KỸ THUẬT AN TOÀN ĐIỆN

Điện giật là do tiếp xúc với các phần tử dẫn điện có điện áp, có thể sự tiếp xúc của một phần thân người với phần tử có điện áp hoặc qua trung gian của một vật dẫn điện TX với các phần tử đã được cắt ra khỏi nguồn điện làm việc, nhưng phần tử này vẫn còn chịu một điện áp cảm ứng do ảnh hưởng của điện từ hay cảm ứng tĩnh điện do các trang thiết bị khác đặt gần

Trang 1

ThS Bùi Thành Tâm

KỸ THUẬT AN TOÀN ĐIỆN

CHƯƠNG 2

Trang 3

Điện giật là do tiếp xúc với các phần tử dẫn điện có điện áp, có thể sự tiếp xúc của

một phần thân người với phần tử có điện áp hoặc qua trung gian của một vật dẫn điện

Trang 5

Tiếp xúc trực tiếp Điện giật Tiếp xúc gián tiếp

Trang 6

điện dung)

Trang 7

còn chịu một điện áp cảm ứng do ảnh hưởng của điện từ hay cảm ứng tĩnh điện do các trang thiết bị khác đặt gần

Trang 8

 Tiếp xúc với các phần tử như thiết bị bảo vệ bên ngoài, hoặc tiếp xúc trực tiếp với trang thiết bị điện nhưng cách điện đã bị hỏng

Trang 9

 Tiếp xúc với các phần tử có điện áp cảm ứng do ảnh hưởng điện từ hay tĩnh điện (trường hợp ống dẫn nước hay ống dẫn khí dài đặt gần một số tuyến đường sắt chạy bằng điện xoay chiều một pha hay một số đường dây truyền tải năng lượng điện ba pha ở chế độ mất cân bằng)

Trang 10

trên sàn có các điện thế khác nhau (do đó có dòng

điện chạy qua người từ nơi có điện thế cao đến nơi có

điện thế thấp)

Trang 11

Với mạng cao áp, khi điện giật còn gây ra tác hại

gì với cơ thể người?

 Hoại tử do điện

Trang 12

Đốt cháy điện

Đốt cháy điện có thể phát

sinh khi xảy ra ngắn mạch nguy

hiểm, kèm theo nó là nhiệt

lượng sinh ra rất lớn và là kết

quả của phát sinh hồ quang

điện

Trang 13

Đốt cháy điện

có điện áp và có thể xem như tai nạn do tiếp xúc trực tiếp

Trang 15

Tác dụng của DĐ đối với cơ thể con người.

Những yếu tố liên quan đến tác hại của DĐ.

Tai nạn điện.

Các biện pháp an toàn khi sử dụng điện.

Chống sét.

Trường điện từ tần số cao - ảnh hưởng đến CN

Cấp cứu người bị điện giật.

Trang 16

Người bị điện giật là do tiếp xúc với mạch điện có điện áp hoặc do có dòng điện

chạy qua cơ thể người

Thi nghiem TN ho quang dien

Trang 17

Tác dụng nhiệt

Tác dụng điện phân

Tác dụng sinh lý

Trang 18

Các nguyên nhân chủ yếu gây chết người bởi dòng điện thường là tim phổi ngừng làm việc và sốc điện.

Tim ngừng đập

Bắt đầu khó thở do sự co rút do có dòng

điện20mA - 25mA tần số 50Hz

Sốc điện

Phản ứng phản xạ thần kinh đặc biệt của

cơ thể

Trang 19

Chống sét.

10 nguyen nhan dien giat dien giat khi da bong

Trang 20

Điện trở cơ thể Trị số dòng điện Đường đi dòng

điện

Đường đi dòng

Tính chất môi trườngThời gian dòng điện giật

 Điện trở của người luôn luôn thay đổi trong một phạm vi rất lớn từ 600Ω đến vài chục ngàn Ω

Trang 21

Điện trở của người

Trang 22

điện

Đường đi dòng

xúc

 Điện trở người giảm đi khi có dòng điện đi qua người, giảm tỉ lệ với thời gian tác dụng của dòng điện

Trang 23

điện

Đường đi dòng

 Trong tính toán, chúng ta thường lấy trị số dòng điện an toàn là 10mA đối với dòng điện xoay chiều và 50mA với dòng điện một chiều

Trang 24

điện

Đường đi dòng

Trang 25

điện

Đường đi dòng

Dòng điện trong cơ thể không đi theo một bộ phận nhất định của cơ thể mà phân nhánh theo nhiều bộ phận khác nhau tuỳ thuộc vào vị trí của người chạm với vật mang điện

