Đề cương tư tưởng Hồ Chí Minh

+ Phát huy sức mạnh đại đoàn kết dân tộc là nội dung mang tính chiến lược trong tưtưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh+ Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều nghị quyết, chỉ thị quan trọn

Trang 1

ĐỀ CƯƠNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

Người soạn: Nguyễn Chi Phương

CÂU 1: Cơ sở lý luận hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh:

1) Cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh bao gồm:

- Cơ sở thực tiễn: Bối cảnh quốc tế và xã hội Việt Nam cuối thế kỉ XIX, đầu thế kỉXX

- Cơ sở lý luận:

+ Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam

+ Tinh hoa văn hóa nhân loại

+ Chủ nghĩa Mác Lê-nin

- Nhân tố chủ quan Hồ Chí Minh

2) Phân tích cơ sở lý luận hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh:

a) Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam:

- Truyền thống yêu nước, ý chí kiên cường bất khuất của dân tộc Việt Nam

- Truyền thống nhân nghĩa, đoàn kết, tương thân, tương ái

- Truyền thống lạc quan, yêu đời, ý chí vươn lên trong mọi khó khăn, thử thách

- Trí thông minh, sáng tạo, quý trọng hiền tài, khiêm tốn tiếp thu các tinh hoa văn hóanhân loại để làm giàu cho văn hóa dân tộc

=> Trong những giá trị truyền thống của dân tộc, chủ nghĩa yêu nước truyền thống là

tư tưởng, tình cảm cao quý, thiêng liêng nhất, là cội nguồn của trí tuệ sáng tạo và lòngdũng cảm của người Việt Nam, cũng là chuẩn mực đạo đức cơ bản của dân tộc

=> Những giá trị của truyền thống dân tộc được Hồ Chí Minh nhận thức và phát huy

trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng của mình Người luôn nhắc nhở cán bộ,đảng viên và nhân dân phải biết giữ gìn và phát huy những truyền thống tốt đẹp

b) Tinh hoa văn hóa nhân loại:

b1) Tinh hoa văn hóa phương Đông:

- Nho giáo:

+ Dùng nhân trị, đức trị để quản lý xã hội

+ Xây dựng một xã hội lý tưởng, trong đó công bằng, bác ái, nhân nghĩa, trí, dũng,liêm được phát triển

+ Chú trọng đến tu dưỡng và rèn luyện đạo đức của con người

- Phật giáo:

+ Vị tha, từ bi, bác ái, cứu khổ cứu nạn thương người như thể thương thân

+ Sống có đạo đức, trong sạch, hướng thiện

+ Tinh thần bình đẳng, dân chủ, chống phân biệt đẳng cấp

+ Đề cao lao động, chống lười biếng

+ Không xa lánh việc đời gắn bó với dân, với nước

- Lão giáo:

+ Con người sống hòa đồng, gắn bó với thiên nhiên

+ Biết bảo vệ môi trường sống

+ Thoát khỏi mọi ràng buộc của vòng danh lợi, ít lòng ham muốn về vất chất.+ Hành động theo đúng quy luật tự nhiên và xã hội

- Chủ nghĩa Tam dân của Tôn Trung Sơn:

+ Chủ nghĩa dân tộc: sức mạnh của dân tộc đến từ nhân dân

Trang 2

+ Chủ nghĩa dân quyền: là sức mạnh chính trị của nhân dân, tất cả mọi người dânđều có quyền chính trị.

+ Chủ nghĩa dân sinh: là đời sống của nhân dân, là chủ nghĩa xã hội

b2) Tinh hoa văn hóa phương Tây:

- Tư tưởng tự do, bình đẳng, bác ái

- Tư tưởng dân chủ

- Yêu thương con người

c) Chủ nghĩa Mác Lê-nin:

- Khái quát về chủ nghĩa Mác Lê-nin:

+ Học thuyết chính trị do Mác Ăng-ghen sáng lập, Lê-nin là người kế thừa, hoànthiện và phát triển

+ Thế giới quan, phương pháp luận khoa học cung cấp cho con người một công cụkhoa học để nhận thức và cải tạo thế giới, chỉ ra quy luật vận động của tự nhiên, xãhội và tư duy

+ Là hệ tư tưởng của giai cấp công nhân, của Đảng Cộng sản trong cuộc đấu tranhxóa bỏ áp bức, bóc lột, xây dựng xã hội xã hội chủ nghĩa - chủ nghĩa cộng sản

- Vai trò của chủ nghĩa Mác Lê-nin đối với sự hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh:+ Là cơ sở, thế giới quan, phương pháp luận của tư tưởng Hồ Chí Minh

+ Là nguồn gốc lý luận khách quan mang tính quyết định đến sự hình thành và pháttriển về chất trong tư tưởng Hồ Chí Minh

* Đem lại cho Hồ Chí Minh một phương pháp đúng đắn để tiếp cận văn hóa dântộc, tinh hoa trí tuệ của nhân loại đồng thời giúp Người chuyển hóa và nâng caođược yếu tố tích cực, tiến bộ của truyền thống dân tộc cũng như tinh hoa văn hóanhân loại để tạo ra tư tưởng của mình

* Tìm thấy quy luật phát triển tất yêu của nhân loại

* Hồ Chí Minh đã tổng kết được kinh nghiệm cách mạng thế giới và thực tiễn đấutranh cgiair phóng đân tộc, để tìm ra con đường cứu nước đúng đắn

* Hồ Chí Minh đã tìm thấy được con dường cách mạng vô sản cho dân tộc ViệtNam

* Đem lại cho Hồ Chí Minh một phương pháp nhận thức và hành động đúng đắn,giúp Người giải quyết một cách sáng tạo những vấn đề thực tiễn của cuộc sốngđặt ra

* Nhờ có chủ nghĩa Mác Lê-nin, chủ nghĩa yêu nước của Hồ Chí Minh có bướcphát triển nhảy vọt về chất, từ lập trường yêu nước sang lập trường của giai cấpcông nhân, từ người yêu nước trở thành người cộng sản

Kết luận: Những tiền đề lý luận hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh là ba tiền đề trên,

chúng đóng vai trò quan trọng đặc biệt là chủ nghĩa Mác Lê-nin Thiếu một trong ba

tư tưởng này, tư tưởng Hồ Chí Minh sẽ không thể hoàn thiện như ngày nay

CÂU 2: Các giai đoạn hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh:

1) Trước 1911: hình thành tư tưởng yêu nước và có chí hướng tìm con đường cứunước mới

2) Từ giữa năm 1911 đến cuối năm 1920: hình thành tư tưởng cứu nước, giải phóngdân tộc Việt Nam theo con đường cách mạng vô sản

3) Từ năm 1921 đến đầu năm 1930: hình thành những nội dung cơ bản tư tưởng vềcách mạng Việt Nam

4) Từ đầu năm 1930 đến đầu năm 1941: vượt qua thử thách giữ vững đường lối,phương pháp cách mạng Việt Nam

5) Từ đầu năm 1941 đến tháng 9 năm 1969: giai đoạn hoàn thiện và phát triển tưtưởng Hồ Chí Minh

Trang 3

1) Trước năm 1911: hình thành tư tưởng yêu nước và có chí hướng tìm con đường cứu nước mới:

- Nguyễn Sinh Cung tiếp nhận các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc trong môitrường gia đình và quê hương:

+ Gia đình: sinh ra trong một gia đình giàu truyền thống yêu nước

+ Quê hương: Nghệ Tĩnh là mảnh đất giàu truyền thống văn hóa, giàu truyền thốnglao động, đấu tranh chống giặc ngoại xâm, là nơi sinh ra biết bao anh hùng nổi tiếngnhư Mai Thúc Loan, Nguyễn Biểu,

- Quá trình Người hấp thụ vốn văn hóa Quốc học và Hán học, bắt đầu tiếp xúc với vănhóa phương Tây

- Chứng kiến cuộc sống khổ cực, điêu đứng của nhân dân và tinh thần đấu tranh bấtkhuất của cha anh, Nguyễn Tất Thành hình thành hoài bão cứu nước, cứu dân

- Ngày 5/6/1911: Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước

2) Từ giữa năm 1911 đến cuối năm 1920: hình thành tư tưởng cứu nước, giải phóng dân tộc Việt Nam theo con đường cách mạng vô sản.

- Quá trình khảo nghiệm thực tế thế giới:

+ Trên thế giới dù ở đâu cũng có 2 loại người: đi bóc lột và bị bóc lột

+ Bọn thực dân, đế quốc ở đâu cũng tàn bạo và độc ác

- Năm 1917, Người quay trở về Pháp sinh sống và hoạt động cách mạng

- Năm 1919, Người gia nhập Đảng Cộng sản Pháp

- Năm 1919, Người thảo “Yêu sách 8 điểm” gửi tới Hội nghị hòa bình ở Vécxây-Phápđòi quyền tự do dân chủ cho người Việt Nam

- Năm 1920, Người đọc “Sơ thảo lần thứ nhất luận cương về vấn đề dân tộc và thuộcđịa” của Lê-nin và tìm thấy ở đó con đường cứu nước, giải phóng dân tộc

- Tháng 12/1920, tại Đại hội lần thứ 18 của Đảng xã hội Pháp, Người đã bỏ phiếu tánthành gia nhập Quốc tế Cộng sản và tham gia thành lập Đảng Cộng sản Pháp

3) Từ năm 1921 đến đầu năm 1930: hình thành những nội dung cơ bản tư tưởng

về cách mạng Việt Nam:

a) Thời kì hoạt động thực tiễn và lý luận phong phú của Hồ Chí Minh:

- Đây là thời kì Hồ Chí Minh tham gia hoạt động ở nhiều nước:

* Pháp (1917-1923)

* Liên Xô (1923-1924)

* TQuốc (1924-1930)

- Hồ Chí Minh tham gia nhiều hoạt động chính trị:

+ Tham dự các đại hội quốc tế:

* Quốc tế thanh niên

* Quốc tế công đội đỏ

* Quốc tế nông dân

* Đại hội V Quốc tế Cộng sản

+ Tham gia viết nhiều sách, báo:

* Chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt của Đảng Cộng sản Việt Nam (1930)

- Hồ Chí Minh tham gia sáng lập một số tổ chức chính trị:

+ Hội liên hiêp thuộc địa ( Tháng 10 năm 1921)

Trang 4

+ Hội liên hiệp các dân tộc bị áp bức ở Á Đông (1925)

+ Hội Việt Nam cách mạng thanh niên (1925)

+ Mở lớp huấn luyện cán bộ cách mạng ở Quảng Châu, Trung Quốc (1925-1927)

- Hồ Chí Minh sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam (là sự hợp nhất của ba đảng: AnNam cộng sản Đảng, Đông Dương cộng sản Đảng và Đông Dương cộng sản Đảngliên đoàn)

b) Từ năm 1921 đến năm 1930: hình thành những nội dung cơ bản tư tưởng Hồ Chí Minh về cách mạng Việt Nam:

- Hồ Chí Minh đã thông qua được các bài báo và 3 bộ tác phẩm:

