Kết bài: Cảm xúc của em Được ngắm cảnh trong một buổi sáng mùa 0,5 xuân đẹp trời, em càng thêm yêu và gắn bó với quê hương… Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của hướng dẫn chấm để đánh giá[r]
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC - ĐÀO TẠO
HUYỆN Ý YÊN ĐỀ KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG HỌC SINH GIỎI NĂM HỌC 2015 - 2016
MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 6
Thời gian làm bài: 150 phút
Đề gồm 01 trang
Câu 1 (4 điểm)
Hãy chỉ ra và phân tích tác dụng của các biện pháp tu từ được sử dụng trong các câu sau:
a Mẹ hỏi cây Kơ-nia:
- Rễ mày uống nước đâu?
- Uống nước nguồn miền Bắc
(Bóng cây Kơ-nia – Nguyễn Ngọc Anh)
b Sống trong cát, chết vùi trong cát
Những trái tim như ngọc sáng ngời!
(Mẹ Tơm - Tố Hữu)
c Về thăm nhà Bác làng Sen,
Có hàng râm bụt thắp lên lửa hồng
(Về thăm nhà Bác - Nguyễn Đức Mậu)
d Mồ hôi mà đổ xuống đồng
Lúa mọc trùng trùng sáng cả đồi nương
Mồ hôi mà đổ xuống vườn Dâu xanh, lúa tốt vấn vương tơ tằm
(Ca dao)
Câu 2 (6 điểm)
Dựa vào bài thơ “Lượm” của nhà thơ Tố Hữu, em hãy viết một đoạn văn tả, nêu cảm nghĩ của mình về chuyến đi liên lạc cuối cùng và sự hy sinh của Lượm
Câu 3 (10 điểm)
Quê hương em đang ngày càng tươi đẹp, hãy miêu tả buổi sáng mùa xuân trên quê hương em
§Ò chÝnh thøc
Trang 2HƯỚNG DẪN CHẤM KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG HỌC SINH GIỎI
NĂM HỌC 2015- 2016 Môn : Ngữ Văn 6
Câu 1 (4 điểm)
a
- Câu thơ sử dụng biện pháp tu từ nhân hóa – Uống nước nguồn miền Bắc (0,5 đ)
- Tác dụng: trả lời thay cho đồng bào Tây Nguyên, lòng luôn nhớ về miền Bắc…(0,5 đ) Học sinh có thể chỉ thêm biện pháp tu từ nhân hóa “mày”
b
- Câu thơ sử dụng biện pháp tu từ hoán dụ và so sánh - những trái tim như ngọc sáng ngời (0,5đ)
- Tác dụng: “những trái tim” – chỉ những con người anh dũng kiên cường… làm tăng sức gợi hình ảnh, gợi cảm xúc: ngợi ca, trân trọng … (0,5 đ)
c
- Câu thơ sử dụng biện pháp tu từ ẩn dụ - thắp, lửa hồng (0,5 đ)
- Tác dụng: Nhà thơ Nguyễn Đức Mậu đã dùng các hình ảnh ẩn dụ thắp, lửa hồng để
chỉ hàng rào hoa râm bụt trước nhà Bác Hồ ở làng Sen Những hình ảnh ẩn dụ trên làm tăng sức gợi hình cho câu thơ (Đọc câu thơ, người đọc như thấy được những chùm hoa râm bụt khe khẽ đung đưa trong gió như là ngọn lửa đang cháy) (0,5 đ) d
- Câu thơ sử dụng biện pháp tu từ hoán dụ - mồ hôi (0,5 đ)
- Tác dụng: Mồ hôi đã gợi lên sức lao động của con người, có sức lao động là sẽ có
… Những hình ảnh hoán dụ trên làm tăng sức gợi hình cho câu thơ (0,5 đ)
Câu 2 (6 điểm)
a Yêu cầu về hình thức:
- Học sinh viết thành một đoạn văn miêu tả hoàn chỉnh, trong đó phải bộc lộ cảm xúc một cách rõ ràng
- Diễn đạt trôi chảy, trình bày sạch đẹp
b Yêu cầu về nội dung:
Học sinh dựa vào bài thơ “Lượm” để miêu tả và bộc lộ cảm xúc về chuyến đi liên lạc cuối cùng và sự hy sinh của Lượm Đảm bảo các ý cơ bản sau:
- Lượm là chú bé liên lạc nhanh nhẹn, dũng cảm, hồn nhiên và đáng yêu
- Chuyến đi công tác cuối cùng rất nguy hiểm nhưng Lượm vẫn dũng cảm lao qua làn đạn để đưa thư
- Lượm hy sinh anh dũng nhưng vẫn mỉm cười thanh thản
- Học sinh bộc lộ được cảm xúc: yêu mến, cảm phục, là tấm gương sáng để noi theo
c Thang điểm:
- Từ 5,0 đến 6,0 điểm: Viết đoạn văn hoàn chỉnh đúng thể loại, đảm bảo các yêu cầu
về nội dung, trình bày sạch đẹp
