HỌC TIẾNG THÁI 1 1 ภาษาไทยพืน้ฐาน ๑ Phaa sả thai phứn than nừng TIẾNG THÁI CƠ BẢN I A NHẬP MÔN TIẾNG THÁI Giới thiệu cơ bản về Tiếng Thái Nhập môn Tiếng Thái là bước đầu cơ bản để học ngôn ngữ Thái . https://www.youtube.com/channel/UCJW-cWhhUTG7QdfXUeemAMg/videos https://www.facebook.com/profile.php?id=100069185052837
Trang 1ภาษาไทยพื้นฐาน ๑ Phaa sả thai phứn than nừng
TIẾNG THÁI CƠ BẢN I
A NHẬP MÔN TIẾNG THÁI
Giới thiệu cơ bản về Tiếng Thái
Nhập môn Tiếng Thái là bước đầu cơ bản để học ngôn ngữ Thái bao gồm đọc viết
và những trường hợp đặc biệt trong tiếng Thái Tuy nhiên để có thể hiểu được ngôn ngữ đòi hỏi chúng ta phải luyện tập thường xuyên và kiểm tra lại cách dùng
từ của người Thái
Chúng ta học một ngôn ngữ bất kì đều bắt đầu từ bảng chữ cái của ngôn ngữ đó Đối với chữ cái tiếng Thái thì tương đối khó với người Việt Nam cần phải luyện tập nhiều, một khi nhuần nhuyễn thì việc học sẽ trở nên nhẹ nhàng hơn Tiếng Thái
về cơ bản có rất nhiều nét tương đồng giống tiếng Việt, chúng ta có thể sử dụng việc ghép – nối cơ bản trong tiếng Viêt để suy luận ra câu giao tiếp tiếng Thái Trong NHẬP MÔN TIÊNG THÁI sẽ trình bày chi tiết về bảng chữ cái phụ âm, nguyên âm, dấu câu, thanh điệu, vần, quy tắc phát âm cơ bản, những trường hợp
riêng và những kí tự đặc biệt
BÀI 1 : PHỤ ÂM
Phụ âm trong tiếng Thái gồm có 44 phụ âm đơn, phụ âm ghép được tạo thành từ những phụ âm đơn và một số phụ âm được hình thành từ âm dẫn Mặc dù có 44 phụ âm đơn nhưng chúng chỉ được đọc thành 21 nhóm phát âm Phụ âm trong tiếng Thái được chia thành 3 nhóm phụ âm là phụ âm cao, phụ âm trung và phụ âm thấp Các nhóm phụ âm này rất quan trọng trong việc quyết định cách đọc tiếng Thái
Trang 2tế
Cách đọc tiếng Thái
Từ vựng điển hình
Phiên âm
từ vựng
Nghĩa tiếng Việt
chia theo phụ âm
Con gà
Trang 3Thấp
chuông
Thấp
chũm chọe
( xôô)
Sợi Xích Thấp
ฎ Đ- đoo ชฎา Chá đaa Mũ miện Trung
Cây Gậy
Trung
vật nữ trong văn học Thái
Thấp
Trang 4ฒ Th- Thoo ผู้เฒ่า Phuu^
thao^
Người già
chuột
Thấp
tròn nhỏ
có chân
Thấp
ngựa
Thấp
Trang 5ร R- roo เรือ Rưa Cái
Bảng chia 44 phụ âm theo âm CAO-TRUNG-THẤP
Âm cao ข ฃ ฉ ฐ ถ ผ ฝ ส ศ ษ ห
Âm trung ก จ ด ต ฎ ฏ บ ป อ
Âm thấp ค ฅ ฆ ง ช ซ ฌ ญ ฑ ฒ ณ ท
ธ น ฟ พ ภ ม ย ร ล ว ฬ ฮ
Trang 6Bảng luyện tập chia phụ âm theo nhóm phiên âm quốc tế:
Phụ âm ghép: là 2 phụ âm đứng liền kề nhau nhưng chúng chỉ tạo thành một phụ
âm và cũng chỉ đọc thành 1 âm chỉ có 7 phụ âm ก-ฅ-ป-ข-ผ-ค-พ ghép với ร/ล ,ว
mới tạo thành phụ âm ghép Ngoài nhóm phụ âm ghép này thì 2 phụ âm đứng kề
nhau không được cho là âm ghép và chúng có những quy tắc đọc cụ thể khác nhau
ก-ฅ-ป + ร/ล ,ว :กร, กล, ฅล, ฅร, ปร, ปล, กว
ข-ผ + ร/ล ,ว : ขร, ขล, ผร, ผล , ขว
ค-พ +ร/ล ,ว: คร, คล, พร, พล , คว
Trang 7Bảng phụ âm ghép được chia theo phụ âm trung-cao- thấp:
พล phl
Ngoài ra còn 1 phụ âm ghép đặc biệt ทร (phụ âm thấp) thường được phát âm
thành S như :ทราย ( saai) :cát ; ทราบ (saap^): biết
Đôi khi nó vẫn được phát âm là thr trong một số tiếng phiên âm từ tiếng nước
ngoài như : ทรัมเป็ต thrăm pèt : trumpet (kèn trompet) ; เทรน(ด ์) thrên : trend
xu hướng
Trong tiếng Thái chỉ có 1 số ít từ sử dụng phụ âm ทร này
Bảng tổng hợp phụ âm đơn và phụ âm ghép :
ก ข ฃ ค ฅ ฆ ง จ ฉ ช ซ ฌ ญ ฎ ฏ ฐ ฑ ฒ ณ
ด ต ถ ท ธ น บ ป ผ ฟ พ ฝ ภ ม ย ร ล ว ศ ษ ส
ห ฬ อ ฮ กร กล ฅล ฅร ปร ปล กว ขร ขล ผร ผล
Trang 8ขว อย หย หล หม หน หง หร หว คร คล พร
พล คว ทร หญ ทร
III PHỤ ÂM 1 +PHỤ ÂM 2
Phụ âm có âm dẫn:trong tiếng Thái có 2 âm dẫn đó là อ vàห
- อ (oo àng) dẫn อย yo chỉ có 4 từ อ+ย thì ย vẫn đọc là y nhưng ban đầu là
phụ âm thấp sẽ trở thành phụ âm trung giống อ và tuân theo quy tắc đọc của
phụ âm trung
อยู่ yùu có ở ; อยาก yạak muốn
อย่าง yaàng như là, như , kiểu ; อย่า yàa đừng
-ห (hỏo hịp) dẫn :Khi ห Kết hợp với nhóm phụ âm thấp gồm :ง ญ ณ น ม ย ร ล ว
ฬ thì nhóm phụ âm thấp này vẫn giữ nguyên cách phiên âm quốc tế như ban đầu của chúng, tuy nhiên chúng không còn là phụ âm thấp nữa mà sẽ trở thành phụ âm cao và tuân theo quy tắc phát âm của nhóm phụ âm cao
Âm cao:หง ng (ngỏ);หญ y (yỏ); หณ n (nỏ) ;หน n (nỏ ;หม m(mỏ) ; หย y (yỏ) ;หร r
( rỏ) ; หล l (lỏ) ; หว w (wỏ) ; หฬ l (lỏ)
-Phụ âm 1 + phụ âm 2 có biến âm:
Trường hợp 2 phụ âm ghép với nhau (nhưng không phải là phụ âm ghép, nếu
chúng thuộc phụ âm ghép thì phải đọc theo phụ âm ghép), Phụ âm thứ nhất thuộc nhóm phụ âm cao –trung gồm :ข- ฉ- ถ- ผ- ฝ- ส- ก- จ- ต- อ- và phụ âm thứ 2 thuộc nhóm phụ âm thấp gồm: ง- -น- -ม- -ย- - ว- -ร- -ล- Khi đó cách đọc nhóm phụ âm đầu vẫn giữ nguyên nhóm phụ
âm ban đầu của nó cộng thêm nguyên âm ngắn ạ , còn phụ âm thứ 2 lúc này có ห
