BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC UEH KHOA TOÁN – THỐNG KÊ BỘ MÔN THỐNG KÊ ỨNG DỤNG TRONG KINH TẾ VÀ KINH DOANH BÀI TIỂU LUẬN TÁC ĐỘNG CỦA GIÁ NHIÊN LIỆU ĐẾN CHI TIÊU CỦA SINH VIÊN KHU VỰC THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Giảng viên giảng dạy ThS Trần Hà Quyên Lớp 22D2STA50800503 T4 D22 Nhóm sinh viên thực hiện Nguyễn Anh Hào Bùi Thị Huệ Nguyễn Hoàng Khang Nguyễn An Tố Linh Nguyễn Trần Hoàng Nam Tp Hồ Chí Minh, Tháng 52022 DANH SÁCH THÀNH VIÊN Nhóm 2 Họ và tên Tỷ lệ % đóng góp Nguyễn Anh Hào 100% Bùi Thị Huệ.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC UEH KHOA TOÁN – THỐNG KÊ
- -BỘ MÔNTHỐNG KÊ ỨNG DỤNG TRONG KINH TẾ VÀ KINH DOANH
BÀI TIỂU LUẬN TÁC ĐỘNG CỦA GIÁ NHIÊN LIỆU ĐẾN CHI TIÊU CỦA SINH VIÊN KHU VỰC THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Giảng viên giảng dạy: ThS.Trần Hà Quyên
Nhóm sinh viên thực hiện: Nguyễn Anh Hào
Bùi Thị HuệNguyễn Hoàng KhangNguyễn An Tố LinhNguyễn Trần Hoàng Nam
Tp.Hồ Chí Minh, Tháng 5/2022
Trang 4CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI HUỆ
1.1 Bối cảnh của đề tài nghiên cứu
Đại dịch Covid 19 kéo dài cùng với tình hình xung đột giữa Nga và Ukraine đãlàm cho giá nhiên liệu thế giới biến động đáng kể tác động trực tiếp đến giá nhiên liệutại Việt Nam Số lượng nhiên liệu tiêu thị tại Việt Nam chủ yếu là nhập khẩu dao độngchiếm khoảng 50% đến 60% hàng nằm Sản xuất nhiên liệu trong nước từ Nhà máylọc dầu Dung Quất và pha chế từ các doanh nghiệp đầu mối kinh doanh nhiên liệu chỉcung cấp khoảng gần 35% đến 50% lương nhiên liệu tiêu thụ của cả nước
Từ những con số trên cho thấy việc giá nhiên liệu thế giới tăng sau xung độtgiữa Nga và Ukraine ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường nhiên liệu tại Việt Nam Cóthể thấy biến động nhiên liệu một khoảng thời gian hàng chục cửa hàng nhiên liệu củathành phố Hồ Chí Minh tạm dừng bán xăng vì hàng khan hiếm không đủ để bán Hoặcmột số cửa hàng bán với số lượng nhỏ lẻ tối đa 30.000 đồng/ người/ lần đổ
Điều này không chỉ tác động trực tiếp đến đời sống của người dân trên thế giớinói chung mà còn đối với nhiều bộ phận tầng lớp người dân Việt Nam nói riêng, đặcbiệt là các bạn sinh viên, cụ thể là sự tác động trực tiếp đến với chi tiêu sinh hoạt củacác sinh viên tại thành Phố Hồ Chí Minh
1.2 Phát biểu vấn đề nghiên cứu
Thành phố Hồ Chí Minh được thống kê là thành phố có lượng sinh viên tậptrung theo học đông thứ 2 Việt Nam, mới đây thành phố đã có thông báo về việc cácbạn sinh viên bắt đầy quay lại trường học, học trực tiếp tại giảng đường Rất nhiều cácbạn sinh viên từ dưới tỉnh lị di chuyển lên tìm phòng trọ trên thành phố, chi phí sinhhoạt hàng ngày cũng tăng
Các bạn sinh viên có thể lựa chọn ở khu ký tục xá tập trung ở các làng đại học,hoặc thuê trọ, ở nhà người thân, nhưng việc di chuyển đi học hàng ngày cũng như đilàm thêm vẫn bị ảnh hưởng rất nhiều đến tiền sinh hoạt hàng ngày mà gia đình chohoặc ngân sách đi làm thêm của các bạn
Nhất là giá xăng mỗi ngày một tăng, tác động trực tiếp đến cuộc sống gánhnặng “gạo, tiền” lên các bạn
Thế nhưng nhiên liệu tăng ảnh hưởng đến cuộc sống sinh họat, học tập của cácbạn sinh viên tại thành phố Hồ Chí Minh như thế nào, trong bài tiểu luận nhóm mônThống Kê Kinh Tế và Ứng Dụng Kinh doanh, nhóm 2 sẽ nghiên cứu và đánh giá sâu
Trang 5hơn sự tác động giá nhiên liệu tăng đối với các bạn sinh viên tại thành phố Hồ ChíMinh.
