Slide môn Chiến lược phát triển

CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN PGS Ts Vũ Thị Tuyết Mai Kế hoạch và Phát triển Đại học Kinh tế quốc dân Email maivuneu edu vn CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN Ts Vũ Thị Tuyết Mai Khoa Kế hoạch và Phát triển Đại học Kinh tế quốc dân • “Thiếu vắng chiến lược, tổ chức giống như một con thuyền không có bánh lái ” Joel Ross and Michael Kami Môc ®Ých • Giới thiệu tổng quan về chiến lược phát triển • Giới thiệu tổng quan về qui trình chiến lược • Giới thiệu công cụ quản lý hiệu quả nhất cần thiết cho cá.

CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN

PGS.Ts Vũ Thị Tuyết Mai Kế hoạch và Phát triển Đại học Kinh tế quốc dân Email: maivu@neu.edu.vn

CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN

Ts Vũ Thị Tuyết Mai Khoa Kế hoạch và Phát triển Đại học Kinh tế quốc dân

• “Thiếu vắng chiến lược, tổ chức giống như một con thuyền không

có bánh lái.”

Joel Ross and Michael Kami

Mục đích

• Giới thiệu tổng quan về chiờ́n lược phát triờ̉n

• Giới thiệu tổng quan về qui trình chiờ́n lược

• Giới thiệu cụng cụ quản lý hiệu quả nhất cần thiờ́t cho các hoạt động của tổ chức

• Phát triờ̉n các kỹ năng tư duy phản biện, làm việc theo nhúm,

Ph¬ng ph¸p thùc hiÖn

• Thuyết trình

• Thảo luận nhóm

• Bài tập

Tài liệu tham khảo

• Bản đồ chiến lược, Norton & Kaplan.

• Bryson, J M, 2005, Strategic planning for public and non-profit organization,

Jossey-Bass, CA.

• Ansoff I, 1979, Strategic management, Wiley, New York.

• Ansoff I, 1984, Implanting Strategic management, Prentice Hall, London.

• Johnson G & Scholes K, 2001, Exploring Public Sector Strategy, Prentice Hall, New

York.

• Koteen J, 1989, Strategic management in Public and Nonprofit Organizations,

Prager, New York.

• Quản trị chiến lược, NXB Thống kê 2009

Phần I

CHƯƠNG 1 KHÁI LUẬN VỀ CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN

Lịch sử của chiến lược

• Bắt nguồn từ tiếng Hy Lạp cổ “Strategos”, có nguồn gốc từ quân

sự, nghĩa là vai trò của vị tướng trong quân đội.

• Đến thời Alexander Đại đế, chiến lược chỉ kỹ năng chỉ đạo để khai thác các lực lượng, đè bẹp đối phương và tạo dựng hệ thống

thống trị toàn cầu.

Quân sự

Khoa học và nghệ thuật quản lý quân sự được áp dụng vào việc lập

kế hoạch và thực hiện trên phạm vi tổng thể nhằm giành thắng lợi cuối cùng

Lịch sử của chiến lược

Kinh doanh:Thế kỉ XX

• Trả lời câu hỏi: Tại sao doanh nghiệp A thì thành công còn doanh nghiệp B thì thất bại?

• Chiến lược = chiến lược kinh doanh

Chiến lược là quy trình liên tục nhằm tạo ra một vị thế duy nhất và có giá trị cho công ty – lựa chọn các hoạt động khác biệt hoặc thực hiện các hoạt động khác đi so với đối thủ cạnh tranh

Theo M Porter Chiến lược để đương đầu với cạnh tranh, là sự kết hợp giữa mục tiêu cần đạt tới và các phương tiện mà

doanh nghiệp cần tìm để thực hiện các mục tiêu.

Lịch sử của chiến lược

Học thuật: 1960s

• Chandler -người đầu tiên khởi xướng lý thuyết về

quản trị chiến lược

• 1980, hình thành môn học Quản trị chiến lược trong các trường đại học

Chiến lược là gì?

