Phân tích các yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất người lao động, đối tượng lao động, tư liệu lao động?. Phân tích tính chất hai mặt của lao động sản xuất hàng hóa?... Phân tích tác độ
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH DOANH VÀ CÔNG NGHỆ HÀ NỘI
-*** -KHOA KINH TẾ
NỘI DUNG ÔN TẬP
MÔN KINH TẾ HỌC MÁC - LÊNIN
(dùng để ôn thi tốt nghiệp, khóa 21, 22, 23)
………
1. Phân tích các yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất ( người lao động, đối tượng lao động, tư liệu lao động)? Ý nghĩa của việc nghiên cứu các yếu tố đó đối với nước ta hiện nay?
Trang 32 Lực lượng sản xuất ; quan hệ sản xuất là gì? Các yếu tố cấu thành lực lượng sản xuất và
quan hệ sản xuất? Phân tích mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất? Dấu hiệu nào trong đời sống kinh tế chứng tỏ quan hệ sản xuất phù hợp với lực lượng sản xuất?
Trang 43 Hàng hóa là gì? Điều kiện ra đời của sản xuất hàng hóa? Phân tích hai thuộc tính của
hàng hóa?
Trang 64 Trình bày ưu thế của sản xuất hàng hóa so với sản xuất tự cung, tự cấp? Phân tích tính
chất hai mặt của lao động sản xuất hàng hóa?
Trang 85 Năng suất lao động, cường độ lao động là gì? Trình bày sự giống nhau và khác nhau
giữa tăng năng suất lao động và tăng cường độ lao động đối với giá trị một đơn vị hàng hóa Ở nước ta hiện nay để phát triển sản xuất thì yếu tố nào là quan trọng nhất? Vì sao?
6 Thời gian lao động cá biệt, thời gian lao động xã hội cần thiết là gì? Lượng giá trị hàng
hóa được xác định như thế nào khi chưa xuất hiện tiền tệ và khi xuất hiện tiền tệ?
7 Làm rõ vị trí, nội dung của quy luật giá trị? Tại sao trong thực tiễn giá cả xoay quanh
giá trị?
Trang 98 Phân tích tác động của quy luật giá trị đối với nền kinh tế hàng hóa? Ở nước ta hiện nay
mặt tích cực và tiêu cực của tác động “phân hóa người sản xuất” là gì? Biện pháp chủ yếu để phát huy và khắc phục sự tác động đó của quy luật giá trị?
Trang 119 Làm rõ nguồn gốc, bản chất và chức năng của tiền tệ? Chức năng nào là quan trọng
nhất? Vì sao?
Trang 1210 Điều kiện ra đời của chủ nghĩa tư bản? Tư bản là gì? Điều kiện để tiền biến thành tư
bản?
Trang 1311 Sức lao động là gì? Điều kiện để sức lao động trở thành hàng hóa? Phân tích hai thuộc
tính của hàng hóa sức lao động?
Trang 1412 Tính chất đặc biệt của hàng hóa sức lao động là gì? Tại sao nói sức lao động ở nước ta
cũng là hàng hóa? Theo quy luật giá trị, mua bán hàng hóa phải ngang giá, vậy tại sao trong chủ nghĩa tư bản hàng hóa sức lao động thường bị bán thấp hơn giá trị của nó?
Trang 1513 Nêu khái niệm giá trị thặng dư, tỉ xuất giá trị thặng dư, khối lượng giá trị thặng dư và rút
ra bản chất của các khái niệm đó?
Trang 1614 Nếu khái niệm tư bản bất biến và tư bản khả biến? Trong hai yếu tố đó, yếu tố nào quyết
định tạo ra giá trị thặng dư cho nhà tư bản? Vì sao?
Trang 1715 Trình bày hai phương pháp sản xuất ra giá trị thặng dư? Sự giống nhau và khác nhau
giữa hai phương pháp đó?
16 Giá trị thặng dư siêu ngạch là gì? Biện pháp để có giá trị thặng dư siêu ngạch? Giá trị
thặng dư siêu ngạch của xí nghiệp tồn tại lâu dài hay tạm thời? Vì sao? Ý nghĩa thực tiễn của giá trị thặng dư siêu nghạch đối với người sản xuất hàng hóa như thế nào?
17 Sự giống nhau và khác nhau giữa giá trị thặng dư siêu ngạch và giá trị thặng dư tương
đối? Vận dụng lý luận về sản xuất giá trị thặng dư tương đối với việc phát triển kinh tế ở nước ta hiện nay?
18 Bản chất của tiền lương trong chủ nghĩa tư bản là gì? Các hình thức cơ bản của tiền
lương? Như thế nào gọi là tiền lương danh nghĩa và tiền lương thực tế
19 Tái sản xuất là gì? Nội dung cơ bản của tái sản xuất? Các hình thức cơ bản của tái sản
xuất?
