K thut nhan ging lan mokara

Sự mọc dài của đỉnh không có giớihạn nên cây chỉ có một cây phát triển vô hạn theo chiều thẳng đứng.. Rễ xẻ bẹ lá chui rangoài dọc theo chiều dài của cây, là rễ trần rễ phơi ra ngoài khô

I GIỚI THIỆU

Họ lan trở thành vua của thực vật với khoảng 25000 loài, 880 chi khácnhau Lan có sự phân bố rộng khắp trên tất cả các châu lục, từ vùng khô hạn chođến nơi đầm lầy ẩm ướt, từ nơi nóng như thiêu dưới cái nắng sa mạc cho đến nơilạnh giá cận cực Nơi duy nhất lan không thể sống đựơc là lãnh nguyên (tundra)băng giá quanh năm và vùng cực lạnh lẽo.Lan có khả năng thích nghi rất tốt vớicác điều kiện khô hạn và khắc nghiệt do đó đã đẩy mạnh tính cạnh tranh và chiếm

cứ trên con đường tiến hoá của muôn loài Lan phân bố rộng rãi khắp nơi trên thếgiới, tập trung nhiều nhất ở vùng nhiệt đới, rất phong phú với nhiều hình dáng vàmàu sắc Tại Việt Nam, hoa Lan cũng rất đa dạng Theo giáo sư Phạm Hoàng Hộ,riêng lan rừng ở các tỉnh Nam Bộ đã biết là khoảng 500 loài khác nhau Một sốgiống hoa có thể trồng được trong điều kiện khí hậu nhiệt đới cận của nước ta nhưDendrobium, Mokara, Cattleya, Vandaccous,…Trong đó lan Mokara được trồngnhiều và có giá trị kinh tế cao Bên cạnh giá trị thẩm mỹ, lan Mokara còn được sửdụng để tách chiết một số hợp chất phục vụ ngành công nghiệp mỹ phẩm Ngoài

ra, đối với y học loài hoa này cũng có nhiều giá trị nhất định.Với giá trị như vậy,lượng hoa tiêu thụ trong ước ngày càng lớn Hàng năm chúng ta phải nhập một sốlượng lớn các giống hoa Lan (kể cả giống và cành hoa) từ Thái Lan, Đài Loan,Trung Quốc Do đó giá thành của các cây giống còn rất cao, mỗi cây Lan Mokarakích cỡ trung bình 35 – 40 cm có giá trị từ 40.000 – 45.000 đồng/cây Số kinh phí

để đầu tư được một vườn lan 1000m2 ước tính lên đến gần 300 triệu đồng, trong

đó giá trị cây giống chiếm 70% Do đó việc giảm giá thành cây giống để cung cấpcho người sản xuất đang là vấn đề nhận được nhiều quan tâm

Để giải quyết vấn đề này người ta áp dụng nhân giống bằng kỹ thuật nuôi cấy mô

Kỹ thuật này thực sự cần thiết vì hệ số nhân cao, có thể nhân nhanh đượchàng loạt các cây con giống có năng suất và phẩm chất tốt như bố mẹ chọn lọc Từmột cây mẹ ban đầu ta có thể nhân ra hàng ngàn cây con có kích thước và chấtlượng đồng đều như nhau, giúp việc nhân giống nhanh hơn Mặt khác, cây con ổnđịnh về mặt di truyền, đem lại hiệu quả thiết thực trong việc nâng cao chất lượngcây giống và giảm giá thành Hiện nay đã có nhiều phương pháp nhân giống lanMokara dễ thực hiện và đạt hiệu quả cao

II TỔNG QUAN VỀ LAN MOKARA

II.1 Phân loại

Lan Mokara là loài lan thuộc:

Giới : Plantae

Ngành: Angiospermatophyta (hiển hoa bí tử)

Lớp:Monocotyliedoneae (đơn tử diệp)

Bộ: Orchiddales

Họ: Orchidaceae

Loài: Vandaneous

Giống: Vandan Jones

Tên lai: Mokara (viết tắt Mkra)

Tên Việt Nam: Lan đất

II.2 Nguồn gốc

Năm 1969, Lan lai Mokara Wai Liang đầu tiên trên thế giới chính thức được

ra đời ở Singapore, dưới bàn tay tài hoa của C.Y.Mok Đây là loài lan lai giữa baloài là Arachnis, Ascoentrum và Vanda