Trang 26

điện

Đường đi dòng

- Dòng đi từ tay qua tay có 3,3%

- Dòng đi từ tay trái qua chân có 3,7%

- Dòng đi từ tay phải qua chân có 6,7%

- Dòng đi từ chân qua chân có 0,4%

- Dòng đi từ đầu qua tay có 7,0%

- Dòng đi từ đầu qua chân có 6,8%

Trang 27

điện

Đường đi dòng

3,3%

Trang 28

điện

Đường đi dòng

Thời gian tiếp xúc càng lâu càng nguy hiểm vì tăng thời gian

bị nguy hiểm và dòng điện tăng lên do điện trở giảm xuống

Trang 29

điện

Đường đi dòng

Dòng điện đi vào trong đất

Dong dien truyen trong dat

Trang 30

Dòng điện tản trong đất

68%.Urơi 1m

Trang 31

điện

Đường đi dòng

Điện áp tiếp xúc là điện áp đặt vào người (tay - chân) khi người chạm phải vật có

mang điện áp (hoặc điện áp giữa tay người khi chạm vào vật có mang điện áp và đất nơi người đứng)

Trang 32

điện

Đường đi dòng

Điện áp bước

Dien ap buoc Dien ap buoc

Trang 33

Điện áp bước

Điện áp bước giữa hai điện thế khác nhau Ux và Ux+a

0,8)m

x là khoảng cách đến chỗ chạm đất

a x

I a

x x

I U

U

a x x

ρ 1

1 π 2 ρ

Trang 35

Phân biệt điện áp bước và điện áp tiếp xúc

Dien ap buoc_dien ap TX

Trang 36

điện

Đường đi dòng

- Rất ẩm

- Môi trường có hoạt tính hoá học

- Nhiều yếu tố của nơi nguy hiểm

Trang 37

Chống sét.

Tai nan dien xe can cau

tai nan dien tai nan luoi dien Tai nan dien

Trang 38

Tai nạn điện thường xảy ra trong những trường hợp sau

- Chạm trực tiếp vào vật mang điện

- Chạm vào các vật mang điện khi có sự cố về điện (chạm điện gián tiếp)

- Bị điện áp bước

Dien giat tho dien

Trang 39

Trường hợp tổng quát khi bị chạm điện, dòng điện sinh ra trong cơ thể người được xác định theo công thức

trong đó Ing là dòng điện đi qua người

U là điện áp chạm phải

Rng là điện trở của người

Rcd là điện trở của thiết bị cách điện hoặc biện pháp cách ly

Trang 40

Y1

Trang 41

Mạng điện 1 pha

Mạng điện 1 pha có trung tính trực tiếp nối đất

Chạm vào một dây trong mạng một pha

trung tính nối đất

Chạm vào một dây đồng thời xảy ra ngắn mạch trong mạng một pha trung tính nối

đất

Trang 42

An toàn điện trong mạch điện 3 pha

Trang 43

Mạng điện ba pha bốn dây trung tính nối đất trực tiếp

Trang 44

Mạng điện ba pha ba dây có trung tính cách điện

Trang 45

Chạm vào bộ phận bị sự cố về điện

(chạm gián tiếp)

Trang 46

Chống sét.

bien phap an toan dien

Trang 47

Các quy tắc chung để đảm bảo an toàn điện

 Phải che chắn các thiết bị và bộ phận của mạng điện để tránh nguy hiểm khi tiếp xúc bất ngờ vào vật dẫn điện

TN dien cap ngam ATLD dien thăm dò cap ngam

Nhan dien moi nguy hiem dien

Trang 48

 Phải chịu đúng điện áp sử dụng và thực hiện nối đất hoặc nối dây trung tính các thiết bị cũng như thắp sáng theo tiêu chuẩn

 Nghiêm chỉnh sử dụng các thiết bị, dụng cụ an toàn và bảo vệ khi làm việc

 Tổ chức kiểm tra, vận hành theo đúng các quy tắc an toàn

Trang 49

 Phải thường xuyên kiểm tra cách điện của các thiết bị, hệ thống điện; tu sửa theo định lỳ và theo đúng quy trình vận hành

Trang 50

 Cần vận hành thiết bị theo đúng quy trình với sơ đồ nối điện

Trang 51

 Nghiêm chỉnh sử dụng các thiết bị, dụng cụ an toàn và bảo vệ khi làm việc

 Tổ chức kiểm tra, vận hành theo đúng các quy tắc an toàn

 Phải thường xuyên kiểm tra cách điện của các thiết bị, hệ thống điện; tu sửa theo định lỳ và theo đúng quy trình vận hành

