Qua kinh nghiệm của các nước phát triển cao và những nước công nghiệpmới phát triển, người ta thấy rõ rằng một trong những yếu tố quan trọng có tínhquyết định đến tiến trình và tốc độ ph
Trang 1II Nhiệm vụ xu hướng và thành tựu của giáo dục 3
III Thực trạng - Những hạn chế yếu kém của giáo dục nước ta 9
Trang 3PHẦN MỞ ĐẦU.
I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI.
Một nhà chính trị gia từng nói: “ Muốn chấn hưng dân tộc thì trước hếtphải chấn hưng dân trí” Đúng vậy, một dân tộc phát triễn là một dân tộc có nềndân trí cao, có nhiều người tài giỏi Muốn có nền dân trí cao, có nhiều người tàigiỏi thì đòi hỏi dân tộc đó phải có một hệ thống giáo dục hoàn chỉnh và đạt tiêuchuẩn Vì vậy, giáo dục được Đảng, Nhà nước và nhân dân ta đưa lên hàng đầu
và xem là nhân tố chìa khoá để mở cánh vào cửa tương lai cho đất nước
Thế nhưng nền giáo dục của nước ta hiện nay ra sao? Chất lượng đào tạocủa nước ta như thế nào? Và đào tạo đã đạt chuẩn hay chưa? Đây thực sự lànhững câu hỏi lớn đang là vấn đề nhức nhối và đáng quan tâm của các cấp, cácngành (đặc biệt là ngành giáo dục) và là sự quan tâm chú ý của toàn xã hội.Điều đáng chú ý là, hiện nay nền giáo dục nước ta đang còn tồn tại nhiềuyếu kém và tụt hậu so với các nước trong khu vực và trên thế giới
Là một sinh viên (đặc biệt là sinh viên ngành sư phạm) thì tôi không thểthờ ơ trước thực trạng của nền giáo dục Việt Nam Với khát khao nghiên cứukhoa học, tìm hiểu thêm về nền giáo dục nước ta, cùng với sự giảng dạy trựctiếp và hướng dẫn của Giảng viên - Thạc sĩ: Lê Thị Ngọc Lan Tôi đã quyếtđịnh lựa chọn đề tài này
II MỤC ĐÍCH, NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU.
Thông qua đề tài này giúp tôi có một cái nhìn tổng quát, toàn diện hơn vềnền giáo dục của nước nhà Đồng thời qua đó thấy được những thành tựu cũngnhư những hạn chế để từ đó ta đề xuất các biện pháp nhằm cải thiện nền giáodục Việt Nam
Trang 4III PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.
Không có một phương pháp nào là vạn năng Vậy, để thực hiện đề tàinày một cách tốt nhất trong một thời gian nhất định Ở đây tôi sử dụngnhiều phương pháp đó là:
- Phương pháp sử dụng tài liệu
Trang 5Giáo dục là con đường ngắn nhất giúp cho thế hệ trẻ phát triễn đúnghướng, bỏ qua sự mò mẩm không cần thiết, trong cuộc đời của một con người.
Có các loại hình giáo dục như: giáo dục gia đình, giáo dục nhà trường vàgiáo dục xã hội, trong đó giáo dục nhà trường giữ vai trò quan trọng nhất
3 Vậy, thực trạng giáo dục là gì?
Thực trạng giáo dục là những vấn dề đang xảy ra, diễn ra trong ngành giáo dục
II NHIỆM VỤ, XU HƯỚNG VÀ THÀNH TỰU CỦA GIÁO DỤC.
1 Nhiệm vụ của giáo dục.
Nền giáo dục XHCN Việt Nam trong giai đoạn hiện nay có các nhiệm vụsau đây:
a Nâng cao dân trí.
Nói đến dân trí là nói đến trình độ học vấn của người dân, nói đến mặtbằng kiến thức của người dân Trình độ dân trí được xem là một chỉ số để đánhgiá mức độ phát triển của một đất nước Kinh nghiệm của các nước trên thế giới
Trang 6cho thấy muốn công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước thì mặt bằng dân trí tốithiểu phải ở trình độ tiểu học Năm 2000 nước ta đã hoàn thành phổ cập giáodục tiểu học Chúng ta đang phấn đấu để thực hiện phổ cập trung học cơ sở vàonăm 2010 và phổ cập trung học phổ thông vào năm 2020 Biên giới học tập đã
và đang ngày càng được mở rộng để không ngừng nâng cao trình độ dân trí củangười dân
Đặc biệt khi nhân loại bước vào nền kinh tế tri thức thì việc nâng cao dântrí lại càng có ý nghĩa quan trọng hơn bao giờ hết
Để nâng cao trình độ dân trí đỏi hỏi giáo dục cần phải đổi mới và pháttriển liên tục theo hướng nhân văn hoá- xã hội hoá- đa dạng hoá
b Đào tạo nhân lực.
