Phân tích LỜI ĐỀ TỪ “Đẹp vậy thay tiếng hát trên dòng sông” “Chúng thủy giai đông tẩu - Đà giang độc bắc lưu” Con người: đó là hình ảnh người lái đò như một người nghệ sĩ trí dũng,
Trang 1BUỔI 5: TỔNG ÔN KIẾN THỨC NỀN (VĂN XUÔI – PHẦN 3)
- Quê quán: thôn Thượng Đình, xã Nhân Mục (tên
nôm là làng Mọc), nay thuộc phường Nhân Chính,
quận Thanh Xuân, Hà Nội
- Ông trưởng thành trong một gia đình nhà Nho khi
Hán học đã tàn
- Nguyễn Tuân là con người rất mực tài hoa Tuy chỉ
viết văn nhưng ông còn am hiểu nhiều môn nghệ
thuật khác: hội họa, điêu khắc, sân khấu, điện ảnh
- Tài hoa, uyên bác
- Phong cách nghệ thuật: ngông
- Nhà văn – nghệ sĩ
- Suốt đời tôn thờ và phụng sự cái đẹp
- Mạnh mẽ, tự do, phóng túng, ý thức về cái “tôi” cá nhân”
- Yêu tiếng Việt và có những đóng góp trong việc phát triển tiếng Việt
- Là một nhà văn biết quý trọng thật sự nghề nghiệp của mình
Đoạn văn:
Nguyễn Tuân là gương mặt nhà văn tiêu biểu của nền văn học Việt Nam hiện đại, nhà trí thức giàu lòng yêu nước và tinh thần
Trang 2những giá trị văn hóa cổ truyền Nguyễn Tuân là nhà văn tài hoa, uyên bác Thể hiện sự tài hoa, Nguyễn Tuân thường nhìn nhận và
khám phá mọi sự vật, hiện tượng ở phương diện thẩm mĩ và miêu tả con người ở góc độ tài hoa nghệ sĩ Thể hiện sự uyên bác, văn
Nguyễn Tuân đầy ắp những hiểu biết phong phú, đa dạng về nhiều lĩnh vực khác nhau của đời sống từ các bộ môn nghệ thuật Nguyễn
Tuân còn là người có cá tính mạnh mẽ và phóng khoáng Ông không thích những cái gì bằng phẳng, nhợt nhạt cũng như không ưa mọi
khuôn phép gò bó Trái lại, nhà văn luôn có hứng thú với những biểu hiện mạnh mẽ, phi thường của tạo vật và con người Vì vậy khi
nhắc đến Nguyễn Tuân là chúng ta nhắc đến một hồn văn tự do, phóng túng và rất ngông
2 Văn bản
a Hoàn cảnh sáng tác
- Tác phẩm được viết trong thời kì xây dựng CNXH ở miền Bắc Đó là kết quả của chuyến đi thực tế của nhà văn đến Tây Bắc
trong kháng chiến chống Pháp, đặc biệt là chuyến đi thực tế năm 1958
- Tuỳ bút “Người lái đò Sông Đà” được in trong tập tùy bút “Sông Đà” (1960), gồm 15 bài tuỳ bút và một bài thơ ở dạng phác
thảo
- Nguyễn Tuân đến với nhiều vùng đất khác nhau, sống với bộ đội, công nhân và đồng bào các dân tộc Thực tiễn xây dựng cuộc
sống mới ở vùng cao đã đem đến cho nhà văn nguồn cảm hứng sáng tạo
- ·Ngoài phong cảnh Tây Bắc uy nghiêm, hùng vỹ và tuyệt vời thơ mộng, Nguyễn Tuân còn phát hiện những điểm quý báu trong
tâm hồn con người mà ông gọi là “thứ vàng mười đã được thử lửa, là chất vàng mười của tâm hồn Tây Bắc.”