Trang 52

 Quy thực tế, các trường hợp xảy ra tai nạn điện vì do vận hành không đúng cách, trình độ vận hành kéo và sức khỏe không đảm bảo Cần vận hành thiết bị theo đúng quy trình với sơ đồ nối điện

Trang 53

Các biện pháp kỹ thuật an toàn điện

* BP chủ động đề phòng xuất hiện tình trạng nguy hiểm có thể gây tai nạn

* BP để ngăn ngừa, hạn chế tai nạn điện khi xuất hiện tình trạng nguy hiểm

Trang 54

Phương tiện bảo vệ và dụng cụ kiểm tra điện

cho người khi làm việc

AT dien gia dinh

TN dien_xe nang nguoi

Trang 55

Các biện pháp bảo vệ khi có dòng điện

khi có dòng điện rò ra thiết bị

Bảo vệ nối đất là nối tất cả các phần kim loại của thiết bị điện hoặc của các kết cấu

kim loại mà có thể xuất hiện điện áp khi cách điện bị hư hỏng với hệ thống nối đất Đây là biện pháp bảo vệ an toàn cơ bản Bảo vệ nối đất là nối tất cả các phần kim loại của thiết bị điện hoặc của các kết cấu kim loại mà có thể xuất hiện điện áp khi cách điện bị hư hỏng với hệ thống nối đất Đây là biện pháp bảo vệ an toàn cơ bản

Trang 56

* Ý nghĩa của bảo vệ nối đất

Tạo ra giữa vỏ thiết bị và đất một mạch điện có điện dẫn lớn làm giảm phân lượng dòng điện qua người (nói cách khác là giảm điện áp trên vỏ thiết bị) đến một trị số an toàn khi người chạm vào vỏ thiết bị đã bị chạm vỏ

Trang 57

Trang 58

Su dung dien an toan

Trang 59

Điện trở nối đất, điện trở suất của đất

Trang 60

Trang 61

Trang 62

Trang 63

Bảo vệ dây nối trung tính

Hệ thống (sơ đồ) IT

Trang 64

Hệ thống (sơ đồ) TT

Trang 65

Hệ thống (sơ đồ) TN

Trang 66

Hệ thống nối đất TN-S

Trang 67

Hệ thống TN-C-S

Trang 68

Các tiêu chuẩn lựa chọn

Phương án lựa chọn cần phải thỏa mãn các tiêu chuẩn

- Chống điện giật

- Chống hỏa hoạn do điện

- Cung cấp điện liên tục

- Bảo vệ chống quá áp

- Bảo vệ chống nhiễu điện từ

Trang 69

Khi thực hiện bảo vệ nối dây trung tính cần lưu ý

- Để tránh làm hở mạch dây trung tính người ta quy định rằng dây trung tính không được đặt cầu chì, cầu dao hoặc các thiết bị đóng cắt khác (trừ trường hợp đặc biệt khi cắt đồng thời các dây pha và dây trung tính)

- Dây nối trung tính bảo vệ phải dùng một dây riêng, dây này không được đồng thời dùng làm dây dẫn điện (hay dùng sơ đồ TN-S thay cho TN-C khi nối với thiết bị điện)

Trang 70

- Trong mạng có trung tính trực tiếp nối đất, nếu vì một nguyên nhân nào đó mà bị mất trung tính, người ta không cho phép sử dụng đất như một dây dẫn

- Khi xây dựng đường dây hạ áp phải chú ý bố trí dây trung tính nằm dưới dây pha

- Các dây nối bảo vệ (nối từ dây trung tính đến vỏ thiết bị) theo độ bền cơ học và chống ăn mòn phải có kích thước tối thiểu

Trang 71

- Trong việc sử dụng vỏ kim loại của cáp vào mục đích bảo vệ nối đất và bảo vệ nối dây trung tính cần chú ý

+ Vỏ nhôm của cáp có thể sử dụng làm dây trung tính và dây nối bảo vệ, vỏ chì của cáp thường có độ dẫn điện kém hơn nên không được sử dụng làm dây trung tính hoặc dây nối bảo vệ

+ Vỏ nhôm của cáp lại không được sử dụng như một điện cực nối đất (khi nó đặt trong đất), vỏ chì của cáp lại có thể sử dụng được như một điện cực nối đất khi có cáp đặt trong đất không nhỏ hơn 2

Trang 74

Chống sét.

chong set nha dan

Trang 75

QT hinh thanh set

Ky nag nguoi phog chog set

Trang 76

Sét là hiện tượng phóng điện trong khí quyển giữa đám mây dông mang theo điện

tích với đất hoặc giữa các đám mây dông mang điện trái dấu nhau

Chong set truc tiep_set van

Trang 78

con người và các vật khác.

