tượng hơn
Không một ai có thể phủ nhận rằng để có thể tạo ra những sản phẩm chất lượng, designer cần nắm rõ quy trình cũng như cách thức để triển khai Thiết kế nói chung cũng không hề khác so với việc chơi một loại nhạc vụ hoặc cả nấu một bữa ăn Hệ thống layout, bố cục chính là công thức để tạo nên một món ăn tuyệt vời
Những trang tạp chí thì hơn 90% các trang đó trình bày nội dung luôn sử dụng trên nền trắng cơ bản Và đây cũng là lý do tại sao trong ngành công nghiệp in ấn lại sử dụng nền trắng để ấn hành báo chí Nền trắng được sử dụng tạo cảm giác đơn giản, có tính vững chắc và tinh tế để làm nối bật thông tin văn bản và đặc biệt tránh gây rối loạn, căng thẳng thị giác cho người đọc Trong một số trường hợp, bạn có thể thấy những văn bản được in lên hay chèn trên hình ảnh Bạn có thể dễ dàng nhận ra rằng việc sử dụng hợp lý kích thước văn bản trên hình ảnh sẽ thu hút sự quan tâm của người xem hơn, đồng thời cũng đảm bảo hiệu quả của tính tương phản giữa hình ảnh và văn bản Rất ít khi bạn thấy việc sử dụng chữ viết chiếm tỷ lệ cao hơn hình ảnh trên một hình ảnh Điều đó được coi là một nguyên tắc cơ bản trong thiết kế báo chí
Hệ thống lưới mang lại nhiều ưu điểm không chỉ cho mỗi các sản phẩm thiết kế,
mà còn cả quá trình tạo ra thiết kế đó nữa Giả dụ muốn thiết kế nhiều tấm poster cho cùng một event nào đó Hãy bám sát hệ thống lưới để sắp xếp các yếu tố ngày tháng, thời gian, hình ảnh, màu sắc,… từ đó có thể tạo ra sự nhất quán trong các poster Hơn thế nữa, chúng còn tiết kiệm được rất rất nhiều thời gian để chỉnh sửa và tinh chỉnh sau này
Để truyền tải thông điệp tới người xem rằng đâu là điểm chính, vật thể chính mà
họ cần phải tập trung, cần sử dụng hệ thống layout có yếu tố chính phụ và cân bằng này Trước khi bắt tay vào thiết kế, hãy xác định rõ ràng điểm tập trung trong thiết kế, điều hướng mắt của người xem dựa trên cấu trúc của hệ thống bố cục
Và nền tảng sẽ quyết định hình thức của tạp chí Thường những công ty truyền thông lớn xây dượng hẳn một nền tảng xuất bản cho riêng họ Chẵng hạn như cách Condé Nast làm đề xuất bản Wired, GQ và Vanity Fair vậy
Trang 26-Các bước làm một tạp chí: Quy trình làm tạp chí gồm 5 bước như sau:
-(1) Concept, (2) Structure, (3) Content, (4) Editorial design và (5) Publishing
1 Concept - hình thành ý tưởng
-Có lẽ nên dùng từ ý niệm, sẽ diễn đạt trọn vẹn hơn nghĩa của từ concept Đó là những gì cơ bản nhất của tạp chí, không chỉ về nội dung mà còn về hình thức Để xác định ý niệm, thường sẽ phải trả lời những câu hỏi như làm để làm gì và làm cho ai đọc
Cá nhân mình làm tạp chí trước hết vì sở thích chứ không vì kiếm tiền, và cho mình và bạn bè chứ không ai khác Tiếp đó, bạn sẽ phải trả lời cho câu hỏi nội dung thế nào và hình thức ra sao Về nội dung, ý niệm của một tạp chí được thể hiện ở hai mức độ: sơ cấp
và thứ cấp Ý niệm sơ cấp là tinh thần chung của một tạp chí cố định và ít thay đổi qua thời gian Ý niệm thứ cấp là chủ đề của mỗi số tạp chí, khác nhau qua mỗi lần xuất bản