Trong thời đại ngày nay, chất lượng và hiệu quả lao động luôn luôn phụthuộc vào trình độ được đào tạo của nguồn nhân lực
Việc đào tạo nhân lực được thực hiện thông qua hệ thống giáo dục quốc dânnhưng trực tiếp là ngành giáo dục chuyên nghiệp, giáo dục đại học và sau đạihọc
Để công nghiệp hoá- hiện đại hoá đất nước chúng ta cần phải tập trung đàotạo hai nguồn nhân lực chủ yếu, đó là: Đội ngũ tri thức và đội ngũ công nhân kỹthuật lành nghề
- Về đào tạo đội ngũ tri thức
Sự đối mặt với những thách thức của thời đại đã làm cho các chính phủ tạinhiều quốc gia nhận ra rằng, trí tuệ là nguồn tài nguyên đặc biệt và cao quý nhấttrong mọi nguồn Đặc trưng của nguồn tài nguyên này là ở chỗ biết sử dụng vàquý trọng nó thì nó càng trở nên nảy nở và phát triển Một dân tộc mạnh chỉ khi
nó có nguồn tài nguyên trí tuệ đủ sức giải các bài toán của thời đại
Vì thế đào tạo và xây dựng đội ngũ tri thức là một vòng đua tranh của thờiđại thế kỷ XXI
Trang 7- Về đào tạo đội ngũ công nhân kỹ thuật.
Để thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, đào tạo một đội ngũcông nhân kỹ thuật lành nghề có khả năng tiếp cận công nghệ và phương tiện
kỹ thuật tiên tiến đang là một vấn đề quan trọng và cấp bách
Tuy nhiên, đội ngũ công nhân kỹ thuật của nước ta hiện nay đang cònthiếu nhất là công nhân kỹ thuật lành nghề Do đó, trước mắt Nhà nước cần cóchính sách đầu tư xây dựng hệ thống các trường dạy nghề trọng điểm đủ sức đàotạo đội ngũ công nhân kỹ thuật lành nghề có chất lượng đáp ứng mọi nhu cầucủa các nghành kinh tế xã hội của cả nước cũng như từng địa phương Đồng thời
có các chính sách khuyến khích và tạo điều kiện cho các tổ chức kinh tế, cácdoanh nghiệp lớn trong và ngoài nước, đầu tư xây dựng mới hoặc trang bị lạicho các trường dạy nghề hiện có để đào tạo đội ngũ công nhân kỹ thuật lànhnghề cho họ
c Bồi dưỡng nhân tài.
Người xưa có câu: “Nhân tài là nguyên khí quốc gia” Nhân tài và nhất là
thiên tài có vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế xã hội và được xã hộicoi trọng Để bước vào thế kỷ XXI, thế kỷ của nền văn minh trí tuệ, thế kỷ mà
“cạnh tranh chất xám” sẽ diễn ra ngày càng gay gắt thì nhiều nước trong khu
vực và trên thế giới lại càng quan tâm đến tiềm lực phát triển nhân tài
Qua kinh nghiệm của các nước phát triển cao và những nước công nghiệpmới phát triển, người ta thấy rõ rằng một trong những yếu tố quan trọng có tínhquyết định đến tiến trình và tốc độ phát triển kinh tế xã hội là việc định hướngđúng và thi hành các chính sách phát hiện, tuyển chọn, đào tạo, sử dụng và đãingộ người tài Những người tài nhất là những thiên tài không chỉ mang vinh dự,tiếng thơm cho quốc gia mà còn mang lại các giá trị tinh thần vật chất to lớnkhông chỉ cho từng nước mà còn cho cả nhân loại