20 Làm rõ thực chất của tích lũy tư bản và phân tích các nhân tố quyết định quy mô tích lũy?
21 Trình bày khái niệm tích tụ tư bản và tập trung tư bản? Cho ví dụ minh họa? Sự giống
nhau và khác nhau giữa tích tụ và tập trung tư bản?
22 Lợi nhuận là gì? Phân tích sự khác nhau giữa lợi nhuận và giá trị thặng dư về mặt lượng
và về mặt chất?
23 Tỉ suất lợi nhuận là gì? Giữa tỉ suất lợi nhuận và tỉ suất giá trị thặng dư có sự khác nhau
về lượng và về chất như thế nào? Người sản xuất thường quan tâm đến tỉ suất lợi nhuận hay tỉ suất giá trị thặng dư? Vì sao?
24 Cạnh tranh trong nội bộ ngành là gì? Làm rõ mục đích, biện pháp và kết quả của cạnh
tranh đó? Ý nghĩa thực tiễn của sự cạnh tranh này trong sản xuất kinh doanh?
25 Cạnh tranh giữa các ngành sản xuất khác nhau nhằm mục đích gì? Biện pháp như thế
nào và kết quả ra sao?
26 Tỉ suất lợi nhuận bình quân, lợi nhuận bình quân là gì? Vì sao có hiện tượng bình quân
hóa lợi nhuận?
27 Phân tích tuần hoàn tư bản? Làm rõ điều kiện để tư bản tuần hoàn diễn ra bình thường?
Từ lý luận này rút ra ý nghĩa đối với người sản xuất kinh doanh
28 Làm rõ khái niệm chu chuyển tư bản? Biện pháp nâng cao tốc độ chu chuyển tư bản? Ý
nghĩa đối với người sản xuất kinh doanh?
29 Trong thời gian chu chuyển tư bản thì thời gian nào quyết định đến việc tạo ra giá trị
thặng dư?
30 Tư bản cố định, tư bản lưu động là gì? Ý nghĩa của việc phân chia tư bản cố định và tư
bản lưu động? Làm rõ tư bản cố định trong quá trình sử dụng bị hao mòn dưới các hình thức nào?
31 Tư bản thương nghiệp là gì? Vai trò của nó dưới chủ nghĩa tư bản? Lấy ví dụ minh họa
làm rõ quá trình hình thành lợi nhuận thương nghiệp? Từ đó rút ra nguồn gốc và thực chất của lợi nhuận thương nghiệp?
32 Địa tô tư bản chủ nghĩa là gì? Bao gồm những loại địa tô nào? Nêu đặc điểm của từng
loại địa tô đó?
Trang 1833 Vì sao lợi nhuận siêu ngạch trong nông nghiệp (địa tô) tồn tại lâu dài? Việc giao ruộng
đất lâu dài cho nông dân ở nước ta hiện nay dựa trên cơ sở lý luận địa tô nào? Vì sao?
34 Vì sao lợi nhuận công nghiệp, lợi nhuận thương nghiệp, lợi nhuận ngân hàng bằng lợi
nhuận bình quân? Vì sao lợi tức cho vay và địa tô tư bản chủ nghĩa không bằng lợi nhuận bình quân?
35 Trình bày khái niệm tổng sản phẩm xã hội và thu nhập quốc dân? Muốn tăng tổng sản
phẩm xã hội và thu nhập quốc dân phải làm gì? Biện pháp để tăng tổng sản phẩm xã hội
và thu nhập quốc dân ở nước ta hiện nay?
36 Để nghiên cứu về tái sản xuất tư bản xã hội Mác đã đưa ra những giả định khoa học gì?
Trình bày các điều kiện tổng sản phẩm xã hội trong tái sản xuất giản đơn và tái sản xuất
mở rộng?
37 Trình bày khái niệm và nguyên nhân khủng hoảng kinh tế dưới chủ nghĩa tư bản? Mối
liên hệ giữa thực hiện sản phẩm xã hội và khủng hoảng kinh tế?
38 Trong một chu kì phát triển kinh tế của chủ nghĩa tư bản có mấy giai đoạn? Nêu đặc
điểm chủ yếu của các giai đoạn đó?
39 Làm rõ các nguyên nhân dẫn đến sự chuyển biến từ chủ nghĩa tư bản tự do cạnh tranh
sang chủ nghĩa tư bản độc quyền?
40 Trình bày các đặc điểm kinh tế cơ bản của chủ nghĩa tư bản độc quyền? Phân tích đặc
điểm 1?
41. Xuất khẩu tư bản là gì? Trình bày sự giống nhau và khác nhau giữa xuất khẩu hàng hóa
và xuất khẩu tư bản? Xuất khẩu tư bản được thực hiện dưới các hình thức chủ yếu nào?
42 Phân tích nguyên nhân ra đời và bản chất của chủ nghĩa tư bản độc quyền nhà nước?
Hà Nội, tháng 05 năm 2020