-Chẳng hạn, tạp chí của mình có tên là Becoming Lựa chọn tên này là vì sự phát triển về nội dung và hình thức của tạp chí sẽ song hành với sự trưởng thành trong nhận thức và kỹ năng Nó sẽ là tấm gương phản chiếu thế giới - một thế giới phong phú đa dạng, không ngừng chuyển động Và cũng không ngừng khác đi, giống như câu nói của Heraclitus: “Không ai có thể tắm hai lần trên cùng một dòng sông”
-Về hình thức, phải xác định tương tự: Những đặc điểm hình ảnh, bố cục, phông chữ nào thì cố định, không được phép thay đổi Còn những đặc điểm nào thì được làm mới qua mỗi số Không chỉ vậy, cũng phải xác
định kích cỡ, số trang và nhất là cách thức
phát hành nữa
-Không nên in vì chi phí đắt đỏ và
phải tìm hiểu nhiều về giấy, kỹ thuật in,
cách đóng gáy, cách gấp nếp
-Nếu nghiêm túc muốn phát hành
rộng rãi ấn phẩm, nên tìm hiểu kỹ về khía
cạnh pháp lý của xuất bản Đơn giản và
thuận tiện nhất là tạo ấn phẩm số định
Trang 27Chương 2: Quy trình thiết kế dàn trang 21
2 Stucture - Kết cấu tạp chí
-Kết cấu tạp chí, hay nói một cách dễ hiểu hơn, là tổ chức, lập kế hoạch nội dung Lúc này, mình phải giải quyết các vấn đề: Tạp chí gồm những phần/chuyên mục nào? Những phần/chuyên mục này được sắp xếp theo trình tự nào? Mỗi chuyên mục gồm bao nhiêu bài viết? Các bài viết được sắp xếp thế nào? Tất nhiên mỗi tạp chí sẽ có một kết cấu riêng
-Câu chuyện tổ chức nội dung không phải chỉ là câu chuyện về bài viết, mà còn
là câu chuyện về cách trình bày và điều phối dự án Về cách trình bày, nó liên quan mật thiết đến công đoạn dàn trang (pagination) Khi làm dàn trang, phải lưu ý đến nhịp điệu
và tiết tấu của việc đọc sao cho độc giả không bị một hoặc nhàm chán Điều đó quyết định bởi cách sắp xếp các loại nội dung theo tỷ lệ hình và chữ Với những ai có ý định in
ấn, dàn trang lại càng quan trọng Phải nắm được những điểm cơ bản nhất, như số trang phải là bội số của 4 chẳng hạn (xem từ hình 2.2 đến hình 2.4)
Hình 2.2 Kết cấu tạp chí
Trang 28Hình 2.3 Bảng hỗ trợ kết cấu
Trang 29Chương 2: Quy trình thiết kế dàn trang 23
Hình 2.4 Kết cấu và quy trình thực hiện
Trang 303 Content - sản xuất nội dung
-Thông thường ở một tòa soạn, người ta sẽ có kế hoạch nội dung trước rồi mới phân công bài vở cho biên tập viên Nhưng cách tiếp cận của mình khi tự làm tạp chí thì hơi khác Trước khi nghĩ đến kết cấu, thậm chí trước khi nghĩ đến chủ đề cho một số tạp chí, phải có trong tay ít nhất một nửa số lượng bài viết Từ những bài viết đã có, mình sẽ nghĩ về chủ đề và kế hoạch nội dung cho số mới Lúc này, theo kế hoạch, nếu còn thiếu những bài nào thì mình sẽ viết những bài đó
-Tuy nhiên, nội dung ở đây không chỉ là chữ mà còn là hình, ảnh chụp ( photo ) hoặc tranh vẽ minh họa ( illustration ) Nếu tự chụp ảnh được hoặc tự vẽ được thì quá tốt Còn không thì đành tìm trên mạng hoặc đi xin bạn bè Lúc này, một vấn đề phát sinh là vấn đề bản quyền
4 Editorial design – thiết kế dàn trang
-Để thiết kế dàn trang tạp chí, trước hết bạn cần một cái máy tính, và phần mềm thiết kế dàn trang như Adobe Indesign Sau đây là 15 bước thiết kế trên phần mêm Adobe Indesign cơ bản để tạo ra được 1 trang tạp chí (xem hình 2.6)