• Alfred Chander: Chiến lược là việc xác định các mục tiêu cơ bản dài hạn của doanh nghiệp và thực hiện các chương trình hành động cùng với việc phân bổ các nguồn lực cần thiết để đạt

được mục tiêu

• Quinn (1980): Chiến lược là mô thức hay kế hoạch tích hợp các mục tiêu chính yếu, các chính sách và chuỗi hành động vào một tổng thể được cố kết một cách chặt chẽ

Chiến lược phải đạt được 5P (Mintzberg)

•

PLAN Hoạch định

Perspective Triển vọng

Ploy Mưu lược

Pattern

Mô thức

Position

Vị trí

Chiếc lược (tiếp)

• Plan (hoạch định): Phải có kế hoạch, có tính toán và lộ trình thực hiện

• Ploy (Mưu lược): Phải biết mưu lược điều chỉnh linh hoạt nhưng vẫn giữ mục tiêu cuối cùng

• Pattern (Mô thức): Mô hình mà ta xây dựng phải dựa trên một mẫu nào đó nhưng phải thay đổi cho phù hợp

• Perspective (Triển vọng): Phải thấy được triển vọng tương lai

• Position (Vị trí): Triển vọng được đo bằng chính vị trí của doanh nghiệp Một chiến lược khi được triển khai thực hiện một thời gian thì sẽ phải đạt được vị trí

nhất định

CHIẾN LƯỢC

Michael Porter

Chiến lược phát triển

Chiến lược Lợi thế cạnh tranh bền vững

Cách thức, mưu lược

Xu thế

Vị thế

Tầm nhìn

Thành công

‘là định hướng và phạm vi phát triển dài hạn của một tổ chức, nhằm tận dụng những lợi thế trong sự biến động của môi trường thông qua nguồn lực và khả năng của tổ chức đó’

Chiến lược phát triển

Ba câu hỏi chiến lược đối với tổ chức

• TC đang ở đâu?

• TC muốn đi tới đâu?

• Làm thế nào để đi tới

đó?

Giá trị

Tầm nhìn Cam kết Văn hóa

Chiến lược

3 ĐẶC TRƯNG CỦA CHIẾN LƯỢC

•Trên cơ sở khái

niệm chiến lược,

thử tìm ra một vài

đặc trưng của

chiến lược?

3 ĐẶC TRƯNG CỦA CHIẾN LƯỢC

• Là sản phẩm của quá trình hoạch định hợp lý

Mối quan hệ giữa

• các yếu tố vật chất và phi vật chất trong chiến lược

• định hướng, định tính và định lượng của chiến lược

• giải quyết những vấn đề trước mắt và lâu dài

•Chủ thể xây dựng chiến lược?

• Người đứng đầu cơ quan, tổ chức, chủ doanh nghiệp, ban giám đốc công ty, hội đồng quản trị doanh nghiệp…

• Chủ thể thực hiện chiến lược?

• Tất cả các thành viên của tổ chức

Các cấp chiến lược

Cấp đơn vị kinh doanh

Cấp chức năng Cấp doanh nghiệp

Các cấp trong hoạch định chiến lợc

Tổng cty / trụ sở chính

Các phòng ban chức năng

Các phòng ban chức năng

Các phòng ban chức năng

Các cấp chiến lược

• Chiến lược cấp doanh nghiệp

• Chiến lược kinh doanh (cấp đơn vị kinh doanh chiến lược – Strategicbusiness unit SBU)

- SBU là một đơn vị kinh doanh độc lập trong doanh nghiệp, chịu tráchnhiệm về kết quả kinh doanh về một lĩnh vực hay một thị trường mụctiêu

• Chiến lược chức năng

Chiến lợc kinh doanh

Một phần hoạt động của tổ chức nhằm cung cấp một loại nhóm sản phẩm ra thị trờng

Chiến lược phỏt triển

Bức tranh tổng thể của tổ

chức

Chiến lợc chức n ăng

Các chức năng khác nhau mang lại giá trị cho khách

Các cấp chiến lược

➢Chiến lược cấp doanh nghiệp: Là một phần trong

chiến lược của tổ chức (doanh nghiệp) bao gồm nhiều hoạt động kinh doanh và tìm các giải pháp cho các

vấn đề chiến lược vĩ mô mà công ty đang đối mặt

Các cấp chiến lược

➢Cấp đơn vị kinh doanh: Tập trung vào việc quản lý lợi ích và hoạt

động của một lĩnh vực kinh doanh cụ thể Các câu hỏi được đề cập ở đây bao gồm:

- Đơn vị kinh doah chiến lược sẽ cung cấp sản phẩm/ dịch vụ gì?

