Tiet 43 Cau ghep

Ở các phần không in đậm ở đoạn trích mục I còn có câu nào là câu ghép Lưu TL: ý: Câu Câu 1 4có và hai câucụm 3 làC-V, câu cụm ghép.C-V làm thành phần chính là “ lòng tôi lại tưng bừng rộ[r]

KIỂM TRA KIẾN THỨC CŨ

? Xét về cấu tạo câu, hãy cho biết ở lớp dưới em

đã học các loại câu nào, đặc biệt lớp 7 ?

TL:Cấu tạo câu: Hai thành phần chính của câu;

Lớp 7: Mở rộng câu(phụ ngữ); chuyển đổi câu; thêm phần phụ cho câu; câu thu hẹp

TUẦN 11 TIẾT 43 CÂU GHÉP

I/Đặc điểm của câu ghép

1.Ví dụ: SGK trang 111

(1) Hằng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường rụng nhiều và trên không có những đám mây bàng bạc, lòng tôi lại náo nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựu trường.

(2)Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi như mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng.

(3)Những ý tưởng ấy tôi chưa lần nào ghi trên giấy, vì hồi ấy tôi không biết ghi và ngày nay tôi không nhớ hết (4) Nhưng mỗi lần thấy mấy em nhỏ rụt rè núp dưới nón

mẹ lần đầu tiên đến trường, lòng tôi lại tưng bừng rộn

rã.(5)Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương

thu và gió lạnh,mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn

đi trên con đường làng dài và hẹp.(6)Con đường

này tôi đã quen đi lại lắm lần, nhưng lần này tự nhiên thấy lạ.(7) Cảnh vật xung quanh tôi đều thay

đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học (Thanh Tịnh, Tôi đi học)

?Vận dụng kiến thức về thành

phần chính của câu để tìm các

câu có hai hay nhiều cụm C-V in

đậm?Thảo luận nhóm:

Nhóm 1,2-Xét cấu tạo câu (2)

in đậm:có mấy cụm c-v , cụm

C-V nào là cụm lớn, cụm nào

là cụm C-V nằm trong cụm

lớn ấy? Các vế này có quan

hệ như thế nào?

?Từ phân tích trên ta rút ra

kết luận câu (2) là kiểu câu gì

mà em đã học lớp 7

Nhóm 3:-Xét cấu tạo câu

(5)in đậm ?

Nhóm 4:-Xét cấu tạo câu

(7)in đậm?

?Trong ba cụm C-V, cụm C-V nào là cụm lớn, cụm nào là cụm C-V nằm trong cụm lớn ấy? Các vế này có quan hệ như thế nào?

Nhóm1,2 -Xét cấu tạo câu (2) in đậm:

(2)Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy

nở

trong lòng tôi như mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời

quang đãng.

C3

V3

?Từ phân tích trên ta rút ra kết luận câu (2) là kiểu câu gì mà em đã học lớp 7

a.Câu (2) in đậmDùng cụm chủ-vị để mở rộng câu

TL: Câu mở rộng thành phần phụ ngữ sau trong cụm

động từ,mà từ trung tâm là từ “quên ” (Dùng cụm

chủ-vị để mở rộng câu.)

T L: Cụm CN-VN là cụm lớn, hai cụm còn lại là các cụm nhỏ nằm trong cụm lớn Chúng có mối quan hệ bao hàm so sánh

TUẦN 11 TIẾT 43 CÂU GHÉP

I/Đặc điểm của câu ghép

1.Ví dụ: SGK trang 111

a.Câu (2) in đậmDùng cụm chủ-vị để mở rộng câu

Nhóm 3:?-Xét câu (5) có mấy cụm C-V?

(5)Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp.

TL: Một cụm C-V; chủ ngữ(mẹ tôi)-vị ngữ (âu yếm nắm tay

tôi dắt đi trên con đường làng dài và hẹp.)

? Câu (5) thuộc kiểu câu nào?

TL: Câu đơn bình thường ,có hai trạng ngữ

b Câu (5) in đậmCâu đơn

Nhóm 4:?Câu (7) có mấy cụm C-V?

(7) Cảnh vật xung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi

đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học.

? Các cụm C-V ở câu(7) có bao chứa lẫn nhau không? Các vế này có quan hệ như thế nào?

? Từ phân tích trên, ta rút ra kết luận câu (7) là kiểu câu nào?

TL; -Loại câu có hai hay nhiều cụm C-V

-Không bao chứa nhau tạo thành

-Mỗi cụm C-V là một vế câu

TL: Không bao chứa, các vế có mối quan hệ không

bao hàm

? Em hãy nêu đặc điểm câu ghép

c.Câu (7) in đậm Câu ghép

TUẦN 11 TIẾT 43 CÂU GHÉP

I/Đặc điểm của câu ghép

1.Ví dụ: SGK trang 111

a.Câu (2) in đậmDùng cụm chủ-vị để mở rộng câu

b Câu (5) in đậmCâu đơn

c.Câu (7) in đậm Câu ghép

GHI NHỚ: SGK

? Em hãy điền số thứ tự của ba câu (2) (5) (7) vào ô trống thích hợp

? Em hãy điền số thứ tự của ba câu (2) (5) (7) vào ô trống thích hợp

Câu có một cụm C-V

Câu có hai hay

nhiều cụm C-V

Cụm c-v nhỏ nằm trong cụn c-v lớn

Các cụm c-v không bao chứa nhau

5

2 7

Chuyển: Mỗi vế câu là một cụm C-V vậy ta làm cách nào để nối các vế trong câu ghép.II