+ Bản án chế độ thực dân Pháp (1925)

+ Đường kách mệnh (1927)

+ Chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt của Đảng Cộng sản Việt Nam (1930)

- Lần đầu tiên con đường cách mạng Việt Nam được trình bày có hệ thống:

+ Xác định chủ nghĩa đế quốc là kẻ thù nguy hiểm nhất của nhân dân lao động cácdân tộc thuộc địa

+ Cách mạng Việt Nam phải đi theo con đường cách mạng vô sản

+ Cách mạng giải phóng dân tộc phải có mối quan hệ khăng khít nhưng không phụthuộc vào cách mạng vô sản ở chính quốc mà có thể nổ ra và giành thắng lợi trước.+ Nhiệm vụ của cách mạng: “dân tộc cách mệnh”

+ Lực lượng cách mạng: Hồ Chí Minh xác định lực lượng cách mạng là toàn dânnhưng công-nông là gốc, chủ của cách mạng, cách mạng phải đoàn kết với các giaicấp, tầng lớp khác

+ Phương pháp cách mạng:

* Đấu tranh bằng hình thức khẩu hiệu thích hợp

* Đấu tranh giành chính quyền bằng bạo lực cách mạng

+ Điều kiện cho cách mạng thành công:

* Cách mạng phải có Đảng lãnh đạo

* Đảng phaỉ theo chủ nghĩa Mác Lê-nin

* Cán bộ, đảng viên phải có đức, có tài

4) Từ đầu năm 1930 đến đầu năm 1941: vượt qua thử thách, giữ vững đường lối, phương pháp cách mạng Việt Nam:

- Đường lối cách mạng do Hồ Chí Minh đề ra là đúng đắn đối với thực tế Việt Nam,nhưng đã bị Quốc tế Cộng sản chỉ trích, phê phán

- Căn cứ vào chỉ thị của Quốc tế Cộng sản, ông Trần Phú đã viết Luận cương chính trịmới theo quan điểm Đại hội VI của Quốc tế Cộng sản

- Tháng 7/1935, Đại hội VII Quốc tế Cộng sản đã họp, bàn nhiều vấn đề trong đó cóphê phán nội dung Đại hội VI

+ Về phía Đảng ta: Đảng ta cũng nhận thức được những sai lầm, hạn chế của Luậncương tháng 10/1930

+ Về phía Hồ Chí Minh: nhận thức được cuộc cách mạng thế giới lần thứ 2 nổ ra sẽ

có ảnh hưởng lớn đế n phong trào cách mạng trong nước

- Ngày 6/6/1938, Nguyễn Ái Quốc viết thư gửi tới một đồng chí ở Quốc tế Cộng sảnxin được phân công nhiệm vụ

- Ngày 28/1/1941, Người trở về Việt Nam chỉ đạo phong trào cách mạng ở nước ta

5) Từ đầu năm 1941 đến tháng 9/1969: giai đoạn hoàn thiện và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh:

- Từ năm 1941 đến năm 1954:

+ Ngày 28/1/1941, Bác về nước

+ Tháng 5/1941, Người chủ trì Hội nghị Trung ương 8 đặt giải phóng dân tộc lênhàng đầu

Trang 5

+ Tháng 8/1945, đi theo tư tưởng Hồ Chí Minh , cách mạng nước ta thành công, khaisinh ra nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, đó cũng là thắng lợi đầu tiên của tư tưởng

Hồ Chí Minh

+ Ngày 23/9/1945, Pháp quay lại xâm chiếm nước ta

+ Ngày 19/12/1946, Hồ Chí Minh phát động cuộc kháng chiến toàn quốc

+ Người chăm lo xây dựng Đảng, Nhà nước, đội ngũ cán bộ, đảng viên, xây dựng đạođức cách mạng, phát động phong trào thi đua ái quốc

+ Năm 1951, Người cùng Trung ương Đảng triệu tập Đại hội II của Đảng, đưa Đảng

ra hoạt động công khai Đại hội thông qua cương lĩnh, điều lệ, đường lối, chủ

trương,

- Từ năm 1954 đến năm 1969: Tư tưởng Hồ Chí Minh tiếp tục được bổ sung và pháttriển:

+ Xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam cầm quyền

+ Tư tưởng về Nhà nước của dân, do dân và vì dân

+ Tư tưởng về chủ nghĩa xã hội và con đường quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam+ Tư tưởng về con người và chiến lược trồng người

+ Tư tưởng về đoàn kết dân tộc và đoàn kết quốc tế

+ Tư tưởng cách mạng dân chủ nhân dân

CÂU 3: Quan điểm của Hồ Chí Minh về vấn đề độc lập dân tộc Vận dụng.

LÝ THUYẾT

1) Cách tiếp cận từ quyền con người:

- Hồ Chí Minh đã tìm hiểu và tiếp nhận những nhân tố về quyền con người được nêutrong tuyên ngôn độc lập năm 1776 của Mỹ và Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyềnnăm 1791 của Pháp

- Hồ Chí Minh tiếp cận độc lập dân tộc một cách sáng tạo: từ quyền con người cơ bảnkhái quát lên thành quyền dân tộc và khẳng định các dân tộc đều có quyền sống,quyền tự do và quyền được sung sướng

- Quan điểm về độc lập dân tộc của Hồ Chí Minh được thể hiện qua nhiều tác phẩmqua từng thời kỳ lịch sử như "Yêu sách 8 điểm" (1919), "Cương lĩnh chính trị đầu tiêncủa Đảng" (1930)

2) Độc lập dân tộc - Nội dung cốt lõi của vấn đề dân tộc thuộc địa:

a) Độc lập dân tộc là quyền thiêng liêng bất khả xâm phạm, là khát vọng lớn nhất của mỗi dân tộc, nhất là các dân tộc bị áp bức bóc lột như dân tộc Việt Nam.

- Dân tộc Việt Nam có quyền được hưởng độc lập, tự do, bình đẳng giữa các dân tộckhác trên thế giới

- Năm 1919, Nguyễn Ái Quốc viết bản "Yêu sách 8 điểm" gửi tới Hội nghị Vécxâyđòi Chính phủ Pháp thừa nhận các quyền tự do dân chủ, quyền bình đẳng và quyền tựquyết của dân tộc Việt Nam

- Năm 1930, trong chính cương vắn tắt, Người xác định mục tiêu chính trị của Đảnglà:

+ Đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và bọn phong kiến

+ Làm cho nước Nam hoàn toàn độc lập

- Tháng 5/1941, Người chủ trì Hội nghị lần thứ 8, Ban chấp hành Trung ương Đảng,viết thư kính cáo đồng bào: "Trong lúc này quyền lợi dân tộc giải phóng cao hơn hếtthảy"

- Chỉ đạo thành lập mặt trận Việt Minh, ra báo Việt Nam độc lập, thảo 10 chính sáchViệt Minh Mục tiêu đầu tiên là: "Cờ treo độc lập, xây dựng bình quyền"

Trang 6

- Ngày 2/9/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết tác phẩm "Tuyên ngôn độc lập", khẳngđịnh quyền được hưởng tự do, độc lập của dân tộc Việt Nam.

b) Độc lập dân tộc là quyền thiêng liêng trên hết, dù phải hy sinh đến đâu cũng phải giành giữ cho được độc lập dân tộc: có 2 cách đấu tranh để bảo vệ, giữ vững

độc lập dân tộc:

- Đấu tranh bằng con đường hòa bình:

+ Hiệp ước sơ bộ Pháp-Việt (6/3/1946)

+ Lễ ký kết tạm ước Pháp-Việt (14/9/1946)

- Đấu tranh bằng bạo lực cách mạng:

Ngày 19/12/1946, Bác kêu gọi toàn quốc kháng chiến

c) Ý nghĩa và giá trị thực sự của độc lập dân tộc thể hiện ở cuộc sống ấm no tự do của nhân dân:

- Hồ Chí Minh chỉ rõ nhân dân các dân tộc được hưởng độc lập, tự do là lẽ tự nhiên

"như muôn vật được hưởng ánh mặt trời"

- Người khẳng định: "Nếu nước được độc lập mà dân không được hưởng hạnh phúc,

tự do thì độc lập cũng chẳng có ý nghĩa gì" và "Dân chỉ biết đến giá trị của Độc lập

Tự do khi dân được ăn no mặc đủ"

d) Độc lập dân tộc phải là độc lập thực sự, độc lập hoàn toàn và triệt để đảm bảo

=> Kiên quyết chống lại sự xâm phạm quyền độc lập dân tộc, Hồ Chí Minh khẳng

định: "Nước Việt Nam có quyền được hưởng tự do và độc lập Toàn thể dân tộc ViệtNam quyết đem tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để bảo vệ nền độc lậpấy"

VẬN DỤNG

1) Quan điểm của Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc:

- Hồ Chí Minh tiếp cận độc lập dân tộc từ quyền con người

- Hồ Chí Minh khẳng định:

+ Độc lập dân tộc là quyền thiêng liêng bất khả xâm phạm, là khát vọng lớn nhất củamỗi dân tộc

* Dân tộc Việt Nam có quyền được hưởng tự do, hạnh phúc, độc lập

* Người xác định những nhiệm vụ cần làm để bảo vệ và xây dựng nền độc lập dân tộc+ Độc lập dân tộc là quyền thiêng liêng trên hết, dù phải hi sinh đến đâu cũng phảigiành và giữ cho được độc lập dân tộc: đấu tranh bằng con đường hòa bình, bạo lựccách mạng,

+ Độc lập dân tộc thể hiện ở cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc của nhân dân

+ Độc lập phải là nền độc lập thực sự, độc lập hoàn toàn và triệt để:

* Dân tộc có đầy đủ chủ quyền quốc gia, toàn vẹn lãnh thổ

* Dân tộc có quyền tự quyết về mọi mặt

Trang 7

2) Kết luận: Quan điểm của Hồ Chí Minh về có ý nghĩa lý luận và thực tiễn

to lớn đối với cách mạng Việt Nam, đặc biệt trong công cuộc đổi mới của nước ta hiện nay.

3) Vận dụng:

3.1) Thành tựu:

- Đảng Cộng sản đã lãnh đạo nhân dân đứng vững và tiếp tục kiên trì mục tiêu độc lậpdân tộc gắn liền với Chủ nghĩa xã hội; Đảng ta đã vận dụng chủ nghĩa Mác-Lênin, tưtưởng Hồ Chí Minh một cách sáng tạo để tìm ra con đường đổi mới; vượt qua thửthách hiểm nguy

Ví dụ: Đảng đã lãnh đạo nhân dân giành đc nhiều thắng lợi như Cách mạng tháng 8/1945, kháng chiến chống Pháp 1954,

- Đất nước đã giành được độc lập về mọi mặt: kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, độclập tự chủ trong phát triển nền kinh tế thị trường và chủ động mở cửa, hội nhập cóhiệu quả với nền kinh tế thế giới, tiếp tục tham gia vào sự giao lưu hợp tác, phân cônglao động quốc tế, tham gia vào các tổ chức khu vực và quốc tế như ASEAN, APEC,

Ví dụ: Hiện nay Việt Nam đã thiết lập quan hệ ngoại giao với 185 quốc gia, thiết lập quan hệ kinh tế với 220 thị trường.