=> Từ khóa cần nhớ: Sông Đà – 1960 – Chuyến đi thực tế năm 1958 – phong cảnh thiên nhiên tuyệt mĩ – “ Chất vàng mười
trong tâm hồn con người”
b Những vấn đề trọng tâm trong văn bản
- Hình tượng sông Đà: hung bạo và trữ tình
Trang 3- Hình tượng người lái đò
3 Phân tích
LỜI ĐỀ TỪ
“Đẹp vậy thay tiếng hát trên dòng sông”
“Chúng thủy giai đông tẩu - Đà giang độc bắc lưu”
Con người: đó là hình ảnh người lái đò như một người nghệ sĩ trí dũng, tài hoa, được nhìn nhận, khám phá và miêu tả với tâm thế làm chủ thiên nhiên và là người nghệ sĩ thực thụ trong công việc lao động hàng ngày
- Tác phẩm cũng ghi dấu ấn trong lòng đọc giả về Nguyễn Tuân – người nghệ sĩ với phong cách nghệ thuật vô cùng độc đáo Ông tìm đến sông Đà – dòng sông duy nhất chảy về hướng Bắc – giống như việc tìm đến chính bản ngã của bản thân mình – một phong cách nghệ thuật độc đáo Như TS Phan Huy Dũng nhận định: “Độc đáo tìm độc đáo Đó là Nguyễn Tuân và Sông Đà.”
HÌNH TƯỢNG SÔNG ĐÀ Sông Đà hung bạo Sự hùng vĩ hung bạo qua diện mạo
Trang 4- “Mặt sông chỗ ấy chỉ lúc đúng ngọ mới có mặt trời” => người đọc vừa hình dung được độ cao của vách
đá hai bên bờ sông, vừa cảm nhận được cái lạnh lẽo, âm u của những khúc sông hẹp Đá ở bờ sông đã chắn hết ánh nắng, chúng không cho bất kì tia nắng nào rọi xuống mặt sông trừ lúc giữa trưa Bởi thế quãng sông này luôn âm u, lạnh lẽo đến rợn người
- “Vách đá thành chẹt lòng Sông Đà như một cái yết hầu” => So sánh với một bộ phận nhỏ hẹp ở cổ họng con người => cách miêu tả chính xác, sinh động Để tô đậm cảm giác của con người trước quãng sông nhỏ hẹp, Nguyễn Tuân sử dụng liên tiếp hai hình ảnh: “đứng bên này bờ nhẹ tay ném hòn đá qua bên kia vách”, “Có quãng con nai con hổ đã có lần vọt từ bờ này sang bờ kia.”
- “Ngồi trong khoang đò qua quãng ấy, đang mùa hè mà cũng thấy lạnh tắt phụt đèn điện.” => Liên tưởng độc đáo, so sánh cảm giác của con người giữa thiên nhiên hoang sơ với một khoảnh khắc của đời sống hiện đại giữa chốn thị thành => Những so sánh liên tưởng của tác giả vừa chính xác tinh tế, bất ngờ và lạ lẫm Từ kho ấn tượng của mình, nhà văn sáng tạo ra những hình ảnh gây chấn động trước tưởng tượng và cảm xúc mỗi người đọc
* Đặc tả mặt ghềnh Hát Lóong: “dài hàng cây số nước xô đá, đá xô sóng, sóng xô gió, cuồn cuộn luồng gió
gùn ghè suốt năm như lúc nào cũng muốn đòi nợ xuýt bất cứ con thuyền nào tóm được qua đây”
- Biện pháp nhân hóa => Khúc sông giống như một kẻ lưu manh lúc nào cũng thích gây gổ, lúc nào cũng muốn đòi nợ xuýt người lái đò
- Thủ pháp điệp từ, điệp ngữ: “nước xô đá, đá xô sóng, sóng xô gió.” Những thanh trắc được gieo liên tiếp tạo âm hưởng dữ dội với nhịp điệu khẩn trương, dồn dập như vừa xô, vừa đẩy, vừa hợp sức với gió, với sóng, với đá khiến cho cả ghềnh sông như sôi lên giữa dòng
- Câu văn đang đi bằng những nhịp ngắn bỗng duỗi dài ra theo lối tăng tiến khiến cho những ảnh hưởng của sóng, của gió càng trở nên mãnh liệt
Trang 5=> Hình thái của dòng sông được nhà văn nén lại trong một thứ văn cheo leo, gây chấn động mạnh vào thần kinh cảm thụ nghệ thuật của người đọc