- Khách hàng mục tiêu của họ là ai?

- Lợi thế cạnh tranh?

➢Chiến lược chức năng: Chiến lược marketing, CL sản xuất, Chiến lược NNL…

Chiến lược của tổ chức➢Chiến lược cấp doanh nghiệp: Là một phần trong chiến

lược của tổ chức (doanh nghiệp) bao gồm nhiều hoạt động kinh doanh và tìm các giải pháp cho các vấn đề chiến lược vĩ mô mà công ty đang đối mặt như:

- Công ty nên tham gia vào các hoạt động kinh doanh nào?

- Các mục tiêu và kết quả mong đợi từ các hoạt động kinh doanh

- Phân bổ các nguồn lực như thế nào để đạt được các mục tiêu đề ra?

▪ Các chiến lược tăng trưởng

▪ Chiến lược ổn định

▪ Các chiến lược cắt giảm (thu hẹp hoạt động)

• Công ty D hoạt động trong ngành sản xuất Trong suốt

50 năm qua nó vẫn sản xuất cùng một vật liệu xây dựng và đã thu được lợi nhuận cao dựa trên sáng chế cho sản phẩm đó cho tới khi trên thị trường xuất hiện một sản phẩm mới được cải tiến với giá thành rẻ hơn vào 3 năm trước Hiện tại công ty đang mất đi thị trường và năm nay công ty quyết định hạ giá thành của sản phẩm hiện tại bằng với giá của đối thủ cạnh tranh.

Phân loại theo tính thích ứng với môi trường

• Môi trường trong khu vực công dựa vào mối quan

hệ của tổ chức với các tổ chức/cơ quan khác và

với các bên liên quan

• Xem xét áp lực hành động và những phản hồi để đáp ứng nhu cầu của công chúng

• Mức độ phản ứng/đáp ứng với môi trường bên ngoài (như công chúng, các tổ chức khác, khu vực

tư nhân…):

• Điều tiết

• Thỏa hiệp

• Phối hợp

• Theo Miles and Snow (1978), chiến lược phân loại theo tính thích ứng với môi trường sẽ gồm:

• Loại chiến lược cần hành động cao

• Loại chiến lược phản ứng thấp

• Chiến lược đòi hỏi sự kết hợp về hành động và phản ứng/đáp ứng

CHƯƠNG 2: Cấu trúc chiến

1.2 Các quan điểm cơ bản của chiến lược phát

triển kinh tế xã hội

1 Quan điểm

1.1 Khái niệm và chức năng

Quan điểm là những tư tưởng chỉ đạo và

chủ đạo thể hiện tính định hướng của

việc xác định các mục tiêu kinh tế-xã hội

cùng những giải pháp lớn

1.2 Các quan điểm cơ bản của chiến

lược phát triển kinh tế xã hội

chủ nghĩa

nhiều thành phần vận động theo cơ chế thị trường có sự quản lý của

nhà nước

- ???????

– Ý nghĩa chủ đạo xây dựng chiến lược

– Là những tư tưởng „linh hồn‟ của bản chiến lược

– Nhiệm vụ (mandates) có thể xuyên suốt các thời kỳ lãnh

đạo và cũng có thể trong một thời kỳ lãnh đạo

Mục đích:

• Để tổ chức có thể biết rõ ràng cái gì phải làm và cái gì không phải làm

• Giúp cho việc xác định sứ mệnh dễ dàng hơn

• Để thực hiện và giải quyết các vấn đề có hiệu quả hơn, tránh đƣợc những rủi ro, lãng phí, trốn tránh trách nhiệm cũng nhƣ là sự trùng lặp

• Thúc đẩy sự hoàn thành của công việc và đạt đƣợc những kết quả cao

Bốn điểm cần đạt được trong bước này:

– Làm rõ điều gì không được thực hiện

(điểm cấm kỵ của nhiệm vụ đó)

– Làm rõ điều gì không qui định trong

nhiệm vụ đó

Các bước cần tiến hành:

