ÔN tập CUỐI kì 2 văn 8

Học rộng rồi tóm lược cho gọn, theo điều học mà làm… " Câu 1: 0.5 điểm Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên.. Câu 2: 1.0 điểm Trong đoạn trích trên, tác giả đã nêu lê

ÔN TẬP CUỐI KÌ II

PHẦN II – VĂN BẢN

"Ngọc không mài, không thành đồ vật; người không học, không biết rõ đạo Đạo là lẽ đối xử hàng ngày giữa mọi người Kẻ đi học là học điều ấy Nước Việt ta, từ khi lập quốc đến giờ, nền chính học đã bị thất truyền Người ta đua nhau lối học hình thức hòng cầu danh lợi, không còn  biết đến tam cương, ngũ thường Chúa tầm thường, thần nịnh hót Nước mất, nhà tan đều do những điều tệ hại ấy.

Cúi xin từ nay ban chiếu thư cho thầy trò trường học của phủ, huyện, các trường tư, con cháu các nhà văn võ, thuộc lại ở các trấn cựu triều, đề tùy đâu tiện đấy mà

đi học.

Phép dạy, nhất định theo Chu Tử Lúc đầu học tiểu học để bồi lấy gốc Tuần tự tiến lên học đến tứ thư, ngũ kinh, chư sử Học rộng rồi tóm lược cho gọn, theo điều học mà làm… " 

Câu 1: (0.5 điểm) Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên.

Câu 2: (1.0 điểm) Trong đoạn trích trên, tác giả đã nêu lên mục đích chân chính của việc học Mục đích đó là gì ?

Câu 3: (0.5 điểm) Xét theo mục đích nói, câu: "Ngọc không mài, không thành đồ vật; người không học, không biết rõ đạo.” thuộc kiểu câu gì ? Câu 4: (1.0 điểm) Hiện nay, vẫn có không ít người đua nhau theo lối học hình thức, hòng cầu danh lợi Theo em, lối học đó có phù hợp trong

xã hội đang phát triển như nước ta hiện nay hay không ? Vì sao ?

+ Đấy là lối học lệch lạc, không phù hợp.

+ Lối học này sẽ gây ra rất nhiều tác hại.

+ Lối học này không mang lại những lợi ích tốt đẹp cho sự phát triển của quốc gia…

ĐỀ 3:

Đọc đoạn văn sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

“Ngọc không mài không thành đồ vật; người không học, không biết rõ đạo Đạo là lẽ đối xử hằng ngày giữa mọi người Kẻ đi học là học điều ấy Nước Việt ta, từ khi lập quốc đến giờ, nền chính học đã bị thất truyền [ ] Phép dạy, nhất định theo Chu Tử Lúc đầu học tiểu học để bồi lấy gốc Tuần tự tiến lên học đến tứ thư, ngũ kinh, chư sử Học rộng rồi tóm lược cho gọn, theo điều học mà làm ”

Câu 1: Đoạn văn trên được trích từ tác phẩm nào? Tác giả là ai?

Câu 2: Nêu nội dung chính của đoạn văn trên?

Câu 3: Cho câu văn sau “Học rộng rồi tóm lược cho gọn, theo điều học mà làm” thuộc kiểu câu và hành động nói nào?

Câu 4: Để thực hiện ước mơ, hoài bão của mình, mỗi học sinh cần lựa chọn một mục đích học tập đúng đắn Vậy mục đích học tập của em là gì? Hãy lí giải vì sao em lựa chọn mục đích ấy?

1 Học sinh trình bày chính xác:

- Đoạn văn trên trích từ tác phẩm “Bàn luận về phép học”

- Tác giả: La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp

2 Nội dung: Chỉ ra mục đích chân chính của việc học và đề ra phương pháp học tiến bộ, đúng đắn

3

- Thuộc kiểu câu: Trần thuật

- Hành động nói: Điều khiển

4 Học sinh có thể lựa chọn bất cứ mục đích học tập nào và có lý giải phù hợp

* Gợi ý:

- Mục đích học tập: Học tập để xây dựng đất nước

- Vì đất nước ta đang trong giai đoạn phát triển rất cần những người tài giỏi ra để xây dựng đất nước Bởi vậy, em sẽ cố gắng học tập thật giỏi để xây dựng đất nước giàu mạnh

Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:

“Đạo là lẽ đối xử hằng ngày giữa mọi người Kẻ đi học là học điều ấy.Nước Việt ta, từ khi lập quốc đến giờ, nền chính học đã bị thất truyền Người ta đua nhau lối học hình thức hòng cầu danh lợi, không còn biết đến tam cương, ngũ thường Chúa tầm thường, thần nịnh hót Nước mất, nhà tan đều do những điều tệ hại ấy”.

