Bài 12: ÁNH TRĂNG

Hồi nhỏ sống ở đồngvới sông rồi với bể hồi chiến tranh ở rừng vầng trăng thành tri kỉ Trần trụi với thiên nhiên hồn nhiên như cây cỏ ngỡ không bao giờ quên cái vầng trăng tình nghĩa Từ

KIỂM TRA BÀI CŨ

1.Phân tích hình ảnh mặt trời trong hai câu thơ sau ?

Mặt trời của bắp thì nằm trên đồi Mặt trời của mẹ , em nằm trên lưng ( Nguyễn khoa Điềm )

2.Nêu suy nghĩ của em về người mẹ Tà-Ôi Từ đó khái quát lên phẩm chất người phụ nữ Việt Nam trong thời kháng chiến chống Mĩ ?

TUẦN 13

TIẾT :63

Hồi nhỏ sống ở đồng

với sông rồi với bể

hồi chiến tranh ở rừng

vầng trăng thành tri kỉ

Trần trụi với thiên nhiên

hồn nhiên như cây cỏ

ngỡ không bao giờ quên

cái vầng trăng tình nghĩa

Từ hồi về thành phố

quen ánh điện cửa gương

vầng trăng đi qua ngõ

như người dưng qua đường

Thình lình đèn điện tắt phòng buyn-đinh tối om vội bật tung cửa sổ

đột ngột vầng trăng tròn

Ngửa mặt lên nhìn mặt

có cái gì rưng rưng như là đồng là bể như là sông là rừng

Trăng cứ tròn vành vạnh

kề chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc

đủ cho ta giật mình

I/ GIỚI THIỆU CHUNG

1/TÁC GIẢ:

• Nguyễn Duy Nguyễn Duy Nhuệ,1948,quê ở

làng Quảng Xá, xã Đông Vệ, thành phố Thanh Hóa

• Năm 1966, ông nhập ngũ vào bộ đội thông tin Sau

1975, Nguyễn Duy chuyển về làm báo “Văn ngệ giải

phóng”.

•Từ 1977, nhà thơ này là đại diện thường trú báo Văn

nghệ tại các tỉnh phía Nam ở thành phố Hồ Chí Minh.

• Ông được trao giải nhất cuộc thi thơ báo văn nghệ

1972-1973 với chùm thơ bốn bài( Tre Việt Nam, Hơi ấm ổ

rơm , Giọt nước mắt và nụ cười , Bầu trời vuông).

2/TÁC PHẨM

Minh, in trong tập thơ “Ánh Trăng”.Tập thơ này được tặng giải A của Hội Nhà văn Việt Nam năm 1984.

I/ GIỚI THIỆU CHUNG

1/TÁC GIẢ:

2/TÁC PHẨM

II/TÌM HIỂU VĂN BẢN

1/BỐ CỤC: Chia làm 3 đoạn: kể theo trình tự thời gian

•Đoạn 2: Khổ thơ thứ tư

•Đoạn 3: Hai khổ thơ cuối

2/NỘI DUNG

2.1/Quan hệ giữa Nguyễn Duy với vầng trăng

- Vầng trăng: là hình ảnh thiên nhiên khoáng đạt , hồn

nhiên,tồn tại vĩnh hằng

- Tác giả: Gắn bó thân thiết với trăng từ thời thơ ấu đến quãng thời gian đi bộ đội (sống , chiến đấu nơi rừng núi ) Nhân Hóa “Vầng trăng thành tri kỉ”- Trăng là người

bạn, niềm vui, hạnh phúc của nhà thơ Nguyễn Duy

- Khi thay đổi hoàn cảnh sống : Rừng núi ra thành phố Tác giả quen ánh điện ,cửa gương nên coi thường và

dửng dưng với trăng:

“vầng trăng đi qua ngõ như người dưng qua đường”

Con người có thể dễ dàng lãng quên quá khứ , nhất là quá khứ nhọc nhằn , gian khổ.