Trang 3- Từ 3,0 đến 4,5 điểm: Viết đoạn văn hoàn chỉnh đúng thể loại, đảm bảo các yêu cầu
cơ bản về nội dung Nhưng bộc lộ cảm xúc chưa tốt, còn thiếu một số chi tiết
- Từ 1,0 đến 2,5 điểm: Viết đoạn văn chưa chặt chẽ, thiếu nhiều chi tiết, bộc lộ cảm xúc không rõ ràng
Lưu ý:
- Về hình thức: Nếu học sinh không viết thành một đoạn văn mà vẫn đảm bảo nội dung thì cho tối đa 3 điểm
- Về nội dung: Thiếu mỗi ý trừ 1 điểm
Câu 3 (10 điểm)
* Yêu cầu về kĩ năng
- Học sinh biết xây dựng một bài văn miêu tả có bố cục đầy đủ ba
phần, tả cảnh theo một trình tự rõ ràng, hợp lí, tự nhiên, sinh động; biết
dùng từ chính xác, diễn đạt trôi chảy và không mắc lỗi chính tả
* Yêu cầu về nội dung
- Giới thiệu được cảnh được tả là một buổi sáng mùa xuân đẹp trên
quê hương em
- Bài viết có thể có những sáng tạo riêng song cần đảm bảo được các
nội dung cơ bản sau:
Mở bài:
- Dẫn dắt, giới thiệu buổi sáng mùa xuân đẹp trên quê hương
0,5
Thân bài:
- Cảnh bầu trời: Cao, trong xanh, đám mây trắng bồng bềnh trôi;
ông mặt trời bắt đầu xuất hiện chiếu những tia nắng ấm áp xuống
trần gian …
- Cảnh mặt đất: hình ảnh quê hương trong một buổi sáng mùa xuân
hiện lên thật đẹp………
+ Cánh đồng: Rộng bát ngát, mát mắt với màu xanh của lúa, của cỏ
non; những giọt sương đọng trên lá lúa, trên cỏ non như những hạt
kim cương lóng lánh sắc màu dưới ánh ban mai; không khí trong lành,
ấm áp thoang thoảng hương hoa cỏ dại…thánh thót trên các cành cây
là tiếng chim hót chào đón nàng xuân duyên dáng đã trở lại…
+ Dòng sông: Dòng sông còn mơ màng trong tấm màn sương mờ ảo
Sông bừng tỉnh giấc khi được những tia nắng tinh nghịch đánh thức
Làn nước trong xanh như tấm gương khổng lồ, cánh lục bình xanh
biếc Vài chú cá con nghịch ngợm tung mình lên cao rồi đánh tõm
xuống mặt sông thật vui mắt, tiếng lanh canh của bác thuyền chài đi
cất mẻ cá tôm sớm làm cho cảnh dòng sông quê em càng trở lên sinh
động Cây cối hai bên bờ xanh mượt đu đưa theo làn gió, đùa vui với
nắng sớm…
Hoặc học sinh có thể tả về núi, ao hồ …
+ Con đường: tấp nập, tiếng người gọi nhau đi chợ hoặc ra đồng
thăm lúa…tiếng bíp bíp của những phương tiện giao thông hiện đại có
1,0
1,0
2,0
2,0
Trang 4việc phải di chuyển sớm …
+ Khu vườn nhà em: khu vườn đẹp Ông mặt trời đã lên cao, nắng
chan hòa và trải rộng khắp khu vườn.Chồi non trên các cành cây cao
đua nhau hé mắt ngọc uống nắng xuân cho mau lớn, tiếng chim
chuyền cành lảnh lót khắp khu vườn Thược dược, hồng nhung, cúc
vạn thọ… đua nhau bung nở Rau xà lách xanh mướt, su hào căng
tròn, bắp cải chắc nịch, cải chíp bụ bẫm, cải ngồng vàng rộm…làm
khu vườn thật bắt mắt và đầy sức sống; đàn gà con theo mẹ bắt đầu đi tìm mồi, chú mèo mướp cuộn tròn một góc sân tắm nắng; chú cún con
ve vẩy cái đuôi lăng xăng đuổi theo những chú bướm đủ màu thật
tuyệt diệu biết bao!
1,0
2,0
Kết bài: Cảm xúc của em ( Được ngắm cảnh trong một buổi sáng mùa
xuân đẹp trời, em càng thêm yêu và gắn bó với quê hương…)
0,5
Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của hướng dẫn chấm để đánh giá
tổng quát bài làm của học sinh, tránh trường hợp đếm ý cho điểm:
- Do đặc trưng bộ môn Ngữ Văn nên giám khảo cần chủ động, linh
hoạt trong việc vận dụng đáp án và thanh điểm; cần khuyến khích những bài viết có ý tưởng riêng và giàu chất văn.
- Giám khảo cần vận dụng đầy đủ các thang điểm
- Điểm lẻ toàn bài tính đến 0,25 điểm.