Hình 2.5 Minh hoạ nội dung
Trang 31Chương 2: Quy trình thiết kế dàn trang 25
-Bước 1: Chuẩn bị nội dung
-Bước 2: Tạo đường lưới
-Bước 3: Chọn nền
-Bước 4: Sắp xếp nội dung
-Bước 5: Đặt đường kẻ chuẩn
-Bước 6: Thay đổi phong cách cơ bản
-Bước 7: Alignment
-Bước 8: Hyphenation/ Dấu gạch ngang
-Bước 9: Justification/ Điều chỉnh
-Bước 10: Màu sắc của chữ
-Bước 11: Cột nội dung
-Bước 12: Heading/ Tiêu đề
-Bước 13: Span columns
-Bước 14: Điều chỉnh Heading
-Bước 15: Chỉnh lề
Hình 2.6 Kết quả sau khi thực hiện 10 bước
Trang 32Bước 1: Chuẩn bị nội dung
-Hướng dẫn dựa trên kích thước chuẩn là A4 Bắt đầu bằng cách chọn số trang giấy là 8 chừa lề khoảng 2mm để chúng ta có đủ không gian cho hình, 10mm cho viền phía trên và phía dưới, phần khung trong chừa viền 13mm và 20mm cho phần khung ngoài Nguyên nhân chúng ta có các kích thước khác nhau cho viền là do trong khoảng không của 2 trang thì việc có viền khung ngoài hơi rộng hơn sẽ cho ta cái nhìn thoáng hơn khi tạp chí đã được in thành phẩm Cũng rất hữu ích cho các khoảng cách trang ở những bước tiếp theo (xem hình 2.7)
Hình 2.7 Tạo trang giấy mới
Trang 33Chương 2: Quy trình thiết kế dàn trang 27
Bước 2: Tạo đường lưới
-Để tạo đường kẻ cho trang, đến ‘A-master speard: và chọn Layout>Create Guides Việc sử dụng đường kẻ sẽ giúp cho việc trình bày trang có được sự thống nhất
và tạo được khung để định vị nội dung Tạo đường kẻ tốt là điều đầu tiên cần làm để tạo được một thiết kế chuyên nghiệp Phần hướng dẫn sẽ sử dụng 12 hàng và 12 cột với khoảng cách 3mm Chọn Fit Guide cho phần Margin (khung) để tạo đường kẻ với độ rộng cột là 12mm
-Chiều ngang của trang thông thường là 210mm, với khung ngoài 20mm và khung trong 13mm, chúng ta còn 177mm cho cả 12 cột và rãnh Mỗi cột 12mm thì 12 cột cộng với 11 rãnh là 177mm.(xem hình 2.8)
Hình 2.8 Tạo đường lưới
Trang 34Hình 2.9 Chọn nền
Bước 3: Chọn nền
-Khi thiết kế trang tạp chí, bạn sẽ muốn cân bằng giữa khoảng trắng, hình ảnh và con chữ Một kỹ thuật rất hay là hãy sử dụng hình có thật nhiều “khoảng trống”, khoảng trống xung quanh hình có chức năng như khoảng trống Tôi sử dụng bức ảnh mang tên Summertime Sunshine của Stewart, nó còn phần nền mờ mờ giúp ta dễ dàng trình bày chữ lên trên
-Di chuyển đến trang 2 – 3 và đặt hình vào khoảng không sao cho bao quát toàn trang Di chuyển hình trong phạm vi khung sao cho vật thể nằm trong khung của trang đầu tiên và phần đầu của ly cocktail thì ngay mép cạnh của đường kẻ (xem hình 2.9)
Trang 35Chương 2: Quy trình thiết kế dàn trang 29
Bước 4: Sắp xếp nội dung
-Tạo một khung cho nội dung và đặt vào cùng đường của ly cocktail ở trang kề bên, ngay tại hàng thứ 3 cột thứ 5 Điều này sẽ tạo ra sự liên kết giữa hình ảnh và chữ Tôi đã sử dụng tiêu đề ‘Summertime sunshine’ và phần còn lại tôi sử dụng chức năng
“Fill the placeholder text” của phần mềm InDesign (xem hình 2.10)
Hình 2.10 Chèn nội dung vào hình
Trang 36Bước 5: Đặt đường kẻ chuẩn