* Ở những cái hút nước chết người nơi quãng Tà Mường Vát
- Về hình thù nó giống như cái giếng bê tông thả xuống để chuẩn bị làm móng câu Về âm thanh nước ở đây thở và kêu như cửa cống cái bị sặc, nó kêu ặc ặc như tiếng rót dầu sôi => Sự chết chóc hiện ra khi nhà văn so sánh “trên mặt cái hút xoáy tít đáy cũng đang quay lừ lừ những cánh quạ đàn”, rồi tường thuật “có những thuyền đã bị cái hút nó hút xuống, thuyền trồng ngay cây chuối ngược rồi vụt biến đi,
bị dìm và đi ngầm dưới lòng sông đến mươi phút sau mới thấy tan xác ở khuỷnh sông dưới”
- Qua góc nhìn điện ảnh, ông hình dung có một nhà quay phim nào đó dũng cảm dám ngồi trên chiếc thuyền thúng cùng với máy quay, để cái hút nó hút cả thuyền, cả người và máy quay xuống tít đáy thế rồi quay ngược ống kính lên thu ảnh Cái thước phim màu quay tít ấy đã truyền cảm giác sợ hãi đặc biệt cho người đọc Nó giống như chúng ta đang sợ hãi ghì chặt lấy mép ghế khi phải ngồi xem cái cảnh tượng hãi hùng của một thước phim 3D
* Đặc tả thác nước:
- Âm thanh hãi hùng, ghê rợn của nước: khi thì như là “oán trách gì” rồi lại như là “van xin”, rồi lại như
là khiêu khích, giọng “gằn và chế nhạo” => Một câu văn ngắn mà đủ các cung bậc âm thanh của tiếng thác vừa thể hiện vốn từ phong phú vùa thể hiện trình độ thẩm âm tinh tế của tác giả
- Hình ảnh so sánh: “rống lên như tiếng một ngàn con trâu mộng đang lồng lộn giữa rừng vầu rừng tre nứa nổ lửa, đang phá tuông rừng lửa, rừng lửa cùng gầm thét với đàn trâu da cháy bùng bùng” => Nhà văn đã sử dụng ngôn từ để tái hiện âm thanh, những giai âm của bản nhạc giao hưởng hùng tráng, của sóng, cử gió, của thác đá
Trang 6=> Dám lấy lửa để tả cái vốn đối lập với lửa – dòng nước; dám lấy rừng để tả sông, có lẽ chỉ có Nguyễn Tuân mới ngông ngạo vậy thôi!
=> Với phong cách viết tài hoa kết hợp với vốn kiến thức uyên bác Nguyễn Tuân đã tạo ấn tượng mạnh mẽ mạnh vào giác quan người đọc một hình ảnh dữ dội đến khủng khiếp khi miêu tả những hút nước của Sông Đà
Hung bạo ngay cả trong tâm địa
- Trùng vi thạch trận trên sông: Vòng đầu nó bày ra năm cửa trận trong đó có tới bốn cửa tử mà chỉ có một cửa sinh duy nhất, cái cửa sinh nằm lập lờ nơi phía tả ngạn sông Vòng thứ hai nó lại tăng thêm nhiều cửa tử để đánh lừa con thuyền, cửa sinh chúng chuyển mãi qua phía bờ hữu ngạn Vòng thứ ba thì cả hai bên gần tả hữu bờ sông đều là luồng chết, cửa sinh duy nhất nằm ở giữa hòn đá hậu vệ của con thác
=> Trận đồ bát quái khó nhằn, gây nỗi ám ảnh với bất cứ ai muốn đi qua
- Mỗi hòn đá là một tên lính thủy hung tợn, tên nào cũng trông cũng “ngỗ ngược, nhăn nhúm” sẵn sàng giao chiến Cả một trận địa đá với những âm mưu, thủ đoạn nham hiểm đã được bày sẵn ra sẵn sàng dìm chết con thuyền Khi thì nó mai phục để đột nhiên nhổm cả dậy vồ lấy thuyền nơi khúc sông ngoặt, khi thì nó lại tỏ ra sơ hở để dụ con thuyền vào rồi bất ngờ quay lại đánh khuýp quật vô hồi, khi đã giáp
lá cà thì nó đâm thẳng vào hông thuyền, bẻ gãy cán chèo rồi đá trái, thúc gối, giở đủ đòn âm đòn tỉa…
=> Sông Đà trở thành loài thủy quái hung ác, hiểm độc
