Ý NGHĨA CỦA VIỆC TẠO LẬP VĂN BẢN Đối với người nói người viết: Trình bày sự vật, sự việc và bộc lộ suy nghĩ, tình cảm của mình Đối với người nghe người đọc: Hiểu được sự vật, sự việc v
Trang 1TÌNH HUỐNG
???
???
Trong lúc thầy giáo vắng mặt,
có hai bạn học sinh
đã gây gổ đánh nhau.
Khi thầy trở lại thấy lớp rất mất trật tự
Thầy gọi bạn lớp trưởng lên và hỏi lí do
Nếu em là bạn lớp trưởng ấy, em sẽ làm gì?
Trong một giờ học, thầy giáo có việc đột xuất phải
ra ngoài 5 phút Thầy yêu cầu lớp tự quản và giữ trật tự.
Trang 2Tiết 12: Tập làm văn
Trang 3Ý NGHĨA CỦA VIỆC
TẠO LẬP VĂN BẢN
Đối với người nói (người viết):
Trình bày sự vật, sự việc và bộc lộ suy nghĩ, tình cảm của mình
Đối với người nghe (người đọc):
Hiểu được sự vật, sự việc và tâm tư, tình cảm của người nói.
Trang 4I BÀI HỌC
1 Các bước tạo lập văn bản
Trang 5Đề 1
Em con ham chơi điện tử nên bỏ bê việc học hành Con hãy viết một bức thư
khuyên nhủ em.
Chat Game
Tình huống 1
Trang 6Đề 2
Vì đi trọ học xa nên em con rất nhớ nhà,
ảnh hưởng tới kết quả học tập.
Con hãy viết một bức thư
động viên em.
Tình huống 2
Trang 7* Bước 1: Định hướng văn bản
Đối tượng
Mục đích
Nội dung
Cách thức
Viết cho em, đứa em ham chơi
Viết cho em, đứa em nhớ nhà
Viết để khuyên nhủ
em từ bỏ đam mê xấu
Viết để động viên em vượt qua nỗi nhớ, cố gắng học tốt
Viết về tác hại của trò chơi điện tử
Thông cảm, sẻ chia và động viên em nỗ lực học tập
Phân tích bảo ban bằng lí lẽ
Tâm tình, thuyết phục bằng tình cảm
Trang 8* Bước 2: Xây dựng bố cục
Mở bài Lí do viết thư: Lo lắng trước tình trạng đam
mê điện tử của em.
Lí do viết thư: Thương nhớ em và lo lắng khi em không yên tâm học tập.
Trang 9– Cảnh báo về tác hại của trò chơi điện tử:
+ Lãng phí thời gian, sức lực, tiền bạc
+ Ảnh hưởng tới kết quả học tập
+ Dễ bị tiêm nhiễm văn hoá không lành mạnh, ảnh hưởng tới quá trình hình thành nhân cách sau này.
– Thái độ của mọi người trước sự đam mê điện tử của em:
+ Bố mẹ buồn rầu
+ Thầy cô thất vọng
+ Anh (chị) lo lắng
– Trách nhiệm hiện tại của bản thân em:
+ Tu dưỡng đạo đức
+ Chăm lo học tập
– Tình yêu và sự hi vọng của gia đình dành cho em:
+ Luôn yêu thương em.
+ Mong muốn em học tốt + Hi vọng em sớm trưởng thành, độc lập.
– Giải pháp giúp em vơi nỗi nhớ nhà: viết thư, gọi điện, tranh thủ
về thăm nhà,…
– Thuyết phục em chuyển hoá nỗi nhớ thành động lực học tập
+ Hăng say học tập sẽ át đi nỗi nhớ
+ Học tập tốt là món quà tinh thần lớn tặng gia đình
Thân bài
Đề 1
Trang 10Bố cục Đề 1 Đề 2
Kết bài
Mong em từ bỏ đam
mê điện tử để chăm lo học tập tốt.
Chúc em nghị lực hơn và
có kết quả học tập tốt
Trang 11− Yêu cầu về hình thức: đúng chính tả, ngữ pháp, có tính liên kết
và mạch lạc.
− Học sinh tự kiểm tra việc thực hiện các bước 1, 2, 3 Sửa chữa các phần sai và bổ sung các phần thiếu.
− Yêu cầu về nội dung: sát với bố cục, đầy đủ ý.
* Bước 3: Diễn đạt các ý ghi trong bố cục
* Bước 4: Kiểm tra
Trang 12Nhiệm vụ Cụ thể
1 Định hướng
văn bản
• Về đối tượng: Nói, viết cho ai ?
• Về mục đích: Để làm gì ?
• Về nội dung: Về cái gì ?
• Về cách thức: Như thế nào ?
2 Xây dựng bố
cục
Yêu cầu: rành mạch, hợp lí, đúng định hướng ở bước 1
3 Diễn đạt các
ý đã ghi trong
bố cục
• Hình thức: Lời văn trong sáng, có tính liên kết và mạch lạc
• Nội dung: chính xác, sát với bố cục
Bước
4 Kiểm tra Việc thực hiện các bước 1, 2, 3; sửa chữa
những sai sót, bổ sung các ý còn thiếu
I BÀI HỌC
1 Các bước tạo lập văn bản
Trang 13Bài tập 2 (SGK trang 46):
Bài viết của bạn không phù hợp vì bạn đã định hướng sai ở trong bước 1 Cụ thể như sau:
Viết cho thầy cô Viết cho bạn bè
- Mục đích Viết để tường thuật lại
quá trình học tập của bản thân
Viết để truyền kinh nghiệm học tốt
- Nội dung Báo cáo thành tích học
tập
Báo cáo kinh nghiệm học tập
- Cách thức Xưng hô thầy – em
(con)
Xưng hô bạn - mình
- Đối tượng
Định hướng sai Định hướng đúng
Yêu cầu định hướng
2 LUYỆN TẬP TẠO LẬP VĂN BẢN
Trang 14Bài tập 3 (SGK trang 46-47): Cách trình bày dàn bài (cách trình bày bước 2)
a Các câu trong dàn bài phải rõ ý, ngắn gọn, nhưng không cần
hoàn chỉnh, không cần tuyệt đối đúng ngữ pháp và không nhất thiết phải liên kết chặt chẽ với nhau Vì dàn bài mới chỉ
là dạng đề cương, chưa phải là bản thân văn bản.
b Các phần, các mục lớn nhỏ trong dàn bài được phân biệt với
nhau qua một hệ thống kí hiệu nhất quán và việc trình bày các mục phải thống nhất, rõ ràng, rành mạch, hợp lí.
Trang 15Đề bài: Tả một người thân yêu, gần gũi nhất của em.
* Yêu cầu chung :
- Nội dung: Tả một người thân yêu, gần gũi nhất.
- Hình thức: Miêu tả
* Dàn bài :
a Mở bài: Giới thiệu người mình muốn miêu tả và tình cảm thương yêu dành cho người đó.
Trang 16b Thân bài :
- Miêu tả ngoại hình :
+ Dáng người
+ Các đường nét trên khuôn mặt.
- Miêu tả tính cách :
+ Thái độ trong học tập
+Thái độ trong công việc
+ Cách cư xử với mọi người trong gia đình, người thân, bạn
bè, lối xóm…
c Kết bài: Khẳng định tình cảm thái độ bản thân dành cho người đó
Trang 17* Viết bài:
* Kiểm tra
Trang 18• Hoàn thành bài tập
• Đọc trước bài: Đại từ, Nam
Quốc Sơn Hà
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
