XÂY DỰNG ĐẤT NƯỚC . I/ Mục tiêu bài học
TIẾT 15 GIAI ĐOẠN THỨ NHẤT. ( 1075-1076)
I/ Mục tiêu bài học.
1/ Kiến thức.
- Giúp HS hiểu âm mưu xâm lược nước ta của nhà Tống lúc đó nhằm bành trướng lãnh thổ và giải quyết những khó khăn về tài chính và xã hội trong nước.
- Cuộc tập kích sang đất Tống của Lý Thường Kiệt là hành động tự vệ chính đáng của ta.
- Nắm được diễn biến cuộc kháng chiến chống Tống ở giai đoạn hai và chiến thắng to lớn của quân dân Đại Việt
2/ Tư tưởng.
Giáo dục cho HS lòng tự hào dân tộc và biết ơn người anh hùng dân tộc LTK. Bồi dưỡng lòng dũng cảm, nhân ái và tình đoàn kết dân tộc.
3/ Kyõ naêng.
Sử dụng lược đồ, kỹ năng vẽ bản đồ, phân tích, nhận xét, đánh giá các sự kiện và nhân vật lịch sử.
II/ Phương tiện dạy học.
Bản đồ Đại Việt thời Lý, Trần.
III/ Tiến trình dạy học.
1/ Oồn định lớp:
2/ Kiểm tra bài cũ:
- Nhà Lý được thành lập như thế nào? Vẽ sơ đồ chính quyền trung ương và địa phương?
- Nhà Lý đã làm gì để củng cố đất nước?
3/ Dạy học bài mới:
Lịch sử 7
* Giới thiệu bài.
Hoạt động của Giỏo viờn. Hoạt động của Học sinhứ. Nội dung.
Hoạt động 1:
Hướng dẫn Hs xác định vấn đề.
? Nhà Tống âm mưu xâm lược Đại Việt nhằm mục đích gì?
- Gv định hướng và nhận xét.
Xâm lược ĐV nhằm giải quyết những khó khăn đó.
? Để chiếm được Đại Việt nhà Tống đã làm gì?
- GV hướng dẫn. Kết luận.
Chúng xúi giục Champa đánh lên từ phía nam nhằm làm suy yếu lực lượng của nhà Lý
Đứng trước âm mưu đó nhà Lý đã cử Lý Thường Kiệt làm tổng chỉ huy tổ chức kháng chiến.
Hoạt động 2:
? Cho biết một vài nét về tỉêu sử của Lý Thường Kiệt và những việc làm của ông?
- GV hướng dẫn.
GV treo bản đồ trình bày cuộc hành quân chinh phạt CP của LTT và LTK.
? Trước tình hình quân Tống như vậy nhà Lý đã chủ trương đối phó như thế nào? Em hiểu câu nói của LTK ntn?
- GV kết luận.
Đây là cuộc tấn công để tự vệ chứ không phải xâm lược.
HS thực hiện Ndg1.
HS xác định vấn đề. Có hai vấn đề.
+ Aõm mửu.
+ Muùc ủớch.
- HS thảo luận. 1 phút. Đại diện nhóm trình bày.
Do gặp nhiều khó khăn trong và ngoài nước.
+ Đối nội. Ngân khố, tài chính nguy ngập. Nội bộ mâu thuẫn.
Nhân dân khắp nơi nổi dậy đấu tranh. …
+ Đối ngoại. Bị hai nước Liêu- hạ quấy nhiễu.
- HS dựa vào Sgk trả lời.
HS thựùc hiện ND2.
- HS dựa vào Sgk trả lời.
+ …… LTK cùng quân sĩ ngày đêm luyện tập, mộ thêm binh lính quyết làm thất bại âm mưu của nhà Tống.
+ Mời LĐT làm thái sư.
+ Vua LTToõng cuứng LTK chổ huy khoảng 5 vạn quân đánh Champa. Vua Champa bò baét làm tù binh, buộc CP phải cắt 3 châu thuộc QB-QT ngày nay để chuộc vua về.
- HS: Tiến công trước để tự vệ.
Kết hợp nước ta đang có đại tang. 1072 vua Lý Thánh Tông mất, nhà Tống cho rằng chúng ta sơ hở việc phòng thủ …
* HS giải thích câu nói của
1/ Nhà Tống âm mưu xâm lược nước ta.