=> Những tri thức về quân sự, võ thuật, thể thao, điện ảnh được tung ra để vẽ thành hình thành dạng thành tính cách của con sông độc đáo này Đăng kí http://thichhocchui.xyz/ tại Zalo 0383572270 Thích Học Chui
Trang 7Sông Đà trữ tình
Khái quát: Con sông Đà hung bạo, dằn dữ, khắc nghiệt bao nhiêu thì càng thơ mộng, duyên dáng, trữ tình bấy
nhiêu Mạch ý chuyển đổi bằng 1 câu văn thật lạ: "Sóng thác xèo xèo tan trong trí nhớ" Từ cảm giác hồi hộp gieo neo đến rừng rợn, người đọc lại được chiêm ngưỡng dòng sông ở góc độ lãng mạn, trữ tình
Dáng vẻ diễm lệ yêu kiều:
- “Sông Đà tuôn dài tuôn dài như một áng tóc trữ tình, đầu tóc chân tóc ẩn hiện trong mây trời Tây Bắc bung nở hoa ban hoa gạo tháng hai và cuồn cuộn mù khói núi Mèo đốt nương xuân” => Từ “áng” lại đi liền với “tóc” và “tóc’’ đi liền với “trữ tình”, cách kết hợp này cho ta thấy dòng Sông Đà đẹp như một
cô gái Tây Bắc với mái tóc dài duyên dáng đang thả dài trong sương khói
Dòng sông như dải lụa đào
- Sắc màu của nước thay đổi theo mùa “Mùa xuân dòng xanh ngọc bích” Màu ngọc bích là màu vừa có sắc vừa có ánh sáng, thứ ánh sáng mát dịu mà quyến rũ toát ra từ bên trong Mùa thu “nước Sông Đà lừ
lừ chín đỏ như da mặt một người bầm đi vì rượu bữa” Chính sự thay đổi màu nước ấy đã khiến dòng sông luôn luôn mới mẻ
- Trên sông còn có những con thuyền đuôi én lướt trên sông, có những con cá dầm xanh, cá anh vũ “bụng trắng như bạc rơi thoi” quấy vọt lên mặt nước
=> Tất cả đem đến cho Sông Đà một vẻ đẹp vừa hiện thực vừa huyền ảo lại rất duyên dáng dịu dàng giàu chất thơ
Vẻ đẹp tâm hồn thơ mộng
- Nhà thơ Tản Đà đã từng lấy tên núi tên sông làm bút danh thì cảm nhận: “Dải sông Đà bọt nước lênh đênh/ Bao nhiêu cảnh bấy nhiêu tình.” Còn Nguyễn Tuân, ông thấy dòng sông như một người tình nhân chưa quen biết Rồi có lúc Nguyễn Tuân lại thấy sông như một “cố nhân” => Đó là người bạn tâm giao,
Trang 8một người bạn khi gần thì dạt dào cảm xúc mà khi xa thì muôn vàn nhung nhớ Một người bạn đã lâu rồi không gặp, mà khi gặp vẫn luôn cảm nhận được đủ đầy những xúc cảm trong tâm hồn
- “Chao ôi! Trông con sông vui như thấy nắng giòn tan sau kì mưa dầm, vui như nối lại chiêm bao đứt quãng Đi rừng dài ngày rồi lại bắt ra Sông Đà, đúng thế, nó đằm đằm âm ấm như gặp lại cố nhân” Có thể nói nhà văn đã lồng cảnh vào cảnh, tình vào tình để thú nhận với chính mình về nỗi đắm say, phải lòng trước vẻ đẹp duyên dáng tuyệt mỹ của sóng nước Đà giang và mây trời Tây Bắc, để cảm xúc thăng hoa, để thi ca lai láng, để dòng Sông Đà hiện lên với cảnh sắc đắm say lòng người
Vẻ đẹp đượm màu sắc cổ tích
- “Thuyền tôi trôi trên Sông Đà…” Câu văn mở đầu toàn thanh bằng, nhẹ nhàng và êm ái Như thể nó chứa đựng bên trong lời tự tình của con sông, tạo tâm thế của một cuộc du ngoạn, gợi hình ảnh con đò lặng lẽ trôi
- “Bờ sông hoang dại như một bờ tiền sử Bờ sông hồn nhiên như một nỗi niềm cổ tích tuổi xưa” => Cái độc đáo của nhà văn khi miêu tả bờ sông là ở chỗ, người ta thường lấy cái cụ thể để so sánh làm rõ cái trừu tượng hoặc ít cụ thể hơn Nhưng ở đây Nguyễn Tuân lại là ngược lại ông đã lấy cái trừu tượng để
