SKKN MÔN GIÁO DỤC CÔNG DÂN THCS VỀ ỨNG DỤNG CNTT

ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG DẠY HỌC NHẰM PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC,CHỦ ĐỘNG; ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG DẠY HỌC NHẰM PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC,CHỦ ĐỘNG; ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG DẠY HỌC NHẰM PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC,CHỦ ĐỘNG; ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG DẠY HỌC NHẰM PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC,CHỦ ĐỘNG; ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG DẠY HỌC NHẰM PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC,CHỦ ĐỘNG

Đề tài ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG DẠY HỌC NHẰM PHÁT

HUY TÍNH TÍCH CỰC,CHỦ ĐỘNG CỦA HỌC SINH TRONG HỌC TẬP

.……… o0o…………

A /PHẦN MỞ ĐẦU

I / Bối cảnh của đề tài:

- Qua nhiều năm giảng dạy môn GDCD ở trường THCS tôi nhận thấy đa số học sinh chưa thật sự quan tâm đến môn học GDCD còn xem môn học phụ, rất ít học sinh chú trọng đến môn học này vì vậy trong quá trình học tập các em dễ nhàm chán không tập trung xây dựng bài, không chịu giơ tay phát biểu mặc dù những việc làm, thái độ, hành động, cách ứng xử đó các em thường gặp trong thực tế, xảy

ra trong đời sống hàng ngày của các em Các em chỉ thiên về các môn :Toán, Lý ,Hóa, Tiếng Anh….Ngoài việc học chính khóa, các em còn phải học thêm bên ngoài , nên việc chuẩn bị bài còn lơ là , cho rằng không có thời gian để học

- Học sinh chúng tôi chủ yếu là con nông dân,con buôn bán trình độ dân trí chưa cao Phụ huynh học sinh chủ yếu lo miếng cơm manh áo mà chưa chú ý giáo dục con cái về mọi mặt

- Học sinh chưa tự giác học tập ,mê chơi ,ít tham gia xây dựng bài,tiếp thu bài một cách thụ động

II /Lý do chọn đề tài:

Trong nhà trường môn học giáo dục công dân(GDCD) là một môn học có vị trí

và vai trò vô cùng quan trọng, bởi nó rèn luyện cho con người đạo đức và am hiểu pháp luật Nó không chỉ ứng dụng nhiều trong thực tế và cuộc sống mà cc̣òn hình thành một nhân cách đúng đắn, mẫu mực của một xă hội hiện đại

Như chúng ta đã biết trong các môn học GDCD trong tư tưởng các em từ trước đến nay vẫn xem môn học này, là môn học phụ, có vai trò thứ yếu, mờ nhạt trong nhà trường là môn học phụ chỉ cần thuộc bài là đủ, không cần đầu tư nhiều, không

có hứng thú, không đầu tư suy nghĩ Từ đó học sinh ít tham gia xây dựng bài trong tiết học Mặt khác việc dạy học của giáo viên cũng gặp nhiều khó khăn, tranh, ảnh, tài liệu, đồ dùng dạy học ít so với các môn khác, kiến thức pháp luật khó, học sinh tiếp thu chậm… Bên cạnh đó giáo viên dạy môn GDCD đa số không được đào tạo đúng về chuyên ngành của nó

Thực trạng trên cho thấy phải kịp thời đổi mới chương trình môn GDCD nhằm

phải có, qua nhiều năm giảng dạy tôi đã nhận thấy được tầm quan trọng của môn học để giúp học sinh có hứng thú, có cách nhìn “mới, khác” đối với môn học, tôi đã

quyết định nghiên cứu đề tài “Ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học nhằm phát huy tính tích cực,chủ động của học sinh trong học tập” môn GDCD

ở trường THCS Mỹ Đức

III /Phạm vi nghiên cứu:

Đối tượng nghiên cứu của tôi là học sinh bậc trung học cơ sở của trường THCS

Mỹ Đức

IV / Điểm mới trong kết quả nghiên cứu:

Thực tế qua nhiều năm giảng dạy , nhờ sử dụng các biện pháp này tôi đã góp phần kích thích học sinh hứng thú học tập , mạnh dạn cùng giáo viên xây dựng bài học hoàn chỉnh , tiết học sinh động.Giảm sự nhàm chán bộ môn.Nhiều năm qua tỷ

lệ học sinh yếu , kém giảm dần Tỉ lệ học sinh khá giỏi và trên trung bình được nâng cao