Cột thu sét được cấu thành bởi ba bộ phận là kim thu sét trực tiếp (bao đế và trụ đỡ kim thu sét…), dây dẫn sét và thiết bị tiếp đất chống sét Mỗi bộ phận đều phải có điện trở rất nhỏ, mặt cắt phải đạt tới mức độ nhất định để chịu được dòng điện cực lớn khi sét đánh qua

Trang 79

- Trụ đỡ kim thu sét thường làm bằng sét tráng kẽm đường kính 60mm, dài hơn 2m, được lắp đặt trên nóc các toà nhà cao tầng hoặc trên đỉnh ống khói.

- Dây dẫn sét nối từ cột chống sét xuống đất được làm từ dây đồng trần hoặc các loại cáp thoát sét chống nhiễu (Cáp ERICORE của hãng ERICO)

- Thiết bị tiếp đất phải được chôn ở một độ sâu nhất định dưới lòng đất và phải tiếp xúc tốt với mặt đất để dẫn dòng điện khi bị sét đánh

Trang 81

Cột chống sét và phạm vi bảo vệ của nó

Ngly chog set bag cot thu loi

Trang 82

Bảo vệ chống sét đánh trực tiếp

Các nguyên tắc thực hiện

Bảo vệ chống sét theo nguyên tắc trọng điểm

Theo phương pháp bảo vệ trọng điểm, chỉ có những bộ phận thường bị sét đánh phải bảo vệ Bảo vệ những trọng điểm có thể đặt các kim thu sét ngắn (200mm đến 300mm) cách nhau khoảng 5m đến 6m tại những trọng điểm bảo vệ hoặc những đai thu sét trên những trọng điểm cần được bảo vệ

Trang 83

Bảo vệ chống sét đánh trực tiếp

Các nguyên tắc thực hiện

Bảo vệ sét theo nguyên tắc toàn bộ

Phương thức bảo vệ toàn bộ - toàn bộ công trình phải nằm trong phạm vi bảo vệ của

bộ phận thu sét

Trang 84

Bảo vệ chống sét cảm ứng

50% năng lượng của dòng sét sẽ đi vào hệ thống tiếp đất của các thiết bị điện và sự gia tăng điện áp này rất thường xuyên vượt quá khả năng chịu nhiệt của các loại dây dẫn trong các mạng khác nhau Dòng chảy của dòng sét qua dây dẫn xuống đất sẽ gây

ra hiện tượng quá áp (do hiện tượng cảm ứng điện từ) cho các thiết bị điện.

Trang 85

Bảo vệ chống sét cảm ứng

Bộ phận nối đất chống cảm ứng sét phải có trị số điện trở tản dòng điện tần số công

Trang 86

Chống sét.

Trang 87

Trường điện từ tần số cao thường là trường điện từ của các thiết bị công nghiệp có

tần số trong khoảng từ 3*104 Hz đến 3*106 Hz

Trường điện từ có tác dụng

bất lợi đến cơ thể con người và

đáng ngại là cơ thể con người

không có cảm giác gì khi có tác

dụng của trường điện từ

Trang 88

Tác hại của trường điện từ đến cơ thể con người

Tần số càng cao năng lượng điện từ mà cơ thể hấp thụ càng tăng

- Tần số cực cao 50%

Trang 89

Tác hại của sóng điện từ không chỉ phụ thuộc vào năng lượng bức xạ bị hấp thụ, mà còn phụ thuộc vào độ thấm sâu của sóng bức xạ vào cơ thể

Trang 90

Trị số độ truyền dẫn của tổ chức cơ thể tỉ lệ với thành phần chất lỏng có trong tổ chức Độ truyền dẫn mạnh nhất là ở máu và ở các bắp thịt, còn yếu nhất là trong các mô

mỡ Chiều dày lớp mỡ ở nơi bị bức xạ có ảnh hưởng đến mức độ phản xạ sóng bức xạ ra ngoài cơ thể Đại não, tuỷ xương sống có lớp mô mỏng, còn mắt thì hoàn toàn không có nên các bộ phận này chịu tác dụng nhiều hơn cả

Tiêu đề	Kỹ Thuật An Toàn Điện
Tác giả	ThS. Bùi Thành Tâm

Định dạng
Số trang	100
Dung lượng	16,41 MB
File đính kèm	c2-an-toan-lao-dong.rar (15 MB)