Từ đó viết một bài văn nghị luận ngắn khoảng 1 trang giấy thi trình bày suy nghĩ của em về hiện tượng này trong xã hội hiện nay.. Câu 3: 10.0 điểm Nhận xét về hai bài thơ Khi con tu hú c
Trang 1ĐỀ THI HSG NGỮ VĂN 8 HUYỆN HÀ TRUNG
NĂM HỌC: 2018-2019 Môn: Ngữ Văn - Lớp 8
Thời gian làm bài: 150 phút (không kể thời gian giao đề)
I ĐỌC HIỂU:(4.0 điểm)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
ẾCH NGỒI ĐÁY GIẾNG
Có một con ếch sống lâu ngày trong một giếng nọ Xung quanh nó chỉ có vài con nhái, cua, ốc bé nhỏ Hằng ngày nó cất tiếng kêu ồm ộp làm vang động cả giếng, khiến các con vật kia rất hoảng sợ Ếch cứ tưởng bầu trời trên đầu chỉ bé bằng chiếc vung và nó thì oai như một vị chúa tể.
Một năm nọ, trời mưa to làm nước trong giếng dềnh lên, tràn bờ, đưa ếch ta ra ngoài.
Quen thói cũ, ếch nghênh ngang đi khắp nơi và cất tiếng kêu ồm ộp Nó nhâng nháo đưa cặp mắt nhìn lên bầu trời, chả thèm để ý đến xung quanh nên đã
bị một con trâu đi qua giẫm bẹp
(Tuyển tập Truyện ngụ ngôn, NXB Trẻ, 2002)
Câu 1 Câu chuyện liên quan đến thành ngữ dân gian nào? Hãy giải nghĩa
thành ngữ dân gian đó
Câu 2 Từ văn bản trên, hãy rút ra bài học có ý nghĩa nhất đối với bản thân mình (viết
từ 3-5 câu)
II- LÀM VĂN:(16.0 điểm)
Câu 2: (6.0 điểm)
Cuối truyện ngắn Cô bé bán diêm, nhà văn An-đéc-xen có viết:
“ Sáng hôm sau, tuyết vẫn phủ kín mặt đất, nhưng mặt trời lên, trong sáng, chói chang trên bầu trời xanh nhợt Mọi người vui vẻ ra khỏi nhà.
Trong buổi sáng lạnh lẽo ấy, ở một xó tường, người ta thấy một em gái có đôi
má hồng và đôi môi đang mỉm cười Em đã chết vì giá rét trong đêm giao thừa ”
Hiện tượng đời sống nào được đề cập trong đoạn văn trên ? Từ đó viết một bài văn nghị luận ngắn (khoảng 1 trang giấy thi) trình bày suy nghĩ của em về hiện tượng này trong xã hội hiện nay
Câu 3: (10.0 điểm)
Nhận xét về hai bài thơ Khi con tu hú của Tố Hữu và Ngắm trăng của Hồ
Chí Minh (Ngữ văn 8, tập 2, NXB GD, 2017) có ý kiến cho rằng: “Cả hai bài thơ đều thể hiện tình yêu thiên nhiên sâu sắc và khát vọng tự do cháy bỏng của những người chiến sĩ cách mạng trong hoàn cảnh tù đày”.
Bằng kiến thức đã học, em hãy làm sáng tỏ ý kiến trên
HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN NGỮ VĂN 8
Trang 2(gồm 4 trang)
1 (2.0đ)
- Câu chuyện liên quan đến thành ngữ dân gian:
“Ếch ngồi đáy giếng”
- Thành ngữ “Ếch ngồi đáy giếng” ám chỉ người hiểu biết ít, tầm nhìn hạn chế do điều kiện tiếp xúc hạn hẹp nhưng lại chủ quan, kiêu ngạo “chả thèm để ý đến xung quanh”
1.0 1.0
2 (2.0đ) Thí sinh có thể rút ra một trong các bài học sau:- Môi trường nhỏ bé, hạn hẹp sẽ hạn chế tầm
hiểu biết, suy nghĩ sẽ nông cạn
- Sự kiêu ngạo, chủ quan sẽ phải trả giá
- Phải cố gắng mở rộng hiểu biết, tầm nhìn Khi thay đổi môi trường sống cần thận trọng, khiêm tốn để thích nghi
(Thí sinh có thể rút ra những bài học khác nhưng không vi phạm chuẩn mực đạo đức và pháp luật)
2.00
Trang 3(6,0đ) a Đảm bảo thể thức của một bài văn nghị luận ngắn có đầy đủ Mở bài, Thân bài, Kết bài Mở
bài giới thiệu vấn đề nghị luận; Thân bài triển
khai được các luận điểm làm rõ được nhận định;
Kết bài khái quát được nội dung nghị luận.
