HỘI CHỨNG VÀNG DA TẮC MẬT Th.. MỤC TIÊUTrình bày được cách khám bệnh nhân có bệnh gan mật.. Sốt: là dấu hiệu thường gặp trong bệnh viêm gan, viêm đường mật, áp xe gan, viêm túi mật,…...
Trang 1HỘI CHỨNG VÀNG DA TẮC MẬT
Th Bs LÊ THANH HÙNG
Trang 2MỤC TIÊU
Trình bày được cách khám bệnh nhân có bệnh gan mật
Thực hiện được cách khám bệnh nhân
gan mật
Nêu lên được các xét nghiệm cận lâm
sàng
Mô tả được các phương pháp chẩn đoán hình ảnh
Trang 3KHÁM BỆNH NHÂN GAN MẬT
Tuổi và giới tính
Các triệu chứng cơ năng cần hỏi:
Cơn đau hạ sườn phải hoặc thượng vị: Cơn đau quặn gan thường lan lên bả vai phải
hoặc ra sau lưng Cần hỏi về mức độ và thời gian
Sốt: là dấu hiệu thường gặp trong bệnh viêm gan, viêm đường mật, áp xe gan, viêm túi
mật,…
Trang 4Vàng da: có thể phát hiện trên lâm sàng khi Bilirubin máu > 3 mg/dl
Tiểu vàng sậm, phân bạc màu, ngứa:
thường gặp ở bệnh nhân tắc mật ngoài gan
Biếng ăn, sụt cân: gặp trong bệnh ung thư gan, đường mật và tụy
Buồn nôn và ói mửa
Nôn ra máu
Trang 5Tiền sử cần hỏi:
Uống rượu
Viêm gan
Mổ sỏi mật
Trang 6CÁCH KHÁM BỆNH NHÂN
GAN MẬT
Khám toàn thân:
Vàng da hay vàng kết mạc mắt hoặc vàng niêm dưới lưỡi
Sốt
Dấu xuất huyết dưới da khi có tình trạng rối loạn đông máu do duy gan hay tắc mật kéo dài
Mập phì hay gặp ở bệnh nhân sỏi túi mật, viêm tụy cấp
Trang 7Khám bụng:
Báng bụng
Tuần hoàn bàng hệ
Trang 8Khám gan:
Gan to
Dấu hiệu rung gan (+)
Dấu hiệu ấn kẽ sườn đau chói (+): hay
gặp ở bệnh nhân áp-xe gan
Trang 9Khám túi mật:
Túi mật to
Nghiệm pháp Murphy
Đau vùng tam giác Chauffard – Rivet hay điểm sườn ức
Trang 10Khám dấu hiệu khác:
Lách to kèm theo báng bụng thường gặp
ở bệnh nhân xơ gan
Trang 11CÁC XÉT NGHIỆM CẬN LÂM SÀNG
Xét nghiệm chứng năng gan:
Glutamic – Oxaloacetic Transaminase (SGOT) Bình thường: 0 – 40 UI/L.
Glutamic – Pyruvic Transaminase (SGPT)
Bình thường: 0 – 4 UL/L.
Trang 12Tắc mật:
Enzyme:
Alkaline Phosphatase (AP): Bình thường 0,3 – 2,6 ddv Bodansky/dL
Bilirubin: Bình thường Bilirubin TP 0,1 – 1 mg/dL, Bilirubin TT 0 – 0,1 mg/dL, Bilirubin
GT 0,8 – 1 mg/dL
Trang 13Các xét nghiệm khác:
Bình thường: 0 – 20 ng/ml.
Bình thường: 0 – 5 ng/ml.
Trang 14CÁC PHƯƠNG PHÁP CHẨN
ĐOÁN HÌNH ẢNH
Siêu âm là phương tiện chẩn đoán không thể thiếu trong bệnh gan mật như:
Sỏi đường mật: siêu âm có thể phát hiện sỏi với hình ảnh cản âm mạnh và có bóng lưng
Viêm túi mật
Ung thư gan, áp-xe gan, xơ gan
Trang 15X quang:
(Percutaneous Transhepatic Cholangiography: PTC).
(Endoscopic Retrograde
Cholangio-Pancreatography: ERCP).
Tomography Scan: CT – Scan).
Trang 16CÁC HỘI CHỨNG THƯỜNG GẶP
TRONG BỆNH GAN MẬT
Hội chứng vàng da tắc mật
Là hội chứng thường gặp
Cần phân biệt vàng da tắc mật trong gan (nội khoa) và vàng da tắc mật ngoài gan (ngoại khoa)
Trang 17Hội chứng vàng da tắc mật
ngoài gan
Nguyên nhân:
Sỏi đường mật
Ung thư đầu tụy
U bóng Vater
Ung thư đường mật
Hạch cuống gan,…
Có thể gây tắc mật một phần hay hoàn toàn
Trang 18Lâm sàng:
Vàng da niêm là triệu chứng nổi bậc nhất
Gan to
Túi mật to hoặc không
Trang 19Xét nghiệm:
Tăng Bilirubin máu toàn phần và liên hợp
Nước tiểu có sắc tố mật và muối mật
Siêu âm là phương tiện chẩn đoán có độ nhạy và chính xác cao: đường mật dãn to, OMC dãn và túi mật to
X quang đường mật xuyên gan qua da
(PTC) và chụp mật tụy ngược dòng
(ERCP) cũng có giá trị tốt
Trang 20CẢM ƠN SỰ CHÚ Ý THEO DÕI