Câu 1 Đoạn văn trên được trích từ văn bản? Tác giả là ai?(0.5 điểm)

Câu 2 Mục đích của việc học được tác giả nêu trong đoạn trích trên là gì?(0.5 điểm)

Câu 3 Hãy cho biết câu: “Nước Việt ta, từ khi lập quốc đến giờ, nền chính học đã bị thất truyền” thuộc kiểu câu chia theo mục đích nói

nào? Nêu đặc điểm về hình thức và chức năng của kiểu câu đó.(1.0 điểm)

Câu 4 Em hiểu thế nào là lối học hình thức? Cho biết tác hại của lối học ấy.(1.0 điểm)

- Bàn luận về phép học Tác giả: Nguyễn Thiếp

Mục đích của việc học được tác giả nêu trong đoạn trích là để biết rõ đạo, tức là hiểu lẽ đối xử giữa con người với con người

- Thuộc kiểu câu trần thuật

*Hình thức: - Câu trần thuật không có đặc điểm hình thức của các kiểu câu nghi vấn, câu cầu khiến, câu cảm thán.

- Khi viết, câu trần thuật thường kết thúc bằng dấu chấm, nhưng đôi khi nó có thể kết thúc bằng dấu chấm than hoặc dấu chấm lửng.

* Chức năng: - Chức năng chính thường dùng để kể, thông báo, nhận định, miêu tả… Ngoài ra câu trần thuật còn dùng để yêu cầu, đề nghị hay bộc lộ cảm xúc…(vốn là chức năng chính của những kiểu câu khác)

- Lối học hình thức là lối học thuộc lòng, học vẹt, học mà không hiểu, học trong sách vở mà không gắn với thực tiễn, học nhưng không đi đôi với hành.

- Tác hại của lối học ấy: + Có danh mà không thực chất

+ Những người học hình thức sẽ không bao giờ có được sự thành công lâu dài

+ Kéo theo hệ lụy như gian dối, không trung thực.

I ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

Đọc bài thơ sau và trả lời các câu hỏi phía dưới:

Phiên âm:

Ngục trung vô tửu diệc vô hoa,

Đối thử lương tiêu nại nhược hà?

Nhân hướng song tiền khán minh nguyệt,

Nguyệt tòng song khích khán thi gia

Câu 1: Em hãy ghi lại tên bài thơ, tên tác giả của bài thơ trên?

Câu 2: Bài thơ trên có nội dung chính là gì?

Câu 3: Em hãy tìm câu phủ định có trong bài thơ trên Cho biết đặc điểm hình thức và chức năng của câu phủ định vừa tìm được (Ghi

câu phủ định ở phần phiên âm và phần dịch thơ tương ứng)

Câu 4: Qua bài thơ, em có nhận xét gì về tình cảm của người tù cách mạng dành cho thiên nhiên?

- Bài thơ: Vọng nguyệt (Ngắm trăng ), Tác giả: Hồ Chí Minh

- Nội dung chính: Bài thơ thể hiện tình yêu thiên nhiên đến say mê (0.25đ) và phong thái ung dung của Bác Hồ ngay cả trong cảnh ngục tù cực khổ tối tăm.(0.25đ)

- Câu phủ định: Ngục trung vô tửu diệc vô hoa

(Trong tù không rượu cũng không hoa) (0.5đ)

+ Đặc điểm hình thức: từ phủ định “vô” (không) (0.5đ)

+ Chức năng: thông báo, xác nhận trong tù không có gì ! (thiếu thốn về vật chất) (câu phủ định miêu tả) (0.5đ)

- Bác Hồ rất yêu thiên nhiên Trong bài thơ, Bác đã có cuộc vượt ngục tinh thần để hòa mình vào không gian thơ mộng của cảnh đêm trăng đẹp.