dẫn tức là có biến âm ở phụ âm thứ 2 Nó sẽ được phát âm theo quy tắc của nhóm phụ âm cao
Ví dụ như:
Trang 9ขนม ขะ หฺนม Khà nổm Đồ ngọt
เสมอ สะ เหฺมอ Sà mở Luôn luôn
จมูก จะ หฺมูก Chà mụt Cái mũi
ตลอด ตะ หฺลอด Tà lòt Mãi mãi
ฉลาด ฉะ หฺลาด Chà lạat Thông minh
Đôi khi cũng có những biến âm khác cần lưu ý Trong âm ngữ, người Thái có
xu hướng đọc theo giọng lên xuống cho nên đôi khi họ sẽ đổi phụ âm đầu tiên
từ âm cao thành âm thấp Ví dụ như:
ฝรั่ง ฝะ หฺรั่ง Fà rằng (rất ít đọc)
ฟะ หฺรั่ง Fá rằng Quả ổi
-Phụ âm 1 + phụ âm 2 không có biến âm:
Phụ âm đầu tiên là phụ âm thấp hoặc không phải những phụ âm thuộc nhóm phụ
âm cao - trung ข, ฉ, ถ, ผ, ฝ, ส, ก, จ ,ต ,อ ). Hoặc phụ âm thứ 2 không phải nhóm phụ âm thấp (ง , น, ม, ย ,ว ,ร ,ล )Thì phụ âm thứ nhất
và thứ 2 vẫn phát âm theo quy tắc ban đầu của chúng và ở phụ âm thứ 2 sẽ không
สบาย สะ บาย Sà baai Thoải mái
IV.PHỤ ÂM ĐUÔI
Phụ âm đuôi là phụ âm kết thúc một từ.Có 8 nhóm phụ âm đuôi theo phiêm âm quốc tế là: ng, n, m, k, t ,p ,i và (o/u) Trong mỗi nhóm phụ âm đuôi này có thể có nhiều phụ âm khác nhau nhưng khi đứng ở vị trí cuối cùng thì chúng có cùng cách đọc giống nhau
Trang 10Nhóm phụ âm đuôi น(n) gồm những từ น ณ ญ ร ล ฬ được đọc thành n giống
Trang 11Trong 8 nhóm phụ âm trên được chia ra thành 2 kiểu phụ âm đuôi, mỗi kiểu phụ
âm đuôi khác nhau kết hợp với các yếu tố khác như nhóm cao trung thấp hay nguyên âm ngắn dài và dấu để tạo thành cách đọc tiếng Thái
Kiểu I: nhóm phụ âm đuôi là :-ง,-น,-ม,-ย,-ว
Kiểu II: nhóm phụ âm đuôi là :k, t, p -บ,-ก,-ด
Bảng kết hợp phụ âm đầu- cuối:
Phụ âm phụ âm đầu- -phụ âm cuối
Trang 12Nguyên âm tiếng Thái: tiếng Thái gồm có nguyên âm ngắn, nguyên âm dài,
nguyên âm đặc thù bổ sung và những nguyên âm biến hình
Về cơ bản nguyên âm ngắn sẽ đọc giống có dấu nặng trong tiếng Việt
Vị trí của nguyên âm sẽ nằm ở phía trên, phía dưới, bên trái, phải hoặc cả 2 bên trái phải của phụ âm
Trang 15ง , น (ณ ญ ร ล ฬ), ม, ย, ว ,บ (บ ป พ ฟ ภ), ก (ก ข ค ฆ), ด (ด จ ช ซ ฎ ฏ ฐ ฑ ฒ ต ถ ท ธ ศ ษ ส)
Nhóm phụ âm đuôi น(n) gồm những từ น ณ ญ ร ล ฬ được đọc thành n giống
น
Nhóm phụ âm đuôi ก (k) gồm ก ข ค ฆ ก được đọc thành k giống ก
Nhóm phụ âm đuôi ด(t/d) gồm ด จ ช ซ ฎ ฏ ฐ ฑ ฒ ต ถ ท ธ ศ ษ ส được đọc thành t giống như ด.