- Trong hơn gần 30 năm tiến hành đổi mới, đất nước có những bước khởi sắc về mọimặt: kinh tế, văn hóa, xã hội,

Ví dụ:

+ Kinh tế tăng trưởng khá, năm 2019, Việt Nam đạt mức tăng trưởng GDP 7,02% + Tình hình chính trị - xã hội cơ bản được ổn định, quốc phòng, an ninh được tăng cường

+ Về văn hóa: Sự du nhập các yếu tố tích cực trong văn hóa ngoại lai

- Niềm tin về Đảng trong lòng nhân dân ngày càng được củng cố, tăng cường

- Quán triệt sâu sắc nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề độc lập dân tộc

- Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo nhân dân đoàn kết, đồng lòng, đồng sức phát huysức mạnh yêu nước, bảo vệ độc lập dân tộc, xây dựng Chủ nghĩa xã hội để đất nước tagiành được độc lập và quyền tự quyết

Ví dụ: Trong thời dịch Covid mọi người dân đã nâng cao tinh thần yêu nước với khẩu hiệu: "Ở nhà là yêu nước".

- Chất lượng đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân ngày càng được nâng cao vàcải thiện

Ví dụ: Đa số nhân dân ai cũng có cơm ăn, áo mặc, chỗ ở, ai cũng được học hành, được làm việc,

- Vị thế của Việt Nam ngày càng được khẳng định trên trường quốc tế

Ví dụ: Trong phòng chống dịch Covid, Đảng và Nhà nước đã có những giải pháp đúng đắn làm cho dịch bệnh được kiểm soát => hiều nước tuyên dương, học tập nước ta

- Việt Nam có quyền tự quyết về chính trị, kinh tế, văn hóa, ngoại giao, tự giải quyếtnhững vấn đề đối nội không có sự can thiệp từ bên ngoài,

Ví dụ: + Dân tộc ta tự lựa chọn cho mình chế độ chính trị, kinh tế, xã hội

+ Người dân tham gia bầu cử Trưởng thôn

- Việt Nam có đầy đủ chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, luôn luôn đấu tranh bảo vệ giữgìn độc lập dân tộc,

Ví dụ: Khi bị Trung Quốc lấn chiếm biển Đông, chúng ta nhấn mạnh chủ trương:

“Kiên trì, kiên quyết bảo vệ chủ quyền lợi ích quốc gia, dân tộc”

- Đa số các cán bộ đảng viên có phẩm chất đạo đức và năng lực tốt, hết lòng vì dân, vìnước

Trang 8

Ví dụ: Phó thủ tướng Vũ Đức Đam trực tiếp chỉ đạo, kiểm tra công tác phòng, chống dịch bệnh

3.2) Hạn chế:

- Về xã hội:

+ Một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, nhân dân suy thoái về đạo đức, quá coitrọng chủ nghĩa cá nhân dẫn đến tham nhũng, quan liêu, mất niềm tin vào Đảng vàNhà nước, vào chế độ chủ nghĩa xã hội

Ví dụ: Cán bộ thanh tra Bộ Xây dựng Nguyễn Thị Kim Anh bị bắt quả tang nhận hối lộ tại tỉnh Vĩnh Phúc vào năm 2019

+ Nguy cơ chệch hướng xã hội chủ nghĩa, tụt hậu xa hơn về kinh tế, diễn biến hòa

bình,

+ Đời sống nhân dân ở một số nơi, dân tộc thiểu số còn gặp nhiều khó khăn dẫn đếnnhững vấn đề bất cập như: phân hóa giàu nghèo, thất nghiệp, nạn thiếu việc làm, sựphát triển của tệ nạn xã hội, làm mất niềm tin vào Đảng và Nhà nước, ảnh hưởng đếnkhối đại đoàn kết dân tộc

- Về văn hóa:

+ Sự du nhập các yếu tố tiêu cực trong văn hóa ngoại lai ảnh hưởng xấu đến bản sắcvăn hóa Việt Nam, lãng quên, thờ ơ với lịch sử văn hóa truyền thống của đất nước

Ví dụ: Xu hướng “sùng ngoại” ngày càng tăng

+ Một số giá trị văn hóa bị xói mòn, quan hệ gia đình trở nên lỏng lẻo, làm xã hội mất

ổn định, bản sắc văn hóa bị mai một

Ví dụ: Người dân thờ ơ về lịch sử nước nhà, về truyền thống dân tộc,

- Về kinh tế: Tâm lý chạy theo đồng tiền làm xuất hiện hiện tượng cạnh tranh không

lành mạnh, bán hàng giả, hàng kém chất lượng

Ví dụ: Trộn các chất ko tốt, giá rẻ vào đồ ăn để bán

- Về chính trị: Một số thế lực thù địch vẫn chưa từ bỏ ý định với nước ta,nguy cơ

xung đột vũ trang, mâu thuẫn dân tộc, tranh chấp lãnh thổ diễn ra ở một số nơi, gâybất ổn về chính trị

Ví dụ: Tranh chấp biển Đông giữa ta và Trung Quốc,

3.3) Nguyên nhân:

- Nguyên nhân của thành tựu:

+ Vai trò lãnh đạo sáng suốt của Đảng Cộng sản

+ Sự vận dụng và phát triển sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh

+ Sự nỗ lực phấn đấu, đoàn kết của toàn dân

- Nguyên nhân của hạn chế:

+ Sự sụp đổ mô hình Chủ nghĩa xã hộị ở Liên Xô, Đông Âu

+ Khủng hoảng kinh tế thế giới, những biến động chính trị phức tạp trong khu vực+ Sự chống phá của thế lực thù địch

+ Do âm mưu của nền kinh tế thị trường

+ Chủ nghĩa cá nhân phát triển

+ Nhận thức chính trị của nhân dân chưa được chú trọng

+ Đời sống nhân dân chưa được quan tâm đúng mức

+ Công tác xây dựng, chỉ đạo của Nhà nước còn nhiều bất cập

3.4) Giải pháp:

- Nhận thức và vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề độc lập dân tộc trong việcgiữ gìn độc lập dân tộc và xây dựng đất nước

- Củng cố và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trên tất cả các lĩnh vực

- Phát huy sức mạnh nội lực của dân tộc trong việc thực hiện những nhiệm vụ đặt ra

Trang 9

- Thường xuyên quan tâm chỉnh đốn Đảng để nâng tầm với công cuộc đổi mới, saocho Đảng thực sự là điều kiện tiên quyết trong việc giữ vững định hướng xã hội chủnghĩa

- Chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có đủ phẩm chất đạo đức và năng lực;đổi mới phương thức lãnh đạo; thường xuyên tự phê bình và phê bình; thực hiệnnghiêm túc nguyên tắc tập trung dân chủ và kỉ luật nghiêm minh để nâng cao sứcchiến đấu của Đảng nhằm đáp ứng yêu cầu lãnh đạo và sự tín nhiệm của nhân dân

- Nắm 2 nhiệm vụ chiến lược: xây dựng Chủ nghĩa xã hội và bảo vệ tổ quốc

- Trong thời đại toàn cầu hóa cần hết sức quan tâm đến mối quan hệ giữa Chủ nghĩayêu nước chân chính với hợp tác quốc tế Trên cơ sở đó, phát huy tinh thần độc lập, tựchủ kết hợp với việc sáng tạo thành tựu, vận động thực tiễn cách mạng Việt Nam để

đề ra đường lối đổi mới đúng đắn

- Hết sức quan tâm đến mối quan hệ giữa Chính trị với kinh tế, văn hóa, xã hội; đổimới kinh tế; xây dựng nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần; vận hành theo cơ chếthị trường gắn liền với quản lý của Nhà nước

- Tăng trưởng kinh tế đi đôi với công bằng xã hội và bảo vệ môi trường sinh thái

- Giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, xây dựng những quan hệ xã hội lànhmạnh

- Kết hợp chặt chẽ đổi mới kinh tế với đổi mới chính trị, xử lý đúng đắn mối quan hệnày là điều kiện cơ bản để giữ vững sự ổn định chính trị

- Mở rộng quan hệ quốc tế, xây dựng cuộc sống ấm no, tự do và hạnh phúc cho nhândân

CÂU 4: Quan điểm của Hồ Chí Minh về vai trò của Đảng Vận dụng:

LÝ THUYẾT

1) Tính tất yếu phải có sự lãnh đạo của Đảng:

- Quan điểm của Chủ nghĩa Mác-Lênin: Đó là điều kiện tiên quyết để bảo đảm chocách mạng xã hội thu được thắng lợi và thực hiện được mục đích cuối cùng của nó làxóa bỏ giai cấp

- Quan điểm của Hồ Chí Minh: Hồ Chí Minh khẳng định vai trò của quần chúng nhândân và tính cần thiết phải có Đảng: "Muốn làm cách mệnh trước hết phải có Đảngcách mệnh"

=> Nhận thức được vai trò to lớn của tổ chức Đảng, Hồ Chí Minh đã tích cực hoạtđộng trong phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, trực tiếp chuẩn bị về chínhtrị,về tư tưởng cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam

2) Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam:

- Quan điểm của Chủ nghĩa Mác-Lênin:

Chủ nghĩa Mác + Phong trào công nhân = Đảng Cộng sản

- Quan điểm của Hồ Chí Minh:

Chủ nghĩa Mác-Lênin + Phong trào công nhân + Phong trào yêu nước = ĐCSVN

3) Vai trò của Đảng Cộng sản Việt Nam:

a) Đảng lấy chủ nghĩa Mác-Lênin làm nền tảng tư tưởng:

- Đảng lựa chọn được con đường cách mạng đúng đắn: con đường cách mạng vô sản

- Đảng xác định được chiến lược, sách lược cách mạng đúng đắn: xác định rõ mốiquan hệ khăng khít giữa độc lập dân tộc, dân chủ gắn liền với Chủ nghĩa xã hội

- Đảng xác định được phương pháp cách mạng đúng đắn: đấu tranh bằng khẩu hiệuthích hợp, bạo lực cách mạng, hòa bình,

b) Đảng có khả năng tổ chức, đoàn kết tập hợp lực lượng cách mạng:

- Tổ chức đoàn kết, tập hợp lực lượng cách mạng trong nước (kháng chiến, thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng):

Trang 10

+ Phát huy sức mạnh đại đoàn kết dân tộc là nội dung mang tính chiến lược trong tưtưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh

+ Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều nghị quyết, chỉ thị quan trọng về đại đoàn kếtdân tộc, thể chế hóa thành luật, pháp lệnh, chính sách và ngày càng thể hiện rõ tưtưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc

Ví dụ: Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến của Hồ Chí Minh đã giúp nhân dân ta đoàn kết và đấu tranh giải phóng dân tộc