b Xác định đúng vấn đề nghị luận
c Triển khai hợp lí nội dung: vận dụng tốt các
thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và
dẫn chứng Có thể viết bài văn theo các nội dung
sau:
1 Phân tích ý nghĩa của nội dung đoạn trích:
Đoạn kết của truyện ngắn Cô bé bán diêm để
lại trong lòng bạn đọc bao nỗi ám ảnh về cái
chết thương tâm của cô bé bán diêm vào buổi
sáng ngày mồng một tết do sự vô cảm và thờ ơ
của tất cả mọi người Từ đó gợi trong lòng bạn
đọc bao nỗi trăn trở, nghĩ suy về thói vô cảm
trong cuộc sống
2 Giải thích khái niệm thói vô cảm: Là căn
bệnh tâm hồn, là trạng thái con người không có
tình cảm, không xúc động; sống ích kỷ, lạnh
lùng, khép mình, thờ ơ lạnh nhạt với tất cả mọi
việc xung quanh, không quan tâm đến ai,
không biết đến niềm vui nỗi buồn của người
khác
3 Bàn luận vấn đề
- Những biểu hiện của thói vô cảm trong cuộc
sống:
+ Thói vô cảm biểu hiện đa dạng, muôn hình
muôn vẻ trong cuộc sống: Vô cảm với cuộc sống
xã hội, vô cảm đối với đồng loại, gia đình, người
thân, bè bạn, thậm chí vô cảm với chính bản thân
mình
- Nguyên nhân của thói vô cảm:
+ Do cách giáo dục nhân bản từ trong gia đình
cho đến nhà trường và ngoài xã hội còn thờ ơ,
hời hợt khiến giới trẻ không cảm nhận được tình
yêu thương, thiếu hụt tình yêu thương
+ Do xã hội hiện đại quá bận rộn, con người
chạy theo vật chất mà quên đi giá trị của đời
sống tinh thần
- Hậu quả của bệnh vô cảm:
+ Đối với bản thân: Biến con người thành kẻ vô
trách nhiệm, vô lương tâm
0.5
0.5
0.5
1.0
1.0
1.0
Trang 4(10.0đ
)
a Đảm bảo cấu trúc của một bài văn nghị luận:
có đầy đủ Mở bài, Thân bài, Kết bài Mở bài giới
thiệu vấn đề nghị luận; Thân bài triển khai được
các luận điểm làm rõ được nhận định; Kết bài
khái quát được nội dung nghị luận
b Xác định đúng vấn đề nghị luận
c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận
điểm; thể hiện sự cảm nhận sâu sắc và vận dụng
tốt các thao tác lập luận; có sự kết hợp chặt chẽ
giữa lí lẽ và dẫn chứng Thí sinh có thể giải
quyết vấn đề theo hướng sau:
* Giới thiệu vài nét về tác giả, tác phẩm
1 Hai bài thơ đã thể hiện tình yêu thiên nhiên
tha thiết của những người chiến sĩ cách mạng
trong hoàn cảnh tù đày
- Trong bài thơ “Khi con tu hú” của nhà thơ Tố
Hữu, qua tâm tưởng của người tù cách mạng,
bức tranh mùa hè hiện ra thật cụ thể, sống động,
tràn đầy nhựa sống được cảm nhận bằng mọi
giác quan với đủ cả hình ảnh, màu sắc, âm
thanh…
- Trong bài thơ “Ngắm trăng” của Bác: Trong
nhà lao của Tưởng Giới Thạch nhưng tâm hồn
Bác vẫn dạt dào cảm xúc trước đêm trăng đẹp
Bác bối rối, xao xuyến, rạo rực vì không biết làm
thế nào để thưởng thức trọn vẹn vẻ đẹp thanh cao
trong sáng của vầng trăng mà Bác coi là tri âm,
tri kỉ Thiếu thốn khổ cực là thế mà Bác vẫn mở
rộng tâm hồn để giao hòa với ánh trăng, với
thiên nhiên rộng lớn, tự do…
- Cảm xúc của hai tác giả thể hiện niềm gắn bó
thiết tha với cuộc đời, tình cảm gắn bó với thiên
nhiên của tâm hồn tinh tế nhạy cảm và trí tưởng
tượng lãng mạn vô cùng phong phú của nhà thơ
- Hai bài thơ đã đem đến cho bạn đọc sự rung
cảm với vẻ đẹp của sự sống; gieo vào mỗi người
tình yêu thiên nhiên tha thiết, yêu những điều
bình dị mà đẹp đẽ của cuộc sống hàng ngày để
biết trân trọng, nâng niu; biết quý trọng cuộc đời
tự do
2 Khát vọng tự do cháy bỏng của những
người chiến sĩ cách mạng.
- Bị xiềng xích, gông cùm trong nhà lao Thừa
Phủ, người chiến sĩ cảm thấy vô cùng đau khổ
0.5
0.5
3.0
3.0
Trang 5* Lưu ý:
1 Do đặc trưng của môn Ngữ văn, bài làm của thí sinh cần được đánh giá tổng quát, tránh đếm ý cho điểm
2 Chỉ cho điểm tối đa theo thang điểm với những bài viết đáp ứng đầy đủ những yêu cầu đã nêu ở mỗi câu, đồng thời phải chặt chẽ, diễn đạt lưu loát, có cảm xúc.
3 Khuyến khích những bài viết có sáng tạo Bài viết có thể không giống đáp
án, có những ý ngoài đáp án, nhưng phải có căn cứ xác đáng và lí lẽ thuyết phục.
4 Không cho điểm cao đối với những bài chỉ nêu chung chung, sáo rỗng.