• Liệt kê danh sách những nhiệm vụ chính thống và

không chính thống cần phải làm của tổ chức

• Xem xét lại các nhiệm vụ

• Thể chế hóa sự chú ý đến các nhiệm vụ được

giao

• Tổng quan lại thường xuyên và thảo luận những

vấn đề cần thực hiện trong hiện tại, những nhiệm

vụ cần phải xem xét lại, và những nhiệm vụ gì phải

bỏ qua

Thời gian

 Tầm quan trọng của việc có một Tầm nhìn

• Nếu chúng ta không biết được chúng ta đang đi đến đâu, thì tất cả các con đường (hoặc chẳng con đường nào cả) đều dẫn đến đó

 Quyêt định được chính xác mình

sẽ làm gì và tại sao

 Tạo mối quan hệ chặt chẽ và

hiểu biết giữa những người tham gia

 Đảm bảo chắc rằng TC sẽ đi

theo đúng hướng

Tại sao cần có Tuyên bố Sứ

mệnh và Tầm nhìn

YOORALLA: Tổ chức dựa vào cộng đồng, cung cấp dịch vụ cho người khuyết

tật, Melbourne

Sứ mệnh của chúng tôi

Cung cấp một loạt dịch vụ hòa nhập có tính đổi mới và thích ứng,

những dịch vụ này được phát triển và hình thành với sự tư vấn

của những người sử dụng

Tầm nhìn của chúng tôi

Là người đứng đầu trong lĩnh vực này, Yooralla sẽ trở thành nhà

cung cấp được ưa chuộng, nhằm xúc tiến, phát triển và duy trì

sự độc lập và hòa nhập vào cộng đồng của những người khuyết

tật hoặc có khả năng bị khuyết tật

Các Giá trị của chúng tôi

Để đạt được tầm nhìn này, Yooralla coi trọng các giá trị sau:

•Sự xuất sắc trong mọi hoạt động

•Quyền của người sử dụng dịch vụ

•Nhân viên và việc sự phát triển của nhân viên

•Các dịch vụ có định hướng kết quả và đo lường quá trình thực hiện

•Quản lý tài chính đúng đắn hiệu quả và có trách nhiệm

•Một môi trường học tập, tiến bộ không ngừng

•Quản lý và thực hành đạo đức

•Làm việc theo nhóm và quản lý có sự tham gia

14

“Nếu như bạn muốn đóng một con tàu,

Thì đừng yêu cầu thợ tàu mang gỗ đến, ra lệnh hay phân chia công việc

Mà hãy dạy họ cách ra khơi và đi biển thật xa”

Antoine de Saint-Exupery(June 1900 - July 1944)

Vai trò của định hướng và điều hành?

Một tầm nhìn là điều chúng ta hướng tới, điều chúng ta muốn đạt được – gần như một giấc mơ không tưởng

nhìn khi họ bắt đầu quá trình dẫn đến việc mở cửa nền kinh

tế

ngành của mình, bạn có thể có một tầm nhìn cho nhóm làm việc của mình, cho gia đình, cho một câu lạc bộ thể thao

Thiết lập tầm nhìn và thúc đẩy các đơn vị/cá nhân đồng lòng theo tầm nhìn đó

Định Nghĩa

Một tầm nhìn là một tình trạng hay điều kiện lý tưởng mà một tổ chức muốn đạt được

Tầm nhìn tồi

Khi tất cả các đơn vị/thành viên không

tập trung theo một hướng

Tầm nhìn tốt

Khi tất cả các đơn vị/thành viên tập trung cho

hướng đã định

TẦM NHÌN: CẢM HỨNG

THAY ĐỔI

• “Máy tính PC ở mọi bàn làm việc”

• Chúng tôi muốn trong 10 năm nữa,

– Học viên của chúng tôi sẽ tự hào là họ đã tham gia chương trình chuẩn của vùng (ĐNA) và được xếp hạng “top 100” trong vùng

– Giáo viên của chúng tôi được kính trọng ngang bằng với giáo viên của các trường trong vùng

(ĐNA) về nghiên cứu, giảng dạy, và tư vấn

– Thu nhập của giáo viên, CBCNV ngang với các trường trong vùng

TẦM NHÌN

• Sai lầm lớn nhất: “Tôi có tầm nhìn … Các bạn hãy làm đi!”

