Tiết 42 cau ghep

7 Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.. 7 Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớ

TIẾT 42

(1) Hằng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường rụng nhiều và trên không có những đám mây bàng bạc, lòng tôi lại nao nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựu trường.

(2) Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi như mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng.

(3) Những ý tưởng ấy tôi chưa lần nào ghi lên giấy, vì hồi ấy tôi không biết ghi và ngày nay tôi không nhớ hết (4)Nhưng mỗi lần thấy mấy em nhỏ rụt rè núp dưới nón mẹ lần đầu tiên đi đến trường, lòng tôi lại tưng bừng rộn rã.

(5) Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp (6)Con đường này tôi đã quen đi lại lắm lần, nhưng lần này tự nhiên thấy lạ (7) Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.

(Thanh Tịnh, Tôi đi học)

I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU GHÉP:

1 Ví dụ: (Shd/79)

Tiết 42 CÂU GHÉP

(2) Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi như

mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng.

Hai cụm C - V nhỏ nằm trong vị ngữ của cụm C – V lớn.

Tiết 42 CÂU GHÉP

1 Ví dụ:

I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU GHÉP:

-> Câu có ba cụm C – V :

(5) Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh,

mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp.

Tiết 42 CÂU GHÉP

I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU GHÉP:

1 Ví dụ:

TN

-> Câu chỉ có một cụm C – V

(7) Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính

lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.

-> Câu có ba cụm C - V :

Các cụm C - V không bao chứa nhau.

Tiết 42 CÂU GHÉP

I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU GHÉP:

1 Ví dụ:

Tiết 42 CÂU GHÉP

I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU GHÉP:

1 Ví dụ:

thể Câu có một cụm C -V

Câu có hai

hoặc nhiều

cụm C - V

Cụm C - V nhỏ nằm trong cụm C - V lớn Các cụm C - V không bao chứa nhau

2 Nhận xét: Câu ghép là những câu do hai hoặc nhiều cụm

C-V không bao chứa nhau tạo thành Mỗi cụm C-V này được gọi là một vế câu

(5)

(7) (2)

Tiết 42 CÂU GHÉP

I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU GHÉP

II CÁCH NỐI CÁC VẾ CÂU:

1 Ví dụ:

(1) Hằng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường rụng nhiều và trên không có những đám mây bàng bạc, lòng tôi lại nao

nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựu trường.

C C

Tiết 42 CÂU GHÉP

I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU GHÉP

II CÁCH NỐI CÁC VẾ CÂU:

1 Ví dụ:

(7) Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính

lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.

TN

C

V C

V C

V

- Tôi lại im lặng cúi đầu xuống đất: lòng tôi càng thắt lại, khoé mắt tôi đã cay cay.

Các vế trong những câu ghép sau được nối bằng cách nào?

a) Nếu ai có một bộ mặt xinh đẹp thì gương không bao giờ nói dối

b) Mẹ nó càng đánh, nó càng lì ra

-> Nối bằng một cặp quan hệ từ “nếu thì ”

-> Nối bằng một cặp phó từ “càng càng ”

Tiết 42 CÂU GHÉP

I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU GHÉP

II CÁCH NỐI CÁC VẾ CÂU:

1 Ví dụ:

c) Nước sông dâng lên bao nhiêu, đồi núi cao lên bấy nhiêu

-> Nối bằng đại từ “…bao nhiêu… bấy nhiêu ”

d) Cậu đi đằng này, tớ đi đằng kia

-> Nối bằng chỉ từ “…này…kia.”

Có hai cách nối các vế câu:

- Dùng những từ có tác dụng nối:

+ Nối bằng một quan hệ từ

+ Nối bằng một cặp quan hệ từ

+ Nối bằng một cặp phó từ, đại từ hay chỉ từ thường đi đôi với nhau (cặp từ hô ứng)

- Không dùng từ nối:

Dùng dấu phẩy, dấu chấm phẩy hoặc dấu hai chấm

Tiết 42 CÂU GHÉP

II CÁCH NỐI CÁC VẾ CÂU:

I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU GHÉP

1 Ví dụ:

2 Kết luận:

Tìm câu ghép trong các đoạn trích dưới đây Cho biết trong mỗi câu ghép, các vế câu được nối với nhau bằng những cách nào?

a

- U van Dần, u lạy Dần! ( nối bằng dấu phẩy)

- Dần hãy để chị đi với u, đừng giữ chị nữa ( nối bằng dấu phẩy, vế 2

khuyết CN – Dần )

- Chị con có đi …về chứ ! (nối bằng dấu phẩy)

- Sáng ngày người ta thương không? ( nối bằng dấu phẩy)

- Nếu Dần không buông nữa đấy (nối bằng dấu phẩy)

Tiết 42 CÂU GHÉP III LUYỆN TẬP:

1 Bài 1:

Tìm câu ghép trong các đoạn trích dưới đây Cho biết trong mỗi câu ghép, các vế câu được nối với nhau bằng những cách nào?

b) - Cô tôi chưa dứt câu, cổ họng tôi đã nghẹn ứ khóc không ra tiếng

(Các vế câu được nối với nhau bằng dấu phẩy)

- Giá những cổ tục đã đày đoạ mẹ tôi là một vật như hòn đá hay cục thuỷ tinh, đầu mẩu gỗ, tôi quyết vồ ngay lấy mà cắn, mà nhai, mà nghiến cho

kì nát vụn mới thôi

(Các vế câu được nối với nhau bằng dấu phẩy)

Tiết 42 CÂU GHÉP III LUYỆN TẬP:

1 Bài 1:

Tìm câu ghép trong các đoạn trích dưới đây Cho biết trong mỗi câu ghép, các vế câu được nối với nhau bằng những cách nào?

c- Tôi lại im lặng cay cay ( nối bằng dấu hai chấm và dấu phẩy )

d) Hắn làm nghề ăn trộm nên vốn không ưa lão Hạc bởi vì lão lương thiện quá.

III LUYỆN TẬP:

1 Bài 1:

Tiết 42 CÂU GHÉP

(Các vế câu được nối với nhau bằng quan hệ từ “bởi vì” )

Với mỗi cặp quan hệ từ dưới đây, hãy đặt một câu ghép.

III LUYỆN TẬP:

2 Bài 2:

Tiết 42 CÂU GHÉP

Tiết 42 CÂU GHÉP III LUYỆN TẬP:

4 Bài 4:

Viết một đoạn văn ngắn về một trong các đề tài sau (trong đoạn văn có sử dụng ít nhất là một câu ghép):

- Tác dụng của việc lập dàn ý trước khi viết bài tập làm văn

CỦNG CỐ

Hệ thống nội dung bài:

- Đặc điểm của câu ghép.

- Cách nối các vế trong câu ghép (2 cách).

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

- Học thuộc bài Làm bài tập 3/83

- Chuẩn bị bài mới: HĐTN chủ đề “Tiếng Việt muôn màu”.