ý thức ngôn từ mới mẻ, Nguyễn Tuân đã truyền hồn cho chữ, chữ truyền hồn cho dòng sông và dòng sông
Trang 9truyền hồn cho độc giả" Với những trang viết tài hoa của mình, nhà văn đã thật sự trở thành một thầy phù thuỷ trong nghệ thuật hô chữ, gọi câu Ngôn ngữ giàu có, sắc sảo, biến hoá linh hoạt, giàu hình ảnh, giàu âm điệu
mà nhà văn tung ra, trải ra trên trang viết như thể thì tài với tạo hoá Cùng với một vốn kiến thức liên ngành, đa ngành, đã làm sống dậy sông Đà - hình tượng văn học độc đáo - sông Đà trở thành “dòng sông ánh sáng – dòng sông hùng vĩ - địa chỉ lớn của văn, thơ, nhạc, hoạ Việt Nam thế kỷ XX”
HÌNH TƯỢNG NGƯỜI LÁI ĐÒ SÔNG ĐÀ
- Ông là một con người từng trải, là linh hồn của muôn thủa sông nước Đà giang, ông hiểu dòng sông như chính bản thân mình Đối với người lái đò sông Đà, dòng sông này là nơi để ông ghi lại những dấu ấn,
Trang 10viết những bản thiên hùng ca trong cuộc đời của mình Nó thân thuộc tới mức, như cách ông nhớ một bài văn, nhớ từng dấu chấm, dấu phẩy, dấu chấm than và cả những đoạn xuống dòng
=> Nguyễn Tuân thể hiện sự cảm phục của mình với người lái đò bằng những hình ảnh so sánh đầy chất văn, cuộc sống của ông lão, đơn giản bình thường nhưng cũng vô cùng phi thường
- Ông lái đò được tác giả miêu tả bằng những cảm nhận phong phú từ các giác quan, cảm hứng của người nghệ sĩ và bằng kho từ ngữ phong phú, giàu giá trị tạo hình để cho người đọc có được đủ đầy nhất những con người sinh ra từ sóng nước Đà Giang
Phẩm chất, tính
cách
Ông lái đò – con người tài hoa, trí dũng vô song
Công việc hàng ngày của ông là vượt thác ghềnh, phá thạch trận vòng vây của thủy thần ác quái Bằng kinh nghiệm của mình, ông xử lý tình huống nguy hiểm một cách khéo léo, dứt khoát, táo bạo, tài tử đến kỳ diệu
Nhà văn đã đặt hình ảnh của người lái đò, trong trận chiến với Đà giang dữ dội, hung bạo, quỷ quyệt, để làm nổi bật vẻ đẹp của người lao động bình thường: “Tôi xin ghi ở đoạn này cái hình ảnh chiến đấu gian lao của người lái đò trên chiến trường Sông Đà, trên một quãng thủy chiến ở mặt trận Sông Đà.”
* Tương quan lực lượng: thoạt nhìn thì đây là cuộc đấu không cân sức Đăng kí http://thichhocchui.xyz/ tại Zalo 0383572270 Thích Học Chui
Trang 11- Bên này là thiên nhiên lớn lao, dữ dội và hiểm độc với sức mạnh được nâng lên hàng thần thánh, có sóng nước hò reo, quyết vật ngửa con thuyền, có thạch trận với đủ ba lớp trừng vi vây bủa được trấn giữ bởi những hòn đá ngỗ ngược, hỗn hào và nham hiểm
- Bên kia là con người nhỏ bé, không hề có phép màu, vũ khí trên tay chỉ là chiếc cán chèo trên một con
Trang 12tránh và rảo bơi chèo lên, đứa thì ông đè sấn chặt đôi ra để mở đường tiến.” Ông lão ấy đã giao chiến với tướng đá, quân đá thạch trận sông Đà như một dũng sĩ anh hùng giữa đời thường
- Trùng vi thạch trận thứ ba:
Bên phải, bên trái đều là luồng chết, luồng sống ở giữ bọn đá hậu vệ
Ông lái đò hiện lên với sự nhịp nhàng, điêu luyện khi chèo lái con thuyền: “Vút, vút, cửa ngoài, của trong lại cửa trong cùng thuyền như một mũi tên tre xuyên qua nhanh hơn nước, vừa xuyên vừa tự động lái được, lượn được.”