- Đoàn kết các lực lượng cách mạng quốc tế (Phong trào cộng sản và chủ nghĩa quốc tế, phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc, lực lượng tiến bộ, yêu chuộng hòa bình, dân chủ, tự do, công lý):

+ Đảng và Nhà nước ta hợp tác quốc tế trên nhiều lĩnh vực dựa trên nguyên tắc thốngnhất mục tiêu và lợi ích; dựa trên cơ sở độc lập, tự chủ, tự lực và tự cường

Ví dụ: Nhà nước ta cung cấp vật tư y tế tài trợ Mỹ thời kỳ Covid

=> Phát huy cao độ sức mạnh dân tộc và sức mạnh thời đại, sức mạnh trong nước vàsức mạnh quốc tế tạo nên sức mạnh tổng hợp để chiến thắng các đế quốc hùng mạnhnhất

c) Vai trò tiên phong, gương mẫu của cán bộ, đảng viên:

- Cán bộ, đảng viên là người có phẩm chất đạo đức: "Cần, kiệm, liêm, chính, chí,công vô tư, "giàu sang không quyến rũ",

- Là người có khả năng thu hút và tập hợp quần chúng nhân dân

=> Cán bộ, công chức luôn là người dẫn đầu và phải gương mẫu về mọi mặt, làmgương cho nhân dân

Ví dụ: Bác Hồ cùng các cán bộ đảng viên học tập và nhắc nhở những phẩm chất cần có

d) Đảng phải được xây dựng theo nguyên tắc xây dựng Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân: 5 nguyên tắc xây dựng Đảng kiểu mới:

- Tập trung dân chủ là nguyên tắc cơ bản trong xây dựng Đảng

- Tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách là nguyên tắc lãnh đạo của Đảng

- Tự phê bình và phê bình là nguyên tắc sinh hoạt của Đảng, là quy luật phát triển củaĐảng

- Kỷ luật nghiêm minh và tự giác là quy luật phát triển sức mạnh của Đảng

- Đoàn kết thống nhất trong Đảng là nguyên tắc quan trọng của Đảng

4) Mục đích hoạt động của Đảng: Đảng hoạt động dựa trên lợi ích của giai cấp,

nhân dân, dân tộc, ngoài ra Đảng không có lợi ích gì khác

=> Đảng phải luôn được xây dựng, chỉnh đốn và đổi mới để giữ vững vai trò lãnh đạo của mình

* Thực tiễn cách mạng Việt Nam dưới sự lãnh đạo của Đảng:

- Trước khi có Đảng: các phong trào yêu nước diễn ra rất sôi nổi nhưng sau cùng đềuthất bại

Ví dụ: phong trào Cần Vương, khởi nghĩa Yên Thế và phong trào Đông Du

- Sau khi có Đảng: cách mạng Việt Nam liên tiếp gặt hái nhiều thắng lợi

Ví dụ: cách mạng tháng 8, chiến dịch Điện Biên Phủ

* Hiện nay cách mạng Việt Nam vẫn còn sự lãnh đạo của Đảng vì:

- Dù nhân dân đã nắm được chính quyền nhưng giai cấp đấu tranh trong nước và mưu

mô phản quốc vẫn còn => Cần sự lãnh đạo của Đảng để nhận diện kẻ thù, giữ gìn vàbảo vệ độc lập dân tộc

- Đất nước phải xây dựng kinh tế, chính trị, văn hóa, giáo dục, cho nên Đảng vẫnphải tổ chức, lãnh đạo, giáo dục quần chúng, đưa cách mạng đến thắng lợi hoàn toàn,đến chủ nghĩa xã hội

* Ý nghĩa:

Trang 11

- Quan điểm của Hồ Chí Minh về là sự vận dụng, phát triển chủ nghĩa Mác-Lênin

VẬN DỤNG

1) Quan điểm Hồ Chí Minh về vai trò của Đảng:

- Đảng lấy chủ nghĩa Mác-Lênin làm nền tảng tư tưởng:

+ Đảng lực chọn con đường cách mạng đúng đắn: con đường cách mạng vô sản+ Đảng xác định được chiến lược, sách lược cách mạng đúng đắn: độc lập dân tộc gắnliền với chủ nghĩa xẫ hội

+ Đảng xác định phương pháp cách mạng đúng đắn: đấu tranh bằng khẩu hiệu thíchhợp, hòa bình, bạo lực cách mạng,

- Đảng có khả năng tổ chức, tập hợp lực lượng cách mạng: trong nước và quốc tế

- Vai trò tiên phong, gương mẫu của cán bộ, đảng viên:

+ Cán bộ đảng viên là người có phẩm chất đạo đức: “Cần, kiệm, liêm, chính, chí công

vô tư, giàu sang ko quyến rũ”,

+ Là người có khả năng thu hút và tập hợp quần chúng nhân dân

- Đảng được xây dựng theo nguyên tắc xây dựng Đảng kiểu mới:

a) Trong sự nghiệp đổi mới của nước ta hiện nay sự lãnh đạo của Đảng là vô cùng cần thiết:

- Đảng đã nhận thức, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác Lê-nin, tư tưởng

Hồ Chí Minh, học hỏi những kinh nghiệm tốt, những bài học hay để xây dựng đấtnước vững mạnh

- Đảng ta có bản lĩnh vững vàng, kiên định lý tưởng, mục tiêu độc lập dân tộc và chủnghĩa xã hội, nhạy bén, sáng tạo, kịp thời đưa ra những chủ trương, đường lối phù hợpcho từng giai đoạn cách mạng

- Đảng có Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân và vì dân

- Đảng đã coi trọng nhiệm vụ xây dựng đạo đức cán bộ, đảng viên và nhân dân, họctập và làm theo tư tưởng, tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

- Dưới sự lãnh đạo của Đảng, dân tộc Việt Nam đã giành được nhiều thắng lợi

- Mục đích hoạt động của Đảng là vì giai cấp, nhân dân, dân tộc, Đảng không có lợiích nào khác

Trang 12

b) Đảng đã đề ra những đường lối, chủ trương đúng đắn về kinh tế, văn hóa - xã hội, quốc phòng:

+ Chủ trương phát triển kinh tế tư nhân

+ Gắn kết hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với phát triển văn hóa, xây dựng con người,thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội, bảo vệ môi trường

Ví dụ: Năm 2019, Việt Nam đạt mức tăng trưởng GDP 7,02%

- Về văn hóa, xã hội:

+ Đời sống vật chất và tinh thần của phần lớn nhân dân được cải thiện, con người, xãhội thêm tốt đẹp hơn

+ Trình độ dân trí và mức hưởng thụ văn hóa của nhân dân được nâng lên

+ Phong trào xóa đói, giảm nghèo và các hoạt động từ thiện ngày càng được mở rộng

Ví dụ: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng kêu gọi nhân dân cả nước giúp đỡ miền Trung trong mùa bão lũ.

+ Đẩy mạnh giao lưu, sử dụng các công cụ hiện đại, trao đổi văn hóa và thông tintrong quan hệ quốc tế

+ Giữ gìn, duy trì và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc trong quá trình toàn cầu hóa vàhội nhập quốc tế

- Về quốc phòng, an ninh:

+ Làm thất bại mọi âm mưu chống phá của thế lực thù địch, thực hiện thắng lợi côngcuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới

+ Chất lượng và sức chiến đấu của quân đội và công an được nâng lên

+ Giữ vững ổn định chính trị, độc lập chủ quyền và môi trường hòa bình của đất nước,tạo điều kiện thuận lợi, cơ bản cho công cuộc đổi mới

Ví dụ: Xử phạt nghiêm minh hành vi nâng khống số tiền mua các trang thiết bị cần thiết trong phòng chống dịch.

c) Đảng có khả năng tổ chức, tập hợp lực lượng trong nước và quốc tế:

- Đoàn kết lực lượng trong nước để thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hộidân chủ, công bằng, văn minh

Ví dụ: Đảng và Nhà nước đã tạo lên khối đại đoàn kết dân tộc khi cả nước chung tay quyên góp đồ đạc giúp đỡ miền Trung trong đợt bão lũ

- Đoàn kết lực lượng quốc tế để phát triển đất nước, ko bị tụt hậu,

Ví dụ: Đảng và Nhà nước cung cấp vật tư y tế cho nước ngoài như Mỹ, Trung Quốc, trong thời kỳ Covid

d) Vai trò tiên phong, gương mẫu của các đảng viên:

+ Đa số các cán bộ, đảng viên có đầy đủ phẩm chất đạo đức và năng lực, trung thànhvới mục tiêu, lý tưởng của Đảng, tận tâm phục vụ lợi ích của nhân dân, của Tổ quốc

Ví dụ: Phó thủ tướng Vũ Đức Đam trực tiếp chỉ đạo, kiểm tra công tác phòng, chống dịch bệnh.

+ Đại đa số cán bộ, đảng viên thấm nhuần Chủ nghĩa Mác Lê-nin, tư tưởng Hồ ChíMinh, tích cực học tập, trau dồi trí tuệ và đạo đức

e) Đảng thực hiện tốt các nguyên tắc xây dựng Đảng kiểu mới:

- Tập trung dân chủ: Nhân dân cả nước đi bầu cử đại biểu Quốc hội, Trưởng thôn,

- Tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách: Nhân dân cả nước sẽ lãnh đạo nhưng trong đóĐảng sẽ phụ trách, chỉ đạo các hoạt động để đạt được hiệu quả

Trang 13

- Tự phê bình và phê bình: Các cán bộ, đảng viên và nhân dân suy ngẫm và rút ra bàihọc trong cuộc đời mình

- Kỷ luật nghiêm minh và tự giác: Xử phạt nghiêm những hành vi làm trái pháp luật

và đạo đức

- Đoàn kết thống nhất trong Đảng: Đảng ta đã đoàn kết các cấp ủy đảng, các bộ phận

và cán bộ, công chức cùng nhân dân để chung tay xây dựng đất nước vững mạnh

- Ở một số vùng vẫn chưa thực hiện đc nguyên tắc xây dựng Đảng kiểu mới

- Chưa đoàn kết ở một số vùng, tình trạng xâm chiếm lãnh thổ vẫn còn

Ví dụ: Anh em trong nhà đánh nhau khi chia tài sản thừa kế

- Tính chiến đấu, tính thuyết phục, hiệu quả của công tác tư tưởng còn hạn chế, thiếusắc bén trong đấu trong chống âm mưu, thủ đoạn “diễn biến hòa bình”

- Thái độ sinh viên đối với môn lý luận chính trị, tư tưởng của Đảng, chủ nghĩa MácLê-nin còn nhiều biểu hiện chưa tích cực, tỏ ra thờ ơ, không hứng thú với việc tiếp thu

tư tưởng Đảng

- Sự yếu kém trong quản lý, điều hành của nhiều cấp, nhiều ngành làm mất niềm tinvào Đảng, Nhà nước, đe dọa sự ổn định, phát triển của đất nước

