Sem2 hình thái hồng cầu (1)

Mô tả được đặc điểm hình thái của từng giai đoạn trưởng thành dòng hồng cầu 2.. Liệt kê được các bất thường hình thái của hồng cầu... Nguyên hồng cầu ưa baso Ng hồng cầu đa sắc Ng hồng

Mục tiêu học tập

1 Mô tả được đặc điểm hình thái của từng giai

đoạn trưởng thành dòng hồng cầu

2 Mô tả được hình thái của hồng cầu trưởng thành.

3 Liệt kê được các bất thường hình thái của hồng cầu.

Nguyên hồng cầu

ưa baso

Ng hồng cầu đa sắc

Ng hồng cầu ưa acid

Hồng cầu lưới Hồng cầu trưởng

thành

I Các giai đoạn phát triển của dòng hồng cầu

-Nguyên tiền hồng cầu: ϕ

15-30 m, N/NSC cao bào

tương xanh thẫm với viền sáng

quanh nhân và không có hạt

trong bào tương, có 1 hoặc 2

hạt nhân

- Nguyên hồng cầu ưa ba

zơ: ϕ10-18m), bào tương

màu xanh thẫm, chất nhân

không mịn so với nguyên tiền

hồng cầu và không còn hạt

nhân.

I Các giai đoạn phát triển của dòng hồng cầu

- Nguyên hồng cầu đa sắc

: ϕ 12-15 µm, không có khả

năng phân chia, bào tương xám xanh, nhân thường tròn, khoảng sáng quanh nhân rất rõ

- Nguyên hồng cầu ưa

acid: ϕ10-15 µm Nhân tròn nhỏ, màu rất sẫm nằm ở chính giữa tế bào Bào tương màu da cam

- Hồng cầu lưới: Chứa nhiều vết tích của ribosom tạo

thành mạng lưới khi nhuộm tươi bằng xanh metylen hoặc xanh cresyl

I Các giai đoạn phát triển của dòng hồng cầu

- Phát triển từ hồng cầu lưới sau

II Hồng cầu trưởng thành

-Trên tiêu bản nhuộm giemsa

III Bất thường hình thái hồng cầu

III Bất thường hình thái hồng cầu Bất thường về phân bố:

- Hồng cầu ngưng kết:

 Tạo thành đám trên

không gian ba chiều.

 Trong tan máu tự miễn.

- Hồng cầu chuỗi tiền:

 Tạo thành chuỗi hồng

cầu đứng sát nhau.

 Trong đa u tủy xương

hay bệnh tăng protein

huyết tương.

III Bất thường hình thái hồng cầu Bất thường về kích thước:

-Hồng cầu to (Macrocyte):

MCV > 100 fl, ϕ > 8,5 µm

Trong thiếu acid folic,

vitamin B12, tan máu …

-Hồng cầu nhỏ:

MCV < 80 fl, ϕ < 6 µm

 Trong thiếu máu thiếu sắt,

bệnh lý huyết sắc tố.

Hồng cầu hình giọt nước

Trong bệnh thalassemia, lao và ung

thư di căn tuỷ.

13

Hồng cầu hình cầu

Bắt màu đậm, không còn vùng nhạt màu trung tâm

Trong bệnh hồng cầu hình cầu, sau cắt lách

15

Hồng cầu hình liềm

Trong bệnh lý huyết sắc tố S đồng hoặc dị hợp tử

16

Hồng cầu hình bầu dục

Trong bệnh hồng cầu hình bầu dục bẩm sinh, beta thalassemia

Hồng cầu hình miệng

Vùng nhạt màu trung tâm hẹp giống như khe miệng.

Gặp trong bệnh lý huyết sắc tố, bệnh lý gan mật, do rượu

18

III Bất thường hình thái hồng cầu

Hồng cầu hình răng cưa

Do thay đổi pH máu, thiếu

máu có suy thận

Hồng cầu hình gai

Nhỏ hơn, màng rất không đều

so với hồng cầu hình răng cưa

Trong bệnh lý xơ gan rượu có

tan máu, sau cắt lách, rối loạn

lipid máu.

Mảnh vỡ hồng cầu

Trong thalassemia, tan máu, DIC, tổn thương mạch, van tim nhân tạo, sau ghép thận…

20

Hồng cầu nhược sắc

Trong thiếu máu thiếu sắt, thalassemia

III Bất thường hình thái hồng cầu

Các thể bất thường trong hồng cầu (thể vùi)

bắt màu khi nhuộm perls

Các chấm ưa

Huyết sắc tố H

với xanh methylen, xanh crésyl

III Bất thường hình thái hồng cầu

Howell-Jolly:

•Phần tồn dư của AND

•Hồng đậm, hình tròn, thường nhỏ hơn 1m

•Đơn độc , đôi khi có vài thể

•Gặp trong thiếu máu tan máu, thiếu máu nguyên hồng cầu khổng

lồ, sau cắt lách…

III Bất thường hình thái hồng cầu

Các chấm ưa base

Ngưng tập của ribosome

Nhỏ mịn, bắt màu xanh thẫm hoặc tím

Gặp trong thalassemia, do rượu, nhiễm độc chì hoặc asenic…

III Bất thường hình thái hồng cầu

Vòng Cabot

Viền mảnh, màu tím xuất hiện ở ngoài hồng cầu

Tồn dư của thoi vô sắc

Gặp trong thiếu máu nguyên hồng cầu khổng lồ, nhiễu độc chì…do hồng cầu bị phá hủy trước khi ra máu ngoại vi

III Bất thường hình thái hồng cầu

Thể Heinz

Hình tròn, quan sát bằng cách nhuộm tươi với xanh methylen, xanh crésyl

Tồn dư sự phá hủy thành phần phân tử hemoglobin (acid amin)

Gặp trong thiếu hụt G6PD, sau cắt lách và một số bất thường huyết sắc tố

III Bất thường hình thái hồng cầu

Huyết sắc tố H kết tủa

Nhỏ, màu xanh nhạt trong hồng cầu khi nhuộm bằng xanh cresyl

Tồn dư chuỗi globin

Gặp trong bệnh huyết sắc tố H (alpha thalassemia)

III Bất thường hình thái hồng cầu