Phạm vi thiết lập hệ thống pháp lý kế toán thông thường là ở từng quốc gia với các bộ phận cấu thành theo hiệu lực pháp lý giảm dần gồm Luật kế toán, Chuẩn mực kế toán, các chế độ kế to
Trang 11 Chương 4 : Hệ thống pháp lý kế toán
pháp lý kế toán
Hệ thống pháp lý kế toán là tập hợp các quy định pháp luật nhằm điều chỉnh thực tiễn kế toán ở các đơn vị
Phạm vi thiết lập hệ thống pháp lý kế toán thông thường là ở từng quốc gia với các bộ phận cấu thành theo hiệu lực pháp lý giảm dần gồm Luật kế toán, Chuẩn mực kế toán, các chế độ kế toán Theo xu thế hội nhập, các thông lệ và chuẩn mực kế toán còn mở rộng trên phạm vi quốc tế
Việc thiết lập hệ thống pháp lý kế toán là xu hướng
tất yếu của các quốc gia trên thế giới nhằm hạn chế
tính chủ quan và phát huy vai trò tích cực của kế toán
trong quản lý kinh tế
Một hệ thống pháp lý kế toán được thiết lập chính là
công cụ quản lý đối với hoạt động kế toán
4.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến hệ thống pháp
lý kế toán quốc gia
Hệ thống luật quy định của một quốc gia là một nhân tố ảnh hưởng đến hệ thống pháp lý
kế toán.
Thị trường chứng khoán là một yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển của hệ thống pháp lý
kế toán một quốc gia.
Sự hình thành và phát triển công ty cổ phần là nhân tố ảnh hưởng đến hệ thống pháp lý kế toán.
Tính chất sở hữu của đơn vị kế toán cũng ảnh hưởng
đến hệ thống pháp lý về kế toán Yếu tố này ảnh
hưởng đến việc công bố rộng rãi thông tin kế toán
Sự tăng trưởng kinh tế ảnh hưởng đến hệ thống pháp
lý kế toán Yếu tố này ảnh hưởng đến loại nghiệp vụ
kinh tế tài chính mới phát sinh
Lạm phát là một trong những yếu tố ảnh hưởng đến
hệ thống pháp lý kế toán
Thuế là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến hệ
thống pháp lý kế toán của mỗi quốc gia
4.3 Các thành tố của hệ thống pháp lý kế toán quốc gia.
Luật kế toán: Là văn bản có tính pháp quy cao nhất
do Quốc hội hoặc cơ quan tương đương như Thượng viện ban hành Luật kế toán quy định những vấn đề chung có tính nguyên tắc làm nền tảng cho các quy định cụ thể ở Chuẩn mực kế toán và Chế độ kế toán của quốc gia
Trang 24.3.2 Những nguyên tắc kế toán được thừa nhận
chung và chuẩn mực kế toán.
Chế độ kế toán được quy định và hướng dẫn những
nội dung, phương pháp kế toán cụ thể mang tính đặc
thù trong một số lĩnh vực hoặc ngành kinh doanh
và loại hình đơn vị kế toán cụ thể… Ở các nước
có nền kinh tế thị trường phát triển, chế độ kế toán
thường do các tổ chức kế toán, kiểm toán ban hành
4.4 Hệ thống pháp lý kế toán Việt Nam.
4.4.1 Luật Kế toán Việt Nam
Luật Kế toán Việt Nam được Quốc hội nước Cộng
hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ban hành Đây là văn
bản pháp lý cao nhất điều chỉnh mọi hoạt động về kế
toán của mọi thành phần kinh tế và mọi lĩnh vực hoạt
động liên quan đến kế toán
Phạm vi điều chỉnh của Luât Kế toán…
Kết cấu của Luật Kế toán Việt Nam gồm 7 chương,
64 điều
Hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam do Bộ Tài chính tổ chức nghiên cứu, soạn thảo và ban hành
Chuẩn mực kế toán Việt Nam là những quy định
và hướng dẫn các nguyên tắc, nội dung, phương pháp
và thủ tục kiểm toán cơ bản, chung nhất, làm
cơ sở ghi chép kế toán và lập các báo cáo tài chính nhằm đạt được sự đánh giá trung thực, khách quan, hợp lý, về thực trạng tài chính và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp
Kết cấu của các chuẩn mực kế toán Việt Nam thường
được thiết kế gồm các phần:
(1) Quy định chung: mục đích của chuẩn mực; phạm
vi áp dụng chuẩn mực; giải thích các thuật ngữ sử
dụng trong chuẩn mực
(2) Nội dung chuẩn mực: như quy định về nguyên tắc
hạch toán, xác định giá trị, ghi nhận, phương pháp
hạch toán, trình bày báo cáo tài chính…
Các nguyên tắc kế toán được thừa nhận chung, trong
kế toán Việt Nam được gọi là “Các nguyên tắc kế
toán cơ bản” và được quy định trong hệ thống chuẩn
mực kế toán Việt Nam (Chuẩn mực 01- Chuẩn mực
chung
Hệ thống chế độ kế toán Việt Nam do Bộ Tài chính
tổ chức biên soạn và ban hành Chế độ kế toán Việt Nam là những quy định hướng dẫn cụ thể về chứng
từ kế toán, tài khoản kế toán, sổ kế toán vã báo cáo tài chính ở các lĩnh vực, ngành kinh doanh đặc thù và loại hình đơn vị kế toán cụ thể Hệ thống chế độ kế toán Việt Nam được xây dựng trên
cơ sở hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam được ban hành
Trang 3Cấu thành hệ thống chế độ kế toán Việt Nam thường
bao gồm 4 bộ phận cơ bản:
Hệ thống chứng từ kế toán;
Hệ thống tài khoản kế toán;
Hệ thống sổ kế toán;
Hệ thống báo cáo tài chính