Trang 16Nhóm phụ âm đuôi บ(p) gồm บ ป พ ฟ ภ được đọc thành p giống như บ
Trang 19BÀI 3 : THANH ĐIỆU
Thanh điệu trong tiếng Thái là sự kết hợp của ba yếu tố gồm : dấu, phụ âm và
nguyên âm Về cơ bản quy tắc phát âm của từ trong tiếng Thái phụ thuộc chủ yếu vào 3 yếu tố này, tuy nhiên trong thực tế Người Thái cũng có những cách phát âm riêng biệt khác với những quy tắc chuẩn Người Thái thường có thói quen phát âm
từ theo ngữ điệu lên xuống, cho nên đôi khi những quy tắc sẽ được thay đổi để phù hợp với thực tiễn này.(chỉ một số từ, một số trường hợp)
1.Yếu tố 1 về dấu
Dấu: dấu là những ký hiệu dấu được viết cùng với từ, nó được viết phía trên của từ Mỗi một dấu đều biểu thị một thanh điệu khác nhau Tuy nhiên khi ghép với 1 từ Tiếng Thái, còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố mà từ đó sẽ mang thanh điệu nào, chứ không phải cứ từ nào mang dấu nào thì sẽ đọc theo thanh điệu của dấu đó, cũng có những từ không mang dấu nhưng dựa vào các yếu tố khác mà từ đó lại phát âm giống như là thanh điệu của những dấu
Dấu trong tiếng Thái có 4 dấu và 1 thanh ngang (không dấu )tạo thành 5 thanh điệu
5 thanh điệu trong tiếng Thái:
Thanh
Điệu
Thanh ngang
Thanh 1 Thanh2 Thanh3 Thanh4
Tương ứng với thanh điệu của dấu trong tiếng Việt
Thanh ngang
Thanh huyền /nặng
Đọc nhấn mạnh vào nguyên âm
Thanh sắc
Thanh hỏi
สามัญ (sảa măn) bản chất của nó là thanh ngang, gồm những từ không mang dấu
Dấu ไม้เอก ่่ ( mái ềêk) mang thanh ềêk đọc nặng xuống giống huyền hoặc đôi
khi nghe giống dấu nặng trong tiếng Việt
Trang 20Dấu ไม้โท ่้ (mái thô), bản chất của dấu này mang thanh cao, đọc cao hơn so
với thanh ngang nhưng chưa cao bằng thanh sắc và đọc nhấn vào nguyên âm
Dấu ไม้ตรี ่ (mái t_ri) có dấu ๊ trong từ thì từ đó lúc nào cũng đọc cao lên,
thanh điệu này giống thanh sắc trong tiếng Việt
Dấu ไม้จ ัตวา ่ (mái chặt tà wa) có dấu ๊ trong từ thì từ đó lúc nào cũng đọc như
thanh hỏi trong tiếng Việt
Dấu ไม ้ตรี ๊ (mái t_ri) và dấu ไม้จัตวา ๊ (mái chặt tàwa) đây là 2 dấu ít gặp hơn
trong Tiếng Thái, tuy nhiên từ vựng khi có dấu này thì từ đó phải phát âm theo
dấu, không quan tâm tới các yếu tố khác như những dấu còn lại
Trang 213.Yếu tố 3- Nguyên âm
- Những nguyên âm dài bản thân nó là những nguyên âm đọc dài, nên chúng
sẽ mang âm ngang kéo dài
- Nguyên âm bổ sung mặc dù là đọc ngắn, tuy nhiên thanh mà chúng mang lại
là thanh ngang chứ không phải thanh trầm giống nguyên âm ngắn
- Những nguyên âm ngắn, nguyên âm biến hình được coi là những nguyên âm đọc ngắn bản thân của nó được đọc ngắn lại và trầm xuống nên chúng sẽ được mang âm trầm thấp xuống ( giống thanh nặng trong tiếng Việt)