Hình 1: Lan Arachnis, Ascoentrum và Vanda

II.3 Hình thái

Lan Mokara có đặc điểm tương tự như nhóm Vanda: là loài Lan đơn thân,thân hình trụ dài tiếp tục mọc cao lên mãi, không có giả hành, lá dài hình lòngmáng hay hình trụ mọc cách hai bên thân Phát hoa mọc từ nách lá giữa thân, pháthoa dài mang nhiều hoa thường không phân nhánh Hoa cỡ trung bình đến lớn,cánh đài của hoa rất lớn Hoa có nhiều màu sắc phong phú từ trắng, tím, hồng đỏ,cam, vàng nâu, xanh, trên cánh hoa thường có chấm, có đốm hoặc hình carô rấtđẹp Nhóm giống này rất thích hợp với việc trồng sản xuất hoa cắt cành do siêng rahoa, có thể đạt 6 – 8 phát hoa/năm

Lan Mokara là loài dễ trồng, dễ tách chiết, hệ số nhân cao, sinh trưởng vàphát triển tốt trong điều kiện khí hậu nóng ẩm Hoa Mokara có nhiều màu sắc đẹp,thông dụng nhất là màu vàng chanh, có màu hồng sang, màu đỏ, màu tím Thường

có 8-16 hoa/cành, thời gian chung hoa dài 20-30 ngày

Thân Mokara luôn mọc cao về phía đỉnh Sự mọc dài của đỉnh không có giớihạn nên cây chỉ có một cây phát triển vô hạn theo chiều thẳng đứng Sự phát triểnnày chỉ dừng lại khi ngọn bị tổn thương, lúc đó chồi bên xẻ rách bẹ lá để mọc dài

ra thành nhánh Các nhánh này cũng phát triển vô hạn về đỉnh Rễ xẻ bẹ lá chui rangoài dọc theo chiều dài của cây, là rễ trần (rễ phơi ra ngoài không khí) nên đòi hỏi

ẩm độ của vườn rất cao

Phát hoa chỉ xuất phát từ nách lá, ở một bên thân mà không bao giờ ở đỉnhngọn

Hình 2: Phát hoa chỉ xuất hiện ở nách láHoa Lan Mokara có cấu trúc giống như cấu trúc tổng quát của bất kỳ câyLan nào:

Bên ngoài là 3 phiến hoa gọi là 3 lá đài thường cùng màu và cùng kích thướcvới nhau Một lá đài nằm về phía sau hay nằm phía trên của hoa gọi là lá đài lưng,

lá đài sau hay lá đài giữa ail á đài còn lại là lá đài cạnh hay lá đài bên

Kế tiếp bên trong là 3 cánh hoa xem kẽ với 3 lá đài Trong đó 2 cánh hoa bênthường giống nhau, còn cánh hoa thứ 3 nằm về phía trước, hay phía dưới của hoa,khác hẳn 2 cánh bên về hình dạng và màu sắc, được gọi là cánh môi Cánh môi làđặc trưng của họ Lan nói chung Cánh môi của Lan Mokara thường nhỏ hơn cánhbên, có rìa nhăn, và màu sắc cũng rất đa dạng

Tất cả 3 lá đài, 2 cánh hoa và cánh môi được gọi là bao hoa, có nhiệm vụche chở cho bộ phận sinh dục nằm ở giữa của hoa

Bộ phận sinh dục của hoa gồm một cái trụ nổi lên giữa hoa Trụ ấy gồmchung cả phần đực và phần cái của hoa nên được gọi là trục hợp nhụy Phần đựcnằm bên trên của trụ, thường có một nắp che chở Dưới nắp là phấn khối do có rấtnhiều hạt phấn dính lại với nhau Thường mỗi phấn khối còn có them phần phụ bộđặc sắc: đôi khi chúng gắn vào một cọng nhỏ, đàn hồi, gọi là vĩ phấn Vĩ phấn cóthể gắn vào một cọng chung gọi là gót phấn Đáy gót có thể có đĩa nhầy giúp cho

phấn khối dễ dàng dính vào côn trùng trong sự vận chuyển để thụ phấn Đĩa nhầycủa gót phấn nằm ở ngay đầu của một chỗ lồi ở mắt trước của trụ, nơi đó gọi là mỏ.Phần cái bắt đầu ở ngay dưới cái mỏ ấy, đó là một cái hốc lõm chứa chất nhầy đểgiữ các phấn khối khi chúng chạm vào Hốc lõm đó gọi là nướm, tức là phần đầucủa bộ nhụy cái, nơi tiếp nhận phấn hoa của bộ nhụy đực trong sự thụ phấn đểthành lập trái, tạo hột về sau qua hiện tượng thụ tinh.

