Hồi nhỏ sống với đồng với sông rồi với bể hồi chiến tranh ở rừng vầng trăng thành tri kỉ Trần trụi với thiên nhiên hồn nhiên như cây cỏ ngỡ không bao giờ quên cái vầng trăng tình nghĩa T[r]
Trang 2I Tác giả, tác phẩm
1 Tác giả
-Tên khai sinh là Nguyễn Duy Nhuệ, sinh năm 1948
- Quê ở làng Quảng Xá nay thuộc phường Đông Vệ,
thành phố Thanh Hoá
2 Tác phẩm
- Được trao giải nhất cuộc thi thơ do báo Văn nghệ
tổ chức năm 1972 - 1973
- Sáng tác năm 1978 in trong tập thơ ánh trăng
- Tập thơ Ánh trăng của Nguyễn Duy đã được tặng
giải A của Hội nhà văn Việt Nam năm 1984
Trang 3Tiết 58 – Bài 12
(Nguyễn Duy)
Hồi nhỏ sống với đồng
với sông rồi với bể
hồi chiến tranh ở rừng
vầng trăng thành tri kỉ
Trần trụi với thiên nhiên
hồn nhiên như cây cỏ
ngỡ không bao giờ quên
cái vầng trăng tình nghĩa
Từ hồi về thành phố
quen ánh điện cửa gương
vầng trăng đi qua ngõ
như người dưng qua đường
Thình lình đèn điện tắt phòng buyn-đinh tối om vội bật tung cửa sổ
đột ngột vầng trăng tròn
Ngửa mặt lên nhìn mặt
có cái gì rưng rưng như là đồng là bể như là sông là rừng
Trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình.
Trang 4Hồi nhỏ sống với đồng
với sông rồi với bể
hồi chiến tranh ở rừng
vầng trăng thành tri kỉ
Trần trụi với thiên nhiên
hồn nhiên như cây cỏ
ngỡ không bao giờ quên
cái vầng trăng tình nghĩa
Từ hồi về thành phố
quen ánh điện cửa gương
vầng trăng đi qua ngõ
như người dưng qua đường
Thình lình đèn điện tắt phòng buyn-đinh tối om vội bật tung cửa sổ
đột ngột vầng trăng tròn
Ngửa mặt lên nhìn mặt
có cái gì rưng rưng như là đồng là bể như là sông là rừng
Trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình.
buyn-đinh
người dưng
Trang 5Tiết 58 - Văn bản:
(Nguyễn Duy)
Hồi nhỏ sống với đồng
với sông rồi với bể
hồi chiến tranh ở rừng
vầng trăng thành tri kỉ
Trần trụi với thiên nhiên
hồn nhiên như cây cỏ
ngỡ không bao giờ quên
cái vầng trăng tình nghĩa
Từ hồi về thành phố
quen ánh điện cửa gương
vầng trăng đi qua ngõ
như người dưng qua đường
Thình lình đèn điện tắt phòng buyn-đinh tối om vội bật tung cửa sổ
đột ngột vầng trăng tròn
Ngửa mặt lên nhìn mặt
có cái gì rưng rưng như là đồng là bể như là sông là rừng
Trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình.
Vầng trăng trong quá khứ
Sự xuất hiện trở lại của vầng trăng Vầng trăng trong hiện tại
Trang 6I Tác giả, tác phẩm
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II Đọc- tìm hiểu chung
1 Đọc
2 Từ khó ( Chú thích SGK tr 157)
3 Thể thơ: Thơ 5 chữ
4 Bố cục:
III Đọc – hiểu văn bản
1 Nội dung
a Vầng trăng trong quá khứ
? Thời thơ ấu Trăng gắn bó với tác giả như thế nào?
- Thời thơ ấu: Trăng gắn với dòng sông, biển cả
gắn với những kỉ niệm tuổi thơ
Trang 7Tiết 58 – Bài 12
(Nguyễn Duy)
I Tác giả, tác phẩm
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II Đọc- tìm hiểu chung
1 Đọc
2 Từ khó ( Chú thích SGK tr 157)
3 Thể thơ: Thơ 5 chữ
4 Bố cục:
III Đọc – hiểu văn bản
1 Nội dung
a Vầng trăng trong quá khứ
? Thời đi bộ đội trăng gắn bó với tác giả như thế nào ?