Quy tắc phát âm của từ kết hợp 3 yếu tố phụ âm –nguyên âm – dấu
Quy tắc 1 Phụ âm thấp + nguyên âm
Những nguyên âm đặc biệt, bổ sung mặc dù bản chất là nguyên âm ngắn, đọc ngắn lại nhưng đều được phát âm theo nguyên tắc của nguyên âm dài
Phụ âm thấp + nguyên âm dài/ bổ sung
Khi từ được cấu thành từ phụ âm thấp kết hợp với nguyên âm dài nếu không mang dấu chúng được đọc như thanh ngang tức là thanh sa măn
Nếu có mang dấu chúng sẽ được nâng lên 1 thanh điệu, tức là nếu chúng mang dấu mái thô sẽ được đọc lên thanh điệu của dấu mái êệk, và nếu mang dấu mái êệk sẽ được đọc thành thanh điệu của dấu mái t ri
Lưu ý Những từ được cấu tạo từ phụ âm thấp và nguyên âm dài sẽ không mang dấu t ri (ไม้ตรี ๊ )và dấu chặt tà wa( ไม้จัตวา ๊ )
Phụ âm thấp + nguyên âm ngắn
Từ mang dấu mái êềk (ไม ้เอก ๊่ ) được đọc lên thanh điệu mái thô (ไม ้โท ๊้) Những
từ không mang dấu sẽ được đọc lên thanh 4 của dấu mái t ri( ไม ้ตรี ๊ ) Các dấu còn lại không được kết hợp
Bảng kết hợp phụ âm thấp+nguyên âm+dấu
Trang 22Thanh điệu Ngang 1 2 3 4
( không dấu)
Quy tắc 2 Phụ âm trung + nguyên âm+ dấu
Phụ âm trung + nguyên âm dài/ bổ sung
Được kết hợp với tất cả các dấu, quy tắc phát âm sẽ được đọc theo dấu
Phụ âm trung + nguyên âm ngắn
Chỉ có 2 dấu được kết hợp là ไม ้โท ๊้ và ไม ้ตรี ๊ cũng được phát âm theo dấu ไม้เอก ๊่ ไม้จัตวา ๊ không thể kết hợp Tuy nhiên trường hợp những từ không
mang dấu (สามัญ ) sẽ được đọc lên thanh điệu số 1 của dấuไม ้เอก ๊่
Bảng kết hợp Phụ âm trung+nguyên âm+dấu
Thanh điệu Thanh
Quy tắc 3: Phụ âm cao + nguyên âm +dấu
Phu âm cao + nguyên âm dài / nguyên âm bổ sung
Chỉ có 2 dấu ไม ้เอก ๊่ và ไม ้โท ๊้ được kết hợp và thanh điệu của từ được đọc theo
Trang 23Trường hợp không mang dấu sẽ được đọc lên thanh điệu cao nhất, thanh số 4 thanh của dấu ๊ ไม ้จัตวา mang
Phụ âm cao + nguyên âm ngắn
Chỉ có 2 trường hợp là kết hợp với dấu ไม ้โท ๊้ và không mang dấu Từ có dấu ไม้โท ๊้ được đọc theo dấu, trường hợp không mang dấu sẽ đọc lên thanh số 1 của dấu ไม ้เอก ๊่
Bảng kết hợp Phụ âm cao+nguyên âm+dấu
Thanh điệu Thanh
Quy tắc 4 kết hợp với nhóm phụ âm cuối
Đối với những phụ âm cuối ย ว ง น ม khi kết hợp với nguyên âm sẽ được coi như những nguyên âm dài
Phần lớn những từ có phụ âm đuôi là บ ด ก hầu hết đều không mang dấu (tuy
nhiên vẫn có những từ mang dấu ví dụ như จิ๊บ, โจ ก ,วู ด )
Bảng kết hợp với phụ âm cuối ย ว ง น ม
ngang สามัญ
Trang 24Bảng kết hợp với phụ âm cuối บ ด ก
Thanh điệu Thanh
ngang สามัญ
1 Chữ cái không được đọc
Trong tiếng Thái có một số những chữ có trong từ nhưng lại không được đọc
- Chữ có kí tự ่์ ไม้ทัณฑฆาต ( mái thăn thá khaat^) dấu này dùng để
đánh dấu những kí tự không cần phát âm, rất hay xuất hiện ở những từ chuyển từ tiếng nước ngoài
วันเสาร ์ wăn sảo: thứ 7; สัมพันธ ์ sẳm phăn: mối quan hệ
โทรศัพท ์ ( thoorásặp) : Điện thoại
- Những phụ âm ghép có dấu ่์ ví dụ như:
วันจันทร ์ wăn jăn : thứ 2; กษัตริย ์ kà sằt : nhà vua
Trang 25บัตร bặt : thẻ ; พรหม phrom : vị thần Brahma
- Những phụ âm cuối mà có nguyên âm thì nguyên âm sẽ không được đọc như:
ชาติ chaat^ : dân tộc ; ประวัติ prà wằt : lịch sử
สาเหตุ sảa hềt : nguyên nhân, lí do
เกียรติ kiệt : tôn kính, tôn trọng
Phụ âm và nguyên âm i không được đọc, tuy nhiên nếu phía trước r có phụ âm m
được lặp lại thì r sẽ được đọc là n ví dụ như:( ít gặp)
รามเกียรติ์ ram má kiên : sử thi Ramayana ติ không được đọc
- Phụ âm -ร- không được đọc
มรดก moo rá độk : gia tài, di sản, tài sản
ทรพิษ thoo rá phít : bệnh đậu mùa
โทรศัพท ์ ( thoo rá sặp) : điện thoại
โทรทัศน์ ( thoo rá thắt) : ti vi
-รร đọc là an :
บรรทุก ban thúk :chất lên, tải ; บรรเทา ban thao : mềm mỏng
-รร- đọc là a:
Trang 26กรรม kam: nghiệp ; พรรค phák : đảng phái
Ngoài ra ร còn có những cách đọc khác như:
-รร anrá ภรรยา phan rá yaa : vợ
บริ- boorí บริษัท boo rí sặt : công ty
บริการ boo rí kan : dịch vụ
- ทร được đọc thành S
ทราย ( saai) cát ; ทราบ (saap^) biết
Tuy nhiên những từ mượn từ tiếng nước ngoài vẫn được đọc là thr ví dụ như:
ทรัมเป็ต thrămpet : kèn trumpet ; เทรน(ด ์) thrên : trend, xu hướng
ทร ở cuối từ thì sẽ được đọc là thoon
อาทร ( aa thoon) : sự quan tâm, chu đáo
Trang 27Một số từ đơn vẫn được lặp lại nguyên âm ạ trong từ:
มหาวิทยาลัย má hảa wít thá yaa lai: Trường đại học
วัฒนธรรม wát thá ná tham : văn hóa
Cách đọc lại thường thấy của từ ví dụ như:
ศาสนา : ศาส+ สนา sạat + sà naả: Tôn giáo
ปริศนา : ปริศ+ ศนา prít + sà naả: Câu đố
วุฒิสภา : วุฒ +ฒิ+สภา wút thí sà phaa : Thượng nghị viện
พฤติกรรม : พฤติ + ติ+ กรรม phrút tì kam : Hành vi
เกียรติยศ : เกียรติ+ ติ+ ยศ kiệt tì yót : Danh dự
Từ đơn thứ 2 bắt đầu bằng phụ âm kép:
Từ đơn thứ 2 bắt đầu bằng phụ âm kép thì phụ âm đầu của âm ghép sẽ là phụ âm cuối của từ đơn thứ nhất ví dụ:
Trang 28บ่อยๆ (bòi bòi) thường thường ;โตๆ (tô tô) lớn lớn
ชาๆ (chá chá) từ từ ; อื่นๆ (ừn ừn) cái khác cái khác
ฯ ไปยาลน้อย (payyannói) : tỉnh lược bớt những từ dài, mà hiển nhiên mọi người
biết
กรุงเทพฯ = กรุงเทพมหนคร thủ đô Băng Cốc
ฯลฯ ไปยาลใหญ่ (pay yan yày ) :kí hiệu này giống vân vân trong tiếng Việt
Có thể đọc และอื่นๆ hoac เป็นต้น Có nghĩa là vẫn còn nhiều nhiều nữa
Trang 29กทม.กรุงเทพมหานคร Băng Cốc ครม คณะรัฐมนตรี Nội các นสพ หนังสือพิมพ์ Báo chí