Bài giảng Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và căn nguyên vi sinh của viêm phổi liên quan thở máy tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hưng Yên - Ths.BsCKII.Ngô Duy Đông

Bài giảng Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và căn nguyên vi sinh của viêm phổi liên quan thở máy tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hưng Yên do Ths.BsCKII. Ngô Duy Đông biên soạn trình bày các nội dung chính sau: Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân viêm phổi liên quan thở máy tại bệnh viện đa khoa tỉnh Hưng Yên; Xác định căn nguyên gây VPLQTM và đánh giá thực trạng kháng kháng sinh của các vi khuẩn gây viêm phổi liên quan thở máy. Mời các bạn cùng tham khảo để nắm nội dung chi tiết.

NGHIÊN C U Đ C ĐI M LÂM SÀNG, C N LÂM Ứ Ặ Ể Ậ

SÀNG VÀ CĂN NGUYÊN VI SINH C A VIÊM Ủ

PH I LIÊN QUAN TH  MÁY T I B NH VI N ĐA Ổ Ở Ạ Ệ Ệ

KHOA T NH H NG YÊN Ỉ Ư

Ths.BsCKII.Ngô Duy  Đông

Đ T V N ĐẶ Ấ Ề

 VPLQTM là lo i VPBV đ c bi t   các khoa HSCC, ạ ặ ệ ở

x y ra trên nh ng BN th  máy trong quá trình đi u tr ả ữ ở ề ị

 VPLQTM là bi n ch ng thế ứ ường g p, chi m 20­50% ặ ế

s  BN th  máy và 10 ­ 25% s  BN nh p vi n ố ở ố ậ ệ

  Căn  nguyên  gây  VPLQTM  thường  là  các  ch ng  vi ủkhu n Gram âm đa kháng thu c.ẩ ố

  Kalil AC, Metersky ML, Klompas M, et al. Management of Adults With Hospital­acquired and Ventilator­ associated  Pneumonia: 2016 Clinical Practice Guidelines by the infectious Diseases Society of America and the American Thoracic  Society. Clin infect Dis 2016.

  Hà S n B ơ ình, lu n văn CKII, 2015, B nh vi n B ch Mai, H.Khánh Linh, lu n văn CKII,2018, Bv BM ậ ệ ệ ạ ậ

Đ T V N ĐẶ Ấ Ề

 Các d  ki n v  vi sinh v t c a đ n v  đi u tr  là căn ữ ệ ề ậ ủ ơ ị ề ị

c  đ  l a ch n kháng sinh ban đ u phù h p.ứ ể ự ọ ầ ợ

 Hi n nay, s  nh y c m kháng sinh c a vi khu n ệ ự ạ ả ủ ẩ

thay đ i theo th i gian, đòi h i ph i luôn c p nh t các ổ ờ ỏ ả ậ ậ

d  ki n vi sinh c a đ n v  đi u tr ữ ệ ủ ơ ị ề ị

• Kalil AC, Metersky ML, Klompas M, et al. Management of Adults With Hospital­acquired and 

Ventilator­

associated Pneumonia: 2016 Clinical Practice Guidelines by the infectious Diseases Society of America  and the American Thoracic Society. Clin infect Dis 2016, XI­e64.

M C TIÊU NGHIÊN C UỤ Ứ

1 Mô t  đ c đi m lâm sàng, c n lâm sàng c a ả ặ ể ậ ủ

b nh  nhân  viêm  ph i  liên  quan  th   máy  t i ệ ổ ở ạ

b nh vi n đa khoa t nh H ng Yênệ ệ ỉ ư

2 Xác  đ nh  căn  nguyên  gây  VPLQTM  và  đánh ị

giá  th c  tr ng  kháng  kháng  sinh  c a  các  vi ự ạ ủkhu n gây viêm ph i liên quan th  máy.ẩ ổ ở