- Thời thơ ấu: Trăng gắn với dòng sông, biển cả
gắn với những kỉ niệm tuổi thơ.
- Thời đi bộ đội trăng và người sống với nhau
thân thiết, gần gũi và trở thành “ vầng trăng
tri kỉ”.
Trang 8I Tác giả, tác phẩm
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II Đọc- tìm hiểu chung
1 Đọc
2 Từ khó ( Chú thích SGK tr 157)
3 Thể thơ: Thơ 5 chữ
4 Bố cục:
III Đọc – hiểu văn bản
1 Nội dung
a Vầng trăng trong quá khứ
- Thời thơ ấu: Trăng gắn với dòng sông, biển cả
gắn với những kỉ niệm tuổi thơ.
- Thời đi bộ đội trăng và người sống với nhau
thân thiết, gần gũi và trở thành “ vầng trăng
tri kỉ”.
Trần trụi với thiên nhiên hồn nhiên như cây cỏ ngỡ không bao giờ quên cái vầng trăng tình nghĩa
? Vầng trăng trong quá khứ biểu trưng cho điều gì?
=> Vầng trăng là hình ảnh biểu trưng cho vẻ
đẹp bình dị mà vĩnh hằng, biểu trưng cho nghĩa
tình, cho lịch sử
Trần trụi với thiên nhiên hồn nhiên như cây cỏ ngỡ không bao giờ quên
cái vầng trăng tình nghĩa
Trang 9Tiết 58 – Bài 12
(Nguyễn Duy)
I Tác giả, tác phẩm
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II Đọc- tìm hiểu chung
1.Đọc
2 Từ khó ( chú thích SGK tr157)
3 Thể thơ: Thơ 5 chữ
4 Bố cục:
III Đọc – hiểu văn bản
1 Nội dung
a Vầng trăng trong quá khứ:
=> Vầng trăng là hình ảnh biểu trưng cho vẻ đẹp
bìnhdị mà vĩnh hằng, biểu trưng cho nghĩa tình, cho
lịch sử…
b Vầng trăng trong hiện tại:
- Trở thành xa lạ, như chưa hề quen biết
Điều kiện sống tiện nghi đã kéo theo sự thay lòng
đổi dạ - đó là sự phản bội thiên nhiên, quá khứ, lịch
sử và phản bội chính mình
* Cuộc sống hiện tại:
- Thành phố, ánh điện, cửa gương, …
Đầy đủ, tiện nghi, hiện đại, sang trọng…
* Vầng trăng: như người dưng qua đường
Từ hồi về thành phố quen ánh điện cửa gương vầng trăng đi qua ngõ như người dưng qua đường
? Khi hòa bình trở về thành phố thì hoàn cảnh sống của con người thay đổi ra sao?
Từ hồi về thành phố quen ánh điện cửa gương vầng trăng đi qua ngõ như người dưng qua đường
Trang 10I Tác giả, tác phẩm
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II Đọc – tìm hiểu chung
1 Đọc
2 Từ khó ( chú thích SGK tr 157)
3 Thể thơ: Thơ 5 chữ
4 Bố cục
III Đọc- hiểu văn bản
1 Nội dung
a Vầng trăng trong quá khứ:
- Vầng trăng là hình ảnh biểu trưng cho vẻ đẹp bình dị mà
vĩnh hằng, biểu trưng cho nghĩa tình, cho lịch sử…
b Vầng trăng trong hiện tại:
- Trở thành xa lạ, như chưa hề quen biết.
Điều kiện sống tiện nghi đã kéo theo sự thay lòng đổi dạ -
đó là sự phản bội thiên nhiên, quá khứ, lịch sử và phản
bội chính mình.
c Sự xuất hiện trở lại của vầng trăng:
- Trăng: Sự vẹn nguyên, thuỷ chung, son sắt, phóng khoáng,
độ lượng
- Nhân vật trữ tình: xúc động, sám hối… vì đã bội bạc Sự
thức tỉnh…
Thình lình đèn điện tắt phòng buyn-đinh tối om vội bật tung cửa sổ
đột ngột vầng trăng tròn
Ngửa mặt lên nhìn mặt
có cái gì rưng rưng như là đồng là bể như là sông là rừng
Trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình.