Hoa Lan Mokara có thể tươi trong hai tuần kể từ khi cắt, phụ thuộc vào giaiđoạn hoa mới nở và điều kiện môi trường

II.4 Phân bố

Phần lớn hoa Lan trên thế giới đều mọc tự nhiên ở vùng nhiệt đới và á nhiệtđới, nhất là ở Châu Á, Châu Phi, Châu Mỹ la-tinh Trên thế giới có từ 25000 đến

30000 loài hoa Lan, gồm khoảng 800 chi

Loài Lan Mokara được nhập từ Bangkok và Singapore,phân bố trên cácvùng thuộc Châu Á nhiệt đới, tập trung nhiều nhất ở Đông Nam Á với điều kiệnsinh thái vô cùng đa dạng Hiện nay lan Mokara được trồng với mục đích thươngmại ở nhiều nơi kéo dài từ Philippin đến Nam Á, Hawaii,…

Hình 4: Bản đồ sự phân bố hoa Lan trên thế giới

Ở Việt Nam: thuộc vùng nhiệt đới, Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) cùngvới các tỉnh miền Đông và Tây Nam Bộ có điều kiện khí hậu thích hợp cho loạiLan Mokara phát triển

Lâm Đồng là tỉnh có diện tích trồng Lan và sản lượng lớn nhất cả nước, là nguồn

cung cấp hoa Lan chủ yếu cho TP.HCM.

Ở Củ Chi hiện nay mô hình trồng lan Mokara cũng được triển khai mạnh mẽ

Hình 5: Một vườn Lan Mokara ở Củ Chi

Danh sách các loài lan Mokara lai

Mokara Chark Kuan “Pink” pink with spot.

Mokara Chark Kuan” Orange” orange with spot.

Mokara Dinahn Shore red.

Mokara Khaw Paik suan X Kultana Gold gold

MokaraWalter Oumea Pink pink

Mokara Mak Chin On red

Mokara Sayan dark pink

Mokara Khaw Paik Suan yellow

Mokara Chark Kuan Red red red

Mokara Yellow yellow

Mokara Orange orange spot

Mokara Pink pink

Mokara Red red

Mokara New Nora Blue blue

.Một số hình ảnh về các loại Lan Mokara:

Chark Kuan Super Pink

Mokara Chark Kuan Pink Mokara Chark Kuan Blooming size

Mokara Chark Kuan Orange

Mokara Dinah Shore Mokara Chao Praya Sunrise

III CHĂM SÓC VÀ NUÔI TRỒNG LAN MOKARA

III.1 Môi trường và các điều kiện ngoại cảnh

III.1.1 Nhiệt độ:

Nhiệt độ tác động đến cây lan qua con đường quang hợp Cường độ quanghợp tăng theo nhiệt độ Khi nhiệt độ tăng cao , nhu cầu dinh dưỡng ở cây cũng tăngtheo Vì vậy vào mùa nắng ta nên tăng cường bón phân cho cây để đáp ứng nhucầu dinh dưỡng này

Tuy nhiên nếu nhiệt độ thấm vào cây mà không tỏa ra được thì diệp lục tố sẽ

bị tiêu hủy, lá ngả vàng và phản ứng quang hợp bị đình chỉ Ngoài ra nguyên sinhchất trong tế bào cũng bị đặc quánh lại do mất nước, hậu quả là cây ngừng hô hấp

và chết đi Trường hợp ngược lại, khi nhiệt độ quá thấp sẽ làm gia tăng thể tíchnước trong tế bào, làm phá vỡ cấu trúc tế bào

Nhiệt độ thích hợp cho lan Mokara phát triển là từ 20-300C Ban ngày câycần nhiệt độ không dưới 210C, ban đêm không dưới 18,50C Nhiệt độ là yếu tốquan trọng quyết định sự ra hoa của lan Mokara