I ĐỌC HIỂU VĂN BẢN (3,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau và trả lời những câu hỏi bên dưới:

“ Ta thường tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối; ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa; chỉ căm tức chưa xả thịt lột da, nuốt gan uống máu quân thù Dẫu cho trăm thân này phơi ngoài nội cỏ, nghìn xác này gói trong da ngựa, ta cũng vui lòng” (Trích SGK lớp 8 tập 2, trang 58 )

Câu 1 (0.5 điểm): Nêu tên văn bản của đoạn trích trên ? Tác giả là ai?

Câu 2 (1.0 điểm ): Nêu nội dung chính của đoạn trích?

Câu 3 (0.5 điểm): Xác định hành động nói của câu: “Ta thường tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối; ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa; chỉ căm tức chưa xả thịt lột da, nuốt gan uống máu quân thù ”.

Câu 4 (1.0 điểm): Qua văn bản trên, em học tập được điều gì? 

- Văn bản: Hịch tướng sĩ

-Tác giả: Trần Quốc Tuấn

Thể hiện lòng căm thù giặc sâu sắc, ý chí quyết chiến, quyết thắng với kẻ thù xâm lược của tác giả.

Hành động nói: bộc lộ cảm xúc.

-Tinh thần yêu nước, quyết tâm bảo vệ đất nước khi bị xâm lược.

- Luôn có ý thức, sự cảnh giác trước kẻ thù xâm lược.

- Có ý thức học tập, trau dồi kiến thức.

- Rèn luyện sức khỏe

( HS nêu được 2 ý phù hợp là trọn điểm ).

Nước Việt ta, từ khi lập quốc đến giờ, nền chính học đã bị thất truyền Người ta đua nhau lối học hình thức hòng cầu danh lợi, không còn biết đến tam cương, ngũ thường Chúa tầm thường, thần nịnh hót Nước mất, nhà tan đều do những điều tệ hại ấy.

Cúi xin từ nay ban chiếu thư cho thầy trò trường học của phủ, huyện, các trường tư, con cháu các nhà văn võ, thuộc lại ở các trấn cựu triều, đều tùy đâu tiện đấy

mà đi học.

Phép dạy, nhất định theo Chu Tử Lúc đầu học tiểu học để bồi lấy gốc Tuần tự tiến lên học đến tứ thư, ngũ kinh, chư sử Học rộng rồi tóm lược cho gọn, theo điều học mà làm Họa may kẻ nhân tài mới lập được công, nhà nước nhờ thế mà vững yên…

Câu 1: Xác định thể loại và phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên.

Câu 2: Tư tưởng tiến bộ của tác giả về việc học được thể hiện rõ ở những nội dung nào trong đoạn trích?

Câu 3: Hành động nói là gì? Xác định kiểu câu và hành động nói của câu sau:“Học rộng rồi tóm lược cho gọn, theo điều học mà làm”.

Câu 4: Để thực hiện ước mơ, hoài bão của mình, mỗi học sinh cần lựa chọn một mục đích học tập đúng đắn Vậy mục đích học tập của em là gì? Em đã

áp dụng những phương pháp học tập nào để có kết quả tốt?

- Thể loại: Tấu

- Phương thức biểu đạt: Nghị luận

Tư tưởng học tiến bộ của tác giả được thể hiện ở phương pháp học: học để bồi lấy gốc; học tuần tự từ thấp đến cao; học rộng rồi tóm lược cho gọn; theo điều học mà làm.

- Hành động nói là hành động được thực hiện bằng lời nói nhằm mục đích nhất định.

- Câu: “Học rộng rồi tóm lược lại cho gọn, theo điều học mà làm” thuộc kiểu câu Trần thuật

- Hành động nói: dùng để điều khiển

Học sinh có thể lựa chọn bất cứ mục đích học tập nào và có lý giải phù hợp.

Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:

"Xưa nhà Thương đến vua Bàn Canh năm lần dời đô; nhà Chu đến vua Thành Vương cũng ba lần dời đô Phải đâu các vua thời Tam đại

theo ý riêng mà tự tiện chuyển dời? Chỉ vì muốn đóng đô ở nơi trung tâm, mưu toan nghiệp lớn, tính kế muôn đời cho con cháu; trên vâng mệnh trời, dưới theo ý dân, nếu thấy thuận tiện tiện thì thay đổi Cho nên vận nước lâu dài, phong tục phồn thịnh…”

Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn văn trên

Câu 2: Xác định nội dung chính của đoạn văn trên.

Câu 3: Hai câu “Xưa nhà Thương đến vua Bàn Canh năm lần dời đô; nhà Chu đến vua Thành Vương cũng ba lần dời đô Phải đâu các vua

thời Tam đại theo ý riêng mà tự tiện chuyển dời?” thuộc kiểu câu gì? Chúng dùng với mục đích gì?

Câu 4: Thông điệp mà tác giả gửi gắm qua đoạn văn trên? Rút ra bài học cho bản thân?

– Phương thức biểu đạt chính: Nghị luận

– Nội dung chính của đoạn trích trên: Tác giả dẫn dắt việc dời đô của các triều đại trước để tăng sức thuyết phục cho quyết định rời đô của vua Lý Công Uẩn qua bài chiếu.

- Câu 1: “Xưa nhà Thương đến vua Bàn Canh năm lần dời đô; nhà Chu đến vua Thành Vương cũng ba lần dời đô” Thuộc kiểu câu Trần thuật.

Mục đích: Trình bày

- Câu 2: “Phải đâu các vua thời Tam đại theo ý riêng mà tự tiện chuyển dời?” thuộc kiểu Câu nghi vấn Mục đích: Phủ định

lớn, xây dựng vương triều phồn thịnh, tính kế lâu dài cho các thế hệ sau Việc dời đô thuận theo mệnh trời, thuận theo ý dân Đây chính là tinh thần yêu nước thương dân của vị vua anh minh, sáng suốt Lí Công Uẩn.

- Em rút ra bài học: Học tập tinh thần yêu nước, biết chăm lo học tập,tinh thần đoàn kết theo gương sáng của vua Lí Công Uẩn

“ Ngọc không mài, không thành đồ vật; người không học không biết rõ đạo.” Đạo là lẽ đối xử hàng ngày giữa mọi người Kẻ đi học

là học điều ấy Nước Việt ta, từ khi lập quốc đến giờ, nền chính học đã bị thất truyền Người ta đua nhau lối học hình thức hòng cầu danh lợi, không còn biết đến tam cương, ngũ thường Chúa tầm thường, thần nịnh hót Nước mất, nhà tan đều do những điều tệ hại ấy.”

• Câu 1 Đoạn văn trên được trích từ văn bản? Tác giả là ai? (0.5 điểm)

• Câu 2 Xác định thể loại văn bản (0.5 điểm)

• Câu 3 Câu "Ngọc không mài, không thành đồ vật; người không học, không biết rõ đạo.” thuộc kiểu câu gì? Chức năng của kiểu câu

đó (1.0 điểm)

• Câu 4 Trong đoạn văn trên, tác giả có bàn đến mục đích chân chính của việc học Em hiểu mục đích đó là gì? (1.0 điểm)

- Đoạn trích trên trích trong văn bản: Bàn luận về phép học

- Tác giả: Nguyễn Thiếp

- Thể loại: Tấu.

- Câu "Ngọc không mài, không thành đồ vật; người không học, không biết rõ đạo.” là câu phủ định.

- Chức năng:

+ Thông báo, xác nhận không có sự vật, sự việc, tính chất, quan hệ nào đó (câu phủ định miêu tả).

- Mục đích chân chính của việc học là học để làm người.

- Học để biết rõ đạo, để làm người có đạo đức, có tri thức, góp phần làm hưng thịnh đất nước, chứ không phải học để cầu danh lợi.

“ Huống chi ta cùng các ngươi sinh phải thời loạn lạc, lớn gặp buổi gian nan Ngó thấy sứ giặc đi lại nghênh ngang ngoài đường, uốn lưỡi cú diều mà sỉ mắng triều đình, đem thân dê chó mà bắt nạt tể phụ, thác mệnh Hốt Tất Liệt mà đòi ngọc lụa, để thỏa lòng tham không cùng, gả hiệu Vân Nam Vương mà thu bạc vàng, để véc của kho có hạn Thật khác nào mà đem thịt mà nuôi hổ đói, sao cho khỏi để tai vạ về sau!