B /NỘI DUNG:

I/ Cơ sở lí luận:

Trong thời kì công nghiệp hoá, hiện đại hoá, đổi mới đất nước, việc tôn trọng,

học hỏi, và tiếp thu những thành tựu của các nước trong khu vực và trên thế giới có

ý nghĩa vô cùng quan trọng Thế nhưng, một bộ phận thanh thiếu niên chưa coi trọng vấn đề này, có xu hướng hiểu nó một cách lệch lạc, chỉ biết tiếp thu, học hỏi một cách máy móc, thụ động Đặc biệt là đối tượng học sinh chúng ta – những chủ nhân tương lai của đất nước phải có cách học tập đúng đắn để có hiệu quả nhất đưa nước ta ngày càng giàu mạnh, phát triển

Mặt khác, học sinh chúng ta còn có quan niệm rằng: môn GDCD là một môn phụ nên các em có thái độ coi nhẹ môn học và cảm thấy nhàm chán, không hứng thú vì nó quá khô khan, đơn điệu Thứ hai nữa là trong sách giáo khoa tranh ảnh không có màu sắc vấn đề này cũng làm cho các em không có hứng thú để tìm hiểu bài trước ở nhà như các môn học khác.Cái thứ ba ở đây là tranh ảnh thiếu sự hấp dẫn cho các em quan sát( tranh trắng đen,không cập nhật cái mới mà sử dụng cái cũ,lâu năm) dẫn đến các em thụ động trong vấn đề xây dựng bài của tiết học.Nhưng thông qua tiết học, tôi đã sử dụng công nghệ thông tin với những hình ảnh trực quan sinh động nhằm gây cho các em một niềm ham mê, hứng thú khi học môn này Vì thế chúng tôi đã chọn chuyên đề này nhằm giáo dục học sinh biết tôn trọng, học hỏi các dân tộc khác; biết kế thừa và phát triển những thành tựu của dân tộc; đồng thời, tạo cho học sinh niềm vui khi học môn đó

II /

Thực trạng:

Như chúng ta đã biết ngành giáo dục đã trải qua rất nhiều cuộc cải cách giáo

dục và đã phấn đấu thực hiện mục tiêu đào tạo thế hệ trẻ, đáp ứng phù hợp với yêu cầu của xã hội Tuy nhiên, các em vẫn chưa có được những kiến thức ,kĩ năng để ứng dụng vào cuộc sống thực tế như mong muốn Vì sao vậy? Có rất nhiều lí do dẫn đến việc giáo dục bộ môn nhân cách cho học sinh chưa đạt hiệu quả cao

-Cơ sở vật chất còn nhiều hạn chế: chưa có phòng riêng để các thiết bị dụng cụ dạy – học Tranh ảnh chưa đạt yêu cầu, số lượng còn ít.Đặc biệt môn GDCD khối 9 thì hầu như tranh ảnh cho việc giảng dạy không có Thiết bị công nghệ: máy chiếu, phim , tranh ảnh, băng , đĩa tư liệu …chưa có phòng để phục vụ dạy- học

-Ngay cả bản thân giáo viên cũng còn phải đảm trách nhiều chức vụ , công tác đoàn thể , tham gia phong trào của ngành; thực hiện công tác chủ nhiêm lớp…nên quỹ thời gian quá chật hẹp cho công việc soạn bài, sưu tầm tư liệu , tranh ảnh để phục vụ giảng dạy

-Một bộ phận phụ huynh chưa quan tâm nhắc nhở , động viên con em mình tự học , kiểm tra việc học tập ghi chép , điểm số đạt được qua các lần kiểm tra….chỉ giao phế cho thầy cô, tạo cho học sinh thói quen lơ là, lười biếng

-Hiện nay , có rất nhiều tụ điểm vui chơi giải trí , bao quanh trường học ; lôi cuốn nhiều học sinh trốn học , tác động rất lớn đến chất lượng dạy và học

Thực trạng trên cho thấy việc đề ra một số biên pháp để kích thích học sinh tích cực xây dựng bài học môn GDCD là một yêu cầu rất cần thiết và quan trọng nhằm giúp học sinh học tốt hơn môn học này và trong suy nghĩ của các em không còn xem đây là môn học phụ “ không cần học cũng biết” nữa mà nó rất bổ ích trong việc giáo dục tư tưởng , tình cảm, lý tưởng, niềm tin đạo đức thẩm mỹ, văn hoá, lối sống mà chính những cái đó làm nền tảng, động lực cho sự phát triển đúng đắn của thế hệ trẻ Mặt khác , qua môn học này, các em hiểu được những quyền và nghĩa vụ cơ bản của một công dân, có niềm tin vào tính đúng đắn của các chuẩn mực đạo đức, có ý thức tuân thủ pháp luật và có khả năng thực hiện đúng những quy định của pháp luật