TUẦN 11 TIẾT 43 CÂU GHÉP

I/Đặc điểm của câu ghép

1.Ví dụ: SGK trang 111

a.Câu (2) in đậmDùng cụm chủ-vị để mở rộng câu

b Câu (5) in đậmCâu đơn

c.Câu (7) in đậm Câu ghép

GHI NHỚ: SG k

Lưu ý: Câu (4)có hai cụm C-V, cụm C-V làm thành phần chính là “ lòng tôi lại tưng bừng rộn rã; còn cụm “ mấy em nhỏ rụt rè núp dưới

nón mẹ lần đầu tiên đến trường” phụ ngữ cho động từ “thấy” nằm

trong thành phần trạng ngữ

? Ở các phần không in đậm ở đoạn trích mục I còn có câu nào là

câu ghép

TL: Câu (1) và câu (3) là câu ghép

(1)Hằng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường rụng nhiều và trên

niệm mơn man của buổi tự trường

(3)Những ý tưởng ấy tôi chưa lần nào ghi trên giấy, vì hồi ấy tôi

không biết ghi và ngày nay tôi không nhớ hết

Câu: Bây giờ cụ ngồi xuống phản này chơi, tôi đi luộc mấy củ khoai

uống nước chè, rồi hút thuốc lào…thế là xướng

? Các vế trong các câu ghép trên này được nối với nhau bằng cách nào?

,

vì và

;

Câu 2: Tìm câu với cặp từ hô ứng

a.Trời vừa sáng mẹ đã đi làm

b.Mình đọc hay tôi đọc

c.Chúng tôi đi đến đâu,rừng rào rào chuyển động đến

đấy

d.Trời trắng nhạt còn biển mơ màng

Câu 1: câu nào dùng cặp quan hệ từ sau

a.Buổi sáng, mẹ đi làm, chúng em đi học

b.Nếu chiều anh làm xong việc thì tôi khỏi làm

c Buổi sáng mẹ đi chợ còn chúng con đi học

d Mẹ bảo sao con làm vậy

TL: Có hai cách nối:

-Dùng những từ ngữ có tác dụng nối

- Không dùng từ nối

TL: Dùng từ ngữ có tác dụng nối:

-Một quan hệ từ

-Cặp quan hệ từ

-Cặp từ hô ứng

? Từ những phân tích trên ta rút ra kết luận có mấy cách nối

TL: Không dùng từ nối:

-Dấu phẩy

-Dấu chấm phẩy

-Dấu hai chấm

Bài tập trắc nghiệm: chọn phương án đúng trong các câu sau

b

a

GHI NHỚ: SGK

III/ Luyện tập:

TUẦN 11 TIẾT 43 CÂU GHÉP

I/Đặc điểm của câu ghép

1.Ví dụ: SGK trang 111

a.Câu (2) in đậmDùng cụm chủ-vị để mở rộng câu

b Câu (5) in đậmCâu đơn

c.Câu (7) in đậm Câu ghép

GHI NHỚ: SGK

a.Câu (2) in đậmDùng cụm chủ-vị để mở rộng câu

a.-Dần buông chị ra, đi con! Dần ngoan lắm nhỉ! U van Dần, u

lạy Dần! Dần hãy để cho chị đi với u, đừng giữ chị nữa.Chị con

có đi, u mới có tiền nộp sưu, thầy Dần mới được về với Dần

chứ! Sáng ngày người ta đánh trói thầy Dần như thế, Dần có

thương không.Nếu Dần không buông chị ra, chốc nữa ông lí

vào đây, ông ấy trói cả u, trói nốt cả Dần đấy.TL: Chị con có đi, u mới có tiền nộp sưu, thầy Dần mới

được về với Dần chứ! Sáng ngày người ta đánh trói thầy

Dần như thế, Dần có thương không.Nếu Dần không

buông chị ra, chốc nữa ông lí vào đây, ông ấy trói cả u,

trói nốt cả Dần đấy

c Rồi hai con mắt long lanh của cô tôi chằm chặp đưa nhìn tôi Tôi

im lặng cúi đầu xuống đất: lòng tôi càng thắt lại, khóe mắt tôi đã cay cay

TL: Tôi im lặng cúi đầu xuống đất: lòng tôi càng thắt lại, khóe mắt tôi đã cay cay

Bài tập 1: Tìm câu ghép và cho biết mỗi câu ghép, các vế câu được nối với nhau bằng cách nào?

THẢO LUẬN NHÓM:

Nhóm 1 , 2 Đặt câu ghép với mỗi cặp quan

hệ từ,

Nhóm 1: Vì………… Nên………

Nếu………… thì……… Nhóm 2: Tuy………….nhưng………… không những…… mà………

Nhóm 3 ,4 Đặt câu với mỗi cặp từ hô ứng Nhóm 3 … vừa……….đã……

…… bao nhiêu…….bấy nhiêu…

Nhóm 4… càng…… Càng……

………chưa……… đã……

TL: Đặt câu với mỗi cặp từ hô ứng.

Trời vừa sáng bố đã đi làm

Anh cho bao nhiêu tôi lấy bấy nhiêu

Mẹ càng dỗ nó Càng khóc lớn

Quả cam chưa chín lũ trẻ đã vặt hết

TL: Vì trời mưa nên tôi đi học muộn.

Nếu Nam chăm học thì cậu ấy không thi lại

Tuy Thảo học giỏi nhưng bạn không hề kêu

căng

Thảo không những học giỏi mà bạn còn là

đứa con ngoan

IV/ Củng cố:

GHI NHỚ: SGK

III/ Luyện tập:

TUẦN 11 TIẾT 43 CÂU GHÉP

I/Đặc điểm của câu ghép

1.Ví dụ: SGK trang 111

b Câu (5) in đậmCâu đơn

GHI NHỚ: SGK

a.Câu (2) in đậmDùng cụm chủ-vị để mở rộng câu c.Câu (7) in đậm Câu ghép