+ Ảnh hưởng mặt trái nền kinh tế thị trường

+ Công tác tổng kết thực tiễn còn chậm, thiếu hiệu quả, chưa giải quyết vấn đề phátsinh

+ Do âm mưu diễn biến hòa bình của các thế lực thù địch

+ Trong quá trình vận dụng còn nhiều giáo điều, thiếu kinh nghiệm

3.4) Giải pháp:

- Tiếp tục tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản trên tất cả các lĩnh vực

- Tiếp tục vận dụng, phát triển sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh ở mọi giai đoạn, mọithời kỳ

- Phát huy sức mạnh dân tộc trong việc thực hiện những nhiệm vụ đặt ra

- Tăng cường công tác giáo dục cán bộ, đảng viên, tạo sự chuyển biến thực sự về tưtưởng chính trị, đạo đức, lối sống

- Kiên định mục tiêu, lý tưởng cách mạng của Đảng, hết lòng phấn đấu, hi sinh vì độclập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, vì hạnh phúc của nhân dân

- Rèn luyện cán bộ, đảng viên trong sinh hoạt thực tiễn

- Nghiêm túc thực hiện tự phê bình và phê bình

- Tăng cường công tác quản lý, kiểm tra, giám sát cán bộ, đảng viên

- Ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái về đạo đức

Trang 14

CÂU 5: Quan điểm của Hồ Chí Minh về Nhà nước trong sạch, vững mạnh Vận dụng:

LÝ THUYẾT

1) Kiểm soát quyền lực Nhà nước:

- Kiểm soát quyền lực Nhà nước là tất yếu

- Hình thức kiểm soát Nhà nước:

+ Phát huy vai trò, trách nhiệm của Đảng cộng sản Việt Nam

+ Cán bộ, đảng viên phải chấp hành nghiêm túc đường lối, chính sách của Đảng+ Các cấp ủy Đảng phải tăng cường công tác kiểm tra: kiểm tra có hệ thống, người đikiểm tra phải có uy tín

- Đảng phải phát huy tốt vai trò kiểm soát quyền lực Nhà nước của nhân dân

2) Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức đủ đức, đủ tài:

- Theo chủ tịch Hồ Chí Minh vị trí, vai trò cán bộ, công chức vô cùng quan trọng:+ Cán bộ là gốc của công việc

+ Muốn công việc thành công hay thất bại phụ thuộc vào cán bộ tốt hay xấu

+ Người đưa ra yêu cầu chung đối với cán bộ, công chức Nhà nước: vừa có đức, vừa

có tài, vừa hồng, vừa chuyên, trong đó đức làm gốc

- Yêu cầu đối với cán bộ, công chức Nhà nước:

+ Tuyệt đối trung thành với cách mạng

+ Hăng hái, thành thạo công việc, giỏi chuyên môn, nghiệp vụ

+ Cán bộ vào làm việc cơ quan Nhà nước phải trải qua một kỳ thi tuyển

+ Phải là những người dám phụ trách, dám quyết đoán, dám chịu trách nhiệm đối vớicông việc

+ Phải có mối quan hệ chặt chẽ với nhân dân, thường xuyên tự phê bình và phê bình,luôn luôn ý thức và hành động vì sự lớn mạnh, trong sạch của Nhà nước

3) Đề phòng, khắc phục những tiêu cực trong hoạt động của Nhà nước:

- Những tiêu cực:

+ Đặc quyền, đặc lợi:

* Đó là thói cậy mình trong cơ quan chính quyền để cựa quyền, hách dịch với dân

* Lạm quyền để vơ vét tiền của, làm lợi cho cá nhân mình

+ Tham ô, lãng phí, quan liêu:

* Tham ô là lấy của công dùng vào việc riêng, quên cả thanh liêm, đạo đức

* Lãng phí là thiếu ý thức trách nhiệm, thiếu ý thức quý trọng sức người, sức của củaNhà nước và của nhân dân

* Quan liêu là những người cán bộ phụ trách xa rời thực tế, xa rời quần chúng nhândân, đối với công việc thì không điều tra nghiên cứu kỹ lưỡng, chỉ đạo thì đại khái,chung chung

=> Tham ô, lãng phí, quan liêu là ba thứ giặc, là "giặc nội xâm" Tội lỗi ấy cũng nặngnhư tội Việt gian, mật thám

+ Tư túng, chia rẽ, kiêu ngạo:

* Tư túng là tệ kéo bè kéo cánh bà con bạn hữu của mình không có tài năng gì cũngkéo vào chức năng, chức nọ, người có tài, có đức nhưng không vừa lòng thì đẩy họ raxa

* Chia rẽ là hiện tượng gây mất đoàn kết, bênh người này, chống người khác

* Kiêu ngạo là cử chỉ lúc nào cũng vác mặt quan cách mạng

4) Biện pháp phòng, chống tiêu cực:

- Nâng cao trình độ dân chủ, thực hành dân chủ rộng rãi và phát huy quyền làm chủcủa nhân dân

Trang 15

- Tăng cường công tác kiểm tra, kỷ luật nghiêm minh với cán bộ vi phạm khuyết điểm

- Chú trọng giáo dục đạo đức

- Nêu gương người tốt việc tốt

- Phát huy sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước

- Pháp luật đúng đủ và đảm bảo sức răn đe

VẬN DỤNG

1) Quan điểm của Hồ Chí Minh về Nhà nước trong sạch, vững mạnh:

- Kiểm soát quyền lực Nhà nước là tất yếu

- Đảng phải phát huy tốt vai trò kiểm soát quyền lực Nhà nước của nhân dân

- Xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên đủ đức, đủ tài:

+ Tuyệt đối trung thành với cách mạng

+ Hăng hái, thành thạo công việc, giỏi chuyên môn, nghiệp vụ

+ Cán bộ vào làm việc trong cơ quan Nhà nước phải trải qua 1 kỳ thi tuyển

+ Phải là những người dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm với công việc+ Phải có mối quan hệ chặt chẽ với nhân dân, thường xuyên tự phê bình và phê bình,luôn luôn ý thức và hành động vì sự lớn mạnh, trong sạch của Nhà nước

- Đề phòng, khắc phục những tiêu cực:

+ Đặc quyền, đặc lợi:

+ Tham ô, lãng phí, quan liêu:

+ Tư túng, chia rẽ, kiêu ngạo:

- Biện pháp phòng, chống tiêu cực:

- Công tác kiểm soát Nhà nước được củng cố, tăng cường:

+ Phát huy vai trò, sức mạnh của ĐCSVN

Ví dụ: Đảng là điều kiện tiên quyết trong việc xây dựng nước nhà độc lập, đưa nước ta tiến lên xây dựng chủ nghĩa xã hội

+ Cán bộ, đảng viên chấp hành nghiêm đường lối, chủ trương của Đảng

+ Các cấp ủy đảng tăng cường công tác kiểm tra: kiểm tra có hệ thống, người đi kiểmtra có uy tín

Ví dụ: Nhà nước ta có Ban thường vụ và kiểm tra đảng ủy

- Đảng phát huy tốt vai trò kiểm soát quyền lực Nhà nước của nhân dân

Ví dụ: Nhân dân cả nước đi bầu cử đại biểu Quốc hồi

- Đa số các cán bộ , đảng viên, nhân dân có phẩm chất tốt, tuyệt đối trung thyanhf vớimục tiêu, lý tưởng của Đảng, pháp luật của Nhà nước, có ý thức học tập, trau dồi, tudưỡng đạo đức, thường xuyên tự phê bình và phê bình, học tập và làm theo tâmsgương đạo đức Hồ Chí Minh

Ví dụ: Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam trong thời buổi bệnh dịch Covid đã luôn rất hiệu quả công tác phong trào phòng tránh dịch Covid tại Việt Nam

Trang 16

- Đội ngũ cán bộ Nhà nước ngày càng được chuẩn hóa, nâng cao về chất lượng, đápứng được yêu cầu về vận hành bộ máy Nhà nước

Ví dụ: Nhà nước đã thường xuyên tổ chức các kỳ thi sát hạch năng lực cán bộ, công chức trong mỗi năm

- Ngày càng xác định rõ hơn tiêu chuẩn của từng loại cán bộ trong thời kỳ đổi mới

Ví dụ: Cụ thể môn thi trong thi tuyển viên chức các ngạch bậc của nền Hành

chính Quốc gia được quy định cụ thể về chính trị, pháp luật, địa lý, lịch sử, ngoại ngữ với chương trình công ty tuyển rất hiện đại

- Hiện nay Nhà nước luôn ra sức đề phòng, khắc phục những tiêu cực hoạt động trong

bộ máy Nhà nước và đã có những thành tựu to lớn

Ví dụ: Nhà nước ta đã thành lập ra một ban chỉ đạo phòng chống tham nhũng từ năm 2013 và Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng làm ban chỉ đạo Trung ương

- Niềm tin của nhân dân đối với Đảng ngày càng được củng cố tăng cường

Ví dụ: Trong thời dịch Covid, nhân dân ta đã có một lòng tin vững chắc với các chính sách, phương án mà Nhà nước đề ra và đã thực hiện đúng theo quy định

- Chất lượng đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân ngày càng được cải thiện vànâng cao

Ví dụ: Nhà nước đã đưa ra gói hỗ trợ 62 tỷ đồng cho các đối tượng gặp khó khăn trong thời covid

- Tăng cường việc giáo dục, đào tạo cho cán bộ, đảng viên thông qua cuộc vận độnghọc tập và làm theo tư tưởng tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

- Công tác thanh tra đến các cơ quan ngày càng được đảm bảo và xử lý nghiêm minh,triệt để

- Tích cực tuyên dương những cán bộ xuất sắc, quyết tâm xử lý nghiêm khắc các cán

bộ quan liêu kể cả những đồng chí giữ vị trí cao

Ví dụ: Cách chức đồng chí Tất Thành Cang - Ủy viên Trung ương Đảng khóa XII

vì liên quan đến những sai phạm tại dự án khu đô thị mới Thủ Thiêm

3.2) Hạn chế:

- Một số vùng dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa Nhà nước ta chưa kiểm soát được

Ví dụ: Vẫn còn những hủ tục xấu như cướp vợ ở vùng cao,

- Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống ở một số bộ phận cán bộ,đảng viên:

+ Suy thoái về đạo đức: lối sống thực dụng, cơ hội, vụ lợi, hám danh, tham nhũng,lãng phí,

Ví dụ: Vụ án gian lận điểm thi THPT tại Sơn La, những người có chức, có quyền

đã gian điểm, nâng điểm cho các thí sinh để thu lợi về mình

+ Nhiều vụ án kinh tế tham nhũng xảy ra

Ví dụ: Vụ án Đinh La Thăng và đồng phạm phạm tội cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng và Tham ô tài sản xảy ra tại Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN)

+ Suy thoái về tư tưởng chính trị: phai nhạt lý tưởng cách mạng, không kiên định vềcon đường xã hội chủ nghĩa dao động, sa sút ý chí

