Tiet 46 cau ghep

b Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp.. c Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi

GD

KIỂM TRA BÀI CŨ

“Nói giảm nói tránh” là gì? Cho ví dụ minh

hoạ và giải thích tác dụng của nói giảm nói tránh trong ví dụ đó?

Nói giảm, nói tránh là một biện pháp tu từ dùng cách diễn đạt tế nhị, uyển chuyển, tránh gây cảm giác quá đau buồn, ghê sợ, nặng nề; tránh thô tục, thiếu lịch sự.

Tiết 4 Tiếng Việt:

I Đặc điểm của câu ghép.

a) Tôi quên thế nào được những cảm giác

trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi như mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng.

b) Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương

thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn

đi trên con đường làng dài và hẹp

c) Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì

chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.

Mối quan hệ giữa các cụm C-V này là gì?

(Mối quan hệ bao hàm).

Vậy theo em câu (a) thuộc kiểu câu gì mà em đã được học ở chương trình Ngữ văn lớp 7?

=> Câu (a) là câu mở rộng thành phần phụ ngữ sau của cụm động từ (Hai cụm C 1 -V 1 và C 2 -V 2 là phụ ngữ sau cho động từ trung tâm “quên” Giữa chúng có mối quan hệ so sánh “như”)

Câu (b) có mấy cụm chủ vị? Câu này thuộc kiểu câu nào đã được học?

- Câu (b) chỉ có một cụm C - V làm nòng cốt

=> Câu đơn bình thường, có 2 trạng ngữ.

b) Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu

và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp.

Phân tích cấu trúc ngữ pháp của câu (b)?

c) Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính

lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.

Qua phân tích, ta thấy câu (c) có mấy cụm C - V? các cụm C - V có bao chứa lẫn nhau không?

- Câu (c) có 3 cụm C – V Phân tích cấu trúc ngữ pháp của câu (c)?

Các cụm C – V không bao chứa nhau.

a) Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi như mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng.

C 1

V 1

b) Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu

và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp.C V

c) Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính

lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.

Trình bày kết quả phân tích ở hai bước trên vào bảng theo mẫu?

Kiểu cấu tạo câu Câu cụ thể Câu có một cụm C-V

Câu có hai

hoặc nhiều

cụm C-V

Cụm C-V nhỏ nằm trong cụm C-V lớn.

Theo em, câu ghép có đặc điểm gì?

- Do hai hoặc nhiều cụm C - V không bao chứa nhau tạo thành

- Mỗi cụm C - V này là một vế câu.

Câu ghép:

(Câu đơn

I Đặc điểm của câu ghép.

1) Ví dụ:

2) Ghi nhớ:

- Câu ghép là những câu do hai hoặc nhiều cụm C - V không bao chứa nhau tạo thành Mỗi cụm C-V này là một vế câu.

Tiết 43 Tiếng Việt:

Tiết 46:

II Cách nối các vế câu.

THẢO LUẬN NHÓM

Tìm thêm các câu ghép trong đoạn trích ở mục I? Phân tích cấu tạo ngữ pháp của từng câu ghép ấy và cho biết các vế câu được nối với nhau bằng cách nào?

- Các vế câu được nối với nhau bằng dấu phẩy (,) và dấu hai chấm (:)

c) Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính

lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.

, :

Theo em các vế câu trong câu ghép trên được nối với nhau bằng cách nào?

(1) Hằng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường rụng nhiều và trên không có những đám mây bàng bạc, lòng tôi lại nao nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựu trường.

 Các vế câu nối bằng quan hệ từ “và” (Chỉ ý đồng thời)

(1) Hằng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường rụng nhiều và trên không có những đám mây bàng bạc, lòng tôi lại nao nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựu trường.

 Các vế câu nối bằng quan hệ từ “và” (Chỉ ý đồng thời)

C 1

C 1

2

(3) Những ý tưởng ấy tôi chưa lần nào ghi lên giấy, vì hồi

ấy tôi không biết ghi và ngày nay tôi không nhớ hết.

 Các vế câu nối bằng quan hệ từ “vì” (Chỉ nguyên

nhân) và quan hệ từ “và” (Chỉ ý đồng thời)

(6) Con đường này tôi đã quen đi lại lắm lần, nhưng lần này tự nhiên thấy lạ.

- Trạng ngữ: “Con đường này”

Tìm các cách nối vế câu trong các ví dụ sau đây:

a) Nếu trời không mưa thì chúng ta sẽ đi đá bóng.

b) Mưa càng to, gió càng thổi mạnh.

c) Thủy Tinh dâng nước cao bao nhiêu, Sơn Tinh dâng đồi núi cao lên bấy nhiêu

d) Chúng tôi đi đến đâu, rừng rào rào chuyển động đến đấy.

Nối bằng một cặp quan hệ từ (giả thiết-kết luận):

“Nếu thì ”

Nối bằng một cặp phó từ “càng càng ”.

Nối bằng cặp đại từ “bao nhiêu… bấy nhiêu”.

Nối bằng cặp chỉ từ “đâu… đấy”.

Qua phân tích một số cách nối vế câu nêu ở trên,

em thấy có bao nhiêu cách nối các vế câu trong câu ghép?

Có 2 cách nối: dùng từ có tác dụng nối và

không dùng từ nối.

1) Ví dụ:

2) Ghi nhớ:

nhau tạo thành Mỗi cụm C-V này là một vế câu.

Tiết 43 Tiếng Việt:

Tiết 46:

II Cách nối các vế câu

I Đặc điểm của câu ghép.

Xác định, gặch chân các thành phần, các bộ phận của các câu ghép sau, cho biết các vế câu ghép được nối với nhau bằng cách nào?

a) a) Buổi chiều, nắng vừa nhạt, sương đã buông nhanh xuống mặt biển.

b) Ngày chưa tắt hẳn, trăng đã lên rồi.

c) Chiếc xe ngựa vừa đậu lại, tôi đã nghe tiếng ông từ trong nhà vọng ra.

c)  Nếu trờ nắng gắt thì chúng ta không đi chơi

* Dặn dò :

- Nắm kĩ đặc điểm cấu tạo và các cách nối vế câu trong câu ghép.

- Làm đầy đủ bài tập vào vở bài tập.

-Viết đoạn văn 5 – 7 dòng cảm nhận về nhân vật chị Dậu ( có 3 câu ghép dùng từ nối và 3 câu ghép không dùng từ nối?

- Làm bài tập 1,2,3,4( Sgk/ 113/114)

b Nếu trời mưa to thì đường ngập nước

c Tôi càng nói nó càng khóc to hơn.

d Tôi thuộc bao nhiêu câu nó cũng thuộc bấy nhiêu.

e Bảo đi đường này Nam lại đi đường kia.

a) Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.

càng càng

vì :

GD