III.1.2 Ẩm độ:

Yếu tố ảnh hưởng quan trọng nhất đối với ẩm độ là mưa, nhưng không phải

là mưa to hay nhỏ mà chính là sự phân bố lượng mưa trong năm: mưa rải rác ráclàm ẩm độ cao hơn mưa tập trung

Nước từ các trận mưa, từ không khí ẩm vào rễ, di chuyển qua thân và thoáthơi nước qua lá Sự di chuyển ấy có ý nghĩa rất quan trọng với lan vì nó giúp choviệc vận chuyển chất dinh dưỡng và các sản phẩm do tạo thành trong cây được dễdàng Lượng nước ấy rất lớn nên phải tưới nước cho Lan

Cây thiếu nước vì hiện tượng thoát hơi nước qua lá Sự thoát hơi nước làhiện tượng bốc hơi nên nó tùy thuộc vào độ ẩm Sự thiếu nước xảy ra vào mùa khô,lúc ấy là khô héo rụng đi, cường độ quang hợp thấp Tuy nhiên, không phải tất cảnước của cây đều bị thải ra ngoài Nước là yếu tố quan trọng chiếm tỉ lệ 60-90%trọng lượng của cây Lan Phần lớn nước ở dạng tự do hòa tan các chất ( như nước

ở nhựa cây), chính sự thoát hơi nước này làm cây héo rụng đi

Rễ của Mokara là loại rễ trần (rễ phơi ra ngài không khí) nên đòi hỏi độ ẩmcủa vườn rất cao Cây lan Mokara không chịu úng nên cũng phải trồng thật thoáng

Vì đặc điểm là loài lan đơn thân, không có giả hành nên dễ mất nước Bổ sungnước cho cây bằng cách tưới ngày 2 lần vào lúc sáng và chiều mát Tăng cườngtưới nước vào mùa khô để tránh rụng lá và giảm cường độ quang hợp làm cây sinhtrưởng kém

III.1.3 Ánh sáng:

Ánh sáng là yếu tố cần thiết cho sự sinh trưởng của Lan Ánh sáng đem nănglượng cần thiết cho phản ứng quang hợp, nhờ đó cây tạo được chất dinh dưỡng.Khi thiếu ánh sáng, cây không tạo đủ dưỡng chất để sống

Vì cường độ quang hợp tỉ lệ với cường độ ánh sáng nên vào những ngàynắng, cây cần nhiều nước và muối khoáng hơn là lúc trời âm u Cho nên chúng taphải chú ý tăng lượng nước tưới và phân bón vào mùa nắng, giảm vào mùa mưa,không nên bón phân vào những ngày âm u, ít nắng

Lan Mokara là loài ưa sáng trung bình, cường độ ánh sáng từ 50-60% là phùhợp Trồng với quy mô lớn cần thiết kế giàn che bằng lưới để ánh sáng vừa phải,thích hợp cho cây sinh trưởng và phát triển

Hình 6: Nhà lưới trồng lan MokaraNên xem xét kĩ lưỡng hướng nắng phù hợp cho lan, đảm bỏa thời gian chiếusáng từ 5-6h Để lan không thiếu độ ẩm do nắng gay gắt nên đặt lan hướng nắngtheo hướng đông và tránh ánh nắng từ hướng tây chiếu lại

III.1.4 Độ thông thoáng và giá thể:

Nhóm Lan Mokara rất cần độ thông thoáng nhiều, nhất là trường hợp câytrồng trong chậu vì hệ rễ của cây rất phát triển mà giá thể (chất trồng) lại bí Nên

sử dụng chậu đất có nhiều lỗ thoát, bỏ một ít (rất nhỏ) chất trồng vào chậu hoặckhông cần bỏ nhưng phải cung cấp dinh dưỡng đầy đủ và thường xuyên cho cây

Theo kinh nghiệm của anh Nguyễn Tấn Lập, một chủ vườn Lan Mokaraa ở

Củ Chi, nên sử dụng giá thể là vỏ đậu phộng vì vỏ đậu phộng vừa giữa được ẩmvừa tạo được độ thông thoáng cho Lan