Thình lình đèn điện tắt phòng buyn-đinh tối om
vội bật tung cửa sổ đột ngột vầng trăng tròn
Ngửa mặt lên nhìn mặt
có cái gì rưng rưng như là đồng là bể như là sông là rừng
Trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình.
Thình lình đèn điện tắt phòng buyn-đinh tối om
vội bật tung cửa sổ đột ngột vầng trăng tròn
Ngửa mặt lên nhìn mặt
có cái gì rưng rưng như là đồng là bể như là sông là rừng
Trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình.
Thình lình đèn điện tắt phòng buyn-đinh tối om vội bật tung cửa sổ
đột ngột vầng trăng tròn
Ngửa mặt lên nhìn mặt
có cái gì rưng rưng
như là đồng là bể như là sông là rừng
Trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình.
Thình lình đèn điện tắt phòng buyn-đinh tối om vội bật tung cửa sổ
đột ngột vầng trăng tròn
Ngửa mặt lên nhìn mặt
có cái gì rưng rưng như là đồng là bể như là sông là rừng
Trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình.
* Giữa người và trăng có sự tương
phản đối lập:
- Trăng: tròn, thuỷ chung - con người vơi hụt, vô tình, bội bạc
- Trăng: im lặng - người thức tỉnh
Trang 11Tiết 58 – Bài 12
( Nguyễn Duy)
I Tác giả, tác phẩm
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II Đọc – Tìm hiểu chung
1 Đọc
2 Từ khó ( Chú thích SGK tr 157)
3 Thể loại: Thơ 5 chữ
4 Bố cục
III Đọc – hiểu văn bản
1 Nội dung
a Vầng trăng trong quá khứ:
- Vầng trăng là hình ảnh biểu trưng cho vẻ đẹp bình dị mà
vĩnh hằng, biểu trưng cho nghĩa tình, cho lịch sử…
b Vầng trăng trong hiện tại:
- Trở thành xa lạ, như chưa hề quen biết.
Điều kiện sống tiện nghi đã kéo theo sự thay lòng đổi dạ -
đó là sự phản bội thiên nhiên, quá khứ, lịch sử và phản
bội chính mình.
c Sự xuất hiện trở lại của vầng trăng:
- Trăng: Sự vẹn nguyên, thuỷ chung, son sắt, phóng khoáng,
độ lượng
- Nhân vật trữ tình: xúc động, sám hối… vì đã bội bạc Sự
thức tỉnh…
2 Nghệ thuật
- Bài thơ kết hợp giữa tự sự và trữ tình, tự
sự làm cho trữ tình trở nên tự nhiên mà cũng rất sâu nặng
-Sáng tạo nên hình ảnh thơ có nhiều tầng
ý nghĩa: Trăng là vẻ đẹp của thiên nhiên,
tự nhiên, là người bạn gắn bó với con người
3 Ý nghĩa văn bản
-Ánh trăng khắc họa 1 khía cạnh trong vẻ đẹp của người lính sâu nặng nghĩa tình, thủy chung sau trước
Trang 12I Tác giả, tác phẩm
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II Đọc – Tìm hiểu chung
1 Đọc
2 Từ khó ( Chú thích SGK tr 157)
3 Thể loại: Thơ 5 chữ
4 Bố cục
III Đọc – hiểu văn bản
1 Nội dung
a Vầng trăng trong quá khứ:
- Vầng trăng là hình ảnh biểu trưng cho vẻ đẹp bình dị mà
vĩnh hằng, biểu trưng cho nghĩa tình, cho lịch sử…
b Vầng trăng trong hiện tại:
- Trở thành xa lạ, như chưa hề quen biết.