Ví dụ: Nhiều cán bộ bị lôi kéo bởi thế lực thù địch

- Việc đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng cán bộ còn nhiều bất cập, phân công chưa đúngngười, đúng việc, chế độ đãi ngộ đối với cán bộ còn nhiều bất công, thiếu sót

- Bộ máy nhà nước vẫn chưa hoàn thiện một cách triệt để => tạo lỗ hổng cho các hành

vi tham ô tham nhũng diễn ra nghiêm trọng

- Tồn tại nhiều vấn đề xã hội bức bối: thiếu việc làm dẫn đến thất nghiệp, tệ nạn xãhội, đời sống khó khăn của một số bộ phận người dân, khoảng cách giàu nghèo giatăng => làm xói mòn văn hóa, truyền thống của nhân dân

Trang 17

Ví dụ: Dịch covid-19 xuất hiện từ cuối tháng 1/2020 đã gây tác động lớn đến tình hình sản xuất kinh doanh => tình trạng thất nghiệp và thiếu việc làm tăng lên

+ Nền kinh tế xã hội thấp cùng việc quản lý kế hoạch hóa tập trung, bao cấp

+ Ảnh hưởng từ mặt trái của kinh tế thị trường

+ Chủ trương và tổ chức thực hiện không đồng bộ, chưa kiên quyết, kịp thời, hiệu quả;sắp xếp, tổ chức bộ máy không đi đôi với đổi mới thể chế, chính sách, phương thứchoạt động

+ Kế hoạch xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức chưa ổn định, bố trí, sử dụng côngchức vẫn theo tình huống, bị động

+ Hệ thống pháp luật chưa hoàn thiện, chưa đồng bộ

+ Do âm mưu diễn biến hòa bình của thế lực thù địch

- Phát huy sức mạnh dân tộc trong việc thực hiện những nhiệm vụ đặt ra

- Hoàn thiện, đồng bộ các văn bản pháp luật, các quy định pháp luật của Nhà nước

- Ban hành các cơ chế chính sách về đồng bộ tài chính nhằm quản lý sử dụng theođúng tiêu chuẩn, chế độ định mức quy định của pháp luật,

- Yêu cầu hình phạt nghiêm khắc đối với những tội tham nhũng và những người thiếutrách nhiệm trong việc phòng chống tham nhũng

- Tích cực bồi dưỡng tư tưởng chính trị, đạo đức trong cán bộ, công chức, xây dựngvăn hóa công sở, văn hóa trong các tổ chức Đảng, Nhà nước

- Nâng cao đời sống vật chất tinh thần cho nhân dân, nâng cao nhận thức về quyềndân chủ và thực hiện quyền dân chủ trong nhân dân, thực hiện cơ chế: "dân biết, dânlàm, dân bàn, dân kiểm tra", “Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhân dân làm chủ”

CÂU 6: Quan điểm của Hồ Chí Minh về lực lượng của khối đại đoàn kết dân tộc Vận dụng:

LÝ THUYẾT

1) Vị trí, vai trò của đại đoàn kết dân tộc trong sự nghiệp cách mạng:

a) Vị trí: là một trong những nội dung cơ bản của hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh,được Người đặc biệt quan tâm trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng

b) Vai trò:

- Là vấn đề có ý nghĩa chiến lược quyết định thành công của cách mạng

- Là mục tiêu, là nhiệm vụ hàng đầu của cách mạng

=> Đại đoàn kết không chỉ là mục tiêu, mục đích, nhiệm vụ của Đảng mà còn là củadân tộc Đây là yếu tố khách quan Đảng có sứ mệnh thức tỉnh, tập hợp, chuyển

những đòi hỏi khách quan tự phát của quần chúng thành đòi hỏi tự giác có tổ chức,thành sức mạnh vô địch trong cuộc đấu tranh chống kẻ thù dân tộc và giai cấp

2) Lực lượng đại đoàn kết dân tộc:

a) Chủ thể của khối đại đoàn kết dân tộc là toàn dân:

Trang 18

- Khái niệm dân, nhân dân:

+ Dân: "Mọi con dân nước Việt", "mỗi một người con rồng cháu tiên"

+ Nhân dân: "Không phân biệt già trẻ, gái trai, giàu nghèo, quý tiện"

=> Dân và nhân dân vừa là một tập hợp đông đảo quần chúng, vừa là mỗi một ngườidân Việt Nam cụ thể, dân trong quan niệm của Hồ Chí Minh có vị trí bình đẳng,không phân biệt

b) Nhận thức của Hồ Chí Minh về vai trò của nhân dân trong sự nghiệp cách mạng:

- Nhân dân là gốc rễ, là nền tảng của khối đại đoàn kết dân tộc

- Nân dân là chủ thể của khối đại đoàn kết dân tộc

- Dân là chỗ dựa vững chắc của Đảng Cộng sản, của hệ thống chính trị cách mạng

- Dân là nguồn sức mạnh vô tận, vô địch của khối đại đoàn kết, quyết định thành côngcủa cách mạng

c) Mục đích đoàn kết toàn dân:

- Đấu tranh cho sự nghiệp thống nhất độc lập của Tổ quốc

- Xây dựng nước nhà độc lập, phồn vinh

d) Đối tượng đoàn kết: toàn dân

- Không phân biệt giới tính, lứa tuổi, giai cấp, ngành nghề, tôn giáo, dân tộc, đảngphái

- Ai có tài, có đức, có sức, có lòng phụng sự Tổ quốc và nhân dân

+ Đoàn kết với các đảng phái, các tổ chức chính trị

+ Đoàn kết với các anh em sống trên lãnh thổ Việt Nam

+ Đoàn kết với người lầm đường lạc lối nhưng biết hối cải

+ Đoàn kết với các tôn giáo

+ Đoàn kết với những người Việt Nam ở nước ngoài

f) Mẫu số chung của đại đoàn kết toàn dân:

- Độc lập, thống nhất của Tổ quốc, tự do, hạnh phúc của nhân dân

- Đứng vững trên lập trường của giai cấp công nhân

- Xác định rõ vai trò, vị trí của các tầng lớp

Ví dụ: Người dân hưởng ứng Tuần lễ vàng - sức mạnh của lòng dân

g) Nền tảng của khối đại đoàn kết dân tộc:

- Là liên minh công nông trí thức dưới sự lãnh đạo của Đảng

- Chú trọng yếu tố hạt nhân là đoàn kết, thống nhất trong Đảng

=> Điều kiện để đoàn kết ngoài xã hội

3) Điều kiện để thực hiện đại đoàn kết dân tộc:

- Kế thừa truyền thống yêu nước, nhân nghĩa, đoàn kết dân tộc

- Nhân dân có lòng khoan dung, độ lượng với con người

- Có niềm tin vào nhân dân, dựa vào dân

- Xây dựng trên nền tảng liên minh công nông trí thức dưới sự lãnh đạo của Đảngcộng sản

- Đặt lợi ích của dân tộc, nhân dân lên trên hết, trước hết

4) Hình thức tổ chức của khối đại đoàn kết dân tộc: Mặt trận dân tộc thống

Trang 19

- Quan điểm của Hồ Chí Minh về vấn đề đã được thực tiễn cuộc cách mạng ViệtNam chứng minh là con đường đúng đắn và còn nguyên giá trị đối với công cuộc xâydựng và bảo vệ Nhà nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong giai đoạn hiện nay.

VẬN DỤNG

1) Quan điểm của Hồ Chí Minh về lực lượng khối đại đoàn kết toàn dân:

- Đại đoàn kết dân tộc là đại đoàn kết toàn dân:

+ Theo quan điểm của Hồ Chí Minh các khái niệm “dân” và “nhân dân” có nội hàmrộng, chỉ tất cả người dân Việt Nam, ko phân biệt già trẻ, gái trai, tôn giáo, tín ngưỡng,đảng phái, tất cả những người con lạc cháu rồng, kể cả kiều bào nước ngoài, trừ

những kẻ bán dân hại dân

+ Hồ Chí Minh nhận thức đc vai trò và sức mạnh của nhân dân trong cách mạng.+ Chiến lược đại đoàn kết toàn dân: “Đại đoàn kết toàn dân trc hết là đại đoàn kết đại

đa số nhân dân, mà đại đa số nhân dân ta là công nhân, nông dân và các tầng lớp nhândân lao động khác Đó là nền, gốc của đại đoàn kết Nó cũng như cái nền của nhà, gốccủa cây Nhưng đã có nền vững, gốc tốt, còn phải đại đoàn kết các tầng lớp nhân dânkhác”

+ Đối tượng của khối đại đoàn kết toàn dân: công nhân, nông dân, tư sản, tiểu tư sản,các vùng miền, các dân tộc, các tôn giáo, giữa những người Việt Nam trong nước vàkiều bào,

+ Nền tảng của khối đại đoàn kết là liên minh công-nông-trí thức Đó là gốc của cáchmạng, quyết định tính vững chắc cuả khối đại đoàn kết dân tộc

+ Phương châm của đại đoàn kết: cầu đồng tồn dị

+ Mẫu số chung của khối đại đoàn kết: lợi ích chung của dân tộc

- Điều kiện để thực hiện đại đoàn kết dân tộc:

+ Kế thừa truyền thống yêu nước, nhân nghĩa, đoàn kết dân tộc

+ Nhân dân có lòng khoan dung, độ lượng với con người

+ Có niềm tin vào nhân dân, dựa vào dân

+ Xây dựng trên nền tảng liên minh công nông trí thức dưới sự lãnh đạo của Đảngcộng sản

+ Đặt lợi ích của dân tộc, nhân dân lên trên hết, trước hết

- Dân tộc Việt Nam đã phát huy sức mạnh của toàn dân giành được nhiều thắng lợinhư: Cách mạng tháng 8/1945, kháng chiến chống Pháp 1954, kháng chiến chống Mỹ1975,

- Bằng lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết dân tộc, chúng ta đã giành được độc lập dântộc, thống nhất Tổ quốc, và chúng ta đã và đang cố gắng giữ gìn được nền độc lập đó

Ví dụ: Trong thời Covid, nhân dân ta đã nâng cao tinh thần yêu nước bằng khẩu hiệu :"Ở nhà là yêu nước" và cả nước đã chung tay góp phần đẩy lùi dịch bệnh

- Đời sống nhân dân không ngừng cải thiện, xây dựng xã hội công bằng, dân chủ, vănminh

Ví dụ: Nhà nước đã quan tâm tới nhân dân nhiều hơn, đưa ra những chính sách nhằm thực hiện công bằng xã hội tốt hơn không còn phân biệt dân tộc hay giới tính

- Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã và đang thực hiện tốt nhiệm vụ của mình đối vớinhân dân và đất nước, đồng thời cũng khẳng định vị trí đối với các quốc gia khác trên

Trang 20

thế giới, giải quyết kịp thời, hợp lý những vấn đề bức xúc kiến nghị của nhân dân,chăm lo đến lợi ích chính đáng của các tầng lớp nhân dân