III / Các biện pháp tiến hành để giải quyết vấn đề :

1/Các biện pháp:

Để đạt được kết quả tốt trong tiết học GDCD ở trường THCS thì việc kết hợp

giữa thầy và trò phải chặt chẽ với nhau, đặc biệt là phải tích cực xây dựng bài học một cách chu đáo Từ đó mới vận dụng những điều đã học vào thực tế cuộc sống một cách hiệu quả và chất lượng

- Giáo dục học sinh tầm quan trọng và ý nghĩa của môn học GDCD đối với bản

thân học sinh gia đình và xã hội

- Giáo dục học sinh học phải đi đôi với hành, lý thuyết phải gắn liền với thực tiễn

- Hướng dẫn học sinh cách chuẩn bị bài ở nhà

- Phân công ban cán sự lớp kiểm tra việc chuẩn bị bài của học sinh

- Xen lẫn trò chơi vào các hoạt động dạy học khi cần thiết

- Khen thưởng, khuyến khích kịp thời thành quả đạt được của học sinh

- Hạn chế việc chê bai trực tiếp đối với học sinh

- Giáo dục kịp thời những hành vi sai trái(có liên hệ thực tế ở trường lớp,

gia đình và xã hội

- Kết hợp với giáo viên chủ nhiệm và GV bộ môn để biết kết quả của

học sinh trong thời gian thực hiện

- Không gọi một học sinh phát biểu nhiều lần trong tiết học GDCD

- Cần quan tâm nhiều đến học sinh thụ động, yếu, kém

2/ Cách tiến hành:

a Giáo dục học sinh tầm quan trọng và ý nghĩa của môn học GDCD đối với bản thân và xã hội.

Ở biện pháp này yêu cầu người giáo viên cần khéo léo giáo dục và định hướng cho các em môn học GDCD ở trường THCS góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục phổ thông như Luật giáo dục đã đề ra, trước hết là xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân cho học sinh Đó là nhiệm vụ xuyên suốt các cấp học, bậc học phổ thông, trong đó THCS – là chương trình tiếp nối, phát triển tri thức và kinh nghiệm ứng xử đã được tích lũy ở bậc tiểu học qua môn đạo đức và các môn học khác, là cơ sở giúp các em lĩnh hội tốt các chuẩn mực đạo đức và pháp luật ở THCS Đồng thời giúp cho việc hình thành tư cách công dân của học sinh được liên tục, đáp ứng nhu cầu phát triển của các em,giúp các em có đủ năng lực tự hoàn thiện nhân cách khi đi vào cuộc sống lao động hoặc tiếp tục học lên

b.Giáo dục học sinh học phải đi đôi với hành , lý thuyết phải gắn liền với thực tiễn.

Đây là một biện pháp rất quan trọng và thiết thực đối với học sinh Như vậy đòi hỏi người giáo viên phải thường xuyên tổ chức kiểm tra việc thực hiện của học sinh, lấy thông tin từ phía gia đình học sinh hoặc thông qua bạn bè cùng lớp, khác lớp.Việc giáo dục, kiểm tra việc thực hiện của học sinh, giáo viên phải đi từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp theo từng chủ đề bài học

VD: Ở lớp 7, bài 7 –‘ Đoàn kết tương trợ’ Ở bài này giáo viên thông qua

bạn bè cùng lớp hoặc khác lớp xem học sinh có thông cảm,chia sẻ và có giúp đỡ bạn bè trong học tập và trong đời sống chưa? thể hiện như thế nào? Về nhà có

chăm sóc, nhường nhịn em nhỏ không?,… bài 8-‘Khoan Dung’; Ở bài này giáo

viên thông qua học sinh và bạn bè, cách ứng xử của học sinh từ đó có biện pháp giáo dục và giúp đỡ các em một cách tốt nhất

c.Hướng dẫn học sinh cách chuẩn bị bài ở nhà.