1.3 Mục tiêu nghiên cứu
Những ngày qua, việc nhiên liệu tăng giá liên tục gây ảnh hưởng rất nhiều đếncuộc sống của nhiều bạn trẻ đặc biệt là sinh viên
Giá nhiên liệu tăng, rất nhiều vấn đề đằng sau kéo theo cũng tăng như chi phí dichuyển của các bạn từ nơi cư trú đến trường, đi làm thêm, chi phí ăn uống giá gas cũng
vì thế tăng theo
Trích từ Báo Thanh Niên, Trương Mỹ Trâm (21 tuổi, sinh viên năm 4, TrườngĐại Học Khoa học xã hội và Nhân văn TP Hồ Chí Minh) cho biết, nhiên liệu tăng giáliên tục tăng giá khiến cho bạn cảm thấy vô cùng áp lực, ngay từ những ngày còn ngồitrên ghế nhà trường
Trâm chia sẻ: “ Bên cạnh chi phí đi lại tăng, tôi còn phải chi trả sinh hoạt phí,tiền thuê phòng trọ, tiền điện nước…do tôi đang là sinh viên năm 4 và đi thực tập đòihỏi mình phải di chuyển nhiều nên khoảng vài ngày phải đổ xăng, tiền xăng đangchiếm số tiền sinh hoạt phí của mình khá nhiều, nó làm ảnh hưởng trực tiếp đến cuộcsống sinh viên xa nhà của mình” Mặc dù tất cả các bạn sinh viên của lớp hiện đã đilàm và đi học, nhưng chúng tôi cũng là một trong đại diện các bạn sinh viên tại thànhphố chịu ảnh hưởng trực tiếp từ việc giá xăng tăng, chúng tôi sẽ có cái nhìn kháchquan và toàn cảnh nhất
Sau khi khảo sát và tổng hợp ý kiến của tất cả các thành viên trong nhóm, nhóm
2 quyết định lựa chọn chủ đề “Đánh giá tác động của giá nhiên liệu đến chi tiêu củasinh viên khu vực thành phố Hồ Chí Minh” để cho chúng ta có cái nhìn toàn cảnh hơnviệc nhiên liệu tăng giá tác động như thế nào đến các bạn sinh viên, qua các số liệu đãđược nhóm 2 tổng hợp, thống kê và phân tích dựa vào kết quả học tập từ môn Thống
Kê Ứng Dụng trong Kinh Tế và Kinh Doanh của cô Thạc sĩ Trần Hà Quyên
Mục tiêu nghiên cứu đề tài gồm:
i, Cơ sở lý thuyết, các kết quả nghiên cứu trước đây và mô hình nghiên cứuđánh giá tác động của giá nhiên liệu đến chi tiêu của sinh viên khu vực thành phố HồChí Minh
ii, Phương pháp nghiên cứu giá nhiên liệu tăng qua các năm ảnh hưởng trực tiếpđến chi tiêu của sinh viên khu vực thành phố Hồ Chí Minh
Trang 6iii, Phân tích và kết quả nghiên cứu giá nhiên liệu tăng qua các năm ảnh hưởngtrực tiếp như thế nào đến chi tiêu của sinh viên khu vực thành phố Hồ Chí Minh
iv, Đề xuất và kết luận cho các bạn sinh viên tại khu vực thành phố Hồ ChíMinh giảm chi tiêu trong bối cảnh nhiên liệu tăng giá ở hiện tại và trong tương lai
1.4 Phạm vi và đối tượng nghiêm cứu
Phạm vi nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu là các bạn sinh viên các trườngcao đẳng đại học trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
1.5 Nguồn dữ liệu nghiên cứu