- Phát huy quyền làm chủ của nhân dân, vai trò giám sát của nhân dân, để nhân dânthảo luận và đóng góp ý kiến với phương châm "dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểmtra"

Ví dụ: Đảng và Nhà nước đã phát hành quyền làm chủ nhân dân: tham gia bầu cử, tham gia thảo luận đóng góp ý kiến xây dựng, giám sát kiểm tra các đại biểu, cán bộ

- Đảng và Nhà nước có các chủ trương chính sách đoàn kết kiều bào, chung tay xâydựng và bảo vệ tổ quốc, các phong trào các cuộc vận động toàn dân: chung tay ủng hộđồng bào lũ lụt, đền ơn đáp nghĩa,

Ví dụ: + Chương trình gặp mặt "Xuân quê hương" cho các kiều bào

+ Đón kiều bào về nước tránh dịch

+ Toàn dân đoàn kết, tương trợ lẫn nhau trong mùa dịch Covid-19

- Xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội gắn liền với đẩy mạnh công nghiệp hóa hiệnđại hóa đất nước, giúp đất nước phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, công nghệ

Ví dụ: Thực hiện chống dịch đi đôi với phát triển kinh tế, xã hội

- Đổi mới giai cấp, chính sách xã hội, cải thiện chính sách về dân số, xóa bỏ được sựphân biệt giữa các dân tộc tôn giáo

Ví dụ: Ngày càng có nhiều đại biểu Quốc hội là người dân tộc thiểu số

- Trước tình hình chủ quyền quốc gia bị xâm phạm, nhân dân trong nước cũng nhưkiều bào sinh sống ở nước ngoài kiên quyết đấu tranh đến cùng để bảo vệ nhữngquyền thiêng liêng nhất: toàn vẹn lãnh thổ cho Tổ quốc và độc lập cho dân tộc nhưbảo vệ chủ quyền biển đảo (biển Đông), biên giới quốc gia,

- Sức mạnh tổng hợp của đất nước được tăng lên gấp nhiều lần tạo tiền đề để nước tatiếp tục phát triển mạnh mẽ theo định hướng xã hội chủ nghĩa

3.2) Hạn chế:

- Tình trạng tham nhũng, quan liêu, suy thoái tư tưởng, đạo đức, lối sống của một bộphận cán bộ, đảng viên làm giảm niềm tin của nhân dân vào khả năng quản lý của nhànước

Ví dụ: Điển hình là vụ án tham ô tài sản rửa tiền 3.200 tỷ đồng xảy ra tại công ty trách nhiệm hữu hạn MTV vận tải Viễn Dương Vinashin,

- Cuộc sống của một số bộ phận dân cư còn gặp nhiều khó khăn, lạc hậu, nghèo nàn,một số chính sách phúc lợi xã hội chưa được thực hiện triệt để, trình độ nhận thức họcvấn còn thấp, chưa được tiếp thu với các kiến thức mới đặc biệt là ở vùng sâu, vùng

xa, vùng dân tộc thiểu số

Ví dụ: Trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk những năm gần đây trẻ em là con em đồng bào dân tộc thiểu số bỏ học đi lao động tại các tỉnh phía Nam ngày càng tăng vì điều kiện kinh tế khó khăn

- Các thế lực thù địch không ngừng thực hiện âm mưu "Diễn biến hòa bình", lợi dụngvấn đề tôn giáo ra sức kích động, phá hoại khối đại đoàn kết dân tộc, ly gián, chia rẽnội bộ Đảng, Nhà nước và nhân dân

Ví dụ: Khối 8406 mục tiêu chống phá Đảng, Nhà nước; kêu gọi dân chủ đa đảng,

Trang 21

- Một số truyền thống giá trị tốt đẹp bị mai một, nhiều bản sắc văn hóa dân tộc chưađược quan tâm, giữ gìn đúng mức, còn tiếp thu một cách sai lệch làm mất đi nét đẹpcủa nền văn hóa dân tộc và gây bất bình xã hội, gây mất đoàn kết dân tộc

Ví dụ: Việc cướp vợ ở một số dân tộc vùng cao hay những sáng tạo không phù hợp làm mất đi vẻ đẹp của trang phục truyền thống

+ Tàn dư của chiến tranh làm cho nền kinh tế đất nước chậm phát triển ,lạc hậu,không đủ điều kiện chăm sóc, quan tâm đến đời sống quần chúng nhân dân, đặc biệt

là vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số, hải đảo,

+ Đảng còn chậm trễ trong việc phân tích và dự báo những biến đổi trong cơ cấu giaicấp xã hội, trong quá trình đổi mới đất nước và những mâu thuẫn nảy sinh trong nội

bộ nhân dân nên chưa kịp thời đưa ra các chính sách phù hợp để phòng tránh và khắcphục hiệu quả

+ Do ảnh hưởng của mặt trái nền kinh tế thị trường dẫn đến lối sống chạy theo đồngtiền, làm tha hóa và biến chất một số cán bộ, đảng viên, chưa thực hiện được vai tròtiên phong, gương mẫu

+ Một số cơ quan còn coi nhẹ công tác dân vận, xa rời quần chúng, chưa tự giác tíchcực trong hoạt động vì nhân dân

+ Sự chống phá, kích động của thế lực thù địch trong nước và nước ngoài

- Phát huy sức mạnh dân tộc trong việc thực hiện mọi nhiệm vụ đặt ra

- Mọi chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước phải hợpvới lòng dân, xuất phát từ lợi ích và nguyện vọng chính đáng của người dân

- Củng cố và phát triển, mở rộng khối đại đoàn kết dân tộc, đổi mới phương thức hoạtđộng của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, tăng cường hoạt động của công tác dân vận

- Khơi nguồn tinh thần yêu nước, tinh thần tự hào, niềm tự tôn dân tộc của tất cảngười dân Việt Nam

- Xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, tăng cường kỷ luật, kỷ cươngtrong Đảng

- Tuyên dương, khen thưởng những cán bộ có tư cách phẩm chất tốt, củng cố lòng tincủa nhân dân vào Đảng và Nhà nước

- Đấu tranh chống lại các luận điểm xuyên tạc, kích động của thế lực thù địch

- Nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho nhân dân ở các vùng miền núi, vùng sâu,vùng xa, hải đảo

- Tiếp thu ý kiến, lắng nghe tiếng lòng của dân để có thể giải quyết các khó khăn,vướng mắc, những nguyện vọng chính đáng của nhân dân một cách kịp thời

- Giữ gìn và phát huy truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc, tôn trọng tín ngưỡngtruyền thống của đồng bào các dân tộc

- Đấu tranh chống lại biểu hiện hành vi tà đạo, mê tín dị đoan, lợi dụng tôn giáo làmtổn hại đến nhân dân và lợi ích quốc gia

Trang 22

- Thực hiện đại đoàn kết dân tộc gắn liền với mở rộng quan hệ, hợp tác quốc tế để họchỏi kinh nghiệm khoa học, kỹ thuật nhằm phát triển đất nước theo định hướng kinh tếthị trường, định hướng xã hội chủ nghĩa

- Nâng cao vị trí, vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đoàn thể nhân dân, đadạng hóa các hình thức tập hợp, động viên nhân dân đồng tâm, hiệp lực, thực hiện chủtrương, chính sách của Đảng và Nhà nước

- Làm tốt vai trò giám sát đối với các cơ quan nhà nước, cán bộ, công chức

- Trách nhiệm của sinh viên:

+ Luôn học tập, làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

+ Có niềm tin vào sựa lãnh đạo của Đảng, Nhà nước

+ Phát huy những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc

+ Rèn luyện, khiêm tốn, cần cù, sáng tạo trong học tập, lao động

+ Sống có bẩn lĩnh, có chí lập nghiệp

+ Chấp hành nghiêm nội quy trường, lớp và pháp luật

+ Tích cực tham gia vào các hoạt động xã hội

+ Luôn tỉnh táo trước sự dụ dỗ của thế lực thù địch

CÂU 7: Quan điểm của Hồ Chí Minh về chuẩn mực đạo đức “Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư” Vận dụng:

LÝ THUYẾT

1) Vị trí:

- Đạo đức là vấn đề được Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm trong suốt cuộc đời hoạtđộng cách mạng

- Người quan tâm đến đạo đức trên cả 2 phương diện: lý luận và thực tiễn:

+ Lý luận: Người đã xây dựng được hệ thống lý luận toàn diện, sâu sắc về đạo đức+ Thực tiễn: Hồ Chí Minh là 1 tấm gương sáng về đạo đức để mọi người dân noi theo

2) Vai trò và sức mạnh của đạo đức:

Kế thừa và phát huy tư tưởng của các nhà lý luận lớn, vai trò của đạo đức theo quanđiểm của Hồ Chí Minh thể hiện qua 3 nhận định:

- Đạo đức là gốc, là nền tảng của cách mạng

- Đạo đức là gốc nhưng phải gắn liền với tài

- Đạo đức là nhân tố tạo nên sức hấp dẫn của CNXH

3) Chuẩn mực đạo đức “Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư”:

a) Vị trí:

- Đây là chuẩn mực đạo đức gắn liền với hoạt động hàng ngày của mọi người, là biểuhiện cụ thể của trung với nước, hiếu với dân

- Vì vậy, chuẩn mực đạo đức này được Bác đề cập nhiều nhất, thường xuyên nhất, từ

“Đường kách mệnh” cho đến bản “Di chúc cuối cùng”

b) Nội dung:

- Cần:

+ Lao động cần cù, siêng năng, chăm chỉ, cố gắng dẻo dai

+ Lao động có kế hoạch, sáng tạo, có năng suất cao

+ Lao động với tinh thần tự lực cánh sinh, không lười biếng, không ỷ lại, không dựadẫm

- Kiệm:

+ Tiết kiệm, không xa xỉ, không hoang phí, không bừa bãi, không phô trương hìnhthức, ko liên hoan, chè chén lu bù

+ Tiết kiệm sức lao động, thì giờ, tiền của, của dân, của nước, của bản thân mk

+ Tiết kiệm từ cái to đến cái nhỏ, nhiều cái nhỏ cộng lại thành cái to

- Liêm:

Trang 23

+ Trong sạch, ko tham lam, ko tham địa vị, tiền tài, sung sướng, ko ham người tângbốc mk

+ Luôn luôn tôn trọng, giữ gìn của công và của dân

+ Ko xâm phạm 1 đồng xu, hạt thóc của Nhà nước và của nhân dân

+ Chỉ có 1 thứ ham muốn duy nhất là ham học hỏi, ham tiến bộ

+ Những hành vi trái với chữ “Liêm”:

* Cậy quyền thế mà đục khoét dân, ăn của đút, hoặc trộm của công làm của tư

* Dìm người giỏi, để giữ địa vị và danh tiếng của mk là đạo vị (đạo là trộm)

* Gặp việc phải, mà sợ khó nhọc nguy hiểm, ko dám làm, là tham vật úy lạo

* Gặp giặc mà rút ra, ko dám đánh là tham sinh úy tử

- Chính: “nghĩa là ko tà, thẳng thắn, đứng đắn”