Ta thường tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối; ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa; chỉ căm tức chưa xả thịt lột da, nuốt gan uống máu quân thù Dẫu cho trăm thân này phơi ngoài nội cỏ, nghìn xác này gói trong da ngựa, ta cũng vui lòng.”

Câu 1: (0.5 điểm) Cho biết đoạn văn trên trích từ tác phẩm nào, tác giả là ai?

Câu 2: (0.5 điểm) Phương thức biểu đạt chính trong đoạn văn trên là gì?

Câu 3: (1.0 điểm) Câu: “Ta thường tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối; ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa; chỉ căm tức chưa xả thịt lột da, nuốt gan uống

máu quân thù.” Hãy chỉ rõ một biện pháp tu từ em đã học trong chương trình Ngữ văn 8 được sử dụng ở câu văn trên và nêu tác dụng của biện pháp tu từ đó?

Câu 4: (1.0 điểm) Nêu nội dung của đoạn văn trên?

Câu 1: Đoạn văn trích từ bài Hịch tướng sĩ

Tác giả: Trần Quốc Tuấn

Câu 2: Phương thức biểu đạt chính: biểu cảm

Câu 3: Câu: “Ta thường tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối; ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa; chỉ căm tức chưa xả thịt lột da, nuốt gan uống máu quân thù.” Biện pháp tu từ: nói quá, so sánh

Tác dụng: Cho thấy tinh thần yêu nước, tinh thần dân tộc và lòng căm thù giặc sâu sắc của tác giả.

Câu 4: Sự ngang ngược, tội ác của giặc và lòng căm thù giặc của Trần Quốc Tuấn

Nay các ngươi nhìn chủ nhục mà không biết lo, thấy nước nhục mà không biết thẹn Làm tướng triều đình phải hầu quân giặc mà không biết tức; nghe nhạc thái thường để đãi yến ngụy sứ mà không biết căm Hoặc lấy việc chọi gà làm vui đùa, hoặc lấy việc đánh bạc làm tiêu khiển; hoặc vui thú vườn ruộng, hoặc quyến luyến

vợ con; hoặc lo làm giàu mà quên việc nước, hoặc ham săn bắn mà quên việc binh; hoặc thích rượu ngon, hoặc mê tiếng hát Nếu có giặc Mông Thát tràn sang thì cựa

gà trống không thể đâm thủng áo giáp của giặc, mẹo cờ bạc không thể dùng làm mưu nhà binh; dẫu rằng ruộng lắm vườn nhiều, tấm thân quý nghìn vàng khôn chuộc,

vả lại vợ bìu con díu, việc quân cơ trăm sự ích chi; tiền của tuy nhiều khôn mua được đầu giặc, chó săn tuy khỏe không đuổi được quân thù; chén rượu ngon không thể làm cho giặc say chết, tiếng hát hay không thể làm cho giặc điếc tai Lúc bấy giờ, ta cùng các ngươi sẽ bị bắt, đau xót biết chừng nào?

Câu 1: Đoạn văn trên trích từ tác phẩm nào? Tác giả là ai?

Câu 2: Nêu nội dung chính của đoạn trích trên?

Câu 3: Hãy cho biết, theo mục đích nói, câu: “Lúc bấy giờ, ta cùng các ngươi sẽ bị bắt, đau xót biết chừng nào!” thuộc kiểu câu gì và thực

hiện hành động nói nào?

Câu 4: Em có nhận xét gì về lập luận của tác giả ở đoạn trích trên?

- Tác phẩm: Hịch tướng sĩ.

- Tác giả: Trần Quốc Tuấn

- Nội dung của đoạn trích: Phân tích phải trái, làm rõ đúng sai và nêu lên những hậu quả khi bị giặc xâm chiếm.

- Kiểu câu: cảm thán

- Hành động nói: bộc lộ cảm xúc

Lập luận: Đoạn văn có sự kết hợp giữa lập luận chặt chẽ, sắc bén với lời văn thống thiết, có sức lôi cuốn mạnh mẽ Dẫn chứng: HS lấy dẫn chứng trong đoạn trích để minh họa