-Để nội dung được đẹp ta cần đặt đường kẻ chuẩn Đi đến ‘Preference > Grids
và đặt Increment Every là 8 pt Trong phần hướng dẫn này chúng ta sẽ sử dụng cỡ chữ thường là 12 pts và khoảng cách giữa các dòng là 16 pts Đường kẻ chuẩn là 8 pts nghĩa
là bằng một nửa khoảng cách dòng sẽ tạo được sự linh động vì chúng ta cũng có thể sử dụng cỡ chữ nhỏ hơn.(xem hình 2.11)
Hình 2.11 Bảng Preference
Trang 37Chương 2: Quy trình thiết kế dàn trang 31
Bước 6: Thay đổi phong cách cơ bản
-Đi đến thanh công cụ chọn Paragraph styles và chọn Basic Character Formats Tôi sử dụng Font Family là Meta, cỡ chữ 12 pt và khoảng cách giữa các dòng là Auto vì đường kẻ chuẩn sẽ đảm bảo tất cả nội dung chữ sẽ thẳng hàng với nhau (xem hình 2.12)
Bước 7: Alignment
-Đi đến Indents & Spacing, đặt
Alignment là Left Justify Đối với trang
web thì việc canh lề cho chữ là không thể
được, nhưng trong phần mềm InDeisgn thì
việc này là rất dễ Và cũng lưu ý là chỉnh
Align Grid setting thành All Lines, thêm
khoảng cách giữa các đoạn nội dung là 16
pts Điều này không cần thiết và bạn có thể
sử dụng First Line Indent để tạo khoảng
cách dòng (xem hình 2.13)
Hình 2.12 Bảng Paragraph style Option
Hình 2.13 Bảng Paragraph style Option
Trang 38Bước 8: Hyphenation/ Dấu gạch ngang
-Dấu gạch ( – ) rất quan trọng trong việc điều chỉnh chữ Nó giúp ngắt các từ dài
ở cuối cột làm cho cột thẳng thay vì phải gồm nhiều khoảng trắng Dấu gạch mặc định của InDesign cần điều chỉnh để khung nội dung chữ nhìn đẹp hơn Tôi chỉ thay đồi cài đặt của dấu gạch với những chữ nhiều hơn 6 ký tự, và thường là sau hoặc trước 3 ký tự đầu Phần cài đặt dấu gạch sẽ giới hạn có bao nhiều chữ trong một dòng có dấu gạch ở cuối Tôi nghĩ 3 sẽ là quá nhiều nên 1 sẽ là đẹp nhất Ngoài ra, bạn nên bỏ đánh dấu phần Capitalized Word và Last Word (xem hình 2.14)
Bước 9: Justification/ Điều chỉnh
-Phần Justification mặc định thường khá lỏng lẻo Hãy đặt Word spacing minimum còn 85% và maximum là 105% Cách này sẽ làm cho khoảng cách giữa các từ không quá rộng hay quá hẹp Phần letter spacing, đặt minimum còn -2% và maximum là 2% Việc này sẽ giúp phần Justification tốt hơn rất nhiều Bạn có thể thử phần Glyph scaling nếu cần thiết (xem hình 2.15)
Hình 2.14 Bảng Paragraph style Option
Trang 39Chương 2: Quy trình thiết kế dàn trang 33
Bước 10: Màu sắc của chữ
-Sử dụng màu chữ trắng vì nền tối hãy chọn màu chữ sao cho có thể đọc được nội dung (xem hình 2.16)
Hình 2.15 Bảng Paragraph style Option
Hình 2.16 Bảng Paragraph style Option
Trang 40Bước 11: Cột nội dung
-Nhấp chuột phải vào phần Text Frame Options và thay đổi số cột là 2 với khoảng cách giữa các cột là 3mm Cách này làm giảm độ dài của hàng và thuận tiên hơn khi đọc.( xem hình 2.17 )
Bước 12: Heading/ Tiêu đề
-Phần tiêu đề, chúng ta cần sử dụng cỡ chữ lớn 42 pts và tracking (khoảng cách giữa các chữ) sẽ là -50 để giảm khoảng cách của chữ Việc điều chỉnh tracking luôn là một lợi thế cho phần tiêu đề ( xem hình 2.18)
Hình 2.17 Text frame options
Hình 2.18 Basic Character Frame