Nguyễn Tuân đã đưa ra một phép so sánh độc đáo và chính xác, gây được nhiều ấn tượng trong lòng đọc giả đó là hình ảnh người lái đò và người lái xe đang lao xuống dốc đèo Người lái xe khi nguy nan vẫn còn chỗ để bám víu, đó là phanh tay, có tiến lên, lùi lại còn đối với người lái
đò bây giờ thì không còn đường lùi “Cái thuyền mà lao xuống thác thì chả có cái phanh nào cả, chỉ có lao đi chứ không lùi lại, không lao trúng tim luồng nước thì thuyền quay ngang mà úp xuống chứ không có lùi gì cả”
=> Trong trận thủy chiến, ông lái đò như một chiến tướng “tả xung hữu đột”, phát huy trọn vẹn, đủ đầy tài trí
sự linh hoạt ứng biến của mình Vượt qua ba trùng vi thạch trận với rất ít cửa sinh, ông lái đò đã thành công trong việc phá vỡ trùng vi thạch trận này để giành thắng lợi về cho mình
=> Miêu tả ông lái đò, Nguyễn Tuân muốn đưa ra một triết lý, một thông điệp: “Giữa thế giới tàn độc, dữ dội
và nham hiểm, thế giới man dại đầy những cạm bẫy ấy, con người vẫn dũng cảm, vẫn đủ kinh nghiệm tìm lại luồn sinh bằng sự trải nghiệm và trí tuệ tuyệt vời của mình.”
Ông lái đò – người nghệ sĩ giữa sông nước Đà giang
- Trận thủy chiến dữ dội như vậy, khó khăn như vậy thế nhưng bằng tài năng, trí dũng của mình, ông lái
đò đã vượt qua tất cả những khó khăn để trở về với cuộc sống thanh bình “Thế là hết thác, dòng sông
Trang 13vặn mình vào một cái bến cát có hang lạnh…sông nước lại thanh bình…đêm đó nhà đò đốt lửa trong hang đá, nước ống cơm lam mà bàn tán về cá anh vũ, cá dầm xanh…”
- Ông lái đò bây giờ, trải qua hết những thời khắc khó khăn vất vả đề trở về với những phút giây thanh bình, mơ mộng, quên đi khoảnh khắc mình vừa cận kề với cái chết, quên đi khoảnh khắc phải đối mặt với thủy quái Có thể thấy, ông lái đò sông Đà là một dũng tướng mang trong mình tâm thái của một người nghệ sĩ: ung dung, tự do, tự tại Đó là một cao nhân, đồng thời cũng là một “tao nhân”
Nhận xét
Viết về người lái đò sông Đà, ngòi bút Nguyễn Tuân hiện lên với tràn đầy cảm hứng lãng mạn Cảm hứng ấy thấm sâu và lan tỏa trong những câu văn viết về đời thực, viết về con người thực Cảm hứng lãng mạn được sử dụng trong tùy bút, đặc biệt khi viết về người lái đò đã tạo nên một khúc ca tươi đẹp, hào sảng khi viết về con người lao động
4 Nhận định về tác giả, tác phẩm
1 Chỉ người ưa suy xét đọc Nguyễn Tuân mới thấy thú vị, vì văn Nguyễn Tuân không phải thứ văn để người nông nổi thưởng thức
Một ngày không xa, khi mà văn chương Việt Nam được người Việt Nam ham chuộng hơn bây giờ, tôi dám chắc những văn phẩm của
Nguyễn Tuân sẽ còn có một địa vị xứng đáng hơn nữa (Vũ Ngọc Phan)
2 "Khi thì trang nghiêm cổ kính, khi thì đùa cợt bông phèng, khi thì thánh thót trầm bổng, khi thì xô bồ bừa bãi như là ném ra trong
một cơn say chếnh choáng, khinh bạc đấy, nhưng bao giờ cũng rất đỗi tài hoa"(Nguyễn Ðăng Mạnh)
3 Nguyễn Tuân là một nhà văn cả đời đi tìm kiếm cái thực và cái đẹp Thực ra, sự thực và cái đẹp của cuộc sống là hai cái đích mà
dường như bất kì ngòi bút chân chính nào cũng hướng tới nhưng không dễ chiếm lĩnh và chạm vào được Nguyễn Tuân cũng trên hành
trình tìm kiếm nhưng tác phẩm của ông đã chạm được đến cái đẹp, nhất là cái đẹp truyền thống và cái thực phồn hoa chốn thành thị