Dữ liệu giá nhiên liệu của Singapore và mức độ phổ biến lượt tìm kiếm cáckeyword “Phim chiếu rạp”, “Lịch chiếu rạp”, “Lịch phim rạp”, “Phim mới rạp” trên
google từ ngày 13/9/2018 đến ngày 20/3/2020 theo nguồn minhbach.moit.gov.vn và
Google Trends
1.6 Kết cấu đề tài
Kết cấu của đề tài Đánh giá tác động của giá nhiên liệu lên đến chi tiêu của sinhviên khu vực thành phố Hồ Chí Minh Ngoài phần giới thiệu, kết luận, các phụ lục, cáctài liệu tham khảo nội dung của bài tiểu luận nhóm có kết cấu 4 chương gồm các nộidung chính sau đây:
Chương 1: Giới thiệu đề tài nghiên cứu
Chương 2: Cơ sở lý thuyết, các kết quả nghiên cứu trước đây và mô hìnhnghiên cứu
Chương 3: Phương pháp nghiên cứu
Chương 4: Phân tích và kết quả nghiên cứu
Chương 5: Đề xuất và kết luận
CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT, CÁC KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU NAM
Trang 7hưởng nghiêm trọng đến vấn đề vận chuyễn và khiến hoạt động xuất nhập khẩu trởnên khó khăn.
Ngoài ra việc xăng tăng đã ảnh hưởng cực lớn đến đời sống xã hội, việc xăngtăng đã dẫn theo hàng loạt mặt hàng thiết yếu, thực phẩm tăng theo do chi phí vậnchuyển và chi phí sản xuất tăng khiến đời sống của người dân thêm phần khó khăn đặcbiệt là các bạn học sinh sinh viên chưa có khả năng làm ra tiền và vẫn phải phụ thuộctài chính vào gia đình
2.1.1 Thống kê mô tả
2.2 Các kết quả nghiên cứu trước đây
Một số ý kiến khảo sát của các bạn sinh viên chia sẽ khi giá xăng tăng:
“Là sinh viên sống xa nhà, để giảm bớt gánh nặng gia đình, em chủ động kiếm thêm thu nhập bằng việc làm thêm Nhưng việc xăng tăng giá khiến em đang lưỡng lự
bỏ công việc đang làm ở xa để chuyển đến làm ở một nơi gần trọ hơn, để hạn chế phần nào xăng xe đi lại” – sinh viên Nguyễn Thị Hiếu - sinh viên năm 1, Trường Đại
học Sư phạm
“Trước kia xăng chưa ảnh hưởng nhiều đến chi tiêu hằng ngày nhưng từ khi xăng tăng, tới trường cả đi và về một ngày bốn lần nhiều khiến Thuận phải căn chỉnh từng tí, không đi được thoải mái như trước Giải pháp tốt nhất lúc này là đi chung xe với bạn, và chỉ ra ngoài khi thực sự cần thiết để giảm tiền xăng xe.” – bạn Lương
Minh Thuận, quê Đắk Lắk
Hình 1.1: Biểu đồ giá xăng từ năm 2021 – 21/03/2022
Trang 8“Do học năm cuối đang trong giai đoạn phải đi lại nhiều và đi khá xa Trướckia, với 100.000 đồng tiền xăng Khánh có thể đi lại thoải mái trong hai tuần nhưng bâygiờ bỏ ra số tiền như vậy thì chỉ đi được trong một tuần Việc chi tiêu trong tuần cũngphải điều chỉnh trở lại để phù hợp với túi tiền.” – bạn Nguyễn Lê Phương Khánh -Trường ĐH Sư phạm (ĐH Đà Nẵng)