Để tiết học GDCD đạt kết quả tốt đòi hỏi người giáo viên phải biết hướng dẫn học sinh cách chuẩn bị bài ở nhà thật kĩ Có như thế thì quá trình truyền đạt tri thức của giáo viên và lĩnh hội tri thức của học sinh mới đảm bảo chất lượng và hiệu quả

VD: Ở khối lớp 7

+ Giáo viên bắt buộc học sinh phải đọc truyện đọc và biết tóm tắt nội dung truyện đọc SGK

+ Trả lời câu hỏi gợi ý SGK

+ Liên hệ bản thân những việc nên làm không nên làm từ truyện đọc SGK (liên hệ thực tế)

Tiếp theo học sinh đọc nội dung bài học và bài tập Sau đó suy nghĩ ý nghĩa của từng mục trong nội dung bài học, những từ ngữ nào không hiểu các em ghi ra giấy để trao đổi với bạn bè, thầy, cô Từ đó các em sẽ so sánh trong thực tế và liên

hệ với bản thân mình hoặc các em sẽ đưa ra tình huống hoặc sưu tầm tranh, ảnh, tục ngữ ,ca dao phù hợp với chủ đề bài học

Ở khối lớp 9

Tương tự như vậy giáo viên hướng dẫn học sinh khối 9 chuẩn bị bài ở nhà thật tốt giống cách trình bày trên (đọc phần đặt vấn đề SGK, trả lời câu hỏi gợi ý…)Nhưng đòi hỏi học sinh các khối lớp này phải cao hơn khối 7 vì các em đã trưởng thành hơn

VD: Ở lớp9, bài 6 –‘ Hợp tác cùng phát triển’ Ở bài này giáo viên có thể

cho các em sưu tầm tranh ảnh Việt Nam hợp tác với cả các nước trên thế giới, đến tiết các em sẽ lên trình bày sản phẩm của mình

Bài 8 – ‘Năng động, sáng tạo’ Ở bài này giáo viên có thể cho các em sưu

tầm tranh ảnh về năng động,sáng tạo trong các lĩnh vực,sau đó các em trang trí vào khổ giấy lớn đến tiết các em trình bày tác phẩm của mình( lưu ý ở đây tôi cho các

em trình bày theo nhóm)

Bài 10 – ‘Lí tưởng sống của thanh niên.’ Ở bài này giáo viên có thể cho

các em viết bài thu hoạch ( thảo luận nhóm,làm theo nhóm)về lí tưởng sống của bản thân và cách phấn đấu để đạt được lí tưởng đó.Thông qua việc các em trình bày ý tưởng của mình thì giáo viên đã rèn cho các em một số kĩ năng cơ bản như:

kĩ năng giao nhiệm vụ,kĩ năng thu thập ,xử lí thông tin,và kĩ năng trình bày,

d.Phân công ban cán sự lớp kiểm tra việc chuẩn bị bài của học sinh.

Ở biện pháp này giáo viên yêu cầu ban cán sự lớp phân công cụ thể việc truy bài với nhau (2 bạn ngồi cùng bàn kiểm tra việc chuẩn bị bài theo sự hướng dẫn của thầy,cô) Sau đó giáo viên nắm tình hình thông qua ban cán sự lớp hoặc gọi bất kỳ một học sinh nào để kiểm tra theo yêu cầu đã đề ra

VD: Gọi học sinh tóm tắt truyện đọc SGK, nêu chủ đề bài học hôm nay hoặc sưu tầm tục ngữ, ca dao…

đ.Xen lẫn trò chơi vào các hoạt động dạy học khi cần thiết.

Để học sinh không nhàm chán giờ học GDCD thì người giáo viên phải biết xen lẫn trò chơi vào các hoạt động khi cần thiết

VD: Ở khối lớp 7 Bài 7:-‘Đoàn kết tương trợ’

Trong hoạt động: Khám phá chúng ta có thể đưa các hình ảnh về câu chuyện ‘Bó đủa,’

sau đó cho các em kể chuyện

Bài 8:-‘Khoan dung’ ở bài này giáo viên có thể kể câu chuyện Nước nóng,nước lạnh, chuyện kể về Bác Hồ.

Tương tự như lớp 7 ở khối lớp 9 Bài 8-‘Năng động sáng tạo’ chúng ta cho

các em kể chuyện rồi vào bài

Hoạt động:Khai thác truyện đọc SGK.