Hình 7: Sử dụng vỏ đậu phộng làm giá thể

III.1.5 Nhu cầu dinh dưỡng

Mokara cần dinh dưỡng khá cao và thường xuyên Nên kết hợp sử dụngphân chuồng, phân cá và phân hỗn hợp N-P-K 30-10-10 hoặc 20-20-20, tùy theotuổi cây và tình hình sinh trưởng

Do đặc điểm của Mokara là có hệ rễ trần nên khi sử dụng phân bón nên sửdụng với liều lượng thấp và nồng độ loãng

Lưu ý vấn để vàng lá và tuột lá ở chân là do thiếu nước, thiếu dinh dưỡng(nhất là đạm)

III.2 Các giai đoạn phát triển của Lan Mokara

III.2.1 Giai đoạn nảy mầm của hạt

Hạt Lan Mokara quá nhỏ không có chất dự trữ để sữ dụng lúc nảy mầm nên nóphải lấy thức ăn từ nấm cung cấp Trong thiên nhiên, hạt Lan chỉ nảy mầm khi cóđược sự cộng sinh với nấm phù hợp Người ta đã thay thế nấm bằng đường trongmôi trường gieo hạt Sau khi nảy mầm và chỉ sau khi thành lâp được diệp lục tố ở

lá, cây lan con mới có khả năng sử dụng khí carbonic để tổng hợp ra hydratecarboncần cho sự phát triển của nó qua hiện tượng quang hợp Giai đoạn gieo hạt nàyđược thực hiện trong các phòng nuôi cấy, nhân giống

Hình 8: Hạt Lan Mokara nảy mẩm

III.2.2 Giai đoạn cây con

Sự phát triển của cây con chịu chi phối của điều kiện bên ngoài đến quá trình

quang tổng hợp Nước và muối khoáng được cung cấp trong môi trường nuôi cấy, ánh sáng nhân tạo từ các bóng đèn được sử dụng thay thế cho ánh sang mặt trời Khi đưa cây con ra bên ngoài thì các nhu cầu ấy gia tăng hơn nhưng không lớn hơngiai đoạn cây trưởng thành

III.2.3 Giai đoạn trưởng thành

Giai đoạn này cây Lan ra rễ, nảy chồi, ra lá nên nhu cầu về ánh sáng, nhiệt độ,phân bón cao hơn giai đoạn cây con Đặc biệt đến giai đoạn ra hoa thì nhu cầu ấy càng khắt khe, nghiêm ngặt hơn Giai đoạn chuẩn bị ra hoa (thời kì tượng hoa)xảy

ra trước khi thấy các chồi hoa xuất hiện trên cây Lan Mọi yếu tố tác động vào việc

ra hoa phải được đáp ứng vào giai đoạn này nếu không thì cây Lan sẽ không ra

Một hiện tượng đáng chú ý trong giai đoạn này là thời kì nghỉ Thời kì nghỉ cóthể rất ngắn: 1-2 ngày hay có thể kéo dài đến một vài tháng: xảy ra trước khi có hoa hoặc sau khi hoa tàn của cây Lan Nếu không được đáp ứng tốt thì cây Lan phát triển không tốt, có thể tàn lụi hoặc không ra hoa

III.2.4 Giai đoạn mang hoa, đậu trái và tạo hạt

Các nhu cầu trong giai đoạn này cũng khác so với giai đoạn trưởng thành Ánhsáng và nhiệt độ thấp xuống để hoa lâu tàn

IV Cách trồng và chăm sóc Lan Mokara

bị mất nước

Hình 9: Trồng Lan Mokara trên lưới

Hình 10: Trồng Lan Mokara trên luống

Mokara là loài lan đơn trụ, phát triển nhanh Cây con khi mới mua vềthường cao 3-4 tấc với vài cọng rễ mới nhú Vì vậy chúng ta phải giúp cây pháttriển bộ rễ bằng cách sử dụng thêm B1 và Atonik (liều lượng rất loãng) cho đến khi

ra rễ Có nhiều cây ra hoa rất sớm, chúng ta nên loại bỏ bông bói này để dưỡngcây Đồng thời ta cũng phải chú ý sử dụng phân hữu cơ để ngừa nấm bệnh

Đất trồng Lan Mokara cần chọn đất nơi khô ráo thoáng mát sạch sẽ, chủ yếu

là đất phù sa ven sông có tỉ lệ cát cao là tốt Tùy theo diện tích vườn lan để thiết kếluống trồng thích hợp Nơi chọn làm luốc phải thoáng, nhiều năng, không bị ngậpnước, toàn bộ luống Lan phải có giàn che Thông thường quy cách luống như sau:

Chiều ngang luống từ 0,8-1,2 m; chiều dài từ 10-15 m, chiều cao từ 25-30

cm Xung quanh luống tạo các lỗ hở để thoát nước Luống nên xây bằng gạch nungvừa rẻ tiền, vừa giữ được giá thể bên trong không bị vung vãi ra bên ngoài.Khoảng cách giữa các luống từ 0,5-0,6 m, thuận tiện cho việc đi lại chăm sóc Lối

đi chính trong vườn có chiều rộng tối đa là 1 m để tiết kiệm diện tích vườn, tănghiệu quả sử dụng diện tích nhà lưới Bên trong luống cắm trụ sắt hoặc bê tông đểcăng dây trồng lan, trụ cao 1-1,2 m tính từ mặt đất Tùy theo chiều rộng luống cóthể bố trí số hàng trồng thích hợp: 2 hàng (chiều ngang 0,8 m); 3 hàng (chiềungang 1 m); 4 hàng (chiều ngang 1,2 m) Căng dây cáp (dây điện) hoặc cắm ốngnước để buộc cây lan vào Khoảng cách trồng từ 0,3-0,5 m, tùy theo giống và kíchthước cây Cây được trồng theo kiểu nanh sấu (so le) để tận dụng ánh sáng tối đa.(hoalansadec.com)

Lá có thể ngả vàng nhưng cây mạnh, ra hoa nhiều

Duy trì độ ẩm cao thường xuyên, ngày râm mát tưới 1 lần, ngày nắng tưới 2lần vào sáng sớm và chiều mát, tưới phun sương hoặc tưới nhỏ giọt tạo môi trườngthoáng mát thường xuyên

Làm cỏ để tránh cạnh tranh dinh dưỡng với Lan và thường xuyên bón phâncho Lan Có 3 giai đoạn tưới phân:

a Phục hồi và ra rễ:

Một số loại phân thường dùng:

– Terra sorb – 4 dùng với liều lượng 2ml/lít nước

– NPK 30-10-10 hoặc NPK 30-15-10 liều lượng dùng 1g/lít

– Vitamin B1 dùng với liều lượng 1ml/lít

Cách phun: Phun định kỳ cho lan 5 ngày/ lần để cung cấp dinh dưỡng cần thiết

b Giai đoạn sinh trưởng:

Một số loại phân thường dùng:

– Phân cá Fish Emulsion dùng với liều lượng 1ml/lít nước

– NPK 20-20-20 liều lượng dùng 1-1.5gam/lít

– Vitamin B1 dùng với lượng 1ml/lít

– NPK 30-15-10 dùng với liều lượng 1g-1.5/lít Phun 5 ngày/ lần

– Phân Dynamic dùng để rải gốc với liều lượng 10g/gốc Rải gốc định kì 1-1.5tháng/lần.Khi Mokara ra nhiều rễ và chạm vào vỏ đậu thì nên rải phân

c Giai đoạn ra hoa

Một số loại phân thường dùng:

– Phân cá Fish Emulsion dùng với liều lượng 1ml/lít nước

– NPK 20-20-20 với lượng 1-1.5gam/lít

– Vitamin B1 dùng với liều lượng 1ml/lít

– Phân Dynamic rải gốc định kì 10g/gốc;1-1.5 tháng/lần

– Rong biển dùng với 10g/30ml (hoalandep.net)

IV.3 Phòng trừ sâu bệnh hại:

Một số bệnh thường gặp ở cây Lan Mokara:

Bệnh đen lá non thường xuất hiện trên những vườn trồng lan Mokara Vếtbệnh ban đầu là những chấm đen nhỏ li ti, sau đó vết bệnh lan rộng và làm thối cả

một vùng rộng lớn Nguyên nhân là do điều kiện trồng quá ẩm Phòng trị: Hạn chếtưới nước Khi bệnh có dấu hiệu nặng thì sử dụng Physan 20 hoặc Ridomil.