Bảng khảo sát thống kê mức độ chi tiêu của 125 bạn học sinh - sinh viên trước
và sau khi giá xăng biến động
Trước khi xăng biến động
Nhu cầu Dưới 1tr 1tr – 2tr 2tr – 4tr Trên 4tr Tổng
Sau khi xăng biến động
Nhu cầu Dưới 1tr 1tr – 2tr 2tr – 4tr Trên 4tr Tổng
Trang 9có xu hướng tăng vì thế ta có thể dễ dàng nhận thấy rằng khi giá xăng tăng các bạn học sinh sinh viên phải hi sinh các nhu cầu khác vì chi phí hằng tháng của các bạn học sinh – sinh viên phải chi trả phần lớn cho nhu cầu đi lại.
2.3 Mô hình nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu trước đó và mối quan hệ giữa nhu cầu chi tiêu của sinhviên đối với giá xăng mô hình ở trên được đề xuất nhằm nhận dân các yếu tố đó lường
và các yếu tố ảnh hưởng đến nhu cầu chi tiêu
H1: Giá xăng có tác động đến biến chi tiêu của sinh viên từ đó làm giảm nhucầu giải trí
có cỡ mẫu đủ lớn, và thiết lập một quan sát thống kê nhạy cảm về thời gian sensitive)
(time-Bài nghiên cứu đơn giản hoá mô hình thống kê bằng cách đặt ra một số giả định
về hành vi tiêu dùng của sinh viên trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh Những sai sốgây ra bởi các giả định về hành vi sẽ được bù đắp bằng cách tăng cỡ mẫu quan sát
3.2 Cách tiếp cận dữ liệu
Số lượng sinh viên tại Thành phố Hồ Chí Minh
Thành phố Hồ Chí Minh là một trong những thành phố tập trung nhiều trườngđại học và học viên đào tạo nhất tại Việt Nam Tính riêng trong năm học 2019-2020Thành phố Hồ Chí Minh đang có khoảng 416 ngàn sinh viên đang theo học tại 52trường đại học và học viện trên địa bàn , xấp xỉ 5% dân số Thành phố Hồ Chí Minh tạithời điểm quan sát Số lượng thống kê trên chưa bao gồm sinh viên các trường An ninh– quốc phòng trên địa bàn thành phố
Với số lượng chiếm 5% dân số, hành vi tiêu dùng của sinh viên các trường đạihọc có tác động rất lớn lên thị trường tiêu dùng và thị trường cung cấp dịch vụ tại
H1+
Chi tiêu của sinh viên
Trang 10Thành phố Hồ Chí Minh Một trong số trường hợp tiêu biểu có thể kể đến là tác độngcủa sinh viên lên sản lượng tiêu thụ mì ăn liền và thức ăn nhanh tại Thành phố Hồ ChíMinh, hoặc số lượng sinh viên ảnh hưởng đến sự biến động của doanh thu dịch vụ giảitrí (xem phim, chương trình ca nhạc)
Giả định về chi phí sinh hoạt cơ bản
Chi phí để theo học tại Thành phố Hồ Chí Minh sẽ bao gồm 2 phần chính: chiphí sinh hoạt cơ bản và chi phí giải trí không cấp thiết
Liên quan trực tiếp đến đề tài, nhóm nghiên cứu giả định rằng các sinh viên trênđịa bàn Thành phố Hồ Chí Minh sẽ có mức chi tiêu cơ bản gần giống nhau (chi phíthuê nhà ở, chi phí ăn uống, điện nước sinh hoạt, học phí) , và nhóm nghiên cứu giảđịnh rằng mức chi tiêu này giữ nguyên trong suốt thời gian nghiên cứu