- Nhà Tống âm mưu xâm luợc nước ta nhằm giải quyết những khó khăn trong và ngoài nước.
- Xúi giục CP đánh lên từ phía Nam. Ngăn cản việc trao đổi của nhân dân hai nước. Dụ dỗ các dân tộc ít người.
- Nhà Lý chủ động đối phó, cử LTK làm tổng chỉ huy tổ chức kháng chiến.
2/ Nhà Lý chủ động tiến công để phòng vệ.
* Hoàn cảnh:
- Nhà Tống ráo riết chuẩn bị xâm lược ĐV.
- Chủ trương của nhà Lý tấn công trước để tự vệ.
+ Lý Thánh Tông cùng LTK ủem quaõn chinh phạt Champa.
Lịch sử 7
? Cuộc tiến công để tự vệ của LTK đã diễn ra như thế nào?
- GV treo bản đồ hướng dẫn HS trình bày trên bản đồ.
Để cô lập và tranh thủ sự ủng hộ của ND TQ LTK cho yết bảng nói rõ mục đích tến công để tự vệ của mình.
Cuộc tập kích diễn ra nhanh chóng trong 42 ngày đêm làm cho các căn cứ quân sự của nhà Tống bị giáng nhiều đòn nặng nề …
? Tại sao nói đây là cuộc tấn công để tự vệ mà không phải là cuộc tấn công xâm lược?
- GV định hướng và kết luận.
? Việc ta chủ động tấn công có ý nghĩa như thế nào?
- GV kết luận.
LTK: “ ngồi yên đợi giặc ……
chặn thế mạnh của giặc” thể hiện chủ trương táo bạo nhằm giành thế chủ đông tiêu hao sinh lực địch ngay từ lúc chúng chưa tiến hành xâm lược.
-HS xác định vị trí chiến đấu.
Trình bày, nhận xét. Bổ sung.
+ 10-1075, 10 vạn quân ta chia làm hai đạo tấn công vào đất Toáng.
+ Tông Đản và Thân Cảnh Phúc vượt biên giới đánh vào Chaâu Ung.
+ LTK Theo đường biển đổ bộ Châu Khâm và Châu Liêm.
HS: Vì ta chỉ tấn công các căn cứ quân sự, kho lương thảo, đó là những nơi quân Tống tập trung lực lượng, vũ khí để xâm lược Đại Việt.
Khi hoàn thành mục đích quân ta rút về nước.
- HS: Làm thay đổi kế hoạch và chậm lại cuộc tiến công của nhà Toáng.
* Dieãn bieán.
- 10-1075 Lý Thường Kiệt và Tông Đản chỉ huy 10 vạn quân tiến vào đất Toáng.
Lý Thường Kiệt cho yết bảng nói rõ mục đích cuộc tiến công để tự vệ.
* Kết quả.
Sau 42 ngày đêm quân ta làm chủ thành Ung Châu.
* YÙ nghóa.
- Làm thay đổi kế hoạch.
- Chậm cuộc tiến công của nhà Tống.
Hoạt động 3: Chọn câu trả lời đúng.
1/ Aâm mưu chuẩn bị đánh Đại Việt của nhà Tống.
Xúi giục ChamPa đánh ta từ phía Nam.
Cấm nhân dân hai bên biên giới qua lại.
Cho quân sang nước ta cướp bóc dò la tin tức.
Lôi kéo các tù trưởng dân tộc ít người.
Ngấm ngầm chuẩn bị lực lượng, vũ khí.
2/ Kết quả của việc chủ dộng tiến công của nhà Lý?
Hoạt động 3: Học bài cũ soạn bài mới Mục II. “Giai đoạn thứ hai( 1076-1077)”
1: Trình bày cuộc chiến đấu trên phòng tuyến sông Như Nguyệt?
2: Vai trò của dân tộc ít người trong cuộc kháng chiến chống Tống?
3: Vì sao ta giành thắng lợi? Ý nghĩa của thắng lợi này?
--------
Lịch sử 7
BÀI 11: CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC TOÁNG
( 1075- 1077 )( Tieáp Theo )