Đề bài: Dựa trên những khái niệm, kiến thức đã được tiếp cận trong suốt quá trình học, hãy trình bày một quan niệm, cách hiểu riêng của mình về văn hoá và phân tích ý nghĩa của nó (văn hóa) trong phạm vi từ được giới hạn (500 1000 từ).
Trang 1Đề bài: Dựa trên những khái niệm, kiến thức đã được học hãy trình bày một quan
niệm, cách hiểu riêng của mình về văn hoá và phân tích ý nghĩa của nó trong phạm
vi 500-1000 từ
Xét theo giáo trình học “Cơ sở văn hóa Việt Nam” của Trần Ngọc Thêm, từ
“văn hóa” ẩn chứa nhiều hướng nghĩa thông qua các góc độ khác nhau dựa trên cả nền tảng khoa học, lịch sử và xã hội Để định nghĩa rõ ràng nhất:
VĂN HÓA là một hệ thống, là nền tảng và là tế bào góp phần hình thành nên cuộc sống con người; được tích lũy, sáng tạo, giữ gìn và phát triển, bảo tồn thông qua chiều dài lịch sử của loài người Hình thành dựa trên những giá trị tinh thần và đời sống vật chất, phát triển từ cá nhân đơn độc, lan rộng thành trong suốt quá trình chung sống tự nhiên, trong mối quan hệ giữa người với người và con người với thiên nhiên tự do.
Thứ nhất, văn hóa được nhận định là một hệ thống bởi nó được đánh giá là một thực thể, chính xác hơn, là một thực thể to lớn – hội tụ đủ sức mạnh và khả năng tác động đến toàn bộ đời sống vật chất và tinh thần của con người trong phương diện xã hội Xây dựng nên từ “văn hóa” vững chắc thông qua bề dày và dài của lịch sử là nhiệm vụ, sứ mệnh và sức bền bỉ của những hoạt động cơ bản nhất của con người, thông qua “sinh hoạt” và “sống sót” Với “sống sót” mang vai trò là điều kiện cần và “sinh hoạt” là điều kiện đủ, con người đã tự mình tạo và tích lũy được văn hóa riêng biệt để đám ứng và thích nghi với tự nhiên Cũng do lẽ đó, mà con người chúng ta, xem văn hóa là hệ thống mang tính thiết yếu, gắn bó chặt chẽ, lấy đó nhằm tạo nên một giá trị cốt lõi, mật thiết và đầy nhân sinh Giữ gìn và phát triển theo thời gian, người Việt tạo nên cụm từ “nền văn hóa” – đặc trưng cho một
tế bào nguyên sơ mạnh mẽ, dai dẳng, để rồi phát triển và hình thành nên nền tảng của mối quan hệ giữ người với người, giữa con người với tự nhiên
Thứ hai, văn hóa có khả năng biến hóa linh hoạt, thích nghi và chung sống hài hòa với con người trong suốt quá trình chung sống với tự nhiên Văn hóa như một ngọn lửa vĩnh hằng, dù trải qua bao nhiêu năm tháng, văn hóa vẫn có thể thoải mái biến đổi, ghi dấu và tái hiện hoàn hảo những giá trị vật chất và tinh thần trong đời sống Khả năng điều tiết và thích nghi với từng môi trường của văn hóa cũng
Trang 2tương đương với con người Đó là sự phát triển vượt bậc và phản xạ nhanh nhạy của văn hóa trước những phân loại mới, những phân bố mới (địa lý, thời gian, không gian,…)
Thứ ba, văn hóa mang đậm tính dân tộc Như Trần Ngọc Thêm đã nhận định, nền văn hóa chính là tài sản vô giá đối với một cộng đồng người nhất định Kho tàng đó hình thành thông qua những giá trị kinh nghiệm đời sống, những tri thức phong phú dựa trên địa hình, thời gian và không gian tác động xung quanh Dựa vào sự bảo vệ, gìn giữ của cộng đồng mà ngày càng lớn mạnh, ngày càng tô điểm cho giá trị của nền văn hóa trên cả phương diện hữu hình – vô hình (ứng xử -giao tiếp, chính trị, đạo đức, di sản, tác phẩm văn hóa,…) Trên phương diện không gian và thời gian, xét từ các phương diện có sức ảnh hưởng theo chiều sâu đến chiều rộng, trải dài và trải rộng khắp mọi nơi, ảnh hưởng lên mọi cá nhân, mọi cộng đồng người, mọi dân tộc, quốc gia và lãnh thổ
Ba điều được nhận được ở trên đều là những yếu tố, thành phần cấu tạo nên văn hóa và lớn hơn là nền văn hóa Nhờ vào mô hình và các phương diện khách quan, hệ thống văn hóa sẽ là thực thể rõ ràng, cụ thể nhất để xác thực cho CÁI RIÊNG, sự khác biệt và đặc trưng của các phân loại trong các hệ thống văn hóa; cũng như tính đồng điệu, thống nhất, lan rộng, minh chứng cho sức ảnh hưởng của
hệ thống văn hóa lên cá nhân, cộng đồng – đại diện cho sự sáng tạo, đại diện cho một tế bào luôn biến đổi và chứng minh được sức mạnh và khả năng của nó trong toàn bộ giai đoạn lịch sử - xã hội của con người, đại diện cho sợi dây liên kết mật thiết, chặt chẽ giữa con người và thiên nhiên