Bệnh thiếu các yếu tố đa vi lượng: Đạm, Lân, Kali, Magie, Canxi, Sắt, Bor,Mangan,

Bệnh thối đen do nấm Pythium sp Và Phytophthora sp Gây ra, gặp nhiềutrên lá đang thối

Bệnh thối đọt: Do nấm Phytophtora palmivora gây ra, làm cho các đọtPhong lan bị đen lại Lúc đầu ở gốc các lá non có màu nâu đậm sau đó trở thànhđen và làm lá rụng dễ dàng Bệnh lan dần xuống thân và làm chết cả cây Nguyênnhân cơ bản cũng do nước đọng lại lâu ở gốc bẹ lá, làm nõn cây bị phá hoại Do đóvào mùa mưa cố tránh không để giọt mưa rơi và đọng lại ở các nõn lá Cũng nhưcác bệnh khác, cần phát hiện kịp thời và cắt bỏ đi phần bị bệnh và làm khô môitrường quá ẩm ướt xung quanh Nếu bệnh có chiều hướng gia tăng, cần phun thuốc

để trị Hòa tan ít bột thuốc Thiram trong vài giọt nước, rồi trát ngay vào chỗ bịbệnh, để cứu chiếc lá đó khỏi bị rụng

Bệnh thối rễ và gốc: Do nấm Pellicularia rolsii và Sclerotium rolsii gây ra.Cây Phong lan bị vàng lá, rễ bị mềm nhũn và nâu lại Bệnh thường bắt đầu lan từđỉnh rễ rồi chuyền vào gốc thân Do cây Phong lan trồng trong các chậu, bộ rễ bịche lấp nên khó thấy bệnh ngay, nhưng để ý thấy chậm phát triển, kèm theo có vài

lá úa vàng, cần phải nhấc cây khỏi đám gạch, than để kiểm tra bộ rễ ngay Nếu pháthiện sớm ở ít cây thì lấy toàn bộ cây ra khỏi chậu, xịt thuốc trực tiếp vào bộ rễ(Thiram) và ngưng việc tưới ẩm cho bộ rễ Nếu cần có thể ngâm ngập để cổ thâncây Phong lan trong dung dịch Sulphat đồng 1%, dung dịch Thiram, sau đó đemtrồng vào chậu mới sạch sẽ Chất liệu trồng cũng chọn than, gạch lớn để có thể tiếptục xịt thuốc tới cả bộ rễ Chế độ tưới nước phải được xem xét lại, tránh để ấm quálâu trong bộ rễ (nhất là vào mùa mưa), các vật liệu trồng không nên nhuyễn quá,cây Phong lan luôn phải chịu độ ẩm cao, không thông thoáng Bỏ bớt giàn che để

có nhiều nắng hơn làm cho môi trường nuôi trồng khô ráo hơn

Bệnh khô cháy lá do nấm thuộc giống Phylostica

Bệnh đốm nâu do nấm Phllostictina piriformis gây ra

Bệnh đốm vàng: do nấm Cercosporasp Có bào tử màu nâu đen Bệnhthường phát triển phổ biến ở những vườn lan trồng Dendrobium và lanMokara Gây hại chủ yếu trong mùa mưa, ở những vườn có ẩm độ cao Vết bệnh là

những đốm nhỏ tròn màu đen, hình trong hơi lõm, ở giữa màu nâu nhạt, xungquanh có gờ nổi màu nâu đậm Bệnh gây hại chủ yếu trên lá già.

sở cho các bệnh xâm nhập Nếu trồng ít chậu thì có thể dùng bông tẩm dầu hôi đểlau các mặt lá và dọc theo thân (Nên làm vào buổi chiều để tránh sự cháy nắng lá)

-Rầy trắng, cũng hút nhựa cây làm cây khô héo dần Nó được bọc bởi 1 lớp vảymàu trắng mịn và cũng thuộc họ Coccidea Nếu sớm phát hiện có rầy trắng pháhoại, thì phun lên lá và thân dầu hôi với wofatox Mỗi tuần phun 1 lần và làm cảmặt dưới lẫn mặt trên lá Nếu cây bị nặng, thì gỡ cây khỏi chậu và ngâm trongdung dịch thuốc trên, rửa sạch các vết bẩn rồi trồng lại vào chậu khác Tiếp tục làm

vệ sinh quanh vườn và trong giàn (rẫy cỏ, phun thuốc sát trùng và chặt bỏ các cây

nguồn

Sâu : ấu