Riêng về chương trình và sách giáo khoa hiện hành, thời gian qua Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có những giải pháp nhằm khắc phục hạn chế như: Rà soát lại chương trình và sách giáo khoa, qua [r]
Trang 1PHÒNG GD – ĐT CHÂU THÀNH
TRƯỜNG TIỂU HỌC TT CHÂU THÀNH
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
THAM LUẬN Đổi mới căn bản toàn diện giáo dục thực hiện nội dung
chương trình sách giáo khoa
Như chúng ta đã biết tại Hội nghị lần thứ 8 Ban chấp hành TW Đảng khóa XI
đã ban hành nghị quyết về đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế
- Để đáp ứng nhu cầu phát triển của xã hội thì ngành giáo dục không ngừng được đổi mới và lần đổi mới này đã tìm ra một mô hình trường học mới tại Việt Nam – gọi tắt là VNEN Theo tôi nghĩ đây là bước tiến quan trọng trong cải cách giáo dục
mà dự án đã mang lại Vì đó là kiểu mô hình nhà trường hiện đại, tiên tiến và phù hợp với mục tiêu đổi mới và đặc điểm giáo dục Việt Nam Chính mô hình VNEN
đã mang lại cơ hội to lớn để từng học sinh tự nhận ra khả năng của chính mình Và hơn nữa mô hình này đã được xây dựng theo một chương trình hoàn chỉnh dựa trên triết lí: “ Mỗi đứa trẻ đều có thể học và phải học, mọi đứa trẻ đều đặc biệt và loài người chúng ta được sinh ra để học hỏi, để làm cho mọi thứ có ý nghĩa”
Bản thân tôi được nhà trường cử đi tập huấn và trực tiếp giảng dạy theo mô hình trường học mới hơn 1 tháng qua, tôi thấy một số vấn đề cần chia sẻ cùng quý vị và các thầy cô đồng nghiệp như sau:
I- Lâu nay, chuyện học hành luôn là mối quan tâm lớn của cả xã hội và mỗi gia
đình, bởi nhà nào cũng có con, cháu đi học Một trong những phàn nàn nhiều nhất của các bậc phụ huynh những năm qua là chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông ở ta hiện nay quá nhiều kiến thức hàn lâm và nặng khiến cho học sinh, nhất là các thành phố, đều phải đi học thêm Chuyện học sinh từ lớp 1 đã phải đi học thêm không còn là chuyện lạ, thậm chí đã trở thành phổ biến ở các thành phố Theo đánh giá của Chính phủ, chương trình và sách giáo khoa hiện hành còn những hạn chế Đó là:
Chưa đáp ứng tốt yêu cầu về hình thành và phát triển phẩm chất và năng lực của học sinh; quan điểm thống nhất tích hợp và phân hóa chưa được quán triệt đầy đủ, các môn học được xây dựng theo các lĩnh vực khoa học, hạn chế khả năng tích hợp kiến thức; một số nội dung của một số môn học chưa đảm bảo tính hiện đại, cơ bản, còn nhiều kiến thức hàn lâm, nặng và chưa thiết thực với học sinh; một số cuốn sách giáo khoa chưa cân đối giữa yêu cầu khoa học và yêu cầu sư phạm Đây
là một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng quá tải trong dạy học
Mới chú trọng việc truyền đạt kiến thức, chưa chú trọng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh; chương trình còn nặng về lý thuyết, nhẹ về thực hành, nặng về
Trang 2dạy chữ nhẹ về dạy người, hướng nghiệp Chương trình còn nghiêng về trang bị kiến thức lý thuyết; chưa coi trọng kỹ năng thực hành, kỹ năng vận dụng kiến thức, phát triển khả năng sáng tạo, tự học của học sinh…
việc đổi mới chương trình, sách giáo khoa lần này sẽ đổi mới toàn diện cả mục tiêu giáo dục; nội dung, phương pháp, phương tiện và hình thức tổ chức giáo dục; hình thức và phương pháp thi, kiểm tra, đánh giá chất lượng giáo dục tới quản
lý quá trình xây dựng và thực hiện chương trình Đặc biệt là sẽ thực hiện chủ trương một chương trình, nhiều sách giáo khoa
Theo đó chuyển từ mục tiêu tập trung vào trang bị kiến thức, kỹ năng sang mục tiêu hướng đến phát triển phẩm chất và năng lực người học, đảm bảo hài hòa giữa
"dạy chữ", "dạy người" và định hướng nghề nghiệp; tạo điều kiện để học sinh phát triển hài hòa cả thể chất và tinh thần
Đổi mới chương trình, sách giáo khoa lần này sẽ đổi mới toàn diện cả mục tiêu; nội dung, phương pháp, phương tiện và hình thức tổ chức giáo dục
Đổi mới phương pháp giáo dục theo hướng hiện đại; đa dạng hóa hình thức tổ chức học tập, đồng thời coi trọng cả dạy học trên lớp và hoạt động trải nghiệm sáng tạo Chú ý các hoạt động xã hội và tập dượt nghiên cứu khoa học của học sinh
Thực hiện đa dạng phương pháp và hình thức đánh giá; đổi mới phương thức thi và công nhận tốt nghiệp trung học phổ thông theo hướng gọn nhẹ, giảm áp lực và tốn kém cho xã hội mà vẫn bảo đảm độ tin cậy, trung thực, đánh giá đúng năng lực học sinh, cung cấp dữ liệu cho việc tuyển sinh giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học
Hiện tượng "quá tải" trong nhà trường phổ thông là một thực tế gây bức xúc xã hội Hiện tượng ấy do nhiều nguyên nhân, trong đó có nguyên nhân về chương trình và sách giáo khoa Để khắc phục tình trạng này, phải tiến hành đồng bộ nhiều giải pháp Riêng về chương trình và sách giáo khoa hiện hành, thời gian qua Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có những giải pháp nhằm khắc phục hạn chế như: Rà soát lại chương trình và sách giáo khoa, qua đó bỏ bớt những nội dung quá khó hoặc chưa cần thiết với học sinh phổ thông; loại bỏ các thông tin đã lạc hậu; trao quyền
tự chủ cho giáo viên trong việc sắp xếp lại nội dung, cấu trúc bài giảng sao phù hợp với đối tượng người học của từng vùng miền; đổi mới việc ra đề thi theo hướng mở, tăng cường yêu cầu vận dụng kiến thức, giảm các yêu cầu ghi nhớ máy móc các số liệu, thuộc lòng các nội dung học tập
Cách làm trên chỉ là giải pháp trước mắt, phục vụ trực tiếp cho yêu cầu nhằm giảm tải, giảm bớt áp lực và gánh nặng học hành cho học sinh Sự quá tải của chương trình và sách giáo khoa chỉ có thể khắc phục căn bản khi xây dựng lại chương trình và sách giáo khoa mới sau 2015