TIẾT 8 12 GDĐP 6

Về kiến thức Nêu được các giai đoạn phát triển của vùng đất Sơn La thời nguyên thuỷ đến thế kỉ X.. - Trình bày được nét chính về đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Sơn La thời ngu

Ngày soạn 06/02/2022 Ngày dạy 08/02/2022 Lớp 6A

Tiết 6: TỰ KIỂM TRA – ĐÁNH GIÁ

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức

Tự đánh giá kiến thức về lễ hội, truyện cổ tích và trò chơi dân gian ở Sơn La

2 Kỹ năng

- Có kỹ năng tóm tắt và hệ thống nội dung kiến thức đã học.

- Hình thành kỹ năng tạo lập văn bản

3 Thái độ

- Có ý thức tìm hiểu truyền thống văn hóa quê hương

- Quan tâm đến công việc bảo tồn, lan tỏa văn hóa lễ hội tại địa phương

II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH

1 Chuẩn bị của giáo viên

- Thiết kế bày dạy, phiếu học tập, sgk

- Máy chiếu, phiếu đánh giá, câu hỏi thu hoạch

2 Chuẩn bị của học sinh

- Tìm hiểu lễ hội, truyện cổ tích, trò chơi dân gian

- Hệ thống lại kiến thức dã học

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1 Kiểm tra bài cũ (02 phút)

(Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh)

* Đặt vấn đề:

Chúng ta đã được tìm hiểu về lễ hội, truyện cổ tích và trò chơi dân gian ở Sơn

La, tiết này -> Tự kiểm tra đánh giá

2 Dạy nội dung bài mới (40 phút)

GV Chia lớp thành 6 nhóm yêu cầu học sinh kết hợp thông tin trong SGK để hoàn thành phiếu học tập sau:

- Nhóm 1,3,5: Hoàn thành phiếu bài tập số 1

+ Nhóm 1: Thực hiện phần lễ hội

+ Nhóm 3: Thực hiện phần truyện cổ tích

+ Nhóm 5: Thực hiện phần trò chơi dân gian

- Nhóm 2: Thực hiện phiếu bài tập số 2

- Nhóm 4,6: Thực hiện phiếu bài tập số 3

Phiếu bài tập số 1:

CHỦ ĐỀ VĂN HOÁ

Phiếu bài tập số 2

Giới thiệu về một lễ hội ở Sơn La

STT Tên lễ hội Thời gian Địa điểm Hoạt động Ý nghĩa của

Phiếu bài tập số 3 Tìm hiểu một truyện cổ tích của dân tộc trên địa bàn tỉnh Sơn La

Truyện cổ tích Dân tộc Kiểu nhân vật Nội dung Ý nghĩa

- Học sinh thực hiện nhiệm vụ theo nhóm để hoàn thành nội dung trong phiếu học tập GV quan sát hướng dẫn các nhóm hoàn thành nội dung học tập

- Đại diện các nhóm báo cáo bằng cách trình bày lần lượt theo các nội dung trong phiếu học tập mà các em đã sắp xếp, trên cơ sở đó các nhóm khác và giáo viên nhận xét, bổ sung

HĐCN

1)Hãy đề xuất ba việc em nên làm để góp phần bảo tồn, phát triển văn hoá lễ hội ở Sơn La

2)Tìm hiểu một truyện cổ tích của dân tộc trên địa bàn tỉnh Sơn La theo gợi ý Truyện cổ tích Dân tộc Kiểu nhân vật Nội dung Ý nghĩa

Lễ hội

Truyện cổ tích Trò chơi dân gian

? ? ? ?

3) Viết một đoạn văn ngắn (5 – 7 câu) giới thiệu về một truyện cổ tích của các dân tộc ở Sơn La em ấn tượng nhất

* Hướng dẫn học bài ở nhà (02 phút)

- Hoàn thiện các nội dung vào vở

- Chuẩn bị: Sơn La thời nguyên thủy: Đọc tài liệu sgk, tìm hiểu các giai đoạn phát triển của vùng đất Sơn La thời nguyên thuỷ

Ngày soạn 06/02/2022 Ngày dạy 13/02/2022 Lớp 6A

CHỦ ĐỀ: SƠN LA TỪ THỜI NGUYÊN THUỶ ĐẾN THẾ KỈ X

Tiết 7, Bài 4: Sơn La thời kỳ nguyên thủy

I MỤC TIÊU

1 Về kiến thức

Nêu được các giai đoạn phát triển của vùng đất Sơn La thời nguyên thuỷ đến thế kỉ X