Các nhiệm vụ giáo dục trên có mỗi quan hệ chặt chẽ với nhau
2 Xu hướng của thời đại.
Trang 8Thời đại của chúng ta hiện nay có những đặc điễm nổi bật sau:
- Khoa học kỷ thuật đang phát triễn như vũ bảo dẫn đến hiện tượng bùng nổthông tin Công nghệ thông tin phải đưa lên hàng đầu Ở Việt Nam Thủ tướngChính phủ ra chỉ thị lấy năm học 2008-2009 là “năm học ứng dụng Công nghệthông tin, đổi mới quản lý tài chính và triễn khai phong trào xây dựng trườnghọc thân thiện, học sinh tích cực”
- Xu hướng toàn cầu hoá Các nước trên thế giới đang xích lại gần nhautrong mối quan hệ song phương, đa phương, mối quan hệ khu vực, Châu lục vàmối quan hệ toàn cầu Hiện nay nước ta đang gia nhập các tổ chức trên thế giớinhư tổ chức thương mại thế giới WTO…, trên cơ sở bình đẳng, các bên cùng cólợi và tôn trọng quyền tự quyết của nhau
- Nhân loại đang “chung lưng đấu cật” để giải quyết những vấn đề mang tính
toàn cầu như: chiến tranh và hoà bình, đói nghèo và dịch bệnh dân số, nạn mùchử, biến đổi khí hậu, ô nhiểm môi trưòng, HIV/ AIDS Và đặc biệt mối quantâm hiện nay là cuộc khủng hoảng, suy thoái kinh tế hiện nay đang làm rungchuyển cả hệ thống thế giới về mọi mặt Do đó phải tăng cường giáo dục quốc
tế, giáo dục ý thức trách nhiệm với cộng đồng nhân loại
- Nhân loại đang có sự nhận thức lại về sự phát triển: khẳng định con người
là trung tâm của sự phát triển con người vừa là mục tiêu vừa là động lực của sựphát triển Đồng thời con người là yếu tố quyết định của sự phát triển Do đógiáo dục đang được đặt đúng vị trí của nó
3 Xu thế đổi mới
a Trên thế giới.
- Xem giáo dục là một lực lượng sản xuất xã hội
- Thay đổi quan niệm về mục tiêu giáo dục
- Xác định một số phương hướng phát triển giáo dục
- Tăng cường giáo dục gia đình và giáo dục cộng đồng
Trang 9b Ở nước ta.
Về tư tưởng chiến lược: gd cần phát triển các quan điểm
- Giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu
- Giáo dục đào tạo là sự nghiệp của toàn Đảng, toàn dân
-Phát triển giáo dục đào tạo gắn với nhu cầu phát triển xã hội và những tiến bộcủa khoa học công nghệ
- Nền giáo dục trong giai đoạn nay là đa dạng, lành mạnh và phát triển bềnvững
Về mục tiêu
Xây dựng hệ thống giáo dục hoàn chỉnh, đảm bảo quy mô, chất lượng,hiệu quả thực hiện công bằng trong giáo dục Vì chất lượng cuộc sống của mỗicon người trong xã hội hiện đại, đảm bảo sự phát triển tự do, toàn diện của mổicon người
