Tài liệu THĂNG BẰNG ACID- BASE doc

Các kiểu rồi loạn thăng bằng acid-base... Đại cương # Các chuyên hoá luôn luôn sinh ra acid, base, nhưng pH máu luôn ôn định ở 7,36 nhờ hệ đệm.. # Hê đệm là các dung dịch chứa acid yêu

THANG BANG ACID- BASE

Mục tiêu

Sau 2 tiết học, sinh viên có khả năng m6 ta day đủ:

4 1 Định nghĩa hệ đệm, các hệ đệm trong

huyệt tương và huyệt câu

#8 2.Cơ chế hoạt động của hệ đệm bIcarbonat

và hệ đệm Hemoglobin

83 Cơ chê điêu hoà bởi thận và phối

4 Các kiểu rồi loạn thăng bằng acid-base

Đại cương

# Các chuyên hoá luôn luôn sinh ra acid, base, nhưng pH máu luôn ôn định ở 7,36 nhờ hệ đệm

# Hê đệm là các dung dịch chứa acid yêu và

muôi của nó, có khả năng làm giảm hoặc

huỷ bỏ sự thay đôi pH của nó khi ta thêm

vào đó I acid mạnh hoặc | base manh

Các hệ đệm trong co thé

Hệ đệm huyết tương

-Carbonat: H,CO,/

NaHCO, -Phosphat: NaH,PO /

Na,HPO,

-Protein/ Proteinat -acid hữu cơ/ muôi acid hữu cơ

Hệ đệm huyết bào

H,CO,/ KHCO,

KH,PO,/ K,HPO,

Hemoglobin

-Protein/ Proteinat -acid hữu cơ/ muôi acid hữu cơ

Cơ chế đệm của hệ bicarbonat

+H,O CO), COs <=> H,CO, <=> H’ + HCO,

- H,O

[CO,] hoa tan = œ pCO, phế nang (œ= 0,03 mmol/l)

Khi acid mạnh (AH) xâm nhập:

QO

Khi base (BOH) xam nhap:

BOH + H,CO, ——-BHCO, + H,O

2

Cơ chế đệm của hệ đệm Hb

Ht

w

sẽ

LY UU J

ché sinh ly

Điều hoà bởi phối

Phối

CO, ©©H,CO,<©=> H*+ HCO, Mau

Tổ chức

Trong điều kiện bình thường

Điều hoà bởi phối

Phối

HCO,

Tổ chức

Nhiễm acid

Điều hoà bởi phối

Phối

tat Sete

HCO;

Mau

Tổ chức

Nhiễm base

Điêu hoà do thận

® Than điêu hoà chậm hơn phối nhưng giữ

vai trò chủ chốt trong điều hoà HCO::

m Tái hâp thu toàn bộ HCO; ở câu thận (ông lượn

gân)

m Tan tao HCO, để bù vào lượng anion nay bi mất do trung hoà acid

# Đào thải acid không bay hơi (ông lượn xa)

- Tại ống lượng gần

< Kt +

5 HCO,ATPase

H O, > HCO, > HCO,

ộ Mộ eet a

H£O,

HCO, ee

HO CO,

Tại ống lượn xa

Long ong

Kt

NaHCo,

ae

Tế bào ống

_—“ Kt <

> Nat

Ặ Tà

7 H: bgt ee CA

HO - CÓ,

ve NH, Giéase Glutamin

Gian bao

Kt

Nat

HCO,

Rối loạn thăng bằng acid-base

Do hé hap

pH = pk+ log HCO/apCo,

= Nhiém acid

™ Neuyén nhan: dung thuốc tiên mê, an thân, tôn

thương não, thở có nông độ CO, cao

Do hạn chê hoạt động của phôi: TDMP, TKMP,

xẹp phôi

m pH mau giam, pCO, tăng, pHCO;tăng (do hoạt

động bù trừ của thận)

Rối loan thăng bằng acid-base

Do hé hap

= Nhiém base:

# Nguyên nhân: do tăng kích thích hô hấp: xuất

huyệt não, u não, viêm não, tăng thông khí nhân

tạo

# pH mấu tăng, pCO, giảm, pHCO, giảm

Rối loan thăng bằng acid-base

Do chuyển hoá

8 Nhiễm acid

# Nguyên nhân: tăng các acid không bay hơi (acid lactic, acetoacetic, beta hydroxy butyric (DTD

co roi loan chuyén hoa lipid ) -giam hap thu HCO,: suy than (giam k/n tân tạo

HCO)), tôn thương Tb ông lượn xa, ỉa chảy

# pH máu giảm, pHCO, giảm, pCO, giảm

Rối loan thăng bằng acid-base

Do chuyển hoá

# Nhiễm base chuyền hoá:

m Nguyên nhân: thiếu acid hoạc thừa HCO, mau,

dich ngoai té bao: mat dich da day gay thiéu hut

CI, than tang tai hap thu HCO, Bénh tang san xuat aldosterol: u tuy thuong thận, thiêu máu thận): tăng thai H' dân tới tăng hap thu HCO,

= pH mau tang, pHCO,tang, pCO, tang

Rối loạn thăng bằng acid-base

hôn hợp

8 Rồi loạn hỗn hợp:

# Do nhiễm aid hô hấp kéo dài, gây thiêu oxy, các

chuyên hoá đi theo con đường yêm khi gây tăng

acid không bay hơi nhu: lactic, atetoacetic dan

đến nhiễm acid chuyển hoá