• Biến thành TẦM NHÌN CỦA CHÚNG TA

Các ví dụ của Tầm nhìn

Henry Ford: Sản xuất được ô tô cho một

nhóm công chúng rộng lớn

Tổng thống Kennedy: Đến cuối thập kỷ,

chúng ta có thể đưa được người lên mặt trăng

Telstra: Điện thoại cho tất cả mọi gia đình vào năm …

…….Công nghiệp hóa, hiện đại

hóa đất nước đến năm 2030

Tầm nhìn và Hành động – đảm bảo Tầm nhìn có thể

trở thành hiện thực!

Tầm nhìn không có hành động thì chỉ đơn

thuần là một giấc mơ Hành động mà không

có tầm nhìn thì chỉ mất thời gian Một tầm

nhìn với hành động có thể thay đổi thể giới

Joel Arthur Barker

Một tầm nhìn nên

• Được khởi xướng bởi người lãnh đạo

• Được chia xẻ và ủng hộ bởi các bên liên quan (những nhóm

chịu tác động như nhân viên, khách hàng …)

• Được hiểu một cách rõ ràng (có nghĩa là mỗi khi nói về nó,

mọi người sẽ không bị rối hay nhầm lẫn)

• Tích cực và có thể truyền cảm hứng (để mọi người đều

muốn nó xảy ra)

• Mang tính thách thức (để có thể cố gắng đạt được nó)

• Mang lại lợi ích cho cộng đồng

Joel Arthur Barker

items Use PowerPoint to keep track of these action items during your

presentation

• In Slide Show, click on the

right mouse button

• Select “Meeting Minder”

• Select the “Action Items” tab

• Type in action items as they

come up

• Click OK to dismiss this box

This will automatically create

an Action Item slide at the end of your presentation with your points entered

VĂN HOÁ: Các giá trị được chia sẻ trong tổ chức/giữa các nhân viên

CHIẾN LƯỢC: xây dựng mục đích

và hành động như thế nào để đạt được các kết quả tác động

Nhiệm vụ chính trị

Thành phần của tầm nhìn

• Một tầm nhìn hợp lý bao gồm hai thành

phần:

- Hệ tư tưởng cốt lõi: xác định những đặc trưng trường tồn của TC, vì sao TC tồn tại, và điều này không bao giờ thay đổi

muốn trở thành, muốn thực hiện, muốn sáng tạo ra

Sony vào những năm 50

 Các giá trị cốt lõi

• Sự nâng cao văn hóa và địa vị quốc gia Nhật bản

• Là người tiên phong – không đi theo người khác; Làm những điều không thể

• Khuyến khích khả năng và sáng tạo của cá nhân

 Mục đích (lý do tồn tại)

• Trải nghiệm một sự hân hoan của đổi mới và ứng dụng công nghệ vì lợi ích và niềm vui của công chúng

XÂY DỰNG TẦM NHÌN

???????

Tầm nhìn (vision) Tương lai của tổ chức là gì?

Phân tích

TC Cạnh tranh/ngành

Vĩ mô

Tầm nhìn

Vai trò của tầm nhìn trong việc lập

kế hoạch chiến lƣợc

•

Phân tích

TC Cạnh tranh/ngành

Vĩ mô

Tầm nhìn Các mục tiêu chiến lược Mục tiêu phấn đấu

Các kế hoạch hành động

32

XÂY DỰNG MITCHAM TƯƠNG LAI NGAY TỪ BÂY GiỜ

Kế hoạch chiến lược mới của Mitcham (2005 - 2010) dựa vào tầm nhìn đến năm 2030

Xây dựng Mitcham tương lai ngay từ bây giờ bao gồm 7 bước: Phần 1 – Thảo luận với cộng đồng

(1) Chuẩn bị các báo cáo cơ sở ban đầu (2) Tổ chức hội thảo về xây dựng tầm nhìn (3) Tiến hành khảo sát các lợi ích đặc biệt (4) Tổ chức hội thảo cấp cao

Phần 2 – Xây dựng kế hoạch chiến lược

(5) Xây dựng bản dự thảo kế hoạch quản lý chiến lược (6) Tham vấn

(7) Thông qua bản kế hoạch

Fifth Way Compromise

Hợp tác xã

nuôi trồng thủy sản

Hợp tác xã đánh bắt xa bờ (năng suất đánh bắt thấp)