Bên cạnh đó, mức nhu cầu di chuyển trung bình của sinh viên cũng được cốđịnh như nhau Trường hợp tăng chi phí có nhu cầu di chuyển cao bất thường (do đilàm thêm, hoạt động xã hội) sẽ được bù đắp bởi tiền lương hoặc hỗ trợ từ nhà trường
Giả định về cơ chế tác động của giá xăng dầu
Khi có sự thay đổi về giá xăng dầu, thì sự chênh lệch giá xăng dầu mới và cũ sẽđược sinh viên sử dụng cho những hoạt động mang tính không cấp thiết (du lịch, xemphim, giải trí)
Ví dụ: Nếu giá xăng dầu giảm mạnh, sinh viên có thêm một khoản dư dả cho
việc tiêu vặt, mua sắm hoặc giải trí Ngược lại, sự tăng đột ngột của giá xăng dầu sẽkhiến sinh viên giảm bớt chi tiêu cho các hoạt động không cần thiết
Giả định phục vụ nghiên cứu
Từ những luận cứ trên, nhóm nghiên cứu giả định rằng việc thay đổi giá xăngdầu sẽ không làm ảnh hưởng đến những chi phí bắt buộc của một sinh viên tại Thànhphố Hồ Chí Minh (bao gồm tiền nhà, ăn uống, học phí, điện nước sinh hoạt) mà sẽ trựctiếp ảnh hưởng lên quyết định chi tiêu cho các dịch vụ không cấp thiết
Nhóm nghiên cứu đặt ra giả thuyết là giá xăng dầu sẽ tương quan ngược chiềuvới tỷ lệ chi tiêu cho hoạt động giải trí của sinh viên Thành phố Hồ Chí Minh
Đo lường mức độ chi tiêu cho giải trí của sinh viên Thành phố Hồ Chí MinhNgoài thời gian lên lớp và hoạt động xã hội tại các trường đại học Sinh viên cáctrường đại học trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh có rất nhiều lựa chọn liên quan
Trang 11đến giải trí Trong số các lựa chọn, nhóm nghiên cứu đặc biệt chú ý đến nhu cầu xemphim rạp của sinh viên
Thứ nhất, đây là loại hình giải trí được ưa chuộng nhất bởi nhóm sinh viên vànhân viên văn phòng Thời gian dành cho hoạt động xem phim của sinh viên cũng ápđảo so với nhóm nhân viên văn phòng
Thứ hai, đây là một trong số ít các chỉ tiêu có thể đo lường biến động hàng ngàymột cách tương đối dựa vào hành vi tương tác trên không gian mạng
Thứ ba, đây sẽ là yếu tố bị loại bỏ đầu tiên nếu giá xăng dầu tăng mạnh gây ảnhhưởng đến ngân sách của sinh viên Thành phố Hồ Chí Minh
Đối với biến động trong chi tiêu của sinh viên Thành phố Hồ Chí Minh, chúngtôi sử dụng dữ liệu đo lường mức độ phổ biến của các 4 từ khoá tiện dụng nhất liênquan đến hoạt động xem phim bao gồm: “lịch phim rạp”, “phim chiếu rạp”, “lịch chiếurạp”, “phim mới rạp” trích xuất từ Google Trends
Dữ liệu sử dụng trong nghiên cứu này được mô tả tóm tắt theo bảng dưới đây:
Trang 12điểm 0 ~ 100 13/09/2018 20/03/2020 Googletrends