 Đ I TỐ ƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C UỨ

Đ i tố ượng nghiên c u: ứ 65 BN VPLQTM, đi u tr  t i BVĐK ề ị ạ

H ng Yên  ư t  01/06/2019 đ n 01/05/2020 ừ ế

Tiêu chu n ch n b nh nhân:  ẩ ọ ệ

­ BN ≥18 tu iổ  

­ Đ c đ t  ng NKQ (ho c MKQ), th  máy trên 48 giượ ặ ố ặ ở ờ

­ Thu th p đ  s  li u theo đ  cậ ủ ố ệ ề ương NC

­ BN/ng i nhà đ ng ý tham gia NC ườ ồ

Đ I TỐ ƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C UỨ

Tiêu chu n ch n đoán ẩ ẩ : ít nh t m t trong các d u hi uấ ộ ấ ệ

­ Nhi t đ  > 38 ệ ộ 0 C ho c < 36 ặ 0 C

­ B ch c u ≥ 12 x 10 ạ ầ 9 /L ho c ≤ 4 x 10 ặ 9 /L

­ Thay đ i ý th c   b nh nhân cao tu i. Và ít nh t 2 trong các  ổ ứ ở ệ ổ ấ

d u hi u sau: ấ ệ

+ Đ m m  ho c thay đ i tính ch t, s  l ng đ m ờ ủ ặ ổ ấ ố ượ ờ

+ Ho, ho tăng lên, khó th ,ho c th  nhanh ở ặ ở

­ T n th ng viêm ph i m i xu t hi n trên X­quang ph i và  ổ ươ ổ ớ ấ ệ ổ không m t đi nhanh ấ

Tiêu chu n lo i tr ẩ ạ ừ

­ Có b ng ch ng ho c nghi ng  VP trên lâm sàng t i ằ ứ ặ ờ ạ

th i đi m vào khoa H i s c tích c c ho c trờ ể ồ ứ ự ặ ước th i ờ

đi m TKNTể

­ BN đã ph i th  máy trả ở ước khi nh p vi nậ ệ

­ B nh nhân suy gi m mi n d ch.ệ ả ễ ị

Phương pháp nghiên c uứ

­ Nghiên c u mô t , ti n c u, theo dõi d c.ứ ả ế ứ ọ

­ C  m u: ch n m u thu n ti nỡ ẫ ọ ẫ ậ ệ

Đ I TỐ ƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C UỨ

  Đ I TỐ ƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C UỨ

Ch  tiêu & n i dung nghiên c u: ỉ ộ ứ LS­CLS:

­ LS: tu i, gi i, M, T, HA, th i gian xu t hi n ổ ớ ờ ấ ệ

VPLQTM (S m 3 – 4 ngày, mu n sau ngày TM th  5), ớ ộ ứtri u ch ng hô h p (nh p th , ran ph i, tăng ti t đ m ) ệ ứ ấ ị ở ổ ế ờ

­ CLS: 

+ CTM, SHM, PCT, CRP, XQ ph i.ổ

+ Vi sinh: KQ c y máu, c y đ m, đ  nh y c m KSấ ấ ờ ộ ạ ả

­ K t qu  đi u trế ả ề ị

+ S ng: kh i ra vi n,  n đ nh chuy n khoa, ố ỏ ệ ổ ị ể

+ T  vong: n ng xin v , t  vong t i khoaử ặ ề ử ạ

 Đ I TỐ ƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C UỨ

Phương ti n nghiên c uệ ứ

­ Các máy th  đa năng đ c kh  khu n đúng quy trình.ở ượ ử ẩ

­ Các  ng n i khí qu n, m  khí qu n dùng m t l nố ộ ả ở ả ộ ầ

­  ng hút d ch ph  qu n,  ng đ ng đ m dùng 1 l nỐ ị ế ả ố ự ờ ầ

­ Máy n i soi ph  qu n  ng m mộ ế ả ố ề

­ XN vi khu n đ c th c hi n t i khoa Xét nghi m ẩ ượ ự ệ ạ ệ

b nh vi nệ ệ

­ H  th ng xét nghi m sinh hóa, huy t h c, ch n đoán ệ ố ệ ế ọ ẩhình  nh.ả

Máy XN PCT cobas e 411 Máy XNSH Olympus AU 680 Máy XN CTM Swelab Alfa

Máy Xq di chuy n Motionể Máy n i soi PQ Olympus t i khoaộ ạ H  th ng máy th  t i khoaệ ố ở ạ

v ượ t qua h t  ng NKQ vào đ  l y b nh ph m ế ố ể ấ ệ ẩ

­ R a PQ b ng  ng n i soi m m ử ằ ố ộ ề : B m 200 ml nơ ướ c mu iố  sinh 

lý vô khu n vào khu v c ph  nang t n th ẩ ự ế ổ ươ ng qua  ng n i soi  ố ộ sau đó hút tri t đ  l ệ ể ượ ng d ch đã b m đ  làm các xét nghi m vi  ị ơ ể ệ sinh c n thi t ầ ế

N i soi PQ b m r aộ ơ ử   ng hút đ m dùng 1 l nỐ ờ ầ

  Đ o đ c nghiên c u y h c:ạ ứ ứ ọ

Đ  c ề ươ ng nghiên c u đã đ ứ ượ c H i đ ng khoa h c và  ộ ồ ọ

Đ o đ c H c Vi n Quân Y thông qua và H i đ ng khoa  ạ ứ ọ ệ ộ ồ

h c b nh vi n ĐK T nh H ng Yên cho phép ti n hành  ọ ệ ệ ỉ ư ế nghiên c u ứ

K T QU   VÀ BÀN LU NẾ Ả Ậ

Th i gian xu t hi n VPLQTMờ ấ ệ

T   l   b nh  nhân  m c  VPLQTM  s m  là:  69,2%  ỉ ệ ệ ắ ớ ,  mu n  là:  ộ 30,8%  