+ Đối với mk - ko được tự cao, tự đại, luôn chịu khó hk tập, tự kiểm điểm để tiến bộ+ Đối với người - ko nịnh hót người trên, ko xem khinh người dưới

+ Đối với việc - để việc công lên trên, lên trước việc tư, việc nhà

=> Làm việc có trách nhiệm cao, việc thiện nhỏ mấy cũng làm, việc ác nhỏ mấy cũngtránh

- Chí công vô tư:

+ Công bằng, công tâm, không thiên tư, không thiên vị

+ Khi làm bất cứ việc gì cũng nghĩ đến mình trước, khi hưởng thụ thì mk nên theo sau,phải lo trước thiên hạ, vui sau thiên hạ

+ Nêu cao chủ nghĩa tập thể, trừ bỏ chủ nghĩa cá nhân

c) Mối quan hệ của cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư:

- Cần và kiệm phải đi đôi với nhau như 2 chân của con người

- Chữ liêm phải đi đôi với chữ kiệm “có kiệm mới có liêm, vì xa xỉ mà sinh ra thamlam”

- Cần, kiệm, liêm là gốc rễ của chính, như 1 cây ko chỉ cần có gốc rễ mà phải có cành

lá, hoa quả mới hoàn chỉnh

- Cần, kiệm, liêm, chính là nền tảng của đời sống mới, nền tảng của thi đua yêu nước;

là cái cần để làm việc, làm người, làm cán bộ, để phụng sự đoàn thể, giai cấp và nhândân, phụng sự Tổ quốc và nhân loại

=> Cần, kiệm, liêm, chính: là tứ đức của con người Những đức tính đó ko thể thiếu

được, thiếu 1 đức tính thì cx ko thể thành người Thực hiện đccần, kiệm, liêm chính

sẽ dẫn đếnchí công vô tư Ngược lại, đã chí công vô tư 1 lòng vì nước vì dân thì nhất

định sẽ thực hiện đc cần, kiệm, liêm, chính

4) Ý nghĩa:

- Đối với cá nhân: là thước đo tính người của cán bộ, đảng viên, bồi duwongx phẩmchất đạo đức này giúp người đảng viên vững vàng, vượt qua khó khăn, thử thách,hoàn thành nhiệm vụ đc giao

- Đối với Đảng: tạo sức mạnh cho Đảng hoàn thành nhiệm vụ trc giai cấp dân tộc

- Đối với dân tộc: là thước đo văn minh, tiến bộ của 1 dân tộc

=> - Quan điểm của Hồ Chí Minh về vấn đề là sự vận dụng phát triển chủ nghĩa

Mác-Lênin ở Việt Nam

- Là cơ sở, nền tảng để Đảng đề ra những đường lối, chủ trương đúng đắn trong việcbảo vệ nền độc lập dân tộc

- Quan điểm của Hồ Chí Minh về vấn đề đã được thực tiễn cuộc cách mạng ViệtNam chứng minh là con đường đúng đắn và còn nguyên giá trị đối với công cuộc xâydựng và bảo vệ Nhà nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong giai đoạn hiện nay

VẬN DỤNG

1) Quan điểm của Hồ Chí Minh về cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư:

a) Vị trí:

Trang 24

- Đây là chuẩn mực đạo đức gắn liền với hoạt động hàng ngày của mọi người, là biểuhiện cụ thể của trung với nước, hiếu với dân

- Vì vậy, chuẩn mực đạo đức này được Bác đề cập nhiều nhất, thường xuyên nhấtb) Nội dung:

- Cần:

- Kiệm:

- Liêm: (ko cần nêu hành vi trái vs liêm)

- Chính:

- Chí công vô tư:

c) Cần, kiệm, liêm, chính có mối quan hệ chặt chẽ với nhau.Cần, kiệm, liêm, chính:

là tứ đức của con người Những đức tính đó ko thể thiếu được, thiếu 1 đức tính thì cx

ko thể thành người Thực hiện đccần, kiệm, liêm chính sẽ dẫn đến chí công vô tư.

Ngược lại, đã chí công vô tư 1 lòng vì nước vì dân thì nhất định sẽ thực hiện đc cần,kiệm, liêm, chính

d) Ý nghĩa:

- Đối với cá nhân: là thước đo tính người của cán bộ, đảng viên, bồi duwongx phẩmchất đạo đức này giúp người đảng viên vững vàng, vượt qua khó khăn, thử thách,hoàn thành nhiệm vụ đc giao

- Đối với Đảng: tạo sức mạnh cho Đảng hoàn thành nhiệm vụ trc giai cấp dân tộc

- Đối với dân tộc: là thước đo văn minh, tiến bộ của 1 dân tộc

- Đa số cán bộ, đảng viên, nhân dân có phẩm chất tốt, tuyệt đối trung thành với mụctiêu, lý tưởng của Đảng, pháp luật của Nhà nước, lợi ích của nhân dân, có ý thức họctập, trau dồi, tu dưỡng đạo đức, thường xuyên tự phê bình và phê bình, học tập và làmtheo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

Ví dụ: Trong giai đoạn dịch Covid bùng phát thì đội ngũ bác sĩ, y tá đã ngày đêm không quản khó nhọc, hiểm nguy, cố gắng hết sức để phòng chống dịch bệnh

- Những giá trị đạo đức mới được hình thành và phát triển: năng động, sáng tạo, dámnghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm

- Những giá trị đạo đức tốt đẹp được giữ gìn, phát huy, phát triển trong điều kiện đổimới: đoàn kết, nhân nghĩa, tiết kiệm, cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư

Ví dụ: Trong thời Covid có nhiều điểm phát lương thực miễn phí cho những gia đình có hoàn cảnh khó khăn hay nhiều khách sạn, trường học, tự nguyện cho Nhà nước dùng địa điểm của mình thành 1 điểm cách ly cho những người nhiễm Covid

- Đạo đức xã hội luôn được rèn luyện tích cực ở mọi lĩnh vực, mọi nơi

- Đạo đức được nâng cao dẫn đến nền kinh tế văn hóa xã hội được phát triển, đời sốngnhân dân được cải thiện

- Công tác tuyên truyền, giáo dục đạo đức cách mạng đã và đang mang lại những hiệuquả nhất định trong quần chúng nhân dân, đặc biệt là đối với thế hệ trẻ

Ví dụ: Chương trình học tập và làm theo tấm gương của Hồ Chí Minh đang được rất nhiều người hưởng ứng và noi theo, đặc biệt là thế hệ trẻ luôn nỗ lực hết mình, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm

- Công tác chống nạn tham nhũng, quan liêu ngày càng được Đảng và Nhà nước chútrọng, đẩy mạnh, thực hiện nâng cao đạo đức cho cán bộ, đảng viên

Trang 25

Ví dụ: Luật phòng chống tham nhũng đã được ban hành và sau đó được sửa đổi mới nhất vào năm 2018 có hiệu lực thi hành từ ngày 1 tháng 7 năm 2019 đã góp phần đẩy lùi tệ nạn tham ô một cách đáng kể

- Phát động phong trào người tốt, việc tốt

Ví dụ: Chương trình tuyên dương "Gương sáng đảng viên" năm 2020 hay phong trào uống nước nhớ nguồn, hiến máu nhân đạo, xây dựng trung tâm cho trẻ em khuyết tật, mồ côi

- Đảm bảo lợi ích cũng như quyền làm chủ nhân dân

3.2) Hạn chế:

- Một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên dần có sự phai nhạt về mục tiêu, lý tưởngcủa Đảng, biểu hiện lối sống, tư tưởng ích kỷ, thực dụng, vụ lợi cá nhân làm giảm uytín của Đảng và Nhà nước

Ví dụ: Vụ gian lận điểm thi THPT tại Sơn La, những người có chức, có quyền đã nâng điểm cho các thí sinh để thu lợi về mình

- Suy thoái đạo đức diễn ra ở một số lĩnh vực như y tế, kinh tế, giáo dục,

- Nạn tham nhũng, hối lộ, lãng phí ngày càng trở nên phổ biến

Ví dụ: Ông Trịnh Xuân Thanh Nguyên chủ tịch hội đồng quản trị PVC đã làm trái quy định của Nhà nước, gây thất thoát, thua lỗ hơn 3000 tỷ đồng và các tội danh tham nhũng khác

- Công tác đào tạo, thực hiện đạo đức cán bộ còn yếu kém, mang tính hình thức, chưa

đi sâu bám sát vào lợi ichs của dân làm giảm lòng tin của nhân dân với Đảng và Nhànước

- Xử phạt hành vi vi phạm đạo đức chưa đủ răn đe

Ví dụ: Phạt những người cưỡng hôn người khác trong thang máy 200k

+ Một bộ phận cán bộ, đảng viên, quần chúng nhân dân chưa nhận thức đầy đủ vai trò,

tư tưởng , tính cấp thiết của việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh,thiếu sự rèn luyện tu dưỡng, sa vào chủ nghĩa cá nhân, thực dụng, sa vào tệ nạn, thói

- Tiếp tục nhận thức, vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng

- Tăng cường vai trò của Đảng và Nhà nước, củng cố niềm tin của nhân dân

- Phát huy sức mạnh dân tộc trong vc thực hiện các nhiệm vụ đặt ra

Trang 26

- Kết hợp xây dựng, thực hiện nghiêm kỷ luật Đảng, pháp luật của Nhà nước

- Hoàn thiện, nâng cao hệ thống pháp luật, nâng cao công tác tuyên truyền, giáo dụcđạo đức cách mạng

- Chú trọng tăng cường, xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có đức, có tài

- Đẩy mạnh công tác đấu tranh, phòng chống tham nhũng, quan liêu

- Tăng cường kiểm tra, giám sát, thực hiện phê bình và tự phê bình với cán bộ, đảngviên

- Trách nhiệm sinh viên:

+ Luôn học tập, làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

+ Có niềm tin vào sựa lãnh đạo của Đảng, Nhà nước

+ Phát huy những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc

+ Rèn luyện, khiêm tốn, cần cù, sáng tạo trong học tập, lao động

+ Sống có bẩn lĩnh, có chí lập nghiệp

+ Chấp hành nghiêm nội quy trường, lớp và pháp luật

+ Tích cực tham gia vào các hoạt động xã hội

+ Luôn tỉnh táo trước sự dụ dỗ của thế lực thù địch

Trang 27

TAILIEU SHARE | Tài liệu HVTC - www.facebook.com/tailieuhvtc/ 01

Kênh tư liệu trực tuyến về các môn học tại Học viện Tài Chính | Tài liệu HVTC

MÔN TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH - TÀI LIỆU THAM KHẢO CHI TIẾT

Khuyến nghị áp dụng đề đóng Mục lục trang

Trang 28

Trang 29

Trang 30

Trang 31

Trang 32

Trang 33

Trang 34

Trang 35

Trang 36

Trang 37

Trang 38

Trang 39

Trang 40

Định dạng
Số trang	84
Dung lượng	17,69 MB