CÂU HỎI THẢO LUẬN

dụng cụ thể và ý nghĩa sâu hơn của tình huống đó?

Tình huống “mất điện…”-Tác giả gặp trăng( không chịu nổi cảnh tối om nơi căn phòng buyn-đinh hiện đại ).Nguyễn Duy hối hả,khẩn trương tìm nguồn sáng Khổ thơ như một cứu cánh, cái nút để khơi gợi tâm trạng , suy ngẫm của Nhà thơ.

TRẢ LỜI

2.2/ Tình huống gặp lại trăng

- Từ láy “thình lình” gợi lên sự bất ngờ mất điện trong đêm khiến tác giả đã gặp trăng

-Các động từ : “vội”,”bật”, “ tung” diễn tả sự khó chịu và hành động khẩn trương ,vội vả của tác giả khi đi tìm

nguồn sáng

Khổ thơ như một cứu cánh , như một cái nút để

khơi gợi tâm trạng và suy ngẫm của tác giả.

2.3/ Cảm xúc và suy ngẫm của tác giả

- Hình ảnh “ngửa mặt lên nhìn mặt” : Ẩn dụ chỉ

cách đối diện trực tiếp giữa người và trăng

- Từ láy “ rưng rưng” cảm xúc dâng trào lúc tác giả gặp trăng

-Bằng phép so sánh độc đáo “vầng trăng” với “sông”,

“bể”, “ núi”, “rừng” Nhà thơ đang nhớ về những kỉ niệm đẹp trong quá khứ

- Câu thơ “trăng cứ tròn vành vạnh” :

Vầng trăng được ẩn dụ cho quá khứ đẹp ,vẹn nguyên chẳng hề phai mờ của thiên nhiên,của cuộc đời , con người , nhân dân và đất nước.

- Câu “ánh trăng im phăng phắc”:

Phép nhân hóa khiến hình ảnh trăng trở thành chứng nhân cho quá khứ nghĩa tình đ ang nghiêm khắc nhắc nhở con người đừng quên quá khứ.

- Từ “giật mình”: là cảm giác và phản xạ tâm lí có thật

của tác giả khi nhận ra sự vô tình, bạc bẽo trong cách

sống của mình Đó cũng là sự ăn năn, tự thấy phải

thay đổi cách sống ( không sùng bái hiện tại mà coi rẻ thiên nhiên).

I/ GIỚI THIỆU CHUNG

1/TÁC GIẢ:

2/TÁC PHẨM

II/TÌM HIỂU VĂN BẢN

1/BỐ CỤC:

2/NỘI DUNG

2.1/ Quan hệ giữa Nguyễn Duy với vầng trăng 2.2/ Tình huống gặp lại trăng

2.3/Cảm xúc và suy ngẫm của tác giả

III/ TỔNG KẾT

- Nghệ thuật :

+ Phép tu từ : Ẩn dụ , so sánh , nhân hóa

+ phương thức biểu đạt: Kết hợp tự sự và trữ tình + Từ ngữ độc đáo :

- Nội dung : Ghi nhớ/ SGK - 157

Từ láy

CỦNG CỐ KIẾN THỨC

VẦNG TRĂNG

Biểu tượng

của thiên nhiên

Biểu tượng cho quá khứ nghiã tình

Là chứng nhân nghiêm khắc

mà độ lượng

Theo em , hình ảnh vầng trăng trong

bài thơ biểu hiện những nghĩa nào ?

Việc quên trăng của tác giả do vô tình hay cố tình ? Nếu em là Nguyễn

DẶN DÒ

Về nhà học bài và thuộc lòng bài thơ Ánh trăng.

Soạn bài mới :LÀNG ( KIM LÂN).

- Đọc bài văn và trả lời những câu hỏi

- Tự viết một đoạn văn có sử dụng yếu tố nghị luận (phân tích tâm lí ông Hai khi kàng theo giặc).