L.B.Huy: s m 35,4% – mu n 64,6%  ớ ộ

H.S.Bình(2015)­H.Kh.Linh(2018): s m 29,9% ­ mu n 70,1% ớ ộ

Ch  sỉ ố n %

B ch c u tăng ( ≥ ạ ầ 12 x 10 9 /L) 64 98,46

B ch c u gi m (  ạ ầ ả ≤   4 x 10 9 /L ) 1 1,54

Thâm nhi m lan t a ễ ỏ 52 80 Xquang ph i ổ Đông đ c ph i ặ ổ 13 20

CLS: B ch c u tăng, PCT tăng, Xq ph i thâm nhi m lan t a ạ ầ ổ ễ ỏ

Nguy n Ng c Quang (2011); Hà S n Bình (2015); Hoàng Khánh Linh (2018) ễ ọ ơ

K T QU   VÀ BÀN LU NẾ Ả Ậ

K T QU   VÀ BÀN LU NẾ Ả Ậ

T  l  kháng ỷ ệ KS c a ủ S. Aureus (Ch ngủ =21)

100% s  m u ố ẫ S.aureus nh y hoàn toàn v i ạ ớ

VancomycinHà S n Bình (2015); Hoàng Khánh Linh (2018):  ơ S. Aureus nh y hoàn toàn v i ạ ớ Vancomycin và Linezolid

K T QU   VÀ BÀN LU NẾ Ả Ậ

T  l  kháng KS c a ỉ ệ ủ A.baumanii (Ch ng ủ =8)

T  l  kháng kháng sinh c a ỉ ệ ủ A.baumanii r t cao ấ

Võ H u Ngoan (2013), Ng Th  Thanh Bình(2014) , H. S. Bình (2015) H.Kh.Linh (2018): t  l  kháng  ữ ị ỉ ệ các kháng sinh r t cao, và ch  còn nh y v i Colistin ấ ỉ ạ ớ

K T QU   VÀ BÀN LU NẾ Ả Ậ

T  l  kháng KS c a ỉ ệ ủ K.pneumoniae 

(Ch ng=6) ủ

T  l  nh y KS c a  ỉ ệ ạ ủ Klebsiella pneumoniae   m c cao ở ứ

Meropenem (66,6%) và   m c trung bình (50%) v i nhi u ks ở ứ ớ ề

Tr n Minh Giang(2015), BV ND Gia Đ nh, nh y v i nhóm Carbapenem 60%; Hoàng  ầ ị ạ ớ Khánh Linh (2018) nh y v i nhóm Carbapenem 33,3% ạ ớ

K T QU   VÀ BÀN LU NẾ Ả Ậ

K t qu  đi u trế ả ề ị

T  l  t  vong c a VPLQTM   m c cao (50,8%).ỉ ệ ử ủ ở ứ

N.N.Quang (2011): t  l  TV 46%; H.S.Bình (2015): t  l  TV 42%; H.Kh.Linh (2018): t   ỉ ệ ỉ ệ ỉ

l  TV 34,6% ệ

K T QU   VÀ BÀN LU NẾ Ả Ậ

Đ c đi mặ ể VPLQTM

(TB±SD)

Không  VPLQTM (TB±sSD)

P

Ngày th  máy trung bình ở 20,18±25,68 9,39±12,10 <0,01

S  ngày n m HSTC trung bình ố ằ 26,68±27,51 12,44±13,69 <0,01

Th i gian th  máy và n m vi nờ ở ằ ệ

Nhóm BN VPLQTM có th i gian n m vi n cũng nh  th i gian th  máy dài  ờ ằ ệ ư ờ ở

h n. (p<0,01). K t qu  này t ơ ế ả ươ ng đ ng v i nhi u nghiên c u ch ng minh  ồ ớ ề ứ ứ

r ng VPLQTM làm tăng th i gian n m vi n, tăng th i gian th  máy nh  NC  ằ ờ ằ ệ ờ ở ư

c a N.N.Quang(2011); H.S.Bình(2015); H.Kh.Linh (2018) ủ

2. Căn nguyên vk và m c đ  nh y c m ks c a các ứ ộ ạ ả ủ

­ E.coli: có t  l  nh y khá cao v i 1 s  ksỉ ệ ạ ớ ố