Điều kiện sống tiện nghi đã kéo theo sự thay lòng đổi dạ -
đó là sự phản bội thiên nhiên, quá khứ, lịch sử và phản
bội chính mình.
c Sự xuất hiện trở lại của vầng trăng:
- Trăng: Sự vẹn nguyên, thuỷ chung, son sắt, phóng khoáng,
độ lượng
- Nhân vật trữ tình: xúc động, sám hối… vì đã bội bạc Sự
thức tỉnh…
2 Nghệ thuật
- Bài thơ kết hợp giữa tự sự và trữ tình,
tự sự làm cho trữ tình trở nên tự nhiên
mà cũng rất sâu nặng
- Sáng tạo nên hình ảnh thơ có nhiều tầng ý nghĩa: Trăng là vẻ đẹp của thiên nhiên, tự nhiên, là người bạn gắn bó với con người
3 Ý nghĩa văn bản
- Ánh trăng khắc họa 1 khía cạnh trong
vẻ đẹp của người lính sâu nặng nghĩa tình, thủy chung sau trước
* Ghi nhớ ( SGK tr 157)
II Luyện tập Bài 1: Đọc diễn cảm bài thơ
Trang 13Bài tập 2: Tưởng tượng mình là nhân vật trữ tình trong
Ánh trăng, em hãy diễn tả dòng cảm nghĩ trong bài thơ
thành một bài tâm sự?
Trang 14Năm tháng trôi qua, chiến tranh bỗng ập đến với đất nước, với quê hương
và vì thế tôi phải đi lính Giờ đây, cuộc sống của tôi lại gắn bó với núi rừng
Nhưng lòng tôi vẫn khắc khoải một nỗi nhớ da diết Tôi nhớ làng quê, nhớ gia đình, nhớ lối xóm.Trong những lúc như thế, vầng trăng luôn là người bầu bạn cùng tôi, chia sẻ cùng tôi biết bao tâm tư tình cảm, bao nỗi nhớ, trăng còn gợi lên trong tôi những kỉ niệm đẹp thời ấu thơ.Đối với tôi, vầng trăng như một người bạn tri kỉ.Trăng không kiều diễm, tráng lệ mà hết sức mộc mạc, chân thực, trần trụi giữa thiên nhiên, tươi tắn, hồn nhiên như cây như cỏ.Mỗi bước chân tôi đi đều có ánh trăng đồng hành khiến tôi cứ ngỡ rằng trong suốt cuộc đời này tôi sẽ không bao giờ quên cái vầng trăng tình nghĩa ấy.Chiến tranh kết thúc, hòa bình được lập lại, tôi về sống ở thành phố với những ngọn đèn sáng rực và những cánh cửa gương.Ngày từng ngày trôi qua, tôi dường như đã quên mất vầng trăng ấy Mỗi tối trăng vẫn cứ đi ngang qua ngõ như người xa lạ đi ngang qua
đường.Nhưng rồi đèn điện thình lình tắt, căn phòng bỗng trở nên ngột ngạt, tối
om và lạnh lẽo.Vội vàng, tôi bật tung cửa sổ để hứng gió và kìa trước mặt tôi đột ngột xuất hiện vầng trăng tròn Ngẩng mặt lên nhìn trăng, trong tôi ùa về biết bao
kí ức Tôi chợt cảm thấy có cái gì đó rưng rưng, xúc động và gần gũi như là sông,
là biển, là những đồng lúa bát ngát, mênh mông, như là những cánh rừng
Đã bao năm trôi qua, trăng vẫn thế, vẫn tròn vành vạnh, vẫn lặng im nhưng lại nói lên bao nhiêu điều.Sự im lặng của trăng như một lời trách móc Tôi chợt giật mình nhận thấy bấy lâu nay tôi đã quá vô tình, quá thờ ơ với vầng trăng, tôi
đã quên mất những sẻ chia của trăng và tôi
Trang 15Ø y
Ç
s
m
g
n
k
t
® t
Ê
13
1 Hä tªn thËt cña nhµ th¬ NguyÔn Duy ?
1
2
4
5
5 9 4 7 3
3 Nh©n vËt tr÷ t×nh trong bµi th¬ lµ … ?
g
8 ¤ XÕp l¹i
ù ù
v
d
n
7.Sù im lÆng cña tr¨ng ® îc diÔn t¶ b»ng tõ nµo ?
p
9
h i g © m n t i
®
Ö u
n
123456