Muốn tìm hiểu truyện đọc SGK thì giáo viên cho học sinh khởi động bằng trò chơi “kể chuyện tiếp sức” Trước hết giáo viên gọi bất kỳ một học sinh nào trong lớp kể một đoạn trong câu chuyện sau đó mời bạn khác kể tiếp, cứ như vậy khi nào hết chuyện thì thôi

Bên cạnh đó sau mỗi bài học cần phải có những câu ca dao tục ngữ để cho các

em khắc sâu kiến thức thì giáo viên cần cho các em chơi những trò chơi như: đuổi hình bắt chữ, trò chơi ô chữ (chiếc nón kì diệu),đường lên đỉnh olympia,

VD: Ở khối lớp 7 Bài 7:-‘Đoàn kết tương trợ’tôi sẽ dạy bằng máy chiếu và cho

các em chơi trò chơi giải ô chữ

VD Ở khối lớp 9.Bài 12: Quyền và nghĩa vụ của công dân trong hôn nhân

VD: Ở khối lớp 9 Bài 8:-‘Năng động ,sáng tạo’

Ở trò chơi này các em yếu kém trong lớp cũng có thể làm được.Vì nếu các em không chọn 4 đáp án cùng một lúc thì có thể lược bớt hai đáp án và chỉ còn hai mà thôi(giống hình thức trò chơi rồng vàng)

Đối với những bài khác tôi có thể cho các em chơi trò đuổi hình bắt chữ

VD Ở khối lớp 9, ‘Bài Dân chủ và kỉ luật’

(Tục ngữ: Muốn tròn phải có khuôn,muốn vuông phải có thước)

VD Ở khối lớp 9 Bài-‘Làm việc có năng suất , chất lượng ,hiệu quả’

(Tục ngữ: Ngày làm tháng ăn,tháng làm năm ăn)

Ngược lại:

(Tục ngữ: Ăn như rồng cuốn,uống như rồng leo,làm như mèo mửa)

Bên cạnh đó có thể cho học sinh sắm vai để khắc sâu kiến thức

Trên đây là một số hình thức trò chơi mà tôi đã áp dụng trong bài học để tạo hứng thú cho học sinh và qua đó tôi đã rèn cho các em một số kĩ năng như sau:Kĩ năng thể hiện sự tự tin;Kĩ năng tư duy;Kĩ năng hợp tác,

e.Khen thưởng, khuyến khích kịp thời thành quả đạt được của học sinh.

Biện pháp này cũng không kém phần quan trọng đối với việc dạy học của giáo viên nhằm gây hứng thú, tính tích cực ở người học, làm cho giờ học GDCD càng sinh động hơn nhất là những học sinh thụ động, yếu, kém

g.Hạn chế việc chê bai trực tiếp đối với học sinh.

Vì làm như thế học sinh sẽ ngại phát biểu và không tích cực tham gia xây dựng bài đặc biệt là đối tượng học sinh thụ động ,yếu ,kém

h.Giáo dục kịp thời những hành vi sai trái ( có liên hệ thực tế ở trường lớp, gia đình và xã hội).

VD: Bài ‘Thương yêu con người’, ‘Đoàn kết tương trợ’, Vào lớp(hay về

nhà) học sinh có thương yêu,đoàn kết với bạn (em,hoặc ngoài xã hội) chưa hay còn đánh nhau … Vậy mà một số học sinh còn vi phạm => giáo dục ý thức của HS thông qua chủ đề bài học một cách cụ thể…

i.Kết hợp với giáo viên chủ nhiệm và giáo viên bộ môn để biết kết quả của học sinh trong thời gian thực hiện.

Giáo viên dạy môn GDCD cần phải liên hệ với giáo viên chủ nhiệm và giáo viên bộ môn khác xem những học sinh thuộc đối tượng này có tiến bộ hay chưa, tiến bộ ở mức độ nào để giáo dục kịp thời và rút kinh nghiệm…

k.Không gọi một học sinh phát biểu nhiều lần trong tiết học GDCD

Giáo viên bộ môn GDCD cần phải khách quan,công bằng không gọi một học sinh phát biểu nhiều lần trong 1 tiết học

VD :cứ gọi những học sinh khá, giỏi phát biểu nhiều lần trong tiết học GDCD

l.Cần quan tâm nhiều đến học sinh thụ động, yếu, kém.

Trong quá trình giảng dạy giáo viên cần phải quan tâm nhiều đến học sinh, phải bao quát lớp, nhất là những học sinh thuộc đối tượng này Từ đó giúp các em tích cực xây dựng bài và đạt kết quả tốt …