Về giải pháp
- Tăng cường các nguồn lực cho giáo dục
- Xây dựng đội ngủ giáo viên
- Tạo động lực, điều kiện cho giáo viên, học sinh
- Đổi mới mục tiêu, phương pháp và tổ chức giáo dục
4 Thành tựu của giáo dục.
Nền giáo dục nước ta đa dạng và ngày càng hoàn chỉnh, góp phần tích cựcvào sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước
Trong đó, những thành tựu nổi bật nhất là: Việt Nam đã có được hệ thốnggiáo dục thống nhất, tương đối hoàn chỉnh từ giáo dục mầm non, đến giáo dụcđại học, sau đại học, từ chính quy đến dân lập và có cả bán công tư thục Mạnglưới trường lớp đã phủ kín các địa bàn dân cư ngay cả những nơi xa xôi hẻo lánh
Trang 10nhất Bên cạnh đó, quy mô giáo dục đào tạo cũng tǎng nhanh Hiện Việt Nam có
20 triệu người cắp sách tới trường, có thể nói đó là nền giáo dục có quy mô lớn
và chiếm tới 1/4 dân số đang đi học Từ chỗ có tới hơn 95% dân số mù chữ nǎm
1945, tới nay Việt Nam đã có 94% dân số biết chữ Tôi nghĩ đây là chặng đườngphát triển rất gian khổ nhưng cũng gặt hái được thành tựu to lớn
Các hình thức giáo dục nước ta ngày càng đa dạng, trước đây (dưới thờibao cấp), hình thức các trường học chủ yếu của nước ta chủ yếu là trường quốclập ( do nhà nước quản lý) Gần đây có thêm các trường Dân lập (do dân tự đầu
tư, xây dựng cơ sở vật chất và tự trả lương cho giáo viên), trường bán công (doNhà nước và nhân dân phối hợp xây dựng), trường tư thục, ở bậc đại học cóthêm các trường đại học mở (viện đại học mở) Gắn liền các hình thức trườnglớp là các phương pháp dạy học cũng ngày càng được cải tiến, ngoài hình thứcgiảng dạy trực tiếp, còn có các hình thức giảng dạy từ xa qua thông tin đạichúng Đồng thời với sự đa dạng về hình thức trường lớp, hệ thống giáo dục kháhoàn chỉnh
Thành tựu quan trọng nữa là: tỉ lệ tốt nghiệp trong những năm gần đây Theothống kê năm 2006, tỉ lệ tốt nghiệp trung học phổ thông của cả nước là 93,78%.Năm 2007 tỉ lệ tốt nghiệp trung học phổ thông là 66,7%, giảm 25,3% so vớibình quân năm 2006 Năm 2008 tỉ lệ tốt nghiệp trung học phổ thông đạt 75,96%,
tỉ lệ này cao hơn năm 2007 là 9%
Số học sinh đạt các giải cao trong các kỳ thi quốc tế tăng Nước ta 3 năm liền
là ngôi vị quán quân trong cuộc thi sáng tạo Rô Bô Con sinh viên Đã khẳngđịnh được vị thế nước ta trên trường quốc tế, khẳng định với thế giới rằng sinhviên Việt Nam đã sẵn sàng cho hội nhập và công nghệ
Năm 2000, Việt Nam đã đạt chuẩn quốc gia về xóa mù chữ và phổ cậptiểu học Từ năm học 2002-2003, tỷ lệ biết chữ của người lớn trong độ tuổi 15-
24 đã đạt gần 95%, số năm đi học trung bình của người dân đạt mức 7,3 năm.Việc dạy chữ dân tộc đã được đẩy mạnh ở các địa phương, nhờ đó tỷ lệ ngườidân tộc thiểu số mù chữ giảm mạnh
Trang 11Hiện nay Việt Nam đang tiến mạnh trên con đường phổ cập giáo dụctrung học cơ sở Tháng 11/1999, thủ đô Hà Nội đã trở thành Thành phố lớn đầutiên hoàn thành chuẩn phổ cập trung học cơ sở và nếu chuẩn đó được Chính phủban hành thành chủ trương chung thì chắc chắn trong nǎm 2000 này, Việt Nam
sẽ có một loạt tỉnh thành sẽ được công nhận hoàn thành phổ cập trung học cơ sở
Hiện nay hệ thống giáo dục của nước ta đã đảm bảo cho việc học tập suốtđời và đã đảm bảo cho sự liên thông tạo điều kiện thuận lợi cho người học tiếptục học lên hoặc học nghề
III THỰC TRẠNG - NHỮNG YẾU KÉM CỦA GIÁO DỤC NƯỚC TA 3.1 GIÁO DỤC NHÀ TRƯỜNG.