Phương pháp nghiên cứu
Sau khi thu thập dữ liệu, nhóm nghiên cứu sẽ thực hiện thống kê mô tả nhằmđánh giá sơ bộ đặc điểm của dữ liệu (hình dạng phân phối, đặc điểm dữ liệu)
Nhóm nghiên cứu sử dụng mô hình hồi quy OLS để đánh giá mức độ tác độngcủa giá xăng dầu lên mức độ chi tiêu
Mô hình nghiên cứu đề nghị:
Các bước thực hiện nghiên cứu
Bước 1: Tổng hợp dữ liệu từ các nguồn đáng tin cậy
Bước 2: Xử lý và đồng bộ hoá các chuỗi dữ liệu
Bước 3: Thực hiện thống kê mô tả cho từng chuỗi dữ liệu
Bước 4: Chạy hồi quy OLS cho từng cặp dữ liệu (8 cặp)
Bước 5: Đọc và phân tích kết quả hồi quy
Trang 13Bước 6: Dùng kết quả hồi quy để kiểm định giả thuyết “giá xăng dầu ảnh
hưởng đến nhu cầu chi tiêu của sinh viên” (Ho : β_ij ≠ 0)
Bước 7: Kiểm định mức độ ý nghĩa của kết quả trong các bước 4,5,6
CHƯƠNG 4: PHÂN TÍCH VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU KHANG, HÀO 4.1 Thống kê mô tả
4.1.1 Phân tích mẫu điều tra
Nhóm nghiên cứu thu thập dữ liệu giá xăng 92, xăng 95 và mức độ phổ biếnlượt tìm kiếm các từ khóa “Lịch phim rạp”, “Phim chiếu rạp”, “Lịch chiếu rạp”, “Phim
mới rạp” ngày 13/9/2018 đến ngày 20/3/2020 tại minhbach.moit.gov.vn và Google Trends, thu được mẫu gồm 342 quan sát.
Thực hiện thống kê mô tả bằng công cụ Data Analysis trên phần mềm
Microsoft Excel thu được bảng thống kê mô tả của các biến như sau:
ST
T Đại lượng Xăng 92 Xăng 95 chiếu rạp Phim
Lịch chiếu rạp
Lịch phim rạp
Phim mới rạp
Trang 14a) Xăng 92
Trong giai đoạn từ ngày 13/9/2018 đến ngày 20/3/2020, giá xăng 92 trung bình
là 68,338 USD/thùng với sai số 0,533 USD/thùng Giá trị trung vị của chuỗi dữ liệugiá xăng 92 là 68,635 USD/thùng Giá xăng 92 có tần số xuất hiện nhiều nhất là 66,37USD/thùng Độ lệch chuẩn của giá xăng 92 là 9,855 USD/thùng Kurtosis của xăng
92 là 4,382 < 3 nên có phần đuôi “béo” hơn phân phối chuẩn Skewness của xăng 92
là -1,006 < 0 nên phân phối lệch trái Khoảng biến thiên là 69,7 USD/thùng Giá xăng
92 thấp nhất là 21,53 USD/thùng Giá xăng 92 cao nhất là 91,23 USD/thùng
b) Xăng 95
Trong giai đoạn từ ngày 13/9/2018 đến ngày 20/3/2020, giá xăng 95 trung bình
là 70,942 USD/thùng với sai số 0,547 USD/thùng Giá trị trung vị của chuỗi dữ liệugiá xăng 95 là 71,735 USD/thùng Giá xăng 95 có tần số xuất hiện nhiều nhất là 66,13USD/thùng Độ lệch chuẩn của giá xăng 95 là 10,123 USD/thùng Kurtosis của xăng
95 là 4,391 > 3 nên có phần đuôi “béo” hơn phân phối chuẩn Skewness của xăng 95
là -1,169 < 0 nên phân phối lệch trái Khoảng biến thiên là 71,19 USD/thùng Giá xăng
95 thấp nhất là 22,33 USD/thùng Giá xăng 95 cao nhất là 93,52 USD/thùng