- Trình bày được nét chính về đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Sơn La thời nguyên thuỷ; kể tên được những địa danh tìm thấy dấu tích, di chỉ khảo cổ của người tối cổ trên địa bàn tỉnh Sơn La

- Nêu được một số dấu ấn nổi bật của nhà nước Văn Lang – Âu Lạc trên địa bàn tỉnh SL

- Bước đầu nhận xét, đánh giá được đóng góp của cư dân Sơn La đối với sự phát triển của địa phương và lịch sử dân tộc

2 Về năng lực

a Năng lực chung

- Năng lực tự chủ và tự học: Tìm kiếm thông tin, đọc sách giáo khoa, quan sát tranh ảnh để tìm hiểu về các giai đoạn phát triển của vùng đất Sơn La thời nguyên thuỷ đến thế kỉ X

- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Thảo luận nhóm để thực hiện phiếu học tập, hợp tác giải quyết vấn đề các giai đoạn phát triển của vùng đất Sơn La thời nguyên thuỷ đến thế kỉ X

- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Trình bày đề xuất được giải pháp để bảo tồn, lan tỏa văn hoá, lịch sử truyền thống tại địa phương trước lớp

b Năng lực đặc thù:

- Thực hành với đồ dùng trực quan để xác định các di chỉ khảo cổ về người nguyên thuỷ được phát hiện ở Sơn La.

- Tái hiện sự kiện lịch sử: trình bày được những nét chính các giai đoạn phát triển của vùng đất Sơn La thời nguyên thuỷ đến thế kỉ X

- Nhận xét, đánh giá, rút ra bài học lịch sử: trên cơ sở tìm hiểu về các giai đoạn phát triển của vùng đất Sơn La thời nguyên thuỷ đến thế kỉ X, rút ra bài học cho bản thân trong việc bảo tồn, lan tỏa văn hoá, lịch sử truyền thống tại địa phương

3 Về phẩm chất

- Yêu nước: Có ý thức tìm hiểu truyền thống lịch sử quê hương

- Trách nhiệm: Quan tâm đến công việc bảo tồn, lan tỏa truyền thống lịch sử địa phương Sơn La

II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1 Với giáo viên

- Sách giáo khoa, phiếu học tập, slied, máy tính

- Tranh về thời kì nguyên thuỷ: các công cụ thời kì đồ đá, Bản đồ di chỉ khảo

cổ ở Sơn La, Lược đồ Giao Châu thời thuộc Hán

2 Với học sinh

Đọc sách giáo khoa, tìm hiểu các thông tin về SL thời kì nguyên thuỷ, thời Văn Lang – Âu Lạc, thời Bắc thuộc

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

(Tiết 1)

1 Hoạt động 1 HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (06 phút)

a ) Mục tiêu: Dẫn dắt để tạo tâm lí hứng thú, định hướng HS vào nội dung bài học b) Tổ chức thực hiện

GV chiếu 2 hình ảnh dưới và yêu cầu học sinh thực hiện hoạt động cá nhân, lần lượt trả lời câu hỏi

1) Em biết gì về 2 hình ảnh trên?

2)Theo em, việc tìm thấy những hiện vật này chứng tỏ điều gì về chủ nhân của vùng đất Sơn La thời nguyên thuỷ?

HS dựa và thông tin trong sách giáo khoa để trình bày, HS khác nhận xét, đánh giá, Gv nhận xét, nhận định

Dự kiến câu trả lời.

1)Hình 4.1 Bên ngoài di chỉ Mái đá bản Mòn; Hình 4.2 Hang đá di chỉ bản Mòn Là một di chỉ được khai quật ở xã Thôm Mòn, huyện Thuận Châu Hiện vật liên quan đến thời kì nguyên thuỷ ở vùng đất Sơn La

2) Những dấu ấn văn hoá cổ xưa nhất từ thuở bình minh của loài người đượng tìm thấy ở Sơn La đã khẳng định trên đất Sơn La có người Việt cổ sinh sống

GV: Đặt vấn đề: Sơn La là một tỉnh ở miền núi Tây Bắc Việt Nam, thời nguyên thuỷ ở Sơn La có những bước chuyển biến mạnh mẽ Nhiều hiện vật được giới khảo

cổ khai quật ở vùng đất Sơn La trong những năm gần đây đã chứng minh những đóng góp của cư dân Sơn La cổ đối với hình thành, phát triển của lịch sử dân tộc nói chung

và lịch sử các dân tộc ở Sơn La nói riêng

2 Hoạt động 2 HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI ( 37phút)

Nội dung 1 SƠN LA THỜI NGUYÊN THUỶ

a, Mục tiêu: Nêu được các giai đoạn phát triển của vùng đất Sơn La thời

nguyên thuỷ; Trình bày được nét chính về đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Sơn La thời nguyên thuỷ

b, Tổ chức thực hiện

1 Các giai đoạn phát triển của xã hội nguyên thuỷ ở Sơn La.

GV yêu cầu học sinh nghiên cứu nội dung thông tin mục 1 sgk/26, thực hiện hoạt động cặp đôi, trả lời câu hỏi

C1) Thời nguyên thuỷ ở Sơn La tồn tại trong khoảng thời gian nào?

C2) Những dấu tích của thời kì đồ đá cũ, mới được tìm thấy ở đâu trên đất Sơn La? Nhận xét về việc xuất hiện những công cụ bằng đá ở thời kì đồ đá mới?

- Học sinh trao đổi, thảo luận với bạn bên cạnh, thống nhất nội dung câu trả lời.

- Gv gọi 1 học sinh bất kì trong các nhóm để trình bày kết quả của nhóm, các nhóm khác theo dõi, nhận xét, đánh giá

- GV nhận xét, nhận định

Dự kiến sản phẩm

C1) Thời nguyên thuỷ ở Sơn La kéo dài từ thời văn hoá Sơn Vi (cách ngày nay

từ 20 000 - 12 000 năm) đến thời kì đá - đồng (cách ngày nay từ 5 000 - 3 000 năm).

C2)

- Dấu tích thời kì đồ đá cũ: Các di chỉ khảo cổ được khai quật tại di chỉ Bản

Phố (xã Tạ Khoa, huyện Yên Châu); hang Pông I, Pông II (Mộc Châu); Co Noong (xã Ít Ong, huyện Mường La): công cụ đá là những mảnh cuội, mảnh tước, rìu ngắn, rìu dài, chày nghiền

- Dấu tích thời kì đồ đá mới: (cách ngày nay khoảng từ 11 000 - 6 000 năm)

được khai quật tại di chỉ Sập Việt (xã Tạ Khoa, huyện Yên Châu); Pá Mang I (xã Liệp

Tè, huyện Thuận Châu); hang Bó Hiềng, hang Cong (xã Mường Tè, huyện Thuận Châu): các công cụ như rìu ngắn, rìu mài lưỡi, rìu hình hạnh nhân, hình đĩa, rìu có vai, rìu tứ giác, bàn mài, chài lưới, vòng tay, đồ gốm, vỏ ốc

Dấu tích được tìm thấy Bản Phố (Yên Châu); hang Pông I, II (Mộc Châu);

Co Noong (Mường La), Sập Việt (Yên Châu); Pá Mang I, hang Bó Hiềng, hang Cong (Thuận Châu): các công cụ như rìu ngắn, rìu mài lưỡi, rìu hình hạnh nhân, hình đĩa, rìu có vai, rìu tứ giác, bàn mài, chài lưới, vòng tay, đồ gốm, vỏ ốc

Nhận xét: Đây là bước ngoặt lớn của cư dân cổ Sơn La đó là sự tiến bộ trong kĩ thuật chế tác công cụ đá, phương thức kiếm sống

GV chiếu hình 4.3 Bản đồ di chỉ khảo cổ ở Sơn La, yêu cầu học sinh thực hiện hoạt động cá nhân, quan sát và xác định các di chỉ khảo cổ về người nguyên thuỷ được phát hiện ở Sơn La

- Việc phát hiện các di chỉ khảo cổ về thời nguyên thuỷ ở Sơn La nói lên điều gì?

- Học sinh qua sát và lên bảng xác định vị trí trên bản đồ, nhận xét về việc phát hiện các di chỉ, dưới lớp hs theo dõi nhận xét, đánh giá

- GV nhận xét, đánh giá, chốt nội dung

Dự kiến câu trả lời:

Việc phát hiện các di chỉ khảo cổ về thời nguyên thuỷ ở Sơn La chứng tỏ nơi đây là quê hương của một nhóm cư dân cổ

2 Đời sống của người nguyên thuỷ ở Sơn La

GV chiếu Sơ đồ sự thay đổi về công cụ lao động thời nguyên thuỷ ở Sơn La, yêu cầu các nhân học sinh quan sát, trả lời câu hỏi

Đá cuội được Rìu, chày, nghiền, nạo,

Trống, rìu, lưỡi giáo ghè đẽo thô sơ mảnh tước, mảnh gốm

Con người bước đầu biết Trồng trọt và chăn nuôi trồng trọt, chăn nuôi là chính

?Sự thay đổi về công cụ lao động, có tác động như thế nào đối với đời sống của người nguyên thủy ở Sơn La?

- Học sinh quan sát, trả lời câu hỏi, nhận xét về sự thay đổi về công cụ lao động, hs theo dõi nhận xét, đánh giá

- GV nhận xét, đánh giá, chốt nội dung

Dự kiến câu trả lời

Qua sơ đồ cho thấy người nguyên thuỷ ở Sơn La đã biết cải tiến những công cụ lao động, con người đã bước đầu biết trồng trọt, chăn nuôi đời sống định cư ổn định, địa bàn sinh sống được mở rộng.

GV chiếu hình 4.5 và hình 4.6 trong sgk/28, yêu cầu học sinh quan sát, thực hiện hoạt động cặp đôi, nhận xét những công cụ thời kì đồ đá (H4.5) và những hiện vật (H4.6) Nêu những nét nổi bật

- Học sinh quan sát, trao đổi thảo luận với bạn bên cạnh, trả lời câu hỏi, nhận xét về sự thay đổi về công cụ lao động, hs khác theo dõi nhận xét, đánh giá

- GV nhận xét, đánh giá, chốt nội dung

Dự kiến sản phẩm

Những công cụ ban đầu công cụ được ghè đẽo thô sơ sau được mài sắc nhọn, những đồ trang sức nhỏ, những mảnh vòng khoan tách lõi và rất nhiều gốm thô

=> Những di vật (vỏ ốc, khuyên tai, đồ trang sức) cho thấy đời sống tinh thần của người nguyên thủy ở Sơn La ngày càng phong phú, ngày một nâng cao.

* Luyện tập

Lập bảng hệ thống kiến thức vào vở theo mẫu sau:

Đặc điểm công cụ ? ? ?

- Học sinh tiếp nhận nhiệm vụ học tập, về nhà thực hiện

* Hướng dẫn học bài ở nhà (02 phút)

- Học nội dung bài học trong vở ghi

- Chuẩn bị: Bài 5: Sơn La thời kì Văn Lang – Âu Lạc: Đọc SGK, tìm hiểu những dấu ấn nổi bật của nhà nước Văn Lang – Âu Lạc trên địa bàn tỉnh Sơn La

Ngày soạn 06/02/2022 Ngày dạy 08/02/2022 Lớp 6B Ngày dạy 13/02/2022 Lớp 6A

Tiết 8, Bài 5: Sơn La thời kỳ Văn Lang- Âu Lạc

1 Hoạt động 1 HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (06 phút)

a ) Mục tiêu: Dẫn dắt để tạo tâm lí hứng thú, định hướng HS vào nội dung bài học b) Tổ chức thực hiện

GV chiếu 2 hình ảnh dưới và yêu cầu học sinh thực hiện hoạt động cá nhân, lần lượt trả lời câu hỏi

HĐCN: Chia sẻ những hiểu biết của em về 2 hình ảnh trên

HS suy nghĩ và chia sẻ, một vài học sinh nhận xét, bổ sung

Hình 5.1 Trống đồng loại I Heger được Hình 5.2 Bộ qua đồng trong ngôi mộ

phát hiện ở bản Thôm, xã Thôm Mòm, cổ được phát hiện ở xã Chiềng Khoang,

GV: Đặt vấn đề: Từ thế kỷ VII đến thế kỷ III TrCN, trên địa phận Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ ngày nay, nước Văn Lang của các vua Hùng đã ra đời, tiếp nối là nước

Âu Lạc Trong thời kỳ đó, Sơn La là vùng đất thuộc 1 trong 15 bộ của nước Văn

Lang Đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Sơn La trong thời kỳ Văn Lang – Âu Lạc có những thay đổi như thế nào? Người dân Sơn La có đóng góp gì cho sự phát triển quê hương, đất nước lúc bấy giờ?

Nội dung 2: SƠN LA THỜI KỲ VĂN LANG – ÂU LẠC (37 phút)

a, Mục tiêu:

Mô tả sơ lược địa giới của Sơn La thời kỳ nước Văn Lang; Trình bày được nét

chính về cuộc sống vật chất và tinh thần của cư dân Sơn La thời nước Văn Lang; Nhận biết được đóng góp của cư dân Sơn La thời kỳ nước Văn Lang – Âu Lạc

b, Tổ chức thực hiện

1 Đơn vị hành chính Sơn La thời Văn Lang – Âu Lạc

GV yêu cầu học sinh nghiên cứu nội dung thông tin mục 1 sgk/31,32, thực hiện hoạt động cặp đôi, trả lời câu hỏi

1) Thời Văn Lang - Âu Lạc nước ta chia đơn vị hành chính như thế nào? Sơn

La thuộc vùng đất nào trong đó?

2) Cư dân chủ yếu thuộc nhóm các dân tộc nào?

- Học sinh trao đổi, thảo luận với bạn bên cạnh, thống nhất nội dung câu trả lời.

- Gv gọi 1 học sinh bất kì trong các nhóm để trình bày kết quả của nhóm, các nhóm khác theo dõi, nhận xét, đánh giá

- GV nhận xét, nhận định

Dự kiến sản phẩm

- Nước Văn Lang nước ta chia làm 15 bộ, Sơn La thuộc bộ Tân Hưng

- Bộ máy nhà nước theo 3 cấp Ở nông thôn có các công xã, cư dân liên kết bởi quan hệ huyết thống là chủ yếu, đứng đầu công xã là Già làng

- Nhóm các dân tộc: Kháng, La Ha, Xinh Mun, Khơ mú cư trú khắp các miền thung lũng, Họ sống thành những bộ tộc, ở mỗi vùng do một người tù trưởng đứng đầu

Dự kiến câu trả lời:

2 Đời sống của cư dân Sơn La thời Văn Lang – Âu Lạc

GV yêu cầu học sinh nghiên cứu thông tin mục 2, hoạt động cặp đôi, trả lời câu hỏi

1) Nền kinh tế chủ yếu của cư dân Sơn La Cư dân Sơn La thời Văn Lang – Âu Lạc phát triển những nghề nào?

2) Quan sát H5.1 và H5.2, đưa ra nhận xét Kể tên những hiện vật được timg thấy.

- Học sinh nghiên cứu kết hợp quan sát, trả lời câu hỏi, nhận xét HS theo dõi nhận xét, đánh giá

- GV nhận xét, đánh giá, chốt nội dung

Dự kiến câu trả lời

Cư dân Sơn La sinh sống chủ yếu bằng nông nghiệp lúa nước và lúa nương là cây trồng chính Ngoài ra họ còn biết chăn nuôi, đánh cá cùng với các hoạt động khai thác nguồn lợi tự nhiên

1) Các hiện vật cho thấy cư dân nơi đây bước vào thời đại kim khí

- Hiện vật như rìu đồng, lưỡi giáo; trống đồng, đồ gốm,…

GV tiếp tục yêu cầu học sinh hoạt động cá nhân, nghiên cứu nội dung mục 2 kết hợp những hình ảnh trên mặt trống đồng, trả lời câu hỏi

HĐCN:

1) Nhận xét về những hình hoạ hoa văn trên mặt trống đồng.

2) Theo em, việc tìm thấy nhiều hiện vật đồng ở Sơn La đã phản ánh điều gì?

- Học sinh quan sát, trả lời câu hỏi, nhận xét về về các hoạt tiết, hs khác theo dõi nhận xét, đánh giá

- GV nhận xét, đánh giá, chốt nội dung

Dự kiến sản phẩm

1) Hoa văn trên mặt trống được trang trí rất phong phú: hình ngôi nhà mái vòm, hình người hoá trang đội mũ lông công; hình người mang vũ khí như rìu chiến, lao, giáo, nỏ; hoa văn hình chim bay, chim đi, chim mỏ dài; hoa văn nhũ đinh Hoa văn ở thân được bố trí trong những ô hình chữ nhật đứng

2) Thời kỳ này, con người đã biết đúc các công cụ bằng đồng, thể hiện trình độ nghệ thuật của cư dân Sơn La

* Luyện tập

Bài tập 1 Dựa vào thông tin và kênh hình ở mục 2, em nhận thấy công cụ lao động, các vật dụng của cư dân thời kì Văn Lang – Âu Lạc ở Sơn La có những điểm gì khác biệt so với thời nguyên thuỷ?

Bài tập 2 Lập bảng thể hiện các nội dung về đời sống kinh tế và xã hội của cư dân Sơn La thời Văn Lang – Âu Lạc theo mẫu sau:

(so sánh với thời nguyên thuỷ)

- Học sinh tiếp nhận nhiệm vụ học tập, về nhà thực hiện

* Hướng dẫn học bài ở nhà (02 phút)

- Học nội dung bài học trong vở ghi

- Thực hiện bài tập 1,2 vào vở

- Chuẩn bị: Sơn La thời Bắc thuộc

+ Tìm hiểu về sự thay đổi của SL thời Bắc thuộc Chính trị, kinh tế, xã hội và văn hóa Sơn La thời Bắc thuộc