3.1.1 Về công tác quản lý giáo dục còn nhiều bất cập và yếu kém
Quản lý giáo dục là một lĩnh vực khoa học, đòi hỏi tính chuyên môn cao,
là công cụ giữ vai trò quan trọng để giữ gìn kỷ cương trong việc tổ chức, triểnkhai các hoạt động giáo dục, nhất là trong dạy và học, bảo đảm điều kiện cầnthiết cho việc nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục Quản lý giáo dục thiếuchặt chẽ sẽ tạo điều kiện cho những tiêu cực phát triển
Cán bộ quản lý giáo dục thường được lựa chọn từ các nhà giáo có trình độchuyên môn phù hợp với các bậc học, có kinh nghiệm trong công tác giáo dụcnên am hiểu khá sâu về giáo dục Về cơ bản, cán bộ quản lý giáo dục nắm đượcđường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước về giáo dục, tận tuỵ, có ýthức giữ gìn phẩm chất đạo đức, tích cực và có năng lực triển khai các nhiệm vụtrong công tác quản lý, vì vậy đã có những đóng góp quan trọng đối với sự pháttriển giáo dục trong những năm đổi mới Tuy nhiên, đa số cán bộ quản lý giáodục không được cập nhật về nghiệp vụ quản lý giáo dục hiện đại, chủ yếu dựavào kinh nghiệm, thiếu các kiến thức về pháp luật, quản trị nhân sự, tài chính,hạn chế về trình độ ngoại ngữ, kỹ năng tin học nên công tác quản lý giáo dụchiện đại còn hạn chế
Trang 12Trong xã hội hiện đại, việc học ở nhà trường trở thành một nhu cầu củamọi người vì nhờ học tập mà giá trị con người cũng như giá trị sức lao độngđược tăng lên và con người có khả năng tồn tại, phát triển tốt hơn Bản chất củaviệc học ở nhà trường, dù ở cấp, bậc học nào, thì vẫn là sự tự học của trò dưới
sự tổ chức việc học và hướng dẫn cách học của thầy, cô giáo Nhà giáo phải cónăng lực tổ chức, hướng dẫn và kiểm soát được việc học Người học phải là chủthể trong việc học, nghĩa là phải chủ động, tự giác lao động để tích luỹ tri thức,
vì việc học giữ vai trò quyết định chất lượng giáo dục Tuy nhiên, trong nhữngnăm gần đây, điều rất đáng lưu ý là, ở một bộ phận người học đã xuất hiện xuhướng không quan tâm đúng mức đến việc lao động để tích luỹ tri thức mà thiên
về việc để có một tấm bằng nên đã có những việc làm sai trái, biểu hiện sự suythoái đạo đức trong việc học Những hiện tượng tiêu cực trong giáo dục pháttriển rất đa dạng, đó là sự gian dối trong học tập, trong thi cử, tuyển sinh, bảo vệluận văn, luận án, cấp phát văn bằng, chứng chỉ… Những hiện tượng này tuy chỉxảy ra ở một bộ phận người học, cán bộ quản lý giáo dục, nhà giáo nhưng đãkéo dài nhiều năm, cho đến nay vẫn chưa được giải quyết cơ bản đã gây ra sựbức xúc trong dư luận xã hội Tiêu cực trong giáo dục có thể phát sinh từ ngườihọc, từ cán bộ quản lý giáo dục họăc nhà giáo, nhưng chấm dứt được nhữnggian dối đó thì vai trò quyết định thuộc về đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục và ýthức trách nhiệm của nhà giáo Tuy nhiên, cũng không thể xem nhẹ trách nhiệmcủa người học, của cha mẹ học sinh Những năm qua, một bộ phận đội ngũ cán
bộ quản lý giáo dục có biểu hiện hữu khuynh, buông lỏng quản lý, không kiênquyết hoặc không xử lý nghiêm minh những vi phạm trong giáo dục, do phẩmchất đạo đức suy thoái còn tham gia vào những vụ việc tiêu cực trong giáo dục.Những tiêu cực trong giáo dục đã làm phương hại đến truyền thống văn hoá, đếnlối sống lành mạnh và chuẩn mực đạo đức xã hội trong việc dạy và học, tronggiữ gìn và phát huy truyền thống hiếu học của dân tộc ta trải qua hàng nghìnnăm lịch sử
Trang 13Công tác quản lý giáo dục, trong đó có quản lý đội ngũ nhà giáo và cán bộquản lý giáo dục còn nhiều yếu kém Công tác thanh tra, kiểm tra chưa kịp thời
và xử lý không nghiêm minh Công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, giữ gìnphẩm chất đạo đức trong đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục bị coinhẹ, thiếu kỷ cương và buông lỏng quản lý, để tiêu cực nảy sinh và kéo dài Hệthống chế độ, chính sách cho đội ngũ nhà giáo chậm được sửa đổi, bổ sung,chưa tạo động lực để nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục chuyên tâm với nghềnghiệp
Công tác thanh tra, kiểm tra chưa được xem trọng Đội ngũ thanh trachuyên ngành về giáo dục chưa đủ mạnh để thanh tra quá trình dạy và học, thi
cử, cấp phát văn bằng, chứng chỉ… nên cũng còn rất hạn chế trong việc đề xuấtnhững giải pháp cho việc xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục
Cán bộ quản lý giáo dục phải mẫu mực về đạo đức, giỏi về chuyên mônnghiệp vụ đang là sự quan tâm lớn của Nhà nước, ngành Giáo dục và xã hội Vìvậy, việc tăng cường bồi dưỡng, đào tạo nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục vềtrình độ chuyên môn, nghiệp vụ, về phẩm chất đạo đức và xây dựng chính sáchgiải quyết thu nhập cho nhà giáo một cách cơ bản để nhà giáo yên tâm tập trunghoàn thành nhiệm vụ cần được giải quyết đồng bộ trong việc xây dựng đội ngũnhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục
3.1.2 Sự xuống cấp của một số bộ phận giáo viên.
Giáo viên là người hoạt động trên “mặt trận không tiếng súng” là ngườiđược xã hội tôn vinh Như cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng từng khẳng định:
“nghề giáo là nghề cao quý nhất trong các nghề cao quý, là nghề sáng tạo nhất
trong các nghề sáng tạo vì đã sáng tạo nên những con người sáng tạo”.
Người giáo viên luôn luôn phải giữ chuẩn mực, mô phạm, phải luôn nhìn
mình trong vai trò “gìn vàng, giữ ngọc”, không bị xô đẩy vào “thương mại hoá
giáo dục” tiếp tay cho thị trường “buôn bằng, bán chữ” Trọng trách mà xã hội
Trang 14đặt lên vai nhà giáo là hết sức nặng nề Đảng và Nhà nước cũng luôn đánh giácao vai trò của nhà giáo và ngành giáo dục Vì đây chính là đội ngũ tiên phong,
là chìa khoá đi trước một bước trong sự nghiệp phát triển đất nước Những nămđầu thế kỷ XXI, ngành giáo dục đang đứng trước vận hội mới và những tháchthức mới
Hiện nay ngành giáo dục đã bước vào năm thứ 2 thực hiện cuộc vần động:
“mỗi thầy cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo” Đặc biệt cuộcvận động “Hai không” với bốn nội dung, chỉ thị 40-CT/TW của Ban Bí thưTrung ương Đảng và Quyết định số 09/2005/QĐ-TTg của Thủ tướng chính phủ
vê xây dựng nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục đãgóp phần tạo kỷ cương trong nhà trường Chúng ta thấy ngày càng rõ hơn, sâusắc hơn những tấm gương thầy cô giáo tận tuỵ với nghề, miệt mài sáng tạo đểviệc dạy, học có hiệu quả hơn, để các học sinh nhanh chóng trưởng thành, trởthành những công dân tốt của nước Việt Nam trong thời kỳ hội nhập với thếgiới Hiện nay, giáo viên ở các trường trung cấp chuyên nghiệp và dạy nghề,nhìn chung có trình độ đại học và một số là công nhân lành nghề dạy thực hành.Đội ngũ giảng viên đại học đang thiếu trầm trọng, thể hiện ở tỷ lệ sinhviên/giảng viên trung bình là 28 sinh viên/giảng viên, ở một số lĩnh vực nhưkinh tế, dịch vụ thì tỷ lệ là gần 40 sinh viên/giảng viên Trong khi đó ở nhiềunước, tỷ lệ này trung bình là 15-20 sinh viên/giảng viên Đặc biệt là sự hụt hẫngđội ngũ giảng viên đầu ngành Những Giáo sư, Phó giáo sư, Tiến sĩ được đào tạomột cách hệ thống ở nước ngoài, có kinh nghiệm sư phạm, đang là những ngườichủ trì các chương trình nghiên cứu khoa học cấp Bộ, cấp Nhà nước thì nay hầuhết đã ở độ tuổi 70 và đã nghỉ hưu, trong khi đó đội ngũ kế cận thì chưa đượcchuẩn bị ngang tầm để thay thế Những năm gần đây, tốc độ phát triển quy môgiáo dục đại học tăng nhanh, từ năm học 2001-2002 đến năm học 2005-2006, sốsinh viên được đào tạo đại học chính quy trung bình mỗi năm tăng 7,36% và đạihọc thường xuyên tăng 7,49%; số sinh viên được đào tạo cao đẳng chính quytăng 9,47% và cao đẳng thường xuyên tăng 25,12% Các trường đại học, cùng
Trang 15với việc mở rộng quy mô đào tạo hệ chính quy, còn mở các lớp đại học, caođẳng tại chức; đồng thời lại tổ chức liên kết với các trung tâm giáo dục thườngxuyên của nhiều tỉnh, với các cơ quan, ban, ngành, tổ chức để mở các lớp tạichức ngoài nhà trường Do đó, dẫn đến tình trạng số giờ giảng dạy của mộtgiảng viên đại học ở nước ta khá cao, có trường hợp lên tới 800-1.000 giờ/năm(ở nước ngoài khoảng 300-400 giờ/năm) Như vậy, nhiều giảng viên không cònthời gian tham gia nghiên cứu khoa học để nâng cao trình độ chuyên môn củamình.
Giáo dục luôn gắn liền với kinh tế- chính trị- xã hội Đứng trước tình hìnhnền kinh tế nước ta đang khủng hoảng thì nên giáo dục nước ta cũng gặp không
tâm đến công việc là “nghề cao quý” của mình Ngân sách chi cho việc trả
lương của giáo viên còn quá thấp Nhiều giáo viên ra trường với tấm bằng tốtnghiệp đại học loại ưu nhưng lương khởi điểm chưa quá 1 triệu đồng Với từng
đó số tiền chúng ta thử nghĩ xem sẽ làm được việc gì với số tiền đó Những giáoviên thực sự rất khó khăn, nhiều người vì rất nhiều lý do đã phải chuyển nghề đểđảm bảo cuộc sống của mình Cũng có rất nhiều giáo viên cũng thấy đồng lươngcủa mình không xứng đáng với những công sức mồ hôi mà mình bỏ ra cho “sựnghiệp trồng người” Vì vậy hiện nay không ít một số bộ phận giáo viên đã vìđồng tiền mà làm mất phẩm chất nhà giáo như: chạy điểm cho học sinh, vàkhống chế học sinh bằng nhiều phương pháp khác
Vậy, nếu muốn giải quyết vấn đề trên theo tôi phải đầu tư hơn nữa ngânsách cho ngành giáo dục Có các chính sách quan tâm, giúp đỡ với những ngườihoạt động trong ngành giáo dục
Trang 16Ở giáo viên còn tồn tại một số hiện tượng nữa như: phẩm chất nhà giáo bịmai một, không còn coi trọng nghề nghiệp của mình Những năm gần đây báochí và các phương tiện truyền thông liên tục đưa tin về những giáo viên cónhững hành động về “bạo lực học đường” Đó có thể là những vụng xử sư phạm,thiếu tế nhị trong việc giải quyết các vấn đề nảy sinh hay thiếu những kinhnghiệm thực thụ Có nhiều giáo viên đã công khai đọc thư tình của học sinh namgửi cho học sinh nữ ngay trong lớp làm cho học sinh đó xấu hổ rồi có những ýnghĩ tiêu cực, hay có những giáo viên bắt học sinh liếm ghế nơi ngồi cho cácbạn hoặc cho các bạn trong lớp tát vào má mỗi người một cái vào học sinh vi
phạm, hay bắt học sinh tự nhét giẻ lau bảng vào miệng Hay vụ học sinh lớp 5 ở
Châu Thành (Đồng Tháp) do bị nghi lấy cắp 47.800 đồng nên bị nhiều tầngnhiều lớp "hỏi cung" đã hoảng loạn, trở nên ngây ngô, và phải đưa vào bệnhviện tâm thần điều trị.Và còn rất nhiều, rất nhiểu các vụ việc về bạo lực học sinh
mà chúng ta chưa biết
Vậy, xã hội nghĩ gì về những giáo viên này? Và ắt sẽ có những biện pháp
xử lý nghiêm khắc để trừng trị những nhà giáo mất phẩm chất Để làm cho môitrường giáo dục nhà trường trở nên thân thiện
Lại bàn về chuyện mua bán bằng cấp, học để lấy bằng cấp để lên làm
“lãnh đạo”.Vì rất nhiều lý do về kinh tế, chính trị, địa vị xã hội mà các nhà giáo ,nhà quản lý giáo dục đã bỏ ra một số tiền để mua hoặc học lấy bằng Việc họctập để nâng cao chuyên môn học vụ thì theo tôi là động cơ tốt nhưng vì lý donào đo mà dùng bằng cấp để làm mục đích học của mình thì theo tôi là khôngnên
Hay nói về chất lượng của các giáo viên một số giáo viên do vì sở thíchhay vì khả năng đầu ra để xin việc mà không quan tâm ngành đó có phù hợp vớitrình độ năng lực của mình hay không Như có nhiều giáo viên dạy văn màkhông biết làm thơ hay giáo viên dạy